VII SA/Wa 1469/10
WyrokWSA w Warszawie2010-11-05
Skład orzekający: Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Mirosława Kowalska, Bożena Więch-Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy może ograniczyć się do umorzenia postępowania przed organem pierwszej instancji bez merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, gdy nie zachodzą przesłanki bezprzedmiotowości postępowania?Ratio decidendi
Organ odwoławczy jest obowiązany do ponownego rozpoznania i merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, chyba że zachodzi przesłanka bezprzedmiotowości postępowania. W przypadku braku takiej przesłanki, umorzenie postępowania przez organ odwoławczy bez merytorycznego rozstrzygnięcia jest niedopuszczalne. W sprawie dotyczącej stanowiska postojowego nr 47 w garażu podziemnym, organ odwoławczy powinien był wydać rozstrzygnięcie merytoryczne, a nie umorzyć postępowanie.Stan faktyczny
B. Ż. zaskarżył decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą likwidację stanowiska postojowego nr 47 w garażu podziemnym budynku wielorodzinnego. Stanowisko to nie było przewidziane w zatwierdzonym projekcie budowlanym i nie spełniało wymogów technicznych. Organ odwoławczy umorzył postępowanie, uznając sprawę za cywilnoprawną ze względu na przeniesienie udziałów we współwłasności garażu na właścicieli lokali.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 500 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska, Protokolant st. sekr. sąd Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2010 r. sprawy ze skargi B. Ż. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego B. Ż. kwotę 500 zł. (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
VII SA/Wa 1469/10
UZASADNIENIE
Decyzja Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 7 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanego dalej kpa) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej stanowiska postojowego nr 47 w garażu podziemnym w budynku wielorodzinnym przy u. [...], wyznaczonego z naruszeniem przepisów prawa budowlanego,
- nakazał Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" wykonanie robót budowlanych, polegających na zlikwidowaniu stanowiska postojowego nr 47, w terminie 1 miesiąca od daty uprawomocnienia się decyzji.
W uzasadnieniu organ pierwszej instancji wskazał, że w dniu 2 listopada 2009 r. B. Ż. złożył w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego pismo wraz z Opinią techniczną nr [...] z dnia [...] czerwca 2006 r., sporządzoną przez Ośrodek Rzeczoznawstwa i Inżynierii Procesów Budowlanych PZITB. Z opinii tej wynikało, że w garażu podziemnym w budynku wielorodzinnym przy ul. [...], znajduje się użytkowane stanowisko postojowe nr 47 nie spełniające wymogów określonych w przepisach budowlanych. Stanowisko to zlokalizowane naprzeciwko stanowiska nr 40, "posiada minimalny wymiar długości 4,10 m", co jest niezgodne z rozporządzeniem Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 10 z 1995 z późn. zm.).
W toku postępowania ustalono, że decyzją Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...] maja 1998 r. udzielono Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej "[...]" pozwolenia na użytkowanie obiektu - budynku mieszkalno - biurowego z garażem podziemnym, (zrealizowanego na podstawie pozwolenia na budowę nr [...] z dnia [...] marca 1995 r.) na terenie nieruchomości przy ul. [...] w [...], a Komenda Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej [...] nie wniesła sprzeciwu odnośnie użytkowania powyższego
budynku (pismo z dnia 7 maja 1998 r. wraz z protokołem odbioru oraz fragment projektu wykonawczego instalacji elektrycznych oświetlenia ewakuacyjnego w garażu przy ul. [...], na którym zaznaczono miejsce postojowe nr 47).
Analizując złożony przez Spółdzielnie Mieszkaniową projekt budowlany zatwierdzony decyzją z dnia [...] marca 1995 r. stwierdzono, że projekt garażu podziemnego nie przewidywał stanowiska postojowego nr 47. W trakcie oględzin, przeprowadzonych w dniu 16 marca 2010 r. ustalono że, iż wymiary stanowiska postojowego nr 47 wynoszą: długość od 4,10 m do 4,50 m, szerokość 2,45 m. Szerokość drogi dojazdowej do stanowisk wynosi 5,52 m. Miejsce postojowe o takich parametrach nie spełnia wymogów § 104 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r.
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz na podstawie art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Nr [...] z dnia [...]kwietnia 2010 r.,
- uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie przez organem pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z wyjaśnieniami Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" dokumentacja projektowa dla budynku położonego przy ul. [...] była wykonana w latach 1994 -1996 r. Decyzją nr [...] z dnia [...] marca 1995 r. zatwierdzono projekt architektoniczno - budowlany i zezwolono na budowę budynku mieszkalnego z usługami i garażem podziemnym, zgodnie z planem realizacyjnym zatwierdzonym decyzją Burmistrza [...] z dnia [...] czerwca 1994 r.
Zgodnie z oświadczeniem Spółdzielni, od chwili przekazania budynku do użytkowania żadnych robót związanych ze zmianą wymiarów stanowisk postojowych nie wykonano i w takim stanie jak obecnie stanowiska te zostały przyjęte do użytkowania. Nadto z oświadczenia wynika, że parking podziemny wyodrębniony jest jako jeden samodzielny lokal niemieszkalny (garaż). Udziały we współwłasności garażu posiadają na podstawie zawartych aktów notarialnych poszczególni
mieszkańcy budynku. Z tych względów zdaniem organu odwoławczego w sprawie nie mają zastosowania przepisy prawa budowlanego, gdyż ma ona ma charakter cywilnoprawny.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie złożył B. Ż.. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
Wskazał, że projekt budowlany zatwierdzony decyzją dnia [...] marca 1995 r., nie przewidywał miejsca parkingowego nr 47. Jego wykonanie stanowi istotne odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego, szczególnie, że nie odpowiada ono warunkom technicznym jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wydzielenie dodatkowego miejsca postojowego nr 47 zakłóca korzystanie przez niego z miejsca nr 40.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna.
Stosownie do dyspozycji art.145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Oceniając w tym aspekcie zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że wydana została z naruszeniem prawa.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2010 r., uchylająca decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., i umarzająca postępowanie przed organem pierwszej instancji.
Na wstępie wskazać należy, że organ drugiej instancji orzekający w postępowaniu odwoławczym jest obowiązany ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę.
Stosownie do art. 138 § 1 kpa organ odwoławczy w pierwszej kolejności powinien dążyć do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W tym celu, co wynika wyraźnie z art. 136 kpa, organ odwoławczy może na żądanie strony lub z urzędu przeprowadzić postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego rodzaju postępowanie organowi, który wydał rozstrzygnięcie.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 22 września 1981 r. w sprawie II SA 400/81 (ONSA 1981, nr 2, poz. 88) wskazał, że "Jeżeli organ administracji publicznej, działając w trybie odwoławczym, nie ma wątpliwości, co do stanu faktycznego i nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie (art. 136 kpa) ma obowiązek zastosować instytucję reformacji i orzec, co do istoty sprawy" (wyrok NSA z 22 września 1981 r., II S.A. 400/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 88).
Należy, więc podkreślić, iż zasadą jest merytoryczne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy.
Art. 138 § 1 pkt 2 wprowadza jednak wyjątek od zasady obowiązku rozstrzygnięcia istoty sprawy, pozwalając organowi odwoławczemu na ograniczenie się tylko do wyeliminowania decyzji organu I instancji. Organ odwoławczy nie ma jednak swobody w wyborze tego sposobu zakończenia postępowania odwoławczego. Ograniczenie wypływa z kryterium umorzenia postępowania prowadzonego przez organ I instancji, a zatem tylko do przypadków, gdy to postępowanie było bezprzedmiotowe. Przesłanka bezprzedmiotowości wystąpi natomiast w sytuacji, gdy nie było podstaw do merytorycznego rozpoznania danej sprawy w ogóle bądź nie było podstaw do rozpoznania jej w drodze postępowania administracyjnego, czy też tylko w drodze postępowania administracyjnego prowadzonego przed tym organem.
W rozpatrywanej sprawie, w ocenie Sądu, nie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania, która czyniłaby wydanie decyzji prawnie niemożliwym.
Jak wynika z akt postępowania miejsce postojowe nr 47 w garażu podziemnym budynku przy ulicy [...], nie było przewidziane w dokumentacji projektowej zatwierdzonej decyzją udzielającą pozwolenia na budowę tego budynku.
Nie można zaakceptować stanowiska [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że okoliczność ta pozostaje bez wpływu na treści rozstrzygnięcia wobec faktu przeniesienia udziału we współwłasności garażu na właścicieli lokali mieszkalnych (na podstawie zawartych aktów materialnych), co przesądza o cywilnoprawnym charakterze sprawy.
Ponownie rozpoznając sprawę na skutek wniesionego odwołania od decyzji organu pierwszej instancji [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego winien ocenić charakter dokonanego odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę i wydać stosowne rozstrzygnięcie merytoryczne.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie art. 145 § 1 ust. 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w punkcie I sentencji.
Na podstawie art. 152 w/w ustawy orzeczono jak w pkt II sentencji.
Orzeczenie o kosztach znajduje podstawę w art. 200 powołanej wyżej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło