IV SA/Wa 1290/10
WyrokWSA w Warszawie2010-11-03
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Marta Laskowska-Pietrzak, Teresa Zyglewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy jest zasadna, jeśli planowana inwestycja koliduje z inwestycją celu publicznego (drogą wojewódzką) przewidzianą w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji nie naruszyły prawa, odmawiając uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy z uwagi na kolizję z planowaną inwestycją celu publicznego (drogą wojewódzką). Nawet jeśli plany miejscowe utraciły moc, ich zapisy dotyczące inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym muszą być uwzględniane, aby zapobiec zabudowie terenów przeznaczonych pod takie inwestycje. Prawo własności, choć chronione konstytucyjnie, podlega ograniczeniom wynikającym z przepisów prawa, w tym ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Marszałka Województwa odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy dwunastu budynków mieszkalnych. Odmowa uzasadniona była kolizją planowanej inwestycji z projektowaną drogą wojewódzką, przewidzianą w planach miejscowych, które utraciły moc. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, k.p.a. oraz Konstytucji RP, argumentując, że brak obowiązującego planu miejscowego uniemożliwia odmowę wydania decyzji i że powoływanie się na nieobowiązujące plany narusza prawo własności.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak,, Sędzia WSA Teresa Zyglewska, Protokolant ref. staż. Marek Bereziński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2010 r. sprawy ze skargi S. J., C. J. i E. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy - oddala skargę -
Zaskarżonym do Sądu postanowieniem z dnia [...] maja 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. działając na podstawie 138 § 1 pkt 1 i art. 144 k.p.a. po rozpatrzeniu zażalenia C. J. na postanowienie Marszałka Województwa [...] z dnia [...] marca 2010 r. Nr [...] odmawiające uzgodnienia w zakresie zgodności z zadaniami samorządowymi projekt decyzji Wójta Gminy Z. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwunastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących na działkach nr ew. [...] położonych w miejscowości W. obręb W. gm. Z., orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonego postanowienia. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, iż w myśl art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyzję wydaje się po uzgodnieniu min. wojewodą, marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 48 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1. W związku z powyższym Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, iż w przedmiotowej sprawie Marszałek Województwa [...] zasadnie odmówił uzgodnienia planowane inwestycji. Jak wynika bowiem z zapisów Planu Szczegółowego Zagospodarowania Przestrzennego W. - uchwała Gminnej Rady Narodowej w Z. nr [...] z [...].10.1992r. i uchwały Rady Gminy w Z. nr [...] z dnia [...].12.1990r. o uchwaleniu planu zagospodarowania przestrzennego gminy Z., planowane zamierzenie będzie kolidowało z planami samorządowymi, gdyż teren objęty wnioskiem w ww. planach miejscowych przeznaczony był na drogę wojewódzką o symbolu [...]. Teren ten przeznaczony jest pod projektowaną drogę wojewódzką nr [...] relacji R. – P. także w Planie Zagospodarowania Przestrzennego Województwa [...] - uchwała Sejmiku Województwa [...] z dnia [...].06.2004r. Nr [...]. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w zażaleniu Kolegium wskazało, że uzgadniając projekt decyzji o warunkach
zabudowy organ wypowiada się co do zgodności planowanego zamierzenia z przeznaczeniem terenu objętego wnioskiem w planach miejscowych które wygasły na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy
o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Pismem z dnia [...] lipca 2010r. S. J., C. J.
i E. J. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia, jak
i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy
organowi do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów
postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie:
- art. 3 ust. 1, art. 4 ust. 1 i 2, art. 6, art. 50 ust. 1, art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy z dnia
27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
-art. 6, art. 7, art. 11, art.15 i art. 107 § 3 w zw. zart.126 k.p.a.;
- art. 21 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
W uzasadnieniu skargi podnieśli, iż uzasadnienie postanowienia SKO sprowadza się w istocie do przytoczenia przepisu prawa, tj. art. 53 ust. 4 pkt 10 i tez orzeczeń administracyjnych, iż organ uzgadniający opiniuje projekt decyzji w zakresie jego kompetencji poza które nie wolno mu wykraczać. Organ odwoławczy nie uzasadnił w żaden sposób (podobnie jak organ I instancji) w jakim zakresie i dlaczego planowana przez wnioskodawców inwestycja jest sprzeczna z zadaniami samorządowymi. Samo twierdzenie organów, iż na części należących do wnioskodawców nieruchomości zaprojektowana została droga wojewódzka nr [...] nie może stanowić wystarczającego uzasadnienia podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Zdaniem skarżących skoro bezspornym jest, że w chwili obecnej Gmina Z. nie dysponuje Miejscowym Planem Zagospodarowania Przestrzennego, który ewentualnie mógłby, jako akt prawa miejscowego, wpłynąć na sposób wykonywania prawa własności przez właścicieli przedmiotowych działek (ograniczyć to prawo), to powoływanie się przez organ na nieobowiązujące prawo miejscowe jest sprzeczne z Konstytucją, która w art. 21 ust. 1 stanowi, iż Rzeczpospolita Polska chroni własność i prawo dziedziczenia. W ocenie strony sam fakt, iż w Planie Zagospodarowania Przestrzennego Województwa [...] na części (jakiej organ nie wskazuje) należących do wnioskodawców nieruchomości zaprojektowana została droga wojewódzka nr [...] nie może stanowić samodzielnej podstawy do pozbawienia strony prawa do
korzystania z jej własności, zwłaszcza w sytuacji, gdy niewiadomy jest termin realizacji rzekomej drogi publicznej, co uniemożliwia nam jako właścicielom nieruchomości zabiegać choćby o ich wykup na zasadach przewidzianych w stosownych przepisach. Ponadto wskazać należy, ze że samorząd województwa, dokonując "rozmieszczenia" inwestycji w terenie, wskazuje gminie tylko orientacyjny ich przebieg, poprzez określenie punktów, które inwestycja ma połączyć. Lokalizacja szczegółowa zaś należy do zakresu działania samorządu lokalnego, bo próba zawarcia jej w planie województwa stanowiłaby ingerencję w samodzielność gminy w zakresie planowania miejscowego. To dopiero gmina w akcie prawa miejscowego, jakim jest plan zagospodarowania przestrzennego konkretnej gminy może, de facto ograniczyć stronie jej prawo własności. To dopiero wtedy, gdy przepisy prawa miejscowego uniemożliwiają, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem bądź istotnie je ograniczają to strona {właściciel nieruchomości) ma zapewnioną ustawową, ochronę (art. 36 u.p.z.p.) swojego prawa poprzez fakt, że może żądać od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części, albo uzyskania nieruchomości zamiennej. W sytuacji więc, gdy brak obowiązującego prawa miejscowego, które by na należącym do wnioskodawców terenie planowało jakakolwiek inwestycję celu publicznego, to zdaniem skarżących brak jest podstaw prawnych do odmowy udzielenia im zgody na uzyskanie warunków zabudowy na realizację zamierzonej przez nich inwestycji, zgodnie z wnioskiem. Zgodnie bowiem z art. 50 ust. 1 u.p.z.p. inwestycja celu publicznego jest lokalizowana na podstawie planu miejscowego, a w przypadku jego braku - w drodze decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Żaden z tych warunków zaś na dzień dzisiejszy nie został spełniony.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone m. in. w art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 152, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.
1270 z późn. zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 w/w ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Oceniając zaskarżone postanowienia w oparciu o powołane kryteria orzekający w niniejszej sprawie Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. utrzymujące w mocy postanowienie Marszałka Województwa [...] w W. odmawiające uzgodnienia w zakresie zgodności z zadaniami samorządowymi projekt decyzji Wójta Gminy Z. w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwunastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących na działkach nr ew. [...], położonych w miejscowości W. obręb W. gm. Z. Podstawę uzgodnienia stanowił art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), zgodnie z którym decyzję wydaje się po uzgodnieniu m.in. wojewodą, marszałkiem województwa oraz starostą w zakresie zadań rządowych albo samorządowych, służących realizacji inwestycji celu publicznego, o których mowa w art. 48 - w odniesieniu do terenów, przeznaczonych na ten cel w planach miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1.
Wymóg uzgadniania projektu decyzji o warunkach zabudowy ma miejsce jedynie w przypadku kolizji projektowanych warunków zabudowy z ponadlokalną inwestycją celu publicznego, zapisaną w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, który utracił moc na podstawie art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Na organie wydającym decyzję o warunkach zabudowy ciąży obowiązek stwierdzenia, czy taka kolizja ma miejsce. W przypadku stwierdzenia braku takiej kolizji, nie ma obowiązku uzgodnienia projektu decyzji z żadnym z organów wymienionych w art. 53 ustawy o planowaniu. W przypadku stwierdzenia takiej kolizji, organ wydający decyzję o warunkach zabudowy musi też ustalić, który z organów wymienionych w art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy o planowaniu jest rzeczowo właściwy w zakresie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach
zabudowy.
Przedmiotowe działki, jak wynika z akt sprawy, zgodnie z nieobowiązującym już planem zagospodarowania przestrzennego gminy Z. przyjętym uchwałą Gminnej Rady Narodowej w Z. nr [...] z [...] października 1992 r. i powtórnie przyjętym uchwałą Rady Gminy w Z. nr [...] z dnia [...] grudnia 1990r. o uchwaleniu planu zagospodarowania przestrzennego gminy Z., położone były w pasie terenu rezerwowanym pod projektowaną drogę wojewódzką oznaczoną symbolem [...]. W związku z powyższym Wójt Gminy Z. pismem z dnia [...] marca 2010r., w oparciu o art. 53 ust. 4 pkt 10 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wystąpił do Marszałka Województwa [...] o uzgodnienie projektu ww. decyzji. Organ ten odmówił uzgodnienia wskazując, iż projektowana droga wojewódzka nr [...] jako inwestycja celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym, została umieszczona w Planie Zagospodarowania Przestrzennego Województwa [...] - uchwała Sejmiku Województwa [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2004r.
Mając na uwadze stan faktyczny sprawy oraz obowiązujące przepisy orzekający niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż organy zarówno pierwszej jaki i drugiej inwestycji nie naruszyły prawa odmawiając uzgodnienia planowanej przez skarżących inwestycji z uwagi na jej kolizję z planowaną od lat inwestycją celu publicznego w postaci drogi wojewódzkiej. Za niezasadny uznać należy zarzut skarżących, iż w sytuacji braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego na terenie Gminy Z. sposób zagospodarowania terenu odbywa się wyłącznie w oparciu o decyzje o warunkach zabudowy i lokalizacji inwestycji celu publicznego, z pomięciem zapisów planów miejscowych, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie Sądu konieczność uwzględnienia zapisów planów które utraciły obowiązującą moc na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 10 w zakresie inwestycji celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym jest celowym zabiegiem ustawodawcy, aby zapobiec sytuacji gdy na skutek utraty mocy obowiązującej planu teren przeznaczony pod inwestycję celu publicznego zostałby zainwestowany w odmienny sposób właśnie w drodze decyzji o warunkach zabudowy.
Nie można również mówić o naruszeniu art. 21 Konstytucji, albowiem prawo własności choć jest prawem konstytucyjne chronionym (art. 21 Konstytucji RP) to nie
oznacza, że jest prawem bezwzględnym. Prawo to doznaje ograniczeń na gruncie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a ich przejawem jest plan zagospodarowania przestrzennego, jako akt wykonujący ustawę. Tak więc ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie rozszerzają uprawnień właścicielskich, wręcz przeciwnie stanowią one ograniczenie prawa własności.
I choć zrozumiałym jest, iż skarżący znaleźli się w niekomfortowej sytuacji gdyż jak podnieśli w skardze przedmiotowa inwestycja planowana jest od kilkudziesięciu już na części ich nieruchomości, a brak ich realizacji powoduje, że przedmiotowe działki są nieatrakcyjne rolniczo i nadają się właściwie tylko pod zabudowę, to w świetle obowiązujących przepisów a także uprawnień wojewódzkich sądów administracyjnych kontrolujących działania administracji publicznej w oparciu o kryterium legalności, okoliczności te nie mogły mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło