II SAB/Ol 84/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2010 r. sprawy ze skargi P. L. M. na bezczynność Dyrektora Zespołu Szkół w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Dyrektora Zespołu Szkół do rozpoznania wniosku P. L. M. z dnia "[...]" o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania administracyjnego; II. zasądza od Dyrektora Zespołu Szkół na rzecz skarżącego P. L. M. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że pismem z dnia 18 września 2010r. P. L. M., powołując się na ustawę z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do Gimnazjum w "[...]" z wnioskiem o udostępnienie, w terminie przewidzianym w art. 13 ust. 1 wspomnianej ustawy, informacji publicznej dotyczącej wskazanej szkoły, w zakresie: podstawy prawnej działania (doręczenie kserokopii statutu szkoły), organizacji podmiotu, sprawowanych funkcjach i organach (skład organów wraz z regulaminami), przedmiotu działalności i kompetencji, struktury własnościowej i majątku (z wyliczeniem składników majątku) oraz zasad funkcjonowania (godziny urzędowania, sposób przyjmowania i załatwiania spraw). Wnioskodawca zastrzegł przy tym, że jeśli żądane informacje znajdują się na stronie Biuletynu Informacji Publicznej, to prosi o poinformowanie go o tym fakcie w drodze elektronicznej na wskazany adres e - mailowy. W odpowiedzi Dyrektor Gimnazjum drogą elektroniczną (e – mail) poinformował wnioskodawcę, że szkoła nie musi prowadzić strony BIP, ponieważ jest to zadanie organu prowadzącego czyli gminy. Wskazał jednocześnie, że statut i inne dokumenty są dostępne do zapoznania się na terenie szkoły. Do wiadomości załączono interpretację dotyczącą prowadzenia strony BIP. Następnie pismem z dnia 4 października 2010r. P. L. M. wywiódł skargę na bezczynność Gimnazjum, wnosząc o nakazanie kierownikowi jednostki organizacyjnej (dyrektorowi szkoły) udostępnienia wskazanych przez wnioskodawcę informacji. Skarżący zwrócił się również o ukaranie Dyrektora Gimnazjum karą grzywny, przewidzianą w art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W skardze podniesiono, że organ wykonujący zadania publiczne obowiązany jest udostępniać informację publiczną w miejscu ogólnie dostępnym w swojej siedzibie lub na stronach podmiotowych biuletynu informacji publicznej. Zdaniem strony skarżącej dostęp do strony internetowej biuletynu placówki powinien być łatwy, szybki i intuicyjny. Tymczasem w niniejszej sprawie tak nie jest, a wnioskodawca musiał już ponieść określone koszty w celu uzyskania informacji, którymi jest zainteresowany. Mimo to podmiot zobowiązany nie udzielił takich informacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje. Podnieść należy, iż stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta obejmuje jednak tylko orzekanie w sprawie skarg na akty administracyjne lub czynności z zakresu administracji publicznej, enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270, ze zm. zwanej dalej: ustawą ppsa), jak również na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a art. 3 § 2 ustawy, gdy organ w ustalonym w przepisach prawa terminie nie wydał decyzji administracyjnej lub postanowienia, bądź innego aktu albo nie podjął innej czynności z zakresu administracji publicznej. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest bezczynność Dyrektora Zespołu Szkół w "[...]" w sprawie udzielenia informacji w zakresie m.in. organizacji i funkcjonowania wspomnianej szkoły. Jak wynika z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tej ustawie. Informacją publiczną będzie zatem każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. wyrok z dnia 19 grudnia 2007r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, IV SA/Po 652/07). Dostrzec trzeba również, że informacja publiczna dotyczy sfery faktów. Jest nią bowiem treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty nie będące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu nie będącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich. Są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań, nawet jeżeli nie pochodzą wprost od nich. Informacją publiczną jest również informacja o organach i osobach sprawujących w nich funkcje i ich kompetencjach. Biorąc powyższe pod uwagę, a także zważywszy na treść przedmiotowego wniosku o udostępnienie wskazanych w nim informacji, bez wątpienia należy stwierdzić, że żądane przez stronę skarżącą dane mają charakter informacji publicznych. Artykuł 4 ust. 1 ustawy stanowi zaś, że obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej, organy samorządów gospodarczych i zawodowych, podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami, Skarb Państwa, podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Nie ulega więc wątpliwości, że Dyrektor Zespołu Szkół w "[...]’, będący organem reprezentującym jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego jaką jest Zespół Szkół w "[...]" (§ 30 - 32 Statutu Gminy; Dz. Urz. Województwa Warmińsko-Mazurskiego z 2002 r., Nr 155, poz. 2100 ze zm.), jest podmiotem zobowiązanym na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej do udostępnienia informacji, mających charakter informacji publicznej, w której posiadaniu się znajduje (art. 4 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 ustawy). Skoro więc w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z informacją publiczną oraz podmiotem zobowiązanym do jej udostępniania, to powinien mieć tu zastosowanie tryb przewidziany w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Udostępnianie zaś informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni (art. 13 ust. 1), za wyjątkiem sytuacji przewidzianych w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 oraz następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku art. 14 ust. 1). Jeśli jednak informacja publiczna, której domaga się zainteresowany podmiot, została upubliczniona w formach zgodnych z ustawą, organ, do którego skierowano odpowiedni wniosek, winien jedynie odesłać wnioskodawcę do publikatora. Jeżeli zaś informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia, wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2). Ponadto trzeba mieć na uwadze, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepisy art. 16 stosuje się odpowiednio. Wnioskodawca może wystąpić do podmiotu, o którym mowa w ust. 1, o ponowne rozpatrzenie sprawy. Do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołania (art. 17 ustawy). Na ograniczenia w zakresie udzielenia informacji publicznej wskazuje art. 5 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Stosownie do tej regulacji prawnej organ może ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych np. ze względu na prywatność osoby fizycznej lub z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Nie jest natomiast odmową udzielenia informacji publicznej wskazanie, że się ich nie posiada. Jednakże o tym fakcie organ winien powiadomić wnioskodawcę pisemnie, wskazując – jeśli posiada taką wiedzę, gdzie zainteresowany żądane informacje może uzyskać. Organ nie ma natomiast obowiązku wydawania w takiej sytuacji decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 września 2002r., II SAB 289/02). W sytuacji zaś gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi, lub takich informacji publicznych, w stosunku do których tryb dostępu odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu objętym przedmiotową ustawą (por. wyrok NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z 20 czerwca 2002r., II SA/Lu 507/02). Biorąc pod uwagę powyższe regulacje prawne określające sposób udzielania informacji publicznych, w ocenie Sądu należy stwierdzić, że organ reprezentujący jednostkę organizacyjną samorządu terytorialnego czyli Dyrektor Zespołu Szkół w "[...]", a więc podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, nie udzielił odpowiedzi na wniosek w trybie przewidzianym ustawą o dostępie do informacji publicznej. Zgodnie ze wskazanymi uregulowaniami przyjętymi w ustawie organ powinien udzielić stosownej informacji bądź odmówić jej udzielenia we wskazany wyżej sposób, wskazując przyczynę nieudzielania takiej informacji (np. organ nie posiada informacji, informacja jest niejawna bądź chroniona ze względu na prawo do prywatności itd.). Ponadto wyjaśnić należy, że kwestia związana z utworzeniem i prowadzeniem Biuletynu Informacji Publicznej nie została poddana przez ustawodawcę kontroli w drodze skargi do sądu administracyjnego, w związku z czym sąd nie może rozstrzygnąć w przedmiotowym postępowaniu czy obowiązek prowadzenia BIP dotyczy Zespołu Szkół w "[...]". Jednakże bez wątpienia w sprawie może mieć zastosowanie art. 10 ustawy o dostępie do informacji, zgodnie z którym informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej jest udostępniana na wniosek. Odnosząc się zaś do wniosku skarżącego o ukaranie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej karą grzywny, przewidzianą w art. 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej, wyjaśnić należy, że przywołana regulacja prawna to typowy przepis karny. Sąd rozpatrujący przedmiotową sprawę nie może na jego podstawie orzekać, gdyż zakres takiego orzekania uregulowany jest w art. 3 ustawy ppsa i nie przewiduje on nakładania przez tut. Sąd sankcji o charakterze karnym. W świetle powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uznał, że Dyrektor Zespołu Szkół w "[...]" pozostaje w bezczynności i z tego względu w pkt I na podstawie art. 149 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa) orzekł jak w sentencji wyroku wyznaczając termin do rozpoznania wniosku strony skarżącej z dnia 18 września 2010r. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej. O kosztach postępowania sądowego orzeczono w pkt II na podstawie art. 200 ustawy ppsa.