II SA/Gl 232/10
WyrokWSA w Gliwicach2010-10-07
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Ewa Krawczyk, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów umożliwiających legalizację samowoli budowlanej w wyznaczonym terminie?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów umożliwiających legalizację samowoli budowlanej w wyznaczonym terminie. Brak przedłożenia dokumentów, takich jak projekt zagospodarowania działki czy zaświadczenie o zgodności z planem miejscowym, uniemożliwia legalizację i obliguje organ do wydania decyzji nakazującej rozbiórkę.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowoli budowlanej polegającej na odbudowie i rozbudowie budynku gospodarczego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestorzy zostali wezwani do przedłożenia dokumentów umożliwiających legalizację, w tym projektu zagospodarowania działki i zaświadczenia o zgodności z planem miejscowym. Pomimo wielokrotnych wezwań i przedłużania terminów, inwestorzy nie przedłożyli wymaganej dokumentacji. W związku z tym organy nadzoru budowlanego kolejno nakazywały rozbiórkę obiektu. Inwestorzy wnieśli skargę do WSA, zarzucając m.in. zbyt krótkie terminy i nie uwzględnienie ich sytuacji zdrowotnej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 października 2010 r. sprawy ze skargi J. W. i R. D.-W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Pismem z dnia [...]r. T. K. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z wnioskiem o interwencję w sprawie wykonania przez J. W. budowli stalowej na nieruchomości przy ul. [...] w L.
W trakcie prowadzonego postępowania, o którego wszczęciu powiadomiono strony pismem z dnia [...]r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. w wyniku oględzin ustalił, iż na przedmiotowej nieruchomości J. W. rozpoczął roboty budowlane związane z odbudową i rozbudową budynku gospodarczego (stodoły). Organ I instancji postanowieniem z dnia [...]r., nr [...], na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego nakazał Inwestorom tj. J. W. oraz R. D. – W. wstrzymanie robót budowlanych oraz nałożył obowiązek przedłożenia określonych dokumentów. Postanowieniem z dnia [...]r. organ I instancji wyznaczył na wniosek Zobowiązanych nowy termin wykonania nałożonego obowiązku tj. do [...]r. oraz uzupełnił powyższe postanowienie o obowiązek przedłożenia zaświadczenia Burmistrza Miasta L. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pismem z dnia [...]r., po upływie terminu określonego przez organ I instancji, Inwestorzy przedłożyli projekt budowlany w zakresie cyt.: "Remontu i modernizacji budynku magazynu" i część dokumentów, do których dostarczenia zostali wezwani, w tym wypis i wyrys z planu zagospodarowania przestrzennego miasta L. i oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania działką nr [1] na cele budowlane.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia [...]r., nr [...], na podstawie art. 48 ust. 1 oraz ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t. j.: Dz. U. 2006, Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) nakazał J. W. oraz R. D.-W. (jako współwłaścicielce nieruchomości przy ul. [...] - nr działki [1]) rozbiórkę budynku gospodarczego (stodoły) o konstrukcji stalowo-drewnianej, zlokalizowanego w L. przy ul. [...], nr działki [1] i częściowo na działce nr [1] km 4, obręb L. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ powiatowy wskazał, iż Inwestorzy nie wykonali obowiązku nałożonego postanowieniem z [...]r. uzupełnionego postanowieniem z dnia [...]r. Organ powiatowy zaakcentował, że zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez J. W. i R. D.-W. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] r., nr [...], uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji z uwagi na niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy.
W ponownym postępowaniu PINB w L. pismami z dnia [...]r. oraz [...]r. wezwał Inwestorów do przedłożenia projektu zagospodarowania działki zawierającego część opisową i część rysunkową sporządzoną na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ze wskazaniem usytuowania przedmiotowego budynku i granic działki, na której jest on zlokalizowany. Następnie pismem z dnia [...]r. organ I instancji ponownie wezwał J. W. oraz R. D.-W. do przedłożenia ww. projektu zagospodarowania działki określając termin do dnia [...]r. W odpowiedzi na powyższe wezwanie J. W. pismem z dnia [...] r. poinformował, że przedłożenie ww. dokumentów będzie możliwe dopiero po dokładnym ustaleniu granic w dniu [...]r. z udziałem biegłego geodety.
Pismem z dnia [...]r. PINB w L. ponownie wezwał do przedłożenia ww. dokumentów. Jednocześnie poinformował, iż nie jest organem właściwym do rozstrzygania sporów w zakresie granic sąsiednich nieruchomości, ponadto wyjaśnił, iż przedmiotem dowodu z oględzin wyznaczonych na dzień [...]r. z udziałem biegłego geodety, będzie wyłącznie ustalenie lokalizacji obiektu.
Biegły geodeta, w trakcie przeprowadzonych oględzin oświadczył, iż na podstawie odszukanych znaków granicznych sporny budynek gospodarczy przekracza granice działki J. W. (działka nr [...] z działką nr [...]) o około 1,90 m od strony południowej oraz 1,35 m od strony północnej. J.W. podniósł, iż ustalone granice nie odpowiadają wymiarom widocznym na mapach ewidencyjnych z 1992 r. i 2008 r. Ponadto podniósł, iż nie dokonano pomiaru odległości punktu granicznego od drogi w południowo zachodniej części oraz, że dokładne zlokalizowanie kamienia granicznego wymaga wykonania pomiaru rozgraniczającego.
Wobec podnoszonych przez inwestorów argumentów dotyczących konieczności rozgraniczenia działek organ I instancji pismem z dnia [...]r. wezwał strony postępowania do przedłożenia dokumentów potwierdzających, iż w przedmiocie granic działek nr [1] i nr [2] km 4 L. istotnie prowadzone jest przed Burmistrzem Miasta L. lub właściwym sądem powszechnym postępowanie o rozgraniczenie ww. nieruchomości. W odpowiedzi na powyższe A. M. (właściciel nieruchomości nr [2]) poinformował, iż nie składał wniosku o rozgraniczenie ww. nieruchomości. J. W. pomimo skutecznego doręczenia powyższego wezwania nie udzielił odpowiedzi na niniejsze pismo.
Zawiadomieniem z dnia [...]r. organ I instancji powiadomił strony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. W związku z pismem J. W. wnioskującym o przedłużenie terminu, termin ten został przedłużony do dnia [...]r.
Następnie decyzją z dnia [...]r., nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. nakazał J. W. oraz R. D.-W. rozbiórkę budynku gospodarczego (stodoły) o konstrukcji stalowo-drewnianej, zlokalizowanego w L. przy ul. [...], nr działki [1] i częściowo na działce nr [2] km 4, obręb L., z uwagi na niewypełnienie przez Inwestorów obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...]r., uzupełnionym postanowieniem z dnia [...]r. oraz wezwaniem z dnia [...]r. i [...]r. oraz z dnia [...]r., [...]r. i [...]r.
Od powyższego rozstrzygnięcia pismem z dnia [...]r. J. W. oraz R. D.-W. wnieśli odwołanie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zarzucając zaskarżonej decyzji pierwszoinstancyjnej niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, w tym nie zakończenie pomiarów geodezyjnych. Wskazali konieczność ukończenia ww. pomiarów, podnieśli także fakt długotrwałego leczenia (4 miesiące i 2 miesiące) co spowodowało niedotrzymanie terminów narzuconych przez PINB w L. W konsekwencji wnieśli o uchylenie decyzji PINB w L. i wydanie zezwolenia na ukończenie budowy.
W wyniku rozpoznania wniesionego doń odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] r., nr [...], utrzymał zaskarżone rozstrzygnięcie w mocy. Organ odwoławczy po dokonaniu szczegółowej analizy zebranych dowodów podzielił bowiem stanowisko organu I instancji uznając je za zasadne i zgodne z prawem. W uzasadnieniu organ II instancji opisał przebieg postępowania administracyjnego akcentując wielokrotne wezwanie Inwestorów do przedłożenia koniecznych do ewentualnej legalizacji obiektu dokumentów i fakt ich nie przedłożenia przez strony pomimo znacznego upływu czasu. W konsekwencji zdaniem organu za nieuzasadniony należy uznać zarzut dotyczący zbyt krótkiego terminu wyznaczonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. na dostarczenie wymaganej dokumentacji zwłaszcza, że o skutkach niedopełnienia wyznaczonych obowiązków Inwestorzy zostali prawidłowo pouczeni. Organ II instancji wskazał też, że nie może ustosunkować się do zarzutu naruszenia art. 77 § 2 i art. 80 k.p.a., gdyż odwołujący się nie podali, na czym owo naruszenie miałoby polegać. W ocenie natomiast organu zaskarżona decyzja nie naruszała art. 77 § 2 i art. 80 k.p.a. Organ podkreślił bowiem, iż zgodnie z dyspozycją art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadku stwierdzenia przez organ nadzoru wybudowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę nakazuje on, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego. Zgodnie z zasadą zawartą w tym przepisie można nakazać rozbiórkę w takim zakresie, w jakim wybudowano obiekt z naruszeniem prawa, tzn. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Przepis ten ma charakter restytucyjny, istotą jego jest przywrócenie obiektu do poprzedniego stanu. Zasada, że w przypadku wystąpienia samowoli budowlanej organ nadzoru budowlanego będzie wydawał nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, nie będzie miała zastosowania jedynie w sytuacji gdy zostanie udowodnione, że samowola budowlana jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Kolejnym warunkiem umożliwiającym odstąpienie od przymusowej rozbiórki obiektu lub jego części jest dowiedzenie, że budowa nie narusza przepisów, w tym zwłaszcza techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli zachodzą przedstawione powyżej okoliczności organ nadzoru budowlanego zgodnie z ust. 2 art. 48 ustawy powinien, w drodze postanowienia, wstrzymać prowadzenie robót budowlanych, bez względu na stopień zaawansowania robót. W postanowieniu tym organ jest obowiązany ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nałożyć obowiązek przedłożenia, w wyznaczonym terminie: zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2 Prawa budowlanego. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, organ stosuje przepis ust. 1, czyli nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jak wskazał [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wydanie postanowienia na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego jest pierwszym etapem procedury zmierzającej do legalizacji samowoli budowlanej, która stanowi niejako prawo inwestora. Dostrzegając możliwość legalizacji popełnionej samowoli budowlanej organ powiatowy nałożył na Inwestorów obowiązki wymienione w art. 48 ust 2 i 3 Prawa budowlanego, jednak obowiązki nie zostały wykonane przez skarżących w terminie. W związku z uchyleniem przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...]r. nakazującej Inwestorom rozbiórkę budynku gospodarczego (stodoły) o konstrukcji stalowo-drewnianej oraz przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia, organ powiatowy wezwał Inwestorów do uzupełnienia przedłożonej, niekompletnej dokumentacji obejmującej sporny obiekt. Bezspornym jednak pozostaje fakt, iż w toku postępowania Inwestorzy pomimo wielokrotnych wezwań do uzupełniania braków dostarczonej dokumentacji nie przedłożyli wymaganych dokumentów. Jednocześnie w ww. pismach organ powiatowy poinformował Inwestorów, iż w przypadku niewykonania nałożonego obowiązku zostanie wydana decyzja w przedmiocie nakazu rozbiórki spornego obiektu. Dodatkowo organ II instancji zauważył, że w przedłożonych przez Inwestorów dokumentach nadal brak nie tylko sporządzonego we właściwej formie projektu zagospodarowania działki lecz nadto zaświadczenia Burmistrza Miasta L. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Pismem z dnia [...]r. J. W. i R. D.-W. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji, wnosząc o jej uchylenie w całości. W uzasadnieniu podnieśli, iż zaskarżona decyzja jest krzywdząca i niesprawiedliwa, narusza ich prawa i została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów oraz zasady działania organów i urzędów na korzyść obywatela. Organ nie wziął bowiem w ogóle pod uwagę sytuacji zdrowotnej skarżących, która niewątpliwie miała bezpośredni wpływ na dochowanie wszystkich terminów, nie wziął też pod uwagę panującej biurokracji, która utrudniła pozyskanie dokumentów. Zdaniem skarżących organ powinien był zaś wyznaczyć takie terminy które umożliwiłyby stronom podjęcie czynności niezbędnych do uzyskania odpowiedniej dokumentacji i usunięcia braków formalnych. W odczuciu skarżących organ I instancji traktował ich tendencyjnie i niewłaściwie, działając na ich niekorzyść poprzez wyznaczanie terminów nierealnych do dotrzymania.
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Dodatkowym pismem procesowym z dnia [...]r., złożonym na rozprawie przed tut. Sądem w dniu [...]r. skarżący, reprezentowani przez fachowego pełnomocnika, podnieśli, iż uzupełnienie dokumentacji będzie możliwe dopiero po zakończeniu postępowania rozgraniczeniowego, które wszczęli i które toczy się w Starostwie Powiatowym w L. Na dowód swych twierdzeń pełnomocnik skarżących złożył pismo, które 6 dni wcześniej tj. w dniu [...]r. skarżący J.W. skierował do Starostwa z prośbą o dokonanie pomiaru parceli i wyjaśnienie rozbieżności w mapach, oferując po sporządzeniu przez Starostwo odpowiednich map możliwość ich zakupu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać w tym miejscu należy, że w myśl art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, chyba że według oceny organu potencjalnie możliwa jest legalizacja obiektu z uwagi na spełnienie przezeń przesłanek z art. 48 ust. 2 ustawy (wówczas dalszy tok postępowania przebiega odmiennie). W konsekwencji rozpoznający sprawę organ w pierwszej kolejności zbadać winien powstałą samowolę pod kątem możliwości jej legalizacji, a w zależności od wyniku poczynionych ustaleń bądź to wstrzymać prowadzenie robót (gdy budowa nie została jeszcze zakończona) i nałożyć na inwestora obowiązek przedłożenia dokumentów umożliwiających ewentualną przyszłą legalizację obiektu, bądź też, w razie stwierdzenia, że legalizacja nie jest możliwa nakazać rozbiórkę samowolnie wybudowanego lub będącego w budowie obiektu. Stosownie do art. 48 ust. 2 ustawy wdrożenie procedury mogącej doprowadzić do legalizacji obiektu wymaga jednak stwierdzenia przez organ, iż dokonana samowolnie budowa:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem-
W razie potwierdzenia przez organ powyższych okoliczności wstrzymuje on postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. W postanowieniu, o którym mowa, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3.
Przedłożenie w wyznaczonym terminie dokumentów, o których mowa w ust. 3, traktuje się jak wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i pozwolenie na wznowienie robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona.
Jeśli natomiast legalizacja a priori nie jest możliwa z uwagi na zawarte w art. 48 ust. 2 ustawy obwarowania wydanie decyzji o rozbiórce jest obligatoryjne i niezależne od woli organu. Decyzje podejmowane na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane mają bowiem charakter związany. Oznacza to, że jeżeli stwierdzona zostaje samowola budowlana i nie ma możliwości jej legalizacji, to organ jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania nakazu rozbiórki – por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 1999 r., sygn. akt IV SA 69/97, LEX nr 46680. Analogicznie, z mocy art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, organ zobligowany jest do orzeczenia nakazu rozbiórki w razie niespełnienia przez inwestora w wyznaczonym terminie obowiązków, nałożonych nań wskazanym wyżej postanowieniem.
Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności przedmiotowej sprawy wskazać należy, iż bezspornym jest, że roboty budowlane związane z odbudową i rozbudową przedmiotowego budynku gospodarczego (stodoły) podjęte zostały w roku 2004 bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Fakt ten, ustalony przez orzekające w sprawie organy w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego, nie został nigdy zakwestionowany przez skarżących. Uczestniczący w oględzinach w dniu[...]r. J. W. bez jakichkolwiek uwag podpisał bowiem protokół stwierdzający, iż na działce [1] znajdowała się stodoła drewniana z filarami murowanymi, która uległa zawaleniu. W ramach podjętych prac budowlanych wykonano dach o konstrukcji stalowo-drewnianej, słupy stalowe i drewniane, ściany zewnętrzne z blachy falistej. W wyniku robót budowlanych rozbudowano stodołę w kierunku zachodnim o ok. 3 m i w kierunku północnym o ok. 2 m. Fakty te także w dalszym ciągu postępowania administracyjnego nie były przez skarżących podważane, a złożony przez J. W. na wezwanie organu projekt budowlany wskazywał, iż przedmiotowy obiekt w zamierzeniu miał docelowo stanowić magazyn o kubaturze budynku 992 m3. Podzielić należy zatem w tej mierze w całej rozciągłości przekonanie orzekających w sprawie organów, iż skarżący dopuścili się samowoli budowlanej.
Wskazać w tym miejscu jednak należy, iż jak wynika z akt sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. postanowieniem z dnia [...]r., znak: [...], nałożył na Inwestorów obowiązek przedłożenia dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 3 Prawa budowlanego, nie wykluczając tym samym możliwości legalizacji obiektu. Postanowieniem z dnia [...]r. organ I instancji wyznaczył na wniosek Inwestorów nowy termin wykonania nałożonego obowiązku tj. do [...]r. oraz uzupełnił powyższe postanowienie o obowiązek przedłożenia dodatkowej dokumentacji w postaci m.in. zaświadczenia Burmistrza Miasta L. o zgodności budowy z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący przedłożyli jednak jedynie, notabene po czasie, niekompletną dokumentację, zawierającą m.in. oświadczenie o prawie do dysponowania nieruchomością [1] na cele budowlane, wypis i wyrys z planu miejscowego, projekt budowlany. Mając na uwadze powyższe PINB w L. decyzją z dnia [...]r., nr [...], nakazał Skarżącym rozbiórkę spornego budynku gospodarczego (stodoły). W związku z uchyleniem przez organ odwoławczy ww. decyzji pierwszoinstancyjnej organ I instancji pismem z dnia [...]r. wezwał Inwestorów do uzupełnienia przedłożonej, niekompletnej dokumentacji obejmującej sporny obiekt, jednoznacznie wskazując, iż chodzi o projekt zagospodarowania działki zawierający część opisową i część rysunkową sporządzoną na kopii aktualnej mapy zasadniczej lub mapy jednostkowej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, w tym ze wskazaniem usytuowania przedmiotowego budynku i granic działki, na której jest o zlokalizowany. Inwestorzy pomimo wielokrotnych wezwań do uzupełniania braków dostarczonej dokumentacji (kolejno pismami z dnia [...]r.) i prawidłowego pouczenia ich o skutkach niedopełnienia nałożonego obowiązku, nie przedłożyli wymaganego dokumentu, nie przedłożyli też, jak zaakcentował w uzasadnieniu decyzji organ II instancji, zaświadczenia o zgodności inwestycji z planem miejscowym.
Podkreślenia wymaga nadto, że wskazane wyżej okoliczności uniemożliwiające legalizację samowolnie podjętych robót nie zostały przez skarżących w trakcie prowadzonego przez organy postępowania zakwestionowane, a ich prawdziwość nie została podważona, a w konsekwencji organ I instancji zobligowany był do nakazania rozbiórki przedmiotowego obiektu. Zarówno w odwołaniu, jak też w skierowanej do Sądu skardze skarżący przyznali bowiem, że nie przedłożyli wielokrotnie żądanej przez organ I instancji dokumentacji (projektu zagospodarowania działki), zarzucając jedynie, iż to organ im tego nie umożliwił wyznaczając zbyt krótkie, tendencyjnie na niekorzyść skarżących ustalane terminy.
Skarżący działaniem swym uniemożliwili tym samym rozpatrywanie przez organ ewentualnej legalizacji obiektu (czy w istocie byłaby ona możliwa o tym decydowałaby bowiem treść koniecznej dokumentacji). Spowodowali w konsekwencji, iż organ nadzoru budowlanego zobligowany był do nakazania rozbiórki budynku stanowiącego samowolę budowlaną. Stosownie bowiem do art. 34 ust. 3 pkt 1 projekt zagospodarowania działki sporządzony we właściwej formie (co w niniejszej sprawie nie zostało dochowane) stanowi konieczny dokument, którego brak uniemożliwia rozważanie dopuszczalności legalizacji obiektu.
Zaakcentować trzeba w tym miejscu, iż zawarte w skardze zarzuty co do zbyt krótkiego czasu wyznaczonego przez organ I instancji do skompletowania i przedłożenia dokumentacji Sąd uważa za argumenty nie do zaakceptowania. Zdaniem bowiem składu orzekającego organ I instancji wykazał nadzwyczajną wręcz dbałość o zapewnienie skarżącym możliwości przedłożenia brakującego projektu zagospodarowania działki. W trakcie trwającego łącznie 3 lata postępowania wielokrotnie wzywał bowiem skarżących do przedłożenia brakującej dokumentacji i na wniosek skarżących przedłużał wyznaczone terminy choć mógł był, w zgodzie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, nie wyznaczając kolejnych dodatkowych terminów orzec o obowiązku rozbiórki. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że w trakcie rozprawy przed tut. Sądem w dniu 7 października 2010 r. fachowy pełnomocnik skarżących na pytanie jaki termin do przedłożenia projektu zagospodarowania działki byłby poprawny, skoro zdaniem skarżących dotychczasowy okres był niewystarczający wskazał, że jego zdaniem winien to być okres przez organ tak wyznaczony aby w tym czasie można było przeprowadzić postępowanie rozgraniczeniowe. W rzeczywistości jednak, co uznać należy za znamienne, skarżący w czasie trwającego 3 lata postępowania administracyjnego nie tylko nie starali się doprowadzić postępowania rozgraniczeniowego do finału lecz w ogóle go nie wszczęli co ewidentnie wskazuje na to, że w istocie działania skarżących miały na celu nie umożliwienie ewentualnej legalizacji obiektu lecz nie dopuszczenie do orzeczenia przez organ nakazu rozbiórki samowoli budowlanej. Wskazać w tej mierze należy też, że w trakcie przywołanej wyżej rozprawy w dniu [...]r. pełnomocnik skarżących przedłożył dodatkowe pismo procesowe podnoszące, iż uzupełnienie dokumentacji będzie możliwe dopiero po zakończeniu postępowania rozgraniczającego, które skarżący wszczęli i które toczy się w Starostwie Powiatowym w L. Na dowód swych twierdzeń pełnomocnik skarżących przedłożył pismo, które 6 dni wcześniej tj. w dniu [...]r. skarżący J.W. skierował do Starostwa. Pismo to zdaniem Sądu nie dowodzi jednak prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego. Stanowi ono bowiem jedynie wniosek o dokonanie pomiaru parceli i o wyjaśnienie rozbieżności w mapach, jak również stwierdzenie, iż J. W. po sporządzeniu przez organ odpowiednich map gotów jest je odkupić. Notabene Sąd zauważa w tym miejscu, że kwestia rozgraniczenia działek nie należy do postępowania w sprawie samowoli budowlanej, a jej wynik nie stanowi kwestii wstępnej.
W konsekwencji wydaną przez organ I instancji decyzję nakazującą skarżącym rozbiórkę przedmiotowego budynku gospodarczego uznać należy co do meritum, zdaniem Sądu, za nie naruszającą prawa, jej wydanie stanowiło bowiem obowiązek organu. Poprawnie zatem organ II instancji rozstrzygnięcie to utrzymał w mocy decyzją stanowiącą w wyniku wniesionej skargi przedmiot niniejszego postępowania sądowego.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło