I OSK 962/11
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-10-26
Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Monika Nowicka, Jerzy Solarski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewlekła choroba i związane z nią wydatki na leki, przy jednoczesnym przekroczeniu kryterium dochodowego, mogą stanowić podstawę do przyznania specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przewlekła choroba i związane z nią wydatki na leki, nawet przy przekroczeniu kryterium dochodowego, nie stanowią podstawy do przyznania specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności. "Szczególnie uzasadniony przypadek" wymaga zaistnienia nadzwyczajnych, niecodziennych i okazjonalnych zdarzeń, którym strona nie mogła zapobiec. Długotrwała choroba ma charakter stały i permanentny, a zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych należy do zwykłych zadań pomocy społecznej. Dodatkowo, otrzymanie zasiłku na leki pozwalało na przeznaczenie zaoszczędzonych środków na inne potrzeby bytowe, w tym żywność.Stan faktyczny
J. K. wniosła o przyznanie specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności, argumentując, że jej emerytura i dodatek pielęgnacyjny, mimo przekroczenia kryterium dochodowego, nie wystarczają na pokrycie kosztów leczenia i podstawowych potrzeb życiowych. Organ pierwszej instancji przyznał jej zasiłek na leki, ale odmówił na żywność, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego i brak "szczególnego przypadku". Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że stan zdrowia skarżącej nie uzasadnia przyznania zasiłku na żywność, a pomoc została już udzielona na leki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) sędzia del. NSA Jerzy Solarski Protokolant sekretarz sądowy Joanna Drapczyńska po rozpoznaniu w dniu 26 października 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 listopada 2010 r. sygn. akt I SA/Wa 1600/10 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 8 listopada 2010 r. (sygn. akt I SA/Wa 1600/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania jej świadczenia w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
J. K. wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2010 r. zwróciła się do Ośrodka Pomocy Społecznej w W. o "pomoc na wykupienie niezbędnych lekarstw oraz na żywność". Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r., Prezydent W. – na podstawie art. 41 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) - przyznał wnioskodawczyni specjalny zasiłek celowy na zakup leków w wysokości [...] zł.
Ten sam organ na mocy decyzji z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] odmówił J. K. przyznania specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności w kwietniu 2010 r. Odmawiając przyznania tego rodzaju świadczenia, Prezydent W. ustalił, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe, a jej miesięczny dochód wynosi [...] zł. J. K. przekroczyła zatem kryterium dochodowe uprawniające ją do świadczeń z pomocy społecznej, które dla osoby samotnie gospodarującej wynosi [...] zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy). Organ zwrócił zatem uwagę, że w takiej sytuacji świadczenie z pomocy społecznej mogło być jej przyznane tylko w formie specjalnego zasiłku celowego (art. 41 ustawy o pomocy społecznej). Tego rodzaju pomoc może być jednak przyznana w tylko w szczególnych przypadkach. Organ stwierdził przy tym, że już udzielona wnioskodawczyni pomoc w kwietniu 2010 r. przekroczyła średnią wysokość przyznawanej pomocy na zasiłki celowe (ok. [...] zł).
We wniesionym od powyższej decyzji odwołaniu J. K. podniosła, że z usług pomocy społecznej korzysta już od dziesięciu lat i nigdy w tym czasie nie otrzymała świadczeń na żywność, odzież, drobne remonty i naprawy w mieszkaniu. Średnio dwa razy w roku przyznawana jest jej pomoc na lekarstwa, co nie jest dla niej pomocą wystarczającą. Jej emerytura wynosi obecnie [...] zł plus dodatek pielęgnacyjny, co przy jej licznych schorzeniach generujących duże koszty leczenia powoduje, że ciągle brakuje jej środków na wyżywienie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. po rozpatrzeniu odwołania decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy zwrócił uwagę, że rozpatrując sprawę o zasiłek celowy dla osoby przekraczającej kryterium dochodowe, organ powinien rozważyć, czy w okolicznościach danej sprawy występuje szczególny przypadek, uprawniający ją do specjalnego zasiłku celowego. W ocenie Kolegium organ I instancji szczegółowo uzasadnił powody odmowy przyznania specjalnego zasiłku celowego, gdyż zasiłek celowy z art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej na zaspokojenie niezbędnych potrzeb bytowych jak np. żywność, odzież, nie może być odwołującej się przyznany z powodu przekroczenia kryterium dochodowego.
Wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższą decyzję J. K., oprócz powtórzenia argumentów zawartych w złożonym odwołaniu, wywodziła, że z OPS otrzymuje pomoc sporadycznie, raz na parę miesięcy i nie rozumie podawanych wyliczeń dotyczących przekroczenia przez nią "limitu" pomocy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Oddalając wniesioną skargę - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwaną dalej "P.p.s.a." – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie.
W ocenie Sądu Wojewódzkiego organy obu instancji zasadnie przyjęły, że dochód skarżącej przekracza kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej, które wynosi [...] zł miesięcznie, zatem nie mogła ona otrzymać zwykłego zasiłku celowego. Sąd zaaprobował także stanowisko organów, w którym stwierdziły, że skarżącej nie przysługuje zasiłek specjalny o którym mowa w art. 41 ustawy o pomocy społecznej.
W jego ocenie przyznanie skarżącej pomocy społecznej w tej formie może nastąpić tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach. Tego rodzaju okoliczności jednakże w niniejszym przypadku nie zaistniały. Sąd zwrócił również uwagę, że przyznanie stronie tego rodzaju zasiłku ma charakter uznaniowy.
Sąd przyjął, że za szczególny przypadek, uzasadniający przyznanie skarżącej zasiłku celowego, nie można było uznać jej przewlekłych chorób, których koszty leczenia wpływają na realizację innych potrzeb bytowych, w tym w zakresie wyżywienia, zaspokajanych w formie zwykłego zasiłku celowego, pod warunkiem spełnienia kryterium dochodowego. Jeśli bowiem kryterium dochodowe zostało przekroczone, a jednocześnie potrzeby bytowe skarżącej nie zostały wywołane zbiegiem wydarzeń wykraczających poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości i nie są okazjonalne, to w sytuacji zaliczenia wskazanych potrzeb bytowych do zwykłych, a nie specjalnych zadań pomocy społecznej, organ nie mógł uznać, że zaszła konieczność udzielenia skarżącej specjalnego zasiłku celowego na wyżywienie. Jeśli zatem – zdaniem Sądu Wojewódzkiego - w ogóle taki zasiłek skarżącej przysługiwał, to organy słusznie, przyznały go w tym przypadku na zakup leków.
Sąd Wojewódzki stwierdził przy tym, że negatywne rozpatrzenie wniosku skarżącej pod kątem specjalnego zasiłku celowego na żywność, nie stanowiło naruszenia art. 7 k.p.a. Również ograniczona wysokość środków budżetowych pozostających do dyspozycji organu w kwietniu 2010 r., przemawiała za takim rozstrzygnięciem.
W skardze kasacyjnej, wniesionej od powyższego wyroku, J. K. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.) oraz przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.) tj.:
1. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi pomimo naruszenia przez organy administracyjne art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o. pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 nr 175 poz. 1362 ze zm.) w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy polegające na niedostatecznym wyjaśnieniu sytuacji życiowej J. K. i ograniczeniu postępowania przez organy administracji jedynie do ustalenia dochodów J. K. przy całkowitym pominięciu jej rzeczywistej sytuacji zdrowotnej oraz potrzeb życiowych;
2. naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 41 pkt 1 w zw. z art. 3 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 nr 175 poz. 1362 ze zm.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu, że ustalona w toku postępowania administracyjnego sytuacja życiowa i materialna J. K. nie uzasadnia przyznania jej zasiłku celowego specjalnego na zakup żywności w kwietniu 2010 r.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. W przypadku zaś uznania, że przy wydawaniu zaskarżonego wyroku nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, a naruszone zostały przepisy prawa materialnego, na podstawie art. 188 P.p.s.a. skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz uchylenie decyzji organów obu instancji. Ponadto wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Uzasadniając zarzut naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania J. K. wywodziła, że organ orzekając w przedmiocie przyznania jej specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności, miał obowiązek wziąć pod uwagę wskazówki, co do zasad udzielania pomocy społecznej osobom potrzebującym. Zobligowany był przy tym uwzględnić, że rodzaj, forma i rozmiar świadczenia winny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, jak również że potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy społecznej powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Organ był również zobligowany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
Skarżąca kasacyjnie zakwestionowała twierdzenie, że odmowa przyznania w niniejszym przypadku specjalnego zasiłku celowego była uzasadniona tym, że w jej sytuacji nie zachodzą szczególne okoliczności stanowiące podstawę przyznania tego rodzaju pomocy.
Organy administracji, wydając swoje decyzje, w głównej mierze oparły się na jej miesięcznych dochodach. Tymczasem w toku postępowania powinny przeprowadzić szczegółowe postępowanie dowodowe w zakresie wpływu przewlekłych chorób skarżącej kasacyjnie na jej sytuację majątkową. W tym zakresie powinny nie tylko zbadać jakie są dochody J. K., ale również ustalić wszystkie wydatki ponoszone przez nią w celu zaspokojenia potrzeb życiowych tj. wydatki związane z leczeniem oraz zaspokojeniem jej podstawowych potrzeb życiowych. Dopiero ustalenie sumy tych wydatków pozwalałoby – jej zdaniem - stwierdzić jakimi miesięcznym środkami dysponuje i czy środki te, z uwagi na konieczność leczenia przewlekłych chorób, są wystarczające do zaspokojenia innych jej potrzeb.
Odnosząc się do swojej sytuacji życiowej, skarżąca kasacyjnie wskazała, że jest inwalidą I grupy. Od wielu lat ma problemy z poruszaniem się. Ponadto ma ograniczone możliwości ruchowe prawej ręki. W ostatnim czasie przeszła atak jaskry i grozi jej utrata wzroku. Do tego dochodzą choroby serca i układu krążenia. Ilość chorób i ich przewlekłość, przy uwzględnieniu wieku skarżącej, wskazuje więc, że znajduje się ona w sytuacji nadzwyczajnej.
Wszystkie te okoliczności – w ocenie J. K. - powinny zostać poddane przez organ dogłębnej analizie. Dopiero potwierdzenie w toku postępowania liczby jej schorzeń oraz kosztów ponoszonych przez nią w związku z prowadzonym leczeniem, mogłoby stanowić podstawę ustalenia czy w niniejszym przypadku zaistniała nadzwyczajna sytuacja uzasadniająca przyznanie jej specjalnego zasiłku na żywność.
Organy administracji oraz Sąd I instancji poprzestały zaś na stwierdzeniu, że potrzeby bytowe J. K. nie są wywołane zbiegiem wydarzeń wykraczających poza możliwości ludzkiej zapobiegliwości.
Procedując prawidłowo organy administracji powinny przed sformułowaniem takiej konkluzji, przeprowadzić szereg dowodów, które potwierdziłyby, że wydatki związane z leczeniem przewlekłych chorób nie prowadzą do niemożliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych J. K. Żadnego jednak postępowania dowodowego w tym zakresie nie przeprowadzono.
Skarżąca kasacyjnie zakwestionowała również argumentację, organu w zakresie, w jakim powołując się na brak wystarczających środków w swoim budżecie, odmówił jej przyznania zasiłku specjalnego. W tym bowiem przypadku, wykazując niemożliwość uczynienia zadość wnioskowi J. K., powinien on zaprezentować bilans środków, jakimi dysponował na ten cel w kwietniu 2010 r. (w miesiącu, w którym rozpoznano jej wniosek), nie zaś w marcu 2010 r.
Odnosząc się z kolei do zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego, skarżąca kasacyjnie stwierdziła, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uznał za prawidłowe rozstrzygnięcia organu I i II instancji, które odmówiły jej przyznania pomocy społecznej, choć jej sytuacja życiowa, stanowiła szczególnie uzasadniony przypadek, kwalifikujący ją do otrzymania świadczenia w formie zasiłku celowego specjalnego. W toku postępowania przed organami administracji skarżąca kasacyjnie wykazała bowiem, że niskie dochody z emerytury, zwiększone o dodatek pielęgnacyjny, nie pozwalają jej na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych zważywszy, że dużą ich część przeznacza, z uwagi na zły stan swojego zdrowia, na zakup leków.
Skarżąca w toku postępowania administracyjnego przedstawiła szereg dowodów poświadczających ponoszone wydatki, jak również zaświadczenia medyczne dokumentujące jej sytuację. Wykazała również, że świadczenia z pomocy społecznej otrzymuje niezwykle rzadko, a w związku z tym nie jest w stanie z uzyskiwanej emerytury nie tylko ponosić kosztów leczenia ale również kosztów związanych z zakupem podstawowej żywności.
Ujawniony w toku postępowania stan majątkowy i osobisty związany z licznym chorobami mającymi charakter przewlekły uzasadniał – w jej ocenie - twierdzenie, że w zaistniałej sytuacji, zaistniał uzasadniony przypadek nakazujący przyznanie jej zasiłku celowego specjalnego również na zakup żywności.
Skarżąca kasacyjnie zaznaczyła przy tym, że specjalny zasiłek celowy to zasiłek przyznawany w wybitnie niekorzystnym układzie zdarzeń. Wiek skarżącej kasacyjnie, liczba schorzeń i ich nieprzemijający stan, stanowią niewątpliwie podstawę do przyznania jej świadczenia przewidzianego w art. 41 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej.
Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do zbadania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, które nie zasługują na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, iż skarżąca kasacyjnie, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisu art. 41 pkt 1 w zw. z art. 3 ustawy o pomocy społecznej, sprowadziła swoją argumentację do twierdzenia, że ze względu na fakt, iż jest osobą w podeszłym wieku oraz przewlekle chorą, która przeznacza znaczne środki na zakup leków, kwalifikuje się również do otrzymania specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności.
Zwrócić jednak trzeba uwagę, że skarżąca kasacyjnie otrzymała już na mocy decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. zasiłek celowy specjalny z przeznaczeniem na leki. Przedmiotowa zaś sprawa dotyczyła specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności. W tym jednak przypadku prezentowane przez nią argumenty ograniczające się do stanu jej zdrowia są niewystarczające.
Naczelny Sąd Administracyjny podziela prezentowany w zaskarżonym wyroku pogląd, że tego rodzaju świadczenie można otrzymać tylko w szczególnie uzasadnionym przypadku. W/w pojęcie stanowi zaś sytuację życiową osoby lub rodziny, wynikającą z faktu zaistnienia nadzwyczajnych, wyjątkowo negatywnych, niecodziennych, okazjonalnych, wpływających na sytuację życiową zdarzeń, którym strona nie była w stanie zapobiec dochowując należytej staranności.
Za tego rodzaju "szczególną" sytuację nie można uznać jednak stanu, w jakim znajduje się skarżąca kasacyjnie. Niewątpliwie długotrwała, przewlekła choroba i związane z nią wydatki na leki wpływają na wysokość środków przeznaczanych na realizację innych potrzeb bytowych skarżącej. Stan ten nie ma jednak charakteru okazjonalnego, niecodziennego, czy też nadzwyczajnego, lecz jest statyczny i permanentny.
Sąd Wojewódzki słusznie również zwrócił uwagę, że zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych zasadniczo należy do zwykłych, nie zaś specjalnych zadań pomocy społecznej. Jeżeli zatem brak środków na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych wnioskodawcy nie został wywołany zbiegiem nadzwyczajnych, trudnych do przezwyciężenia okoliczności, organ nie może przyznać mu specjalnego zasiłku z przeznaczeniem na tego rodzaju cel.
Zgodzić się również należy z tym, iż skoro w kwietniu 2010 r. skarżąca kasacyjnie otrzymała pomoc w formie specjalnego zasiłku celowego na zakup leków, mogła przeznaczyć zaoszczędzone w ten sposób środki finansowe na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych (m. in. na zakup żywności). Odpadła w związku z tym przyczyna, która wówczas uzasadniała dodatkowe przyznanie jej specjalnego zasiłku celowego na wyżywienie.
W świetle powyższego nie może zostać podważona, ocena Sądu Wojewódzkiego, który aprobując stanowisko Kolegium wyrażone w zaskarżonej decyzji, uznał, iż stan zdrowia skarżącej kasacyjnie, zwłaszcza przez pryzmat licznych schorzeń na które cierpi, nie mógł w tym czasie zostać uznany za "szczególnie uzasadniony przypadek" uzasadniający przyznanie jej specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności. Jeżeli jednak stan J. K. kwalifikuje się do uzyskania pomocy społeczne w tej szczególnej formie, to Sąd Wojewódzki słusznie uznał, że powinna ona zostać przeznczona na lekarstwa.
Nie można zgodzić się również z twierdzeniem, że dokonana przez organy administracji obu instancji ocena sytuacji skarżącej kasacyjnie obligowała Sąd I instancji do uznania, że zarówno Prezydent W., jak również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w niniejszym przypadku nie uwzględniły wytycznych ujętych w art. 3 powoływanej wyżej ustawy o pomocy społecznej. Jeżeli bowiem sytuacja skarżącej kasacyjnie nie kwalifikowała jej do uzyskania specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności, trudno wymagać od organu uwzględnienia złożonego przez nią wniosku w tym przedmiocie.
Nawet jeżeli przyjąć, że stan zdrowia i sytuacja materialna skarżącej kasacyjnie uzasadniały przyznanie jej również specjalnego zasiłku celowego na zakup żywności, organ, wydając decyzję w tym przedmiocie, zobligowany był, oprócz słusznego interesu strony (art. 7 k.p.a.), uwzględnić również interes innych osób objętych tego rodzaju pomocą. W tym zakresie miał również obowiązek wziąć pod uwagę swoje możliwości finansowe. Skoro te uniemożliwiają udzielnie skarżącej kasacyjnie pomocy specjalnej w tak szerokim – jak tego żądała skarżąca - zakresie, nie można oczekiwać od organu wydania odmiennej, niż kwestionowana, decyzji. Argument ten odnajduje uzasadnienie zwłaszcza, w sytuacji, gdy skarżąca kasacyjnie – na co słusznie zwrócił uwagę Sąd Wojewódzki – korzystała w tym czasie z pomocy organu.
Na dokonaną w zaskarżonym wyroku ocenę sytuacji nie ma jednocześnie wpływu, że organ odmawiając przyznania skarżącej kasacyjnie zasiłku, uwzględnił stan swoich środków finansowych na marzec 2010 r. Nie ulega bowiem wątpliwości, że przez wzgląd na ustalony dla tego rodzaju jednostki roczny plan budżetowy, suma przeznaczanych na ten cel środków w kwietniu 2010 r. z pewnością nie odbiegała znacząco od kwoty, która pozostawała do dyspozycji organu w marcu 2010 r.
Przytoczona powyżej argumentacja podważa również podniesiony przez skarżącą kasacyjnie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. W niniejszym przypadku Sąd Wojewódzki słusznie nie dopatrzył się naruszenia przez organy, oprócz przytoczonego wyżej art. 7 k.p.a., także art. 77 i 80 k.p.a.
Stwierdzenie bowiem, iż sytuacja, w jakiej znalazła się skarżąca kasacyjnie, wyczerpuje znamiona o jakich mowa w art. 41 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, wymagała zaangażowania nie tylko organu lecz również samej strony. Organ tymczasem nie miał możliwości zbadania – bez aktywności skarżącej kasacyjnie – na co J. K. przeznacza swoje dochody. Musiał się zatem ograniczyć do uwzględnienia okoliczności i dowodów, które sam mógł uzyskać, tzn. informacji o dochodach skarżącej kasacyjnie, wysokość przyznanej jej dotąd pomocy, jak również informacji o wysokość budżetu, jakim dysponuje na wskazany wyżej cel. Jeżeli zatem skarżąca, pomimo stworzenia jej możliwości aktywnego uczestnictwa w postępowaniu administracyjnym, nie przedstawiła dokumentów potwierdzających wysokość ponoszonych przez nią wydatków na inne potrzeby bytowe, organ w swoim rozstrzygnięciu nie mógł, opierając się tylko na samych oświadczeniach strony w tym zakresie, wydać korzystnego dla niej rozstrzygnięcia.
Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji orzeczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł przy tym o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu uregulowanym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło