IV SA/Wr 555/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński(sprawozdawca) Sędzia WSA Małgorzata Masternak – Kubiak Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, III. zasądza od Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. na rzecz M. S. kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Orzeczeniem Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 5 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2008r. nr 141, poz. 892 ze zm.) oraz rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. nr 15, poz. 80) rozpoznano u M. S. cechy osobowości bierno-agresywnej nieznacznie upośledzające zdolności adaptacyjne - § 68 pkt 1 i orzeczono kategorię "N" – niezdolny do zawodowej służby wojskowej – Załącznik 1, Grupa I. W odwołaniu od tego orzeczenia M. S. podniósł, że w dniu 29 czerwca 2010r. przeszedł badania psychologiczne w placówce Pracowni Psychologicznej w Ś. Na podstawie wyników przeprowadzonych badań psychologicznych, o których mowa w rozporządzeniu MON z dnia 31 sierpnia 2009r. w sprawie badań psychologicznych osób zgłaszających chęć pełnienia zawodowej służby wojskowej (Dz.U. nr 150, poz. 1214) stwierdzono brak przeciwwskazań psychologicznych do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Do odwołania dołączył orzeczenie psychologiczne nr 143/10 z dnia 29 czerwca 2010r. Orzeczeniem Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej (RWKL) we W. z dnia [...], nr [...] na podstawie art. 5 ust. 1, 6, i 7 ustawy z dnia 11 września 2003r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 5, 16, 21 ust. 1 i 2 i § 24 ust. 1 oraz § 30 (art. 127 i art. 138 kpa) rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, utrzymano w mocy zaskarżone orzeczenie. W motywach uzasadnienia podano, że Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. po rozpatrzeniu odwołania i analizie całości dokumentacji specjalistyczno-lekarskiej oraz orzeczniczej nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i utrzymała je w mocy. W świetle przeprowadzonych dla potrzeb orzeczniczych badań diagnostyczno-specjalistycznych w 4 WSKzP we W., a w szczególności badania psychologicznego i psychiatrycznego w dniu 6 lipca 2010 r. wynika, iż stwierdzono cechy osobowości nieprawidłowej bierno-agresywnej mieszczące się w zakresie pojęciowym § 68 p. 1 z Zał. Nr 1 do rozp. MON z dnia 8 stycznia 2010 r. co w grupie I osób badanych (kandydaci do zawodowej służby wojskowej) jednoznacznie kwalifikuje do kategorii "N" - niezdolny do zawodowej służby wojskowej. Odnośnie podnoszonego przez skarżącego badania psychologicznego z dnia 29 czerwca 2010 r. - badanie z placówki pracowni psychologicznej w Ś. nie może stanowić podstawy do ich kwestionowania, w tym rozpoznania badającego lekarza specjalisty. RWKL we W. stoi na stanowisku, że przeprowadzone badanie psychologiczne oraz lekarskie specjalistyczne psychiatryczne w 4 WSKzP SP ZOZ we W. są bezstronne i wiarygodne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu M. S. wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia z powołaniem się na taką samą argumentację, jak w postępowaniu odwoławczym. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie. Stwierdzono, że przedstawione przez skarżącego wyniki badania psychologicznego mają wyłącznie charakter pomocniczy i nie mogą decydować o zdolności skarżącego do zawodowej służby wojskowej. Zasadniczą przyczyną niezdolności skarżącego była konsultacja psychiatryczna, która jednoznacznie określiła schorzenie wykluczające możliwość pełnienia przez niego zawodowej służby wojskowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W ramach tak pojętej kontroli sądowej m.in. aktów organów administracji wojskowej sąd administracyjny nie jest uprawniony do weryfikacji orzeczeń komisji lekarskich z punktu widzenia medycznej oceny warunków zdrowotnych badanego. Sąd nie może też zmienić we własnym zakresie takiej oceny i zakwalifikować skarżącego do innej kategorii zdolności do służby wojskowej, niż uczyniła to Komisja w oparciu o przeprowadzone badania lekarskie. O ile organ administracji nie naruszy zasady swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 80 k.p.a. oraz innych przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności traktujących o obowiązku dokładnego wyjaśnienia faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i wyczerpującego zebrania całokształtu materiału dowodowego, to brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia. Kontrola orzeczeń wojskowych komisji lekarskich o uznaniu za zdolnego do służby wojskowej, dokonywana przez sąd administracyjny, sprowadza się więc do sprawdzenia prawidłowości postępowania poprzedzającego ustalenie jego stanu zdrowia, a w szczególności, czy badanie stanu zdrowia było wszechstronne, oparte na wyczerpującym wywiadzie chorobowym i pełnych badaniach przedmiotowych oraz czy dokonana następnie kwalifikacja zdolności poborowego do służby wojskowej była zgodna z przepisami w sprawie zasad określenia zdolności do służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania komisji lekarskich w tych sprawach. W ocenie Sądu orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. podjęte w przedmiotowej sprawie nie zawiera odpowiednio szerokiej argumentacji przemawiającej na rzecz uznania skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej. Podstawą wydania zaskarżonego orzeczenia, utrzymującego w mocy orzeczenie organu I instancji był wynik badania psychologicznego i psychiatrycznego wykonanego w efekcie skierowania skarżącego do badań lekarsko-specjalistycznych dla celów orzecznictwa wojskowo-lekarskiego. Badania te wykazały u skarżącego cechy osobowości nieprawidłowej bierno-agresywnej, co w grupie kandydatów do zawodowej służby wojskowej kwalifikuje do kategorii "N". Na etapie postępowania odwoławczego skarżący zaoferował organowi dowód w postaci przeprowadzonych badań psychologicznych, t.j. orzeczenia psychologicznego nr [...], wydanego w trybie przepisów rozporządzenia MON z dnia 31 sierpnia 2009r. w sprawie badań psychologicznych osób zgłaszających chęć pełnienia zawodowej służby wojskowej (Dz.U. nr 150, poz. 1214). Z treści powołanego aktu wynika przy tym, że ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o pracowni psychologicznej, bez bliższego określenia, należy przez to rozumieć wojskową pracownię psychologiczną, regionalną wojskową pracownię psychologiczną oraz Centralną Wojskową Pracownię Psychologiczną. W orzeczeniu tym stwierdzono brak przeciwwskazań psychologicznych M. S. do pełnienia zawodowej służby wojskowej. Organ II instancji w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia odniósł się jedynie ogólnikowo do przedłożonego przez skarżącego orzeczenia psychologicznego, uznając, że przeprowadzone badanie psychologiczne oraz lekarskie specjalistyczne psychiatryczne w ramach skierowania wojskowego są bezstronne i wiarygodne. Nie wchodząc w merytoryczną ocenę ustaleń dokonanych w toku badań komisyjnych, jak i wynikających z przedłożonego przez skarżącego zaświadczenia psychologicznego Sąd stwierdza, że istnieje sprzeczność w ocenie stanu zdrowia skarżącego. Skoro przedstawił on konkretne dowody na okoliczności mające znaczenie dla wyjaśnienia sprawy, to obowiązkiem organu II instancji było dokonanie ich dokładnej oceny, która powinna znaleźć wyraz w uzasadnieniu orzeczenia uwzględniającym wymagania określone w art. 107 § 3 k.p.a. Jeżeli organ orzekający w sprawie zakwestionował prawidłowość diagnozy wynikającej z przedstawionego przez skarżącego zaświadczenia psychologicznego, to winien dać temu wyraz w uzasadnieniu swojego orzeczenia. Wobec powyższego nie można uznać za właściwe uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia stwierdzenie, że badanie z placówki pracowni psychologicznej w Ś. nie może stanowić podstawy do kwestionowania rozpoznania badającego skarżącego lekarza specjalisty (psychiatry). Z uzasadnienia orzeczenia wynika zatem, że organ wojskowy w arbitralny sposób, bez uzasadnienia przyznał prymat mocy dowodowej orzeczenia lekarza psychiatry i psychologa klinicznego (orzekającego po wyrażeniu takiej prośby przez lekarza psychiatrę) stwierdzających określoną przypadłość chorobową w stosunku do orzeczenia psychologa z wojskowej pracowni psychologicznej, który przypadłości tej nie stwierdził. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że w sytuacji gdy organ administracji publicznej dysponuje sprzecznymi ze sobą dowodami, to nie może uchylić się od oceny wiarygodności tych dowodów, a tym samym i od dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Zaniedbaniem organu stanowiącym istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mającym wpływ na wynik sprawy jest brak ustosunkowania się do istotnych różnic powołanych w sprawie. Dopiero prawidłowo przeprowadzone postępowanie dowodowe pozwala na ocenę, czy w sprawie zostały właściwie zastosowane odpowiednie przepisy prawa materialnego. Z podanych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone orzeczenie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazania do ponownego rozpatrzenia sprawy wynikają wprost z powyższych rozważań Sądu, przy czym w postępowaniu tym prowadzonym z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego wyrażonych w przepisach art. 7 , 77 § 1, 80 i 107 § 3 k.p.a. organ dokona oceny zasadności kwestionowanego orzeczenia i rozpatrzy wszystkie zarzuty strony skarżącej podnoszone w odwołaniu. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270; z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji wyroku.