VII SA/Wa 1403/10

WyrokWSA w Warszawie2010-10-18

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy budowa ogrodzenia, w tym jego odcinków równoległych do rzeki, wymaga zgłoszenia i czy rozpoczęcie budowy przed złożeniem zgłoszenia lub w trakcie wniesionego sprzeciwu organu stanowi samowolę budowlaną skutkującą nakazem rozbiórki?
Ratio decidendi
Budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych, a także ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Rozpoczęcie robót budowlanych przed złożeniem zgłoszenia lub w trakcie wniesionego sprzeciwu organu stanowi samowolę budowlaną. Odcinki ogrodzenia wzniesione w pasie nadbrzeżnym, naruszające miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, również podlegają reglamentacji Prawa budowlanego i mogą skutkować nakazem rozbiórki.
Stan faktyczny
Skarżący E. S. i P. S. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę kilku odcinków ogrodzenia. Organy uznały, że ogrodzenia zostały wzniesione samowolnie, wbrew przepisom Prawa budowlanego i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w pasie nadbrzeżnym rzeki. Skarżący twierdzili, że budowa była zgodna z prawem, zgłoszenie zostało uprawomocnione, a decyzja pozbawia ich prawa budowy.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 października 2010 r. sprawy ze skargi E. S. i P. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2010, na podstawie art. 138 § 1pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. -Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej zw. kpa, i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane j.t. z 2006r. Dz.U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania E. i P. S. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z [...] kwietnia 2010r. nakazującej rozbiórkę ogrodzeń położonych: wzdłuż drogi gminnej nr [...] o dł. 9,30 m; prostopadle do ww. drogi gminnej i równolegle do rzeki [...] o dł. 2,30m; prostopadle do rzeki [...] od strony działki M. L. o dł. 8,30m oraz równolegle do rzeki [...] od strony działki M. L. o dł. 1,07m, położonych na działkach 309, 310 i 316 w [...] gm. [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, że zaskarżoną decyzją - po uchyleniu w dniu [...] marca 2010r. decyzji z dnia [...] listopada 2009r. i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania - organ powiatowy w oparciu o art. 49b Prawa budowlanego nakazał rozbiórkę ww. ogrodzeń. Organ II instancji podzielił argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji wskazując, że bezsporne jest, iż ww. niepowiązane ze sobą odcinki ogrodzenia wzniesiono samowolnie, wbrew postanowieniom art. 30 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 23 Prawa budowlanego. Inwestycja zlokalizowana jest bowiem w części od drogi publicznej, jak również w pobliżu miejsca publicznego tj. rzeki [...], od której 10 m pas nie powinien być zabudowany. Organ podniósł, że wprawdzie inwestor w dniu 27 września 2007r. zgłosił inwestycję, ale dopiero po rozpoczęciu robót budowlanych. Fakt ten potwierdzają pisma stron złożone w lipcu 2007r., w wyniku których organ powiatowy w dniu [...] września 2007r. wszczął postępowanie oraz kontrola przeprowadzona w dniu 16 października 2007r. Inwestorzy błędnie wywodzą, że upłynął 30 dniowy termin, w którym milczenie organu uprawniało ich do podjęcia robót budowlanych, gdyż postanowieniem z dnia [...] października 2007r. Starosta [...] nałożył obowiązek uzupełnienie braków zgłoszenia. Wydanie postanowienia przerwało bieg 1 terminu do wniesienia sprzeciwu. Następnie ww. organ decyzją z dnia [...] kwietnia 2008r. odmówił przyjęcia zgłoszenia, a Wojewoda [...] decyzją z [...] października 2008r. umorzył postępowanie w tej sprawie. W zaistniałej sytuacji organ I instancji zasadnie rozważał możliwość zalegalizowania ww. robót. Ustalił jednak, że ogrodzenie równoległe do rzeki [...] w położone w odległości 70 cm od strony wschodniej i 1,20 m od zachodniej jest sprzeczne z obowiązującym na tym terenie Planem Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...], który zakazuje sytuowania w pasie nadbrzeżnym 10 m od brzegu obiektów kubaturowych i ogrodzeń. Za chybiony organ uznał zarzut odwołania, że zgłoszenie uprawomocniło się, gdyż z akt jednoznacznie wynika, iż inwestor przystąpił do robót budowlanych przed złożeniem zgłoszenia, ponadto pomimo wniesienia sprzeciwu kontynuował prace. Skargę na to rozstrzygnięcie złożyli pp. [...] wskazując, że wydana decyzja pozbawia ich prawa budowy, pomimo prawomocnego zgłoszenia. Podnieśli, że w 2006r. złożyli podanie o wykreślnie linii ogrodzenia wobec m.in. kradzieży sadzonek i zniszczeń powodowanych przez biwakujących i wędkarzy. Gmina zażądała odstąpienia części działki pod poszerzenie dróg, bez procedury wywłaszczeniowej. Po rozpatrzeniu odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w postanowieniu [...] anulowało żądania Gminy i pozwoliło na budowę ogrodzenia w linii granicznej działek skarżących. W ocenie skarżących, pomijanie tego faktu jest rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wskazali ponadto, że w 2007r. rozpoczęli budowę ogrodzenia na bokach, gdzie nie jest wymagane zgłoszenie, a od drogi gminnej [...] zabetonowali słupki graniczne. Zgłoszenie złożyli 26 września 2007r, które uprawomocniło się 26 października 2007r. W grudniu otrzymali decyzję PINB odmawiającą przyjęcia zgłoszenia. Od tego czasu trwa postępowanie zakazujące budowy nie tylko od drogi, ale również z każdej strony. Na koniec skarżący przedstawili wykaz poniesionych strat, wskazując na konieczność wystąpienia o odszkodowanie oraz wskazali, że dodatkowym argumentem za umorzeniem postępowania jest wydanie decyzji pozwalającej sąsiadowi J. L. na budowę ogrodzenia bez zgłoszenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymując przedstawione stanowisko dodał, że postanowienie SKO z dnia [...] sierpnia 2006r., na które powołują się skarżący, badało rozstrzygnięcie Burmistrza Gminy [...] wydane w przedmiocie ustalenia linii ogrodzenia. Kwestia ta nie może być traktowana jako zgłoszenie. Bez znaczenia pozostają przy tym rozstrzygnięcia organów wydane w innych sprawach, jak również okoliczność związana z poniesieniem strat finansowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego - którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie rozbiórki ogrodzeń wzniesionych przez skarżących -odpowiada prawu. Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do treści art. 30 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego reglamentacją tej ustawy została objęta budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m., gdyż wykonanie ww. robót budowlanych wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Organami właściwymi są organy architektoniczno-budowlane. W ust. 2 art. 30 wskazuje się, że w zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2, oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia, obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów, a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji. Natomiast zgodnie z art. 30 ust. 5 ww. ustawy zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić tylko wtedy, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu (...). Wyjaśnić przy tym trzeba, że w przypadku stwierdzenia popełnienia samowoli "zgłoszeniowej" obowiązkiem organu nadzoru budowlanego jest wszczęcie procedury w celu zalegalizowania wykonanych robót budowlanych, na podstawie art. 49 b Prawa budowlanego. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy stwierdzić należy, że inwestorzy uchybili powołanym wyżej przepisom. Niewątpliwie, wbrew twierdzeniom podnoszonym w skardze, nie tylko budowa ogrodzenia od strony drogi gminnej nr [...] wymagała zgłoszenia, ale każdy z pozostałych odcinków ogrodzenia, również te z nich, które zbudowano "na bokach". Ogrodzenia wzniesione zarówno prostopadłe do rzeki [...], jak i odcinki równoległe do rzeki [...] usytuowane w odległości 70 cm i 1,20 m od linii brzegowej naruszają bowiem postanowienia Miejscowego Planu Ogólnego Zagospodarowania Przestrzennego Gminy [...] zatwierdzonego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] czerwca 1998r., który nakazuje zabezpieczenie ogólnodostępnego pasa nadwodnego o szerokości 10 m lub więcej w zależności od konfiguracji terenu i całkowicie zakazuje wznoszenia w tym pasie obiektów kubaturowych oraz ogrodzeń. Wbrew zarzutom skargi, z zebranego w sprawie materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że do budowy przedmiotowych ogrodzeń skarżący przystąpili przed złożeniem wymaganego zgłoszenia. Podkreślić przy tym należy, że wniosku P. S. o określenie linii ogrodzenia nie można potraktować jako zgłoszenia, o którym mowa w powołanym wyżej art. 30 ust.1 pkt 3 Prawa budowlanego. Natomiast, zgłoszenie z dnia 27 września 2007r. zostało wniesione w czasie, kiedy inwestorzy już rozpoczęli i kontynuowali budowę, wbrew obowiązkom wynikającym z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Fakt ten potwierdza zawiadomienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia 14 września 2007r. o wszczęciu postępowania w sprawie popełnienia samowoli budowlanej, skargi i pisma właściciela działki sąsiedniej S. S. z dnia 19 lipca 2007r. i 1 sierpnia 2007r. Postępowanie uruchomione późniejszym złożeniem zgłoszenia przez skarżących jest zatem konsekwencją działań podjętych przez ww. organ nadzoru budowlanego. Podobnie należało ocenić, wskazywany w skardze "argument" do umorzenia postępowania, z uwagi na wydanie przez organ powiatowy decyzji nr [...] pozwalającej J. L. "na budowę ogrodzenia działki rolnej bez obowiązku składani zgłoszenia". Bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy pozostawały bowiem postępowania toczące się w innych sprawach. Na koniec dodać należy, że - wbrew twierdzeniom skarżących - prawo własności nie jest prawem absolutnym. Właściciel nieruchomości może swobodnie dysponować przedmiotem własności, ale z poszanowaniem obowiązującego prawa. Z przedstawionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa a biorąc dodatkowo pod uwagę, że nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę oddalił, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło