I OZ 228/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 listopada 2011 r. sygn. akt II SO/Kr 3/10 o odrzuceniu sprzeciwu P. B. na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 11 sierpnia 2011 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi V Komisariatu Policji w K. postanawia: odrzucić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 28 listopada 2011 r., sygn. akt II SO/Kr 3/10 odrzucił sprzeciw P. B. na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 11 sierpnia 2011 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o zwolnienie od kosztów w sprawie ze skargi P. B. o wymierzenie grzywny Komendantowi V Komisariatu Policji w K. Sąd I instancji wskazał, że w dniu 21 czerwca 2011 r. skarżący, za pomocą poczty elektronicznej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy wezwał P. B. do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez jego własnoręczne podpisanie, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie uzupełnił wskazanych braków formalnych, w związku z tym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 11 sierpnia 2011 r. pozostawił wniosek bez rozpoznania. P. B. wniósł drogą elektroniczną sprzeciw na powyższe zarządzenie. Z uwagi na brak własnoręcznego podpisu skarżący został wezwany pismem z dnia 13 września 2011 r. do uzupełnienia braku formalnego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Pomimo prawidłowo doręczonego wezwania w dniu 29 września 2011 r. pozostało ono bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że sprzeciw jest pismem procesowym, zatem powinien czynić zadość wszystkim wymaganiom stawianym takiemu pismu, w tym określonemu w art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej powoływana jako P.p.s.a.), czyli winien zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Sprzeciw złożony bez podpisu strony jest obarczony brakiem formalnym, którego nieuzupełnienie, po uprzednim wezwaniu sądu, skutkuje jego odrzuceniem. W niniejszej sprawie bezspornym jest fakt, że skarżący został wezwany o osobiste podpisanie sprzeciwu wniesionego drogą elektroniczną, jednak nie zastosował się do wezwania sądu. Dlatego też taki sprzeciw należało odrzucić w oparciu o art. 259 § 2 P.p.s.a., który stanowi, że sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, a także sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, niezawierający uzasadnienia, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W dniu 1 lutego 2012 r. P. B. złożył drogą elektroniczną zażalenie na powyższe postanowienie. Skarżący twierdził, że jego pisma nie posiadały braku formalnego, gdyż były podpisane bezpiecznym kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zarządzeniem z dnia 21 lutego 2012 r., doręczonym w dniu 27 lutego 2012 r., wezwał stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych przez podpisanie pisma, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Pomimo upływu zakreślonego terminu niniejsze zarządzenie nie zostało wykonane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej powoływana jako P.p.s.a.) każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 P.p.s.a., które w tej sprawie nie występują. Podpisem jest znak ręczny określonej osoby, noszący indywidualne i powtarzalne cechy, pozwalające odróżnić go od innych i umożliwiające identyfikację osoby podpisującego oraz zbadanie autentyczności podpisu (Hanna Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 204-205). Z powyższej definicji jednoznacznie wynika, że podpis musi być własnoręczny. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zasadnie, zarządzeniem z dnia 21 lutego 2012 r. wezwał stronę do podpisania zażalenia. Dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem. Tylko tak złożony podpis spełnia wymagania przewidziane w art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. Skarżący nie uzupełnił jednak, w zakreślonym przez sąd terminie, wymienionego braku formalnego i nie podpisał zażalenia. Wobec niewykonania zarządzenia Sądu I instancji zażalenie P. B. na postanowienie z dnia 28 listopada 2011 r. należało uznać za obarczone brakiem formalnym. Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 i art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.