II GZ 220/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. Z. i J. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 14 października 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 831/10 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi K. Z. i J. Z. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłaty legalizacyjnej postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 14 października 2011 r., o sygnaturze V SA/Wa 831/10 Wojewódzki Sąd administracyjny w W. odmówił K. Z. i J. Z. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia w sprawie ze skargi K. Z. i J. Z. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu opłaty legalizacyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, iż Skarżący pismem z dnia 9 września 2011 r. zwrócili się o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia na zarządzenie z dnia 29 marca 2011 r., pozostawiającego bez rozpoznania wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 września 2010 r. Za bezsporną Sąd I instancji uznał okoliczność uiszczenia wpisu od wskazanego wyżej zażalenia z przekroczeniem siedmiodniowego terminu do dokonania tej czynności. Dokonując oceny wniosku o przywrócenie terminu do uiszczenia przedmiotowego wpisu Sąd stwierdził, że nie spełnia przesłanki uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminowi podnoszona okoliczność braku środków finansowych po stronie Skarżących. Sąd I instancji wskazał, iż Skarżący środki finansowe na uiszczenie wpisu od zażalenia uzyskali otrzymując pożyczkę, udzieloną im przez siostrę. Nie wykazali przy tym przyczyn z powodu, których pożyczkę tę otrzymali 22 dni po terminie do uiszczenia wpisu. Wezwani do uiszczenia wpisu doręczone zostało bowiem w dniu 16 sierpnia 2011 r., a jego uiszczeni nastąpiło 7 września 2011 r. Wniosek o przywrócenie terminu nie wskazywała również na inne okoliczności mogące uprawdopodobnić brak winy w uchybieniu terminowi. W takim stanie sprawy Sąd I instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku i na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia. Zażaleniem K. Z. i J. Z. zaskarżyli powyższe postanowienie w całości wnosząc o nadanie biegu zażaleniu jako prawidłowo opłaconemu. W uzasadnieniu Skarżący podnieśli, że w sytuacji gdy mogliby uzyskać pożyczkę pieniężną na opłacenie wpisu od zażalenia to uczyniliby to niezwłocznie po otrzymaniu niezbędnej kwoty. Skarżący wskazali, że kwota stanowiąca wpis jest dla nich kwotą znaczną, podobnie jak dla siostry, która takiej pożyczki udzieliła. Również ona nie ma możliwości na bieżąco dysponować taką kwotą i przed dniem 7 września 2011 r. nie posiadała wystarczającej sumy pieniędzy. Wobec niemożności wcześniejszego, bo przed wskazaną datą, uzyskania niezbędnych do uiszczenia wpisu środków dołożenie jakiejkolwiek staranności nie przyniosłoby oczekiwanych skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią przepisów art. 86 § 1 i art. 87 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uchybiony przez stronę termin do dokonania czynności w postępowaniu przed sądem może być przywrócony jeśli strona uprawdopodobni, iż uchybienie to nastąpiło bez jej winy. Pismo zawierające wniosek o przywrócenie powinno zostać złożone w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu – art. 87 § 1 powołanej ustawy. Jak wynika z treści powołanych wyżej przepisów strona wnosząca o przywrócenie terminu powinna zatem uprawdopodobnić, iż w trakcie biegu terminu do dokonania określonej czynności, wystąpiły takie przeszkody o charakterze obiektywnym, które uniemożliwiły jej dochowanie terminu. Strona ma również obowiązek wykazania, od którego momentu przyczyna lub przyczyny te ustały. Mając na uwadze całokształt materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie dotyczącego wniesionego zażalenia, związanego z nim wpisu oraz wniosku o przywrócenie terminu do jego uiszczenia, stwierdzić należy, iż co do zasady rozstrzygnięcie Sądu I instancji dopowiada prawu mimo lakoniczności uzasadnienia w zakresie motywów na podstawie, których Sąd ten uznał, iż nie uprawdopodobniono braku winy w uchybieniu terminowi. Sąd I instancji jako okoliczność wątpliwą, bo niewyjaśnioną przez stronę, podnosił fakt uzyskania przez Skarżących pożyczki na uiszczenie wpisu i jej uiszczenia dwadzieścia dwa dni po wezwaniu do dokonania tej czynności. Tymczasem z pisma pełnomocnika stron, potwierdzonego pośrednio treścią zażalenia na przedmiotowe postanowienie, wynika, że opłata ta została uiszczona niezwłocznie po uzyskaniu pożyczki przez skarżących od siostry, która była w stanie pożyczyć im niezbędną kwotę dopiero we wrześniu, w terminie przypadającym w przeddzień uiszczenia rzeczonego wpisu. Na tej podstawie można było uznać przy założeniu, że strona nie dysponowała wcześniej kwotą niezbędną do uiszczenia wpisu w terminie, iż okoliczności stanowiące przeszkodę w terminowym uiszczeniu opłaty ustały właśnie z dniem wniesienia wpisu, tj. 7 września 2011 r. Wątpliwości Naczelnego Sądu Administracyjnego budzi natomiast niewyjaśnienie przez Skarżących, jakie były przyczyny, iż jedyną możliwość uiszczenia wpisu od zażalenia stanowiła pożyczka pieniężna od członka rodziny. We wniosku o przywrócenie terminu Skarżący wskazali, wymieniając uzyskiwane dochody i ich źródło oraz ponoszone obciążenia, że w okresie biegu terminu do uiszczenia opłaty od zażalenia nie dysponowali kwotą wystarczającą na jego pokrycie. Jak natomiast wynika z ustaleń poczynionych przez Sąd na potrzeby postanowienia z dnia 14 czerwca 2011 r., o przyznaniu Skarżącym prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla nich profesjonalnego pełnomocnika w osobie adwokata, sytuacja materialna Skarżących kształtowała się odmiennie od przedstawionej we wniosku. Chodzi bowiem o fakt uzyskiwania przez Strony wyższych dochodów pochodzących z innych, niewymienionych w późniejszym piśmie źródeł, tj. z tytułu umowy o pracę Skarżącej oraz miesięcznej zapłaty z tytułu oddawania mleka spółdzielni mleczarskiej. W tym stanie sprawy wątpliwym jest czy Skarżący istotnie, w czasie biegu siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od zażalenia, nie mieli jakichkolwiek innych możliwości zgromadzenia niezbędnych środków pieniężnych. Dopiero uprawdopodobnienie, na tle takiego stanu faktycznego sprawy, iż ich sytuacja materialna i możliwości zarobkowe nie pozwalały na skorzystanie z innych źródeł finansowych poza pożyczką od członka rodziny pozwoliłoby na dokonanie oceny wystąpienia przesłanki braku winy w niedochowaniu terminu. Wobec powyższego uznać należy, iż wniosek Skarżących nie zawierał elementu koniecznego dla przywrócenia uchybionego terminu, o którym mowa w art. 81 § 1 ustawy. Zauważyć należy z uwzględnieniem powyższego, że Sąd I instancji co prawda wskazał w uzasadnieniu, że wnioskodawcy nie wykazali żadnych okoliczności przemawiających za brakiem ich winy uchybieniu terminowi, jednakże w nie poczynił w tym kierunku jakichkolwiek głębszych wywodów. Uchybienie to pozostaje jednak bez wpływu na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.