II FZ 530/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-25
Skład orzekający: Sędzia NSA Stanisław Bogucki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo strony, zatytułowane "Zażalenie", zawierające wniosek o umorzenie wpisu od skargi i pomoc prawną z uwagi na trudną sytuację majątkową, powinno być rozpoznane jako wniosek o przyznanie prawa pomocy, a nie jako zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu?Ratio decidendi
O charakterze prawnym pisma strony decyduje jego treść, a nie tytuł. Pismo zatytułowane "Zażalenie", które w swojej treści zawiera wniosek o umorzenie wpisu od skargi i pomoc prawną z uwagi na trudną sytuację majątkową, powinno być rozpoznane jako wniosek o przyznanie prawa pomocy, a nie jako zażalenie na zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu. Sąd pierwszej instancji nie powinien przekazywać sprawy do rozpoznania drugiej instancji, lecz zainicjować postępowanie wpadkowe z zakresu prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący został wezwany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. w przedmiocie podatku rolnego. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący złożył pismo zatytułowane "Zażalenie", w którym wniósł o umorzenie wpisu i pomoc prawną, uzasadniając to trudną sytuacją majątkową. WSA w Rzeszowie przekazał sprawę do rozpoznania NSA, uznając pismo za zażalenie.Rozstrzygnięcie
Zwrócono akta sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie w celu rozpoznania pisma Skarżącego jako wniosku o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 25 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej pisma J. G. odnoszącego się do zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 21 lipca 2010 r., sygn. akt I SA/Rz 475/10 wydanego w przedmiocie wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 12 kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku rolnego na 2010 r. postanawia: zwrócić akta sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie w celu rozpoznania pisma Skarżącego jako wniosku o przyznanie prawa pomocy.
1. Zarządzeniem z dnia 21 lipca 2010 r. Przewodnicząca Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwała J. G. (dalej: Skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi z dnia 24 maja 2010 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 12 kwietnia 2010 r., nr [...], wydaną w przedmiocie podatku rolnego na 2010 r. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia podano art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej w skrócie: p.p.s.a.).
2. Przebieg postępowania przed Sądem pierwszej instancji:
2.1. Pismem z dnia 20 lipca 2010 r. Skarżący wniósł do WSA w Rzeszowie skargę na w.w. decyzję SKO w P.
2.2. W.w. zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału I WSA w Rzeszowie Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od w.w. skargi w kwocie 100 zł. Wysokość wpisu ustalono na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisów w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).
2.3. W odpowiedzi na w.w. wezwanie Skarżący wniósł pismo z dnia 1 września 2010 r., które zatytułował "Zażalenie". Skarżący zawarł w nim wniosek o (1) "umorzenie" wpisu od skargi, (2) "pomoc prawną", gdyż nie jest w stanie takowej opłacić.
Uzasadniając swoje wnioski Skarżący stwierdził, że jest w trudnej sytuacji majątkowej. Nadmienił, że we wcześniejszej sprawie administracyjnej został zwolniony z obowiązku uiszczenia wpisu. W celu udokumentowania swoich twierdzeń Skarżący załączył do w.w. pisma: (a) kopię odpisu wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 25 maja 2010 r., sygn. akt I SA/Rz 693/09, (b) kartę wypisu z Wojewódzkiego Szpitala w P. z dnia 22 sierpnia 2007 r., (c) kopię pisma do Urzędu Gminy w P. z dnia 30 sierpnia 2010 r. oraz (d) kopię decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia 3 lipca 2009 r. w sprawie przyznania Skarżącemu świadczeń z pomocy społecznej.
3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
3.1. Wszczęte postępowanie drugoinstancyjne jest bezprzedmiotowe. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, kierując się tytułem pisma Skarżącego z dnia 1 września 2010 r. WSA w Rzeszowie nieprawidłowo uznał je za zażalenie na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału I WSA w Rzeszowie z dnia 21 lipca 2010 r. Treść w.w. pisma nie pozostawia wątpliwości co do tego, że intencją Skarżącego jest uzyskanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika z urzędu. Tym samym w.w. pismo należało rozpoznać jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w w.w. zakresie.
Bezzasadnie więc WSA w Rzeszowie przekazał sprawę do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnymi do kontroli drugoinstancyjnej. Sąd pierwszej instancji powinien był na skutek w.w. pisma Skarżącego zainicjować postępowanie wpadkowe z zakresu prawa pomocy.
3.2. W świetle art. 46 p.p.s.a. należy dojść do wniosku, że o charakterze prawnym danego pisma strony przesądza jego treść, a spośród cech formalnych taki element jak tytuł pisma nie może przesądzać o tym, czy dane pismo przynależy do określonej kategorii pism procesowych. Prawidłowe oznaczenie pisma (art. 46 § 1 pkt 2 p.p.s.a.) jest bowiem jednym z wielu elementów, które zgodnie z wymogami prawa powinien zawierać pisma kierowane do sądów administracyjnych. Spośród wszystkich warunków formalnych określonych w p.p.s.a. prawidłowe oznaczenie pisma należy uznać za ten element, którego brak nie jest na tyle istotny, aby uniemożliwił Sądowi rozpoznanie rzeczywistej intencji strony, którą komunikuje dane pismo, gdy spełnia ono pozostałe wymogi formalne określone w art. 46 p.p.s.a.
3.3. Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 180 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił zwrócić akta WSA w Rzeszowie w celu rozpoznania pisma Skarżącego z dnia 1 września 2010 r. jako wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło