I OSK 1008/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Kacprzak (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Borowiec sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt III SA/Kr 1040/09 w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej oddala skargę kasacyjną. Przedmiotem skargi kasacyjnej jest wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt III SA/Kr 1040/09 oddalający skargę J. T. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie statusu osoby bezrobotnej. Powyższy wyrok został wydany w następującym stanie sprawy: W dniu [...] czerwca 2001 r. J. T. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. Od dnia [...] czerwca 2001 r. do dnia [...] grudnia 2001 r. pobierał zasiłek dla bezrobotnych. J. T. przedstawił w Urzędzie Pracy zwolnienia lekarskie za okres od [...] do [...] kwietnia 2009 r., od [...] do [...] maja 2009 r. oraz od [...] maja do [...] czerwca 2009 r. Starosta Wadowicki decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] orzekł o utracie przez J. T. statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2009 r. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 33 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). W uzasadnieniu podano, że pozbawienie statusu bezrobotnego związane było z 90 dniowym udokumentowanym okresem niezdolności do pracy wynikającym z przedstawionych zwolnień lekarskich ZUS ZLA. W odwołaniu od powyższej decyzji J. T. podniósł, że wydana decyzja jest krzywdząca z tego powodu, iż mając 59 lat i jeden rok do uzyskania wieku emerytalnego pozbawiony zostaje jakiejkolwiek możliwości leczenia, gdyż tracąc status osoby bezrobotnej, traci prawo do ubezpieczenia. Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Starosty Wadowickiego z dnia [...] czerwca 2009 r., uznając że jest zgodna z prawem. Organ odwoławczy zaznaczył, że organ I instancji był zobligowany do wydania decyzji o pozbawieniu J. T. statusu osoby bezrobotnej, gdyż ustalenia faktyczne (w oparciu o dostarczone do Powiatowego Urzędu Pracy zwolnienia lekarskie) wykazały, że skarżący przez okres nieprzerwany 90 dni był niezdolny do pracy. Sam skarżący nie kwestionuje tego faktu, a jedynie nie zgadza się ze skutkami decyzji. W skardze na powyższą decyzję J. T. ponownie odwołał się do braku celowości wydania decyzji pozbawiającej go statusu osoby bezrobotnej, akcentując, że w sytuacji nieposiadania innego tytułu prawnego do ubezpieczenia, pozbawienie go statusu osoby bezrobotnej powoduje, że traci prawo do jedynej podstawy ubezpieczenia, a co za tym idzie, traci możliwość uzyskania świadczeń zdrowotnych w ramach tego ubezpieczenia. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 marca 2010 r. sygn. akt III SA/Kr 1040/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. T. na wyżej opisaną decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r. wskazując, iż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Argumentując swoje rozstrzygnięcie Wojewódzki Sąd wskazał, że analiza przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) wskazuje, że status osoby bezrobotnej nie wynika tylko z faktu dokonania rejestracji i pozostawania w ewidencji osób bezrobotnych, lecz wiąże się ze spełnieniem określonych tą ustawą warunków. Warunkiem zasadniczym, który powinna spełnić osoba bezrobotna jest oczywiście jego zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia, rozumiana jako gotowość do przyjęcia przez bezrobotnego proponowanego zatrudnienia, co nie zachodzi w odniesieniu do osoby przebywającej na zwolnieniu lekarskim. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji podkreślił, że zgodnie z treścią przepisu art. 33 ust. 4 pkt 9 ww. ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który pozostaje niezdolny do pracy wskutek choroby lub przebywania w zamkniętym ośrodku odwykowym przez nieprzerwany okres 90 dni, przy czym za okres nieprzerwany uważa się również okresy niezdolności do pracy wskutek choroby oraz przebywania w zamkniętym ośrodku odwykowym w sytuacji, gdy każda kolejna przerwa między okresami niezdolności do pracy wynosi mniej niż 30 dni kalendarzowych, pozbawienie statusu bezrobotnego następuje z upływem ostatniego dnia wskazanego okresu 90-dniowego. Takie brzmienie ww. przepisu art. 33 ust. 4 pkt 9 nadane zostało ustawą nowelizującą z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r., Nr 6, poz. 33 z dnia 17 stycznia 2009 r.). Sąd wskazał, że z akt administracyjnych sprawy wynika w dniu [...] czerwca 2001 r. J. T. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, oświadczając, że jest osobą zdolną i gotową do podjęcia pracy. W 2009 r. w okresie od [...] kwietnia do [...] czerwca, łącznie przez nieprzerwany okres 90 dni w rozumieniu ww. przepisu skarżący przebywał na zwolnieniu lekarskim, tj. przez okres, który ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wiąże ze skutkiem utraty statusu osoby bezrobotnej. W związku z tym prawidłowo orzeczono – zdaniem Sądu I instancji - wobec skarżącego utratę statusu osoby bezrobotnej z dniem [...] czerwca 2009 r. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2010 r. wniósł J. T. domagając się jego uchylenia w całości oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.) zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego tj. art. 33 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instancjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.) przez niewłaściwe zastosowanie w sprawie tego przepisu, które skutkowało orzeczenie utraty przez J. T. statusu osoby bezrobotnej od dnia [...] czerwca 2009 r. przez błędną wykładnię tych przepisów i ich niewłaściwe zastosowanie. Ponadto na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. przez usankcjonowanie naruszenia w postępowaniu administracyjnym art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. przez brak wyjaśnienia w sprawie dokładnego stanu faktycznego oraz brak zebrania w sprawie w sposób wyczerpujący dowodów, a w konsekwencji tego wydanie zaskarżonych decyzji bez zebrania całego koniecznego do tego materiału dowodowego, a które to naruszenie przepisu postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. W przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Dokonując oceny zasadności wniesionej przez J. T. skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Kr 1040/09, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw. Skargę kasacyjną oparto przede wszystkim na podstawie naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 33 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.). Zarzut ten jest jednak chybiony. Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy w art. 2 ust. 1 pkt 2 zawiera legalną definicję osoby bezrobotnej, określając przesłanki konieczne do nabycia takiego statusu. Podstawą jest zdolność i gotowość do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie, służbie lub innej pracy zarobkowej. Obowiązkiem osoby bezrobotnej jest zatem pozostawanie w gotowości do podjęcia zatrudnienia. Pojęcie "gotowość do podjęcia zatrudnienia" oznacza natomiast sytuację, gdy osoba ma zamiar, chęć i możliwość wykonywania pracy i jednocześnie nie występują żadne przeszkody po stronie tej osoby, aby świadczyć pracę. W przypadku długotrwałego pozostawania niezdolnym do pracy ustawa przewiduje sankcję w postaci pozbawienia statusu osoby bezrobotnej. Stosownie do art. 33 ust. 4 pkt 9 wskazanej wyżej ustawy starosta pozbawia statusu bezrobotnego m.in. takiego bezrobotnego, który pozostaje niezdolny do pracy na skutek choroby przez nieprzerwany okres 90 dni. Przepis ten wskazuje jednocześnie, że za okres nieprzerwany uważa się okres niezdolności do pracy wskutek choroby w sytuacji, gdy każda kolejna przerwa między okresami niezdolności do pracy wynosi mniej niż 30 dni kalendarzowych. Pozbawienie statusu bezrobotnego następuje z upływem ostatniego dnia tego 90-dniowego okresu. Brzmienie przepisu art. 33 ust. 4 pkt 9 ww. ustawy nie pozostawia wątpliwości, że jedyną możliwą reakcją organu w razie zaistnienia przewidzianych w nim okoliczności jest pozbawienie określonej osoby statusu bezrobotnego. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że J. T. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy w W. jako osoba bezrobotna w dniu [...] czerwca 2001 r. W dniach [...] kwietnia, [...] maja i [...] czerwca 2009 r. J. T. przedstawił w Urzędzie Pracy zwolnienia lekarskie za okres: od [...] kwietnia do [...] kwietnia 2009 r., od [...] maja do [...] maja 2009 r. oraz od [...] maja do [...] czerwca 2009 r. Wskazane ustalenia faktyczne obligowały organ Starostę Wadowickiego – na co słusznie zwrócił uwagę – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w zaskarżonym wyroku – do wydania decyzji o pozbawieniu J. T. statusu osoby bezrobotnej, skoro przez nieprzerwany okres 90 dni nie był zdolny do wykonywania zatrudnienia. J. T. nie kwestionuje w skardze kasacyjnej swojej niezdolności do pracy w powyższym okresie, lecz nie zgadza się ze skutkiem, który powoduje wypełnienie tej przesłanki. Z uwagi na jednoznaczne brzmienie art. 33 ust. 4 pkt 9 powołanej ustawy, brak jest jakichkolwiek podstaw do odmiennych niż objęte tym przepisem rozstrzygnięcie organu, stanowiące sankcję w postaci utraty statusu osoby bezrobotnej. Prawidłowo Sąd I instancji ocenił, że zarówno decyzja Starosty Wadowickiego z dnia [...] czerwca 2009 r. jak i utrzymująca ją w mocy decyzja Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2009 r. nie naruszają prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w zaskarżonym wyroku zasadnie podniósł, że warunkiem zasadniczym jaki powinna spełnić osoba bezrobotna jest jego zdolność do podjęcia zatrudnienia rozumiana jako gotowość do przyjęcia przez bezrobotnego proponowanego zatrudnienia, jednakże taka sytuacja nie zachodzi w odniesieniu do osoby przebywającej na zwolnieniu lekarskim. Nie zasługuje na uwzględnienie również zarzut skargi kasacyjny naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez usankcjonowanie naruszenia w postępowaniu administracyjnym art. 7 i art. 77 § 2 k.p.a. Przepis art. 133 § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Dalsza treść cytowanej normy dotyczy okoliczności, które w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły (nieprzekazanie skargi sądowi w terminie, wydanie wyroku na posiedzeniu niejawnym). Obowiązek wydania wyroku na podstawie akt sprawy oznacza jedynie zakaz wyjścia poza materiał znajdujący się w aktach. Przepis ten nie upoważnia sądu do podejmowania ustaleń faktycznych w sprawie (w tym do swobodnej oceny jej materiału dowodowego). Regulacja ta nie zawiera też norm wskazujących na sposób analizy akt sprawy przez sąd administracyjny. Nie jest więc również naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. zaakceptowanie przez sąd, jako zgodnej z przepisami postępowania, oceny materiału dowodowego oraz przyjęcia za prawidłowe ustaleń będących konsekwencją tej oceny. Nie jest również naruszeniem art. 133 § 1 p.p.s.a. oparcie się na ustaleniach faktycznych dokonanych przez organ administracji. W tym stanie rzeczy skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, bowiem wbrew stanowisku strony skarżącej, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przy rozpoznawaniu sprawy, nie naruszył przepisów prawa materialnego, ani przepisów prawa procesowego. Mając na uwadze, iż zarzuty skargi kasacyjnej nie są usprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.