III SA/Gl 1651/10

WyrokWSA w Gliwicach2010-11-26

Skład orzekający: Mirosław Kupiec, Anna Apollo, Magdalena Jankiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania płatności rolnośrodowiskowych z powodu różnicy między deklarowanymi działkami ewidencyjnymi a faktycznie użytkowanymi działkami rolnymi, bez wyjaśnienia i weryfikacji tych rozbieżności?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może odmówić przyznania płatności rolnośrodowiskowych wyłącznie na podstawie różnicy między działkami ewidencyjnymi wskazanymi we wniosku a faktycznie użytkowanymi działkami rolnymi, bez przeprowadzenia odpowiedniej weryfikacji i wyjaśnienia rozbieżności. Błędne wskazanie numerów działek ewidencyjnych nie może pozbawiać rolnika dopłat, gdyż działka rolna i działka ewidencyjna to różne pojęcia prawne. Organ powinien umożliwić korektę wniosku i wyjaśnić wszelkie wątpliwości przed odmową przyznania płatności.
Stan faktyczny
R.O. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych na rok 2007, deklarując określone działki ewidencyjne. Organ przeprowadził kontrolę, która wykazała rozbieżności między deklarowanymi działkami a faktycznie użytkowanymi gruntami. Organ odmówił przyznania płatności z powodu przekroczenia 20% różnicy powierzchni. R.O. kwestionował decyzję, wskazując na błędy w identyfikacji działek i brak możliwości korekty wniosku. Organ odwoławczy utrzymał decyzję odmowną. Skarga do WSA została wniesiona w celu uchylenia decyzji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C., stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku oraz zasądził od organu na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Kupiec (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo, Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Wita-Łyskawa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2010 r. przy udziale - sprawy ze skargi R. O. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie płatności obszarowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, 3. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. 1. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w C. (zwany dalej Dyrektorem ARiMR) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w M. (zwanego dalej Kierownikiem ARiMR) z dnia [...]r., nr [...]- wydaną po wznowieniu postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...]r., nr [...] , o przyznaniu R.O. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na powierzchni 7,07 ha w kwocie [...] zł - którą orzekł o uchyleniu decyzji dotychczasowej w całości i odmowie przyznania R.O. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2007. 2. R.O. złożył w dniu [...] r. w Biurze Powiatowym ARiMR w M. wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na 2007 r. 2.1. W części VIII druku wniosku dotyczącego oświadczenia o powierzchni działek ewidencyjnych w gospodarstwie rolnym strona zadeklarowała działki rolne od A do L, gdzie podała między innymi, że w ramach działki rolnej oznaczonej jako "A" położona jest działka ewidencyjna nr [...], a w ramach działki rolnej "B" położona jest działka ewidencyjna nr [...]. Do wniosku zostały dołączone stosowne mapy ewidencyjne. 2.2. W związku z rozbieżnościami występującymi we wniosku, to jest brakiem powiązania działek rolnych z ewidencyjnymi oraz stwierdzonych nieprawidłowości przy wykorzystaniu Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli wspomagającego proces kontroli i obsługi spraw, strona została wezwana do złożenia dodatkowych wyjaśnień. W odpowiedzi na to w dniu [...]r. strona złożyła w Biurze Powiatowym w M. korektę do wniosku, w wyniku której uległa zmianie deklarowana powierzchnia całkowita gospodarstwa z 10,85 ha do 13,43 ha. 2.3. Dnia [...] r. Kierownik ARiMR, działając na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz. U. Nr 229, poz. 2273 z późn. zm., zwanej dalej u.w.r.o.w.), § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. Nr 174, poz. 1809 z późn. zm., zwanego dalej rozporządzeniem z 2004 r.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., zwanej dalej k.p.a.), wydał decyzję, nr [...], o przyznaniu R.O. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na powierzchni 7,07 ha w kwocie [...] zł. 2.4. W dniu [...] r. strona złożyła zmianę do wniosku rolnośrodowiskowego, zwiększając ponownie zadeklarowaną powierzchnię całkowitą gospodarstwa z 13,43 ha na 22,85 ha, w tym w ramach pakietu KO1 z powierzchni 7,07 ha na 12,32 ha. 2.5. W dniu [...]r. w gospodarstwie rolnym strony została przeprowadzona kontrola na miejscu. W raporcie z kontroli organ stwierdził między innymi, że deklarowana działka rolna [...] i [...] znajduje się w kompleksie działek nie użytkowanych rolniczo (błąd DR10 i DR18), czyli że nie były one utrzymane w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] r. W związku z tym zamiast deklarowanej powierzchni działek rolnych odpowiednio 1,06 ha i 1,10 ha stwierdzono 0,00 ha. Do raportu zostały dołączone między innymi stosowne ortofotomapy obejmujące działki ewidencyjne nr [...] i [...] . W trakcie tej kontroli strona nie uczestniczyła, dlatego kopia raportu została stronie przesłana za pismem z dnia [...] r. 2.6. W dniu [...]r. Kierownik ARiMR wydał decyzję ,nr [...], o odmowie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i dobrostanu zwierząt na 2007 r. w związku z przekroczeniem 20 % różnicy pomiędzy deklarowaną powierzchnia gospodarstwa, a faktycznie posiadaną. 2.7. Od decyzji tej R.O. wniósł odwołanie z dnia [...] r. W uzasadnieniu, podniósł, że nie powiadomiono go o kontroli dokonanej w dniu [...]r., w związku z czym, kontrola została przeprowadzono bez jego obecności. Podniósł, iż protokół pokontrolny nie był przez niego podpisany i zawierał błędne informacje i wiele nieścisłości oraz że faktycznie użytkuje od 2001 r. po dokonanym przetargu sąsiednie działki w stosunku działek nr [...] i [...] podanych we wniosku. Zauważył, że działki w terenie wymierzyła i wskazała mu błędne Pani J. będąca pracownikiem Urzędu Gminy w Z. Dalej podał, że fakt uprawiania sąsiednich działek mogą potwierdzić świadkowie, którzy pracowali na tych działkach, tj. Pan I., który kosił zboże przez 7 lat oraz S.S. oraz Z.P.. Strona nie mogła zrozumieć, jak kontrolujący mogli sprawdzić działki nie uprawiane rolniczo oznaczone na mapie ciemnym kolorem, gdy obok były działki oznaczone jasnym kolorem, co wskazywało, że są uprawiane rolniczo. 2.8. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję Kierownika ARiMR z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ podniósł, że kontrola przeprowadzona na miejscu dokumentowała jednak rozbieżności i nieprawidłowości, które miały wpływ na ustalenie wysokości płatności rolnośrodowiskowej, co w efekcie skutkowało odmową przyznania płatności. 2.9. Od decyzji tej skargę wniósł skarżący zarzucając naruszenie prawa procesowego poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, tj. art. 80 i art. 9 k.p.a. oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. 2.10. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 9 czerwca 2009 r., III SA/Gl 1481/08, stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika ARiMR z dnia [...] r. wskazując, iż oba organy wydając decyzje, naruszyły normę art. 156 § 1 pkt 3 oraz art. 149 i art. 147 k.p.a. 3. Postanowieniem z dnia [...] r. Kierownik ARiMR powołując się na art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 i art. 150 § 1 k.p.a. wznowił z urzędu postępowanie zakończone ostateczną decyzją z dnia [...] r., nr [...] , o przyznaniu R.O. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na powierzchni 7,07 ha w kwocie [...] zł. Powołał się na kontrolę przeprowadzoną na miejscu dnia [...] r., która wykazała rozbieżności dotyczące między innymi działki rolnej [...] i [...]. 3.1. W czasie trwania tego postępowania strona przedkładała organowi różne pisma i wnioski, które dotyczyły wypłaty należności, przedłużenia terminu do wznowienia postępowania administracyjnego, zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie i przeprowadzenia rozprawy administracyjnej. W piśmie z dnia [...] r. strona wnosząc o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej podnosiła, że stan jaki powstał w tej sprawie był spowodowany niekompetencją pracownika Urzędu Gminy Z., a nie jej działaniem. W ramach tego zauważyła, że wniosek o przyznanie płatności stanowi podstawowe źródło danych związanych z działkami, do których rolnik stara się o przyznanie płatności, a podstawowym sposobem weryfikacji danych zawartych we wniosku jest przeprowadzona kontrola na miejscu, podczas której są mierzone działki rolne, a nie ewidencyjne, ponieważ to one stanowią podstawę przyznania płatności obszarowych. Uznała, że organ bezprawnie pozbawił ją dopłat uznając, iż podane omyłkowo informacje, uzyskane w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków oraz umowy dzierżawy z dnia [...]r., nie odpowiadają stanowi faktycznemu. Strona wskazała, że organ nie wyjaśnił wszechstronnie okoliczności sprawy poprzez nie zweryfikowanie powierzchni faktycznie uprawianych działek i nie informowanie strony o niezbędnych działaniach naprawczych. Zdaniem strony w oparciu o art. 143b ust. 8 "rozporządzenia Rady Nr 1782" na Państwa Członkowskie UE został nałożony obowiązek prowadzenia sytemu ewidencyjnego działek w taki sposób, by zapewnić możliwość identyfikacji działek, ustalenia ich powierzchni oraz uzyskać potwierdzenie, że działki te są użytkami rolnymi, a zarazem nie są przedmiotem innych wniosków. Zauważył też, że z uw. 26 do "rozporządzenia nr 796" wynika, że rolnik składający wniosek zawierający oczywiste błędy powinien mieć możliwość jego skorygowania. 3.2. W dniu [...] r. Kierownik ARiMR wydal decyzję, nr [...], o umorzeniu postępowania wszczętego na wniosek strony, a dotyczącego zmian zawartych w wniosku z dnia [...] r., w związku z wystąpieniem nowych istotnych okoliczności faktycznych, mających wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, a objętych wcześniej wydanym postanowieniem o wznowieniu postępowania z dnia [...]r. Organ stwierdził, iż postępowanie to stało się bezprzedmiotowe, więc należało je umorzyć. Po wniesieniu odwołania Dyrektor ARiMR decyzją z dnia [...] r., nr [...]uchylił zaskarżoną decyzję i stwierdził nieważność postanowienia z dnia [...] r. 4. Decyzją z dnia [...]r., nr [...], Kierownik ARiMR, powołując się na art. 5 ust. 2 u.w.r.o.w., § 11 ust. 1 rozporządzenia z 2004 r., art. 104 i art. 151 § 1 k.p.a., a także art. 51 ust. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz.Urz.WE Nr L 141 z 30.04.2004 r., str. 18 ze zm., zwanego dalej Rozporządzeniem Nr 796/2004), uchylił w całości ostateczną decyzję z dnia 30 listopada 2006 r. i orzekł o odmowie przyznania R.O. płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2007. 4.1. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia powołano się na wyniki przeprowadzonej w dniu [...]r. kontroli na miejscu stwierdzając, że wskazują one na nowe istotne okoliczności w sprawie, które nie były znane organowi wydającemu decyzję w sprawie. Opisano stwierdzone w czasie kontroli rozbieżności, tj. że: dla działki rolnej [...] deklarowano 1,06 ha – stwierdzono 0,00 ha, dla działki rolnej [...] deklarowano 1,10 ha – stwierdzono 0,00 ha, dla działki rolnej [...] deklarowano 0,82 ha – stwierdzono 0,73 ha, dla działki rolnej [...] deklarowano 1,90 ha – stwierdzono 1,76 ha oraz dla działki rolnej [...] deklarowano 0,84 ha – stwierdzono 0,00 ha. Według organu wyliczona procentowo różnica między powierzchnią działek deklarowanych we wniosku (12,32 ha), a powierzchnią stwierdzoną w czasie kontroli (9,09 ha) wynosiła 35,53 %, czyli powyżej 20 %, co według organu skutkowało na mocy art. 51 ust. 1 Rozporządzenia Nr 796/2004 odmową przyznania płatności. 5. Pełnomocnik strony wniósł odwołanie z dnia [...]r. podnosząc, iż wznowione postępowanie administracyjne powinno zostać przeprowadzone z uwzględnieniem wszelkich zasad odnoszących się do "podstawowego" postępowania administracyjnego. Według pełnomocnika na etapie wznowionego postępowania administracyjnego organ administracji zobowiązany był do zastosowania dyspozycji wynikających z art. 7 k.p.a. i podjąć czynności zmierzające do wyjaśnienia powstałych rozbieżności. Podniósł ponadto, że strona faktycznie użytkuje działki, tj. nr [...] i [...] wskazane błędnie przez pracownika Urzędu Miasta i Gminy Z., czyli inne niż zadeklarowane we wniosku (działki ewidencyjne [...] i [...]), jednak podkreślił, że o tej nieprawidłowości strona dowiedziała się dopiero wskutek przeprowadzonej w jej gospodarstwie kontroli na miejscu. Stwierdził też, że nawet według tej rozbieżności nie występowała różnica między powierzchnią deklarowaną, a uprawianą. Pełnomocnik zauważył, że w instrukcji wypełniania wniosku o przyznanie płatności podano, że wypis z ewidencji gruntów ma tylko pomocniczy charakter, który ma na celu ułatwienie wypełniania wniosku poprzez lokalizację położonych na nich działek rolnych, a tym samym, że błędne wskazanie numerów ewidencyjnych rzeczywiście uprawianych działek nie może doprowadzić do pozbawienia rolnika dopłat. Na potwierdzenie swojego stanowiska powołał się na art. 143b ust. 8 rozporządzenia Rady (WE) 1782/2003 i uw. 26 do preambuły Rozporządzenia Nr 796/2004. 6. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. 6.1. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia zostało raz jeszcze podniesione, że płatność w przedmiotowej sprawie nie przysługiwała z uwagi na wykryte w gospodarstwie rolnym nieprawidłowości względem informacji zadeklarowanych przez stronę we wniosku. 6.2. Wskazano, że w sekcji XI pkt 12 druku wniosku strona czytelnym podpisem potwierdziła prawdziwość podanych danych oraz znajomość zasad przyznawania płatności objętych wnioskiem o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych w szczególności: wykorzystania gruntów rolnych i wielkości powierzchni. Podkreślono też, że w instrukcji wypełniania wniosku w pkt VII wskazano, że wypis z ewidencji gruntów i budynków jest jednym z dokumentów pomocniczych odzwierciedlających stan prawny posiadanych gruntów rolnych. 6.3. Organ nie uznał argumentu strony, że nie znała ona przebiegu granic działki, wskazując, że powinna dopełnić formalności pozwalających na identyfikację granic działki, którą wydzierżawiła. Okoliczność, że wydzierżawiający pokazał jedynie miejsce, w którym położona jest działka, bez uszczegółowienia granic jej położenia, według organu, może stanowić jedynie przedmiot osobnego postępowania między wydzierżawiającym a dzierżawcą. 7. W skardze z dnia [...]r. pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie decyzji organu odwoławczego jako naruszającej prawo i umorzenie postępowania oraz zasądzenie kosztów postępowania. 7.1. Przywołał argumenty przedstawione w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji i stwierdził, iż argumentacja organu odwoławczego, jak również wynik przeprowadzonego przez niego postępowania w sprawie, świadczą o bardzo pobieżnym zbadaniu konfliktu i wybiórczym zastosowaniu norm obowiązującego prawa. Podniósł, iż skarżący nieprzerwanie od roku 2004 do wszystkich składanych przez siebie wniosków załączał dodatkowo kopię mapy ewidencyjnej z zaznaczonym obszarem uprawianych przez siebie działek ewidencyjnych i pomimo przedkładania tej dokumentacji organ administracji nie stwierdzał jakichkolwiek nieprawidłowości. Podkreślił też, że żądanie wskazania numeru ewidencyjnego służy tylko do ułatwienia identyfikacji działek użytkowanych przez wnioskodawcę, dlatego nie może być powodem wykluczenia z możliwości przyznania płatności. Zauważył, że na podstawie uwagi 26 preambuły do Rozporządzenia Nr 796/2004 stanowiącej, że jeżeli wnioski pomocowe zawierają oczywiste błędy, powinna istnieć możliwość ich skorygowania w każdym momencie postępowania. 8. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego ARiMR w C. w odpowiedzi z dnia [...] r. wskazał, że zarzuty podniesione przez skarżącego w odwołaniu jak i w skardze nie wykazują okoliczności mogących mieć wpływ na przyjęty przez organ odwoławczy tryb postępowania. W uzasadnieniu organ odwoławczy podtrzymał dotychczasowe stanowisko wnosząc o utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji. 9. W piśmie procesowym z dnia [...]r. pełnomocnik skarżącego podkreślał między innymi, że strona wraz z wnioskami o przyznanie płatności za każdym razem dostarczała organowi materiał graficzny z zaznaczonymi działkami ewidencyjnymi, które uprawiała, czyli istniała możliwość weryfikacji, czy złożona deklaracja odpowiadała rzeczywistemu stanowi faktycznemu. Zarzucono, że powierzchnia działek uprawianych do tej pory przez stronę (działki ewidencyjne [...]) nie została automatycznie zaliczona do ogólnej powierzchni uprawianej rolniczo. Z tego powodu, że błąd ten nie doprowadził do zmiany powierzchni deklarowanego gospodarstwa rolnego, pełnomocnik uznał to za oczywistą omyłkę, która nie powinna wywierać skutku na wynik postępowania. Zauważył też, że nie sposób przypisać winy w postaci oskarżenia o świadome poświadczenie nieprawdy, w sytuacji gdy osoba jest wewnętrznie przekonana o prawdziwości swoich twierdzeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: 10. Skarga okazała się zasadna. 11. Sąd administracyjny zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem rozstrzygniętą sprawę z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej P.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonego aktu w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do treści art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. 11.1. Z powyższych przepisów wynika, że sąd administracyjny nie może stosować zasad współżycia społecznego lub słuszności oceniając zaskarżoną decyzję a tylko przeprowadzić badanie, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu, to znaczy - nie narusza prawa materialnego ani przepisów postępowania (zob. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 20 marca 2008 r. o sygn. akt IV SA/Wr 71/2008). 11.2. Poza tym wskazać także należy, że sąd administracyjny jest sądem wyłącznie o charakterze kasacyjnym. W świetle cytowanych powyżej przepisów brak jest bowiem podstaw prawnych do merytorycznego orzekania w zakresie przedmiotu postępowania administracyjnego, którego skarga dotyczy, w sytuacji gdy sąd uznałby zarzuty skargi za zasadne. Innymi słowy nie może przyznać skarżącemu dopłaty. 12. Przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Należy podkreślić, że wyrokiem z dnia 5 sierpnia 2009 r., III SA/Gl 463/09, tut. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję wydaną w podobnej sprawie, gdzie strona błędnie deklarowała działki ewidencyjne nr [...] i [...]. Sąd w składzie obecnym podziela pogląd wyrażony w uzasadnieniu tego wyroku. 12.1. Przechodząc do merytorycznej oceny zasadności zaskarżonej decyzji przede wszystkim należy podkreślić, że proces przyznawania dotacji unijnych obwarowany jest szczególnymi wymogami, których spełnienie warunkuje możliwość otrzymania konkretnych świadczeń z tego zakresu. 12.2. Bezspornym jest, że jeśli strona w złożonym wniosku, osobiście podpisanym, zadeklarowała konkretny obszar rolny i wskazała numerycznie oznaczone działki do przyznania wnioskowanych płatności, to zobowiązana była do uprawy tych konkretnych nieruchomości i utrzymywania ich w należytej kulturze rolnej. Spornym w sprawie pozostaje kwestia obszaru rolnego uprawianego przez rolnika wnioskodawcę. W tym zakresie zaistniała rozbieżność - inne działki ewidencyjne były objęte przez stronę wnioskiem o dopłaty (nr [...] i [...]) a inne były faktycznie wykorzystywane rolniczo. Organ uznał, że użytkowanie przez rolnika działek ewidencyjnych innych niż wymienione we wniosku nie ma znaczenia dla przyznania płatności obszarowej. Stanowisko takie, zdaniem Sądu orzekającego nie ma uzasadnienia prawnego. 12.3. Jak wynika z § 2 ust. 1 rozporządzenia z 2004 r., wydanego na podstawie art. 3 ust. 2 pkt 1 u.w.r.o.w., płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu, który prowadzi działalność rolniczą w gospodarstwie rolnym o powierzchni wynoszącej co najmniej 1 ha użytków rolnych (...). Poza tym § 3 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2004 r. stanowi, że płatność rolnośrodowiskowa jest udzielana producentowi rolnemu do działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, użytkowanych jako grunty orne, łąki lub pastwiska, a w przypadku pakietu, o którym mowa w § 1 ust. 2 pkt 2, użytkowanych również jako sady. Natomiast stosownie do § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2004 r. do wniosku, o którym mowa w § 11 ust. 4, dołącza się kopię części mapy ewidencji gruntów i budynków z naniesionymi oznaczeniami poszczególnych działek rolnych objętych wnioskiem, w sposób określony w przepisach wydanych na podstawie art. 5 ust. 6 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej. 12.3.1. Działka rolna, jak stanowi przepis art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. Nr 10, poz. 76, z późn. zm.), obowiązujący w 2007 r., to działka w rozumieniu art. 2 pkt 1a rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L 141 z 30.04.2004, str. 18, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 3, t. 44, str. 243, z późn. zm.) o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha. Zgodnie z art. 2 pkt 1a rozporządzenia 796/2004 "działka rolna" oznacza zwarty obszar gruntu, na którym jeden rolnik prowadzi jedną grupę upraw; jednak w przypadku gdy w kontekście niniejszego rozporządzenia wymagane jest oddzielne zgłoszenie użytkowania pewnego obszaru w ramach gruntów objętych grupą upraw, działka rolna jest ograniczona na podstawie tego konkretnego użytkowania. 12.3.2. Natomiast działka ewidencyjna stanowi jednostkę powierzchni kraju dla celów ewidencji gruntów i budynków, która uregulowana jest ustawą z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (j.t. Dz. U. z 2005r., Nr 240, poz. 2027 z późn. zm.). Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 38, poz. 454), działka ewidencyjna stanowi ciągły obszar gruntu położony w granicach jednego obrębu, jednorodny pod względem prawnym, wydzielony z otoczenia za pomocą linii granicznych. Ewidencja gruntów i budynków obejmuje, m.in. informacje dotyczące gruntów, ich położenia, granic powierzchni, rodzaju użytków gruntowych oraz ich klas gleboznawczych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbioru dokumentów. 12.3.3. Jeśli chodzi o możliwość skorygowania wniosku z powodu błędu wykrytego przez stronę, to w uwadze 26 do rozporządzenia 796/2004 postanowiono, że jeśli wnioski pomocowe zawierają oczywiste błędy, powinna istnieć możliwość ich skorygowania w każdym momencie. Tak samo należy postąpić w przypadku wykrycia błędu przez organ, gdyż według art. 19 rozporządzenia 796/2004 z zastrzeżeniem art. 11 i 18, wniosek pomocowy może być skorygowany w każdym momencie po jego złożeniu, w przypadku gdy właściwe władze wykryją oczywiste błędy. 12.3.4. Poza tym na podstawie art. 68 ust. 1 Rozporządzenia Nr 796/2004 wyjątki od stosowania obniżek i wyłączeń - przewidziane między innymi w art. 51 ust. 1 tego rozporządzenia - nie mają zastosowania w przypadku gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłości. Na gruncie tego przepisu słusznie podkreśla się, że celem sankcyjnych uregulowań z art. 51 jest zapobieganie nadużyciom i wyłudzeniom. Jeśli więc rolnikowi nie można przypisać takiego działania a spełnione są przesłanki z art. 68 ust. 1 cyt. rozporządzenia, to stosowanie sankcji nie znajduje uzasadnienia. Przed zastosowaniem sankcji organy powinny więc wyjaśnić wszelkie, wątpliwości co do powierzchni przedmiotowych gruntów (zob. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 23 października 2008 r., I SA/Ol 396/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). 12.4. W związku z brzmieniem powyższych przepisów należy zgodzić się ze stanowiskiem wyrażonym w powołanym wyroku z dnia 5 sierpnia 2009 r. i w doktrynie (glosa E. Kremem do wyroku NSA z dnia 9 stycznia 2008 r., II GSK 295/07, ZNSA 2009/1/160), że nie można utożsamiać działki ewidencyjnej z pojęciem działki rolnej, ponieważ relacje pomiędzy tymi pojęciami mogą się różnie kształtować. I tak działka rolna może, ale nie musi zajmować całej powierzchni działki ewidencyjnej, może też być położona na kilku graniczących ze sobą całych działkach ewidencyjnych, czy też na częściach graniczących ze sobą działek ewidencyjnych. Wreszcie na jednej działce ewidencyjnej może znajdować się kilka działek rolnych. To producent decyduje, czy i jakie działki rolne będą położone na działkach ewidencyjnych, a nadto liczba, wielkość działek rolnych, rodzaj prowadzonej na nich uprawy może ulegać zmianie. W związku z tym wypis z ewidencji gruntu nie jest i nie może być traktowany jako wyłączne czy też najważniejsze źródło dowodowe co do posiadanych przez wnioskodawcę działek rolnych i sposobu ich użytkowania. Tym samym błędne wskazanie numerów ewidencyjnych rzeczywiście uprawianych działek rolnych nie może pozbawiać rolnika dopłat. 13. W przedmiotowej sprawie zasadny okazał się zarzut skargi, że organ pierwszej instancji po wznowieniu postępowania przedwcześnie pozbawił rolnika dopłat uznając w decyzji kończącej to postępowanie, że wskazane we wniosku (pomyłkowo, bez własnej winy) informacje (w oparciu o dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków, umowy dzierżawy z dnia [...]r. i wskazań pracownika Urzędu Miasta i Gminy Z., jak zaznaczył skarżący) o użytkowaniu określonych działek rolnych nie znajdują odzwierciedlenia faktycznego. Nie zweryfikował oświadczenia wnioskodawcy o faktycznym użytkowaniu deklarowanej powierzchni na działkach ewidencyjnych nr [...], [...] i [...], nie wskazał koniecznych do podjęcia działań naprawczych ani też nie wyjaśnił, dlaczego fakt użytkowania innych działek niż deklarowane pozbawia rolnika dopłat. Uchybień tych nie dostrzegł organ drugiej instancji, który utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy nie rozważył też czy w przedmiotowej sprawie nie zaistniał przypadek oczywistej omyłki. 14. Mając na uwadze powyższe okoliczności faktyczne i prawne należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa procesowego, tj. art. 7, art. 78, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkowało naruszeniem prawa materialnego zastosowanego przy odmowie przyznania rolnikowi płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2007. 15. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ odwoławczy dokona oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego z uwzględnieniem powyższych wywodów Sądu. W szczególności wyjaśni czy znajdujące się w aktach sprawy dokumenty są wystarczające do przyjęcia, że wnioskodawca uprawiał działki rolne obejmujące działki ewidencyjne o innym numerze, ale tej samej powierzchni, które zostały zadeklarowana we wniosku czy też koniecznym jest przeprowadzenie kontroli na miejscu, o co wnioskował skarżący. Jednoznaczne ustalenie rzeczywistej powierzchni działek rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego wnioskodawcy i objętych wnioskiem złożonym w organie dnia [...]r. pozwoli na dostosowanie wniosku do rzeczywistej sytuacji w trybie oczywistego błędu bądź wykaże zasadność odmowy przyznania płatności. 16. Uchylając zaskarżoną decyzję Sąd działał na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. W oparciu o art. 152 P.p.s.a. orzekł o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji. Koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] zł – wpis sądowy, [...] zł - koszty zastępstwa procesowe i 17 zł – opłata skarbowa od pełnomocnictwa) Sad zasądził od organu na rzecz strony skarżącej stosownie do art. 200 i art. 205 § 2 i 3 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło