II SA/Rz 1054/10

PostanowienieWSA w Rzeszowie2010-11-10

Skład orzekający: Stanisław Śliwa

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznania skargi na uchwałę rady gminy w sprawie okręgów wyborczych, która została poddana odrębnemu trybowi kontroli przez organy wyborcze?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznania skargi na uchwałę rady gminy dotyczącą okręgów wyborczych, ponieważ ustawodawca przewidział odrębny tryb kontroli tych uchwał przez organy wyborcze (komisarza wyborczego i Państwową Komisję Wyborczą). Wobec tego wyłączona jest właściwość sądów administracyjnych w tym zakresie, a skarga powinna zostać odrzucona.
Stan faktyczny
A. C., pełniący funkcję Przewodniczącego Rady Sołeckiej Wsi W. w Gminie [...], zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie uchwałę Rady Gminy [...] z [...] czerwca 2006 r., która zmieniała liczbę radnych wybieranych w okręgach wyborczych Nr 1 i 3 w wyborach samorządowych w 2006 r. Skarżący zarzucił naruszenie konstytucyjnych praw wyborczych mieszkańców sołectwa W.
Rozstrzygnięcie
Odrzucił skargę A. C. na uchwałę Rady Gminy [...].

Pełny tekst orzeczenia

10 listopada 2010 r. POSTANOWIENIE Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego Stanisław Śliwa po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2010 r., na posiedzeniu niejawnym skargi A. C., na uchwałę Rady Gminy [...] z [...] czerwca 2006 r., o nr [...], podjętą w sprawie okręgów wyborczych, - postanawia – odrzucić skargę. Sygn. II SA/Rz 1054/10 Uzasadnienie Pismem z 26 października 2010 r., A. C. pełniący funkcję Przewodniczącego Rady Sołeckiej Wsi W. Gmina [...], zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie uchwałę Rady Gminy [...] z [...] czerwca 2006 r., nr [...]. Na mocy zaskarżonej uchwały Rada Gminy [...] dokonała zmiany liczby radnych wybieranych w okręgu wyborczym Nr 1 i 3 w wyborach samorządowych w 2006 r. Skarżący A. C. oparł swe zarzuty na art. 101 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym (Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.; zwana dalej u.s.g.). W przekonaniu strony, podjęta uchwała narusza konstytucyjne prawa wyborcze mieszkańców sołectwa W. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Skarga, jako niepodlegająca właściwości sądu administracyjnego, powinna zostać odrzucona. Przedmiotem skargi A. C. jest uchwała Rady Gminy [...] w sprawie okręgów wyborczych. Co do zasady, działalność uchwałodawcza organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego realizowana w obszarze administracji publicznej, jest poddana kontroli sądów administracyjnych. O tej właściwości sądów decyduje treść art. 184 Konstytucji RP oraz art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Według treści powołanej regulacji p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz innych aktów tych organów, podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej. W art. 101 u.s.g. uregulowano natomiast wymogi, jakie powinien wypełnić skarżący przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego. W szczególności skarga powinna zostać poprzedzona wezwaniem organu gminy do usunięcia naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia. Powyższe regulacje nie oznaczają, iż właściwość rzeczowa sądów administracyjnych rozciąga się bezwzględnie na wszelką działalność uchwałodawczą rady gminy i pozostałych organów samorządowych. Te ograniczenia wynikają przede wszystkim z użytego w art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. i art. 101 ust. 1 u.s.g. sformułowania: w sprawie z zakresu administracji publicznej. Wyłączenia sądowej kontroli mogą wynikać także z przepisów szczególnych wobec p.p.s.a. oraz u.s.g., czego dowodów dostarcza przedmiot niniejszej sprawy. Zaskarżona do WSA uchwała Rady Gminy została podjęta na podstawie art. 92 ust. 2 ustawy z 16 lipca 1998 r. - Ordynacja wyborcza do rad gmin, rad powiatów i sejmików województw (Dz.U. z 2003 r. Nr 159 poz. 1547 ze zm.; zwana dalej ord. wyb.). W stosunku do określonej kategorii uchwał rady gminy, podejmowanych na podstawie powołanej wyżej ustawy, prawodawca ustalił odrębny wobec sądowoadministracyjnego tryb kontroli. Te odrębności podyktowane są wyborczą materia podejmowanych przez organy gminy rozstrzygnięć. W przypadku uchwał rady gminy regulujących sprawy okręgów wyborczych, art. 93 ust. 1 ord. wyb. przyznaje wyborcom, w liczbie co najmniej 15, prawo wniesienia skargi do komisarza wyborczego w terminie 5 dni od daty podania do publicznej wiadomości tej uchwały. Komisarz wyborczy powinien rozpoznać sprawę w terminie 5 dni i wydać postanowienie, doręczając je niezwłocznie wnoszącym skargę oraz radzie gminy (art. 93 ust. 1 zd. drugie ord. wybor.). Od postanowienia komisarza wyborczego przysługuje odwołanie do Państwowej Komisji Wyborczej w terminie 5 dni od daty jego doręczenia. Na orzeczenie Państwowej Komisji Wyborczej nie przysługuje środek zaskarżenia (art. 93 ust. 2 ord. wyb.). Wypada dodać, iż uchwałą w sprawie okręgów wyborczych, czyli uchwałą podlegająca opisanemu wyżej trybowi kontroli organów wyborczych, są uchwały w sprawach wymienionych w art. 92 ust. 2 ord. wyb. Należy do nich zaliczyć zaskarżoną do WSA uchwałę Rady Gminy [...], skoro jej skutkiem było wprowadzenie zmian w liczbie radnych w okręgach wyborczych. Nie ulega wątpliwości, iż ustalenie szczególnego trybu oceny prawidłowości uchwał rady gminy w sprawach okręgów wyborczych, wyłącza właściwość rzeczową sądów administracyjnych. Na mocy wyraźnej wypowiedzi ustawodawcy, prawo inicjowania tej kontroli przysługuje określonej grupie wyborców, zaś kompetencje kontrole wykonują w ściśle określonych terminach organy wyborcze. Powołane przepisy wykluczają stosowanie w sprawach uchwał dotyczących okręgów wyborczych przepisu art. 101 u.s.g. Tryb skargi powszechnej jest w tym wypadku wykluczony, gdyż mógłby prowadzić do różnych ocen tego samego fragmentu działania organów samorządowych. Z uwagi na brak możliwości współistnienia obok siebie dwóch trybów badania legalności uchwał w sprawach okręgów wyborczych, tj. trybu wyborczego i sądowoadministracyjnego, wyłączność w tym względzie ustawodawca przyznaje komisarzowi wyborczemu oraz Państwowej Komisji Wyborczej. Brak upoważnienia do działania sądu administracyjnego nie pozwala na merytoryczne zbadanie przedmiotu niniejszej skargi. Powyższe ustalenia nakazują odrzucić skargę A. C. na podstawie art. 3 § 2 pkt 5 i 6, art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 92 ust. 2 i art. 93 ust. 1 ord. wyb.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło