II OW 35/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki /spr./ Sędzia NSA del. Grażyna Radzicka Protokolant: asystent Andrzej Nędzarek po rozpoznaniu w dniu 22 października 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Burmistrza Gminy Chojna z dnia 14 kwietnia 2010 r. nr BPI.7331/191/09/10 o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Burmistrzem Gminy Chojna a Starostą Gryfińskim w przedmiocie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy postanawia: oddalić wniosek Wnioskiem z dnia 15 kwietnia 2010 r. Burmistrz Miasta Chojna wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy nim a Starostą Gryfińskim. Postanowieniem z dnia 06 maja 2010 r. Wojewódzki Sad Administracyjny w Szczecinie przekazał wniosek Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jako Sądowi właściwemu w sprawie załatwienia sporu. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że Burmistrz Gminy Chojna na wniosek Z. B. wszczął postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną w mieście Chojna obręb nr [...] działka nr [...]. W ramach postępowania w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80 poz. 717) i art. 106 kpa Burmistrz Miasta Chojna wystąpił do Starosty Gryfińskiego o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Starosta Gryfiński postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej między innymi na budowie zjazdu na działkę drogową oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków numerem [...], położoną w obrębie [...], gmina Chojna. Starosta uzasadniając odmowę uzgodnienia stwierdził ,że wprawdzie nieruchomość drogowa jest według zapisu ewidencji gruntów własnością Skarbu Państwa, jednakże mając na uwadze treść przepisu art. 19 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. nr 19, poz. 115 ze zm.) zarządcami dróg są dla dróg powiatowych – zarządy powiatów, a dla dróg gminnych wójtowie, burmistrzowie, prezydenci miast. Z art. 228 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U z 2001 r. nr 261, poz. 2603 ze zm.) wynika, że w zasobie nieruchomości Skarbu Państwa nie ewidencjonuje się nieruchomości, które na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz. U. nr 32, poz. 191 z późniejszymi zm.) stały się z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. własnością gmin, lecz co do których nie zostały wydane ostateczne decyzje potwierdzające nabycie własności. Z art. 17a ust. 1 i 2 wyżej cytowanej ustawy z dnia 10 maja 1990 r. wynikał obowiązek przekazywania wojewodom spisów inwentaryzacyjnych nieruchomości, które stały się własnością gmin z mocy prawa na podstawie art. 5 ust. 1 i 2. Termin przekazania wojewodom spisów inwentaryzacyjnych upłynął 31 grudnia 2005 r. Gmina z tego obowiązku się nie wywiązała, nie oznacza to jednak, że do uzgodnienia winno dojść z zarządcą drogi – Gminą Chojna. Ponieważ w ocenie wnioskodawcy, droga – działka drogowa o numerze 375 stanowi własność Skarbu Państwa, a nie Gminy Chojna, niezbędnym było wystąpienie o rozstrzygniecie sporu o właściwość. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne rozpoznają – na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.), z zastrzeżeniem art. 22 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego – spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Przez spór kompetencyjny (także spór o właściwość), o którym mowa w art. 4 P.p.s.a., należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia. (spór negatywny). Jakkolwiek zakres przedmiotowy właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawach sporów kompetencyjnych jest ograniczony wyłącznie do spraw indywidualnych, należących do właściwości organów wymienionych w art. 4 P.p.s.a. w zw. z art. 22 § 1 pkt 1 Kpa, nie oznacza to jednak, że instytucja ta dotyczy wyłącznie spraw załatwianych w drodze decyzji administracyjnej, gdyż spór ten może dotyczyć każdego aktu lub czynności podejmowanych w sprawie z zakresu administracji publicznej, w tym również do przedstawienia w formie postanowienia stanowiska w trybie art. 106 Kpa. (vide: postanowienie z dnia 14 grudnia 2005 r. II OW 58/05 (ONSA i WSA 2006, nr 4, poz. 117). Jednakże należy podkreślić, że nie ma podstaw do wszczęcia sporu kompetencyjnego, jeżeli przed skierowaniem do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosku o jego rozstrzygnięcie, jeden z organów załatwi sprawę – np. tak jak to miało miejsce w rozpoznawanej sprawie w formie postanowienia. (por. post. NSA z dnia 27 kwietnia 2007 r. II OW 10/07 (ONSA i WSA 2008, nr 2, poz. 30). Jest bowiem niespornym, że Starosta Gryfiński postanowieniem, z dnia 15 marca 2010 r. w trybie art. 106 Kpa odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej między innymi na budowie zjazdu na działkę drogową oznaczoną w ewidencji gruntów i budynków numerem 375, położoną w obrębie Chojna 6, gmina Chojna. Z treści tegoż postanowienia wynikało, że strona była pouczona o możliwości złożenia zażalenia na to postanowienie zgodnie z art. 106 § 5 Kpa. Stąd w rozpoznawanej sprawie, wobec przedstawionych wyżej rozważań, brak było podstaw do wszczęcia sporu kompetencyjnego, gdyż Starosta Gryfiński nie przekazał sprawy Burmistrzowi Gminy Chojna w trybie art. 65 § 1 Kpa, lecz wydał postanowienie merytoryczne w trybie art. 106 Kpa. Ubocznie należy jedynie zwrócić uwagę, że art. 19 Ustawy z dnia 21 czerwca 1985 r. o drogach publicznych (tj. Dz. U. z 2007 nr 19 poz. 115 ze zm.) określa, kto jest zarządcą drogi publicznej. Według tego przepisu jest nim organ administracji rządowej lub jednostka samorządu terytorialnego, do którego kompetencji należą sprawy z dziedziny planowania, budowy, przebudowy, remontu i odnowy dróg. Skoro tylko zarządca drogi jest organem uprawnionym do wydawania decyzji administracyjnych (art. 20 pkt 1 – 18 ustawy o drogach publicznych) to bez znaczenia jest problem cywilistyczny dotyczący własności gruntu, na którym znajduje się nieruchomość drogowa, lecz istotnym jest kto jest zarządcą drogi, przy której ma być budowany zjazd (art. 20 pkt 8 ustawy o drogach publicznych). Z powyżej wskazanych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł rozstrzygnąć sporu, który podlega oddaleniu na podstawie art. 151 w związku z art. 15 § 2 i 64 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.