II SA/Wa 1293/10
WyrokWSA w Warszawie2010-12-02
Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Andrzej Góraj, Janusz Walawski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo ustalił przedawnienie roszczenia o jednorazowe uposażenie należne z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ błędnie ustalił datę wystąpienia strony z roszczeniem, co skutkowało nieprawidłowym stwierdzeniem przedawnienia. Wniosek o świadczenie został złożony przed upływem terminu przedawnienia, gdyż wcześniejszy wniosek skierowany do Sądu Pracy w 2001 r. wszczął postępowanie przed upływem terminu przedawnienia. W konsekwencji decyzja organu została uchylona, a jej wykonanie wstrzymane.Stan faktyczny
E. Z. był zawodowym żołnierzem w latach 1973-1974, został zwolniony ze służby na podstawie rozkazu personalnego. W 1974 r. został skazany, a następnie w 1999 r. uniewinniony przez Sąd Najwyższy. Minister Obrony Narodowej uchylił rozkaz personalny i przywrócił stopień wojskowy. E. Z. domagał się wypłaty jednorazowego uposażenia za okres roku po zwolnieniu, jednak organ odmówił z powodu przedawnienia roszczenia. Sprawa była rozpatrywana przez różne organy i sądy, w tym WSA w Poznaniu i Dowódcę Jednostki Wojskowej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia czerwca 2010 r. i stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk Sędziowie WSA Andrzej Góraj (spr.) Janusz Walawski Protokolant specjalista Aleksandra Weiher po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi E.Z. na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie przyznania jednorazowej kwoty jako uposażenia rocznego należnego z uwagi na zwolnienie z zawodowej służby wojskowej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.
E. Z. w dniu 6 lipca 2010 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] uchylającą w całości decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] o przyznaniu jednorazowo kwoty jako uposażenia rocznego należnego z uwagi na zwolnienie z zawodowej służby wojskowej.
Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
E. Z. pełnił zawodową służbę wojskową w [...] w okresie między [...] kwietnia 1973 r. a [...] maja 1974 r.
Wyrokiem [...] Okręgu Wojskowego z dnia [...] marca 1974 r., sygn. akt [...], zainteresowany został skazany na karę 1 roku pozbawienia wolności, degradację i grzywnę.
Następnie, Dowódca Wojsk Lotniczych i Obrony Powietrznej wydał w dniu [...] lipca 1974 r. rozkaz personalny Nr [...], na mocy którego zwolnił zainteresowanego z dniem [...] maja 1974 r. z zawodowej służby wojskowej.
Dalej, Sąd Najwyższy – Izba Wojskowa wyrokiem z dnia [...] września 1999 r. uchylił wyrok Sądu [...] Okręgu Wojskowego w [...] z dnia [...] marca 1974 r., sygn. akt [...] utrzymany w mocy wyrokiem Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia [...] maja 1974 r. sygn. akt [...] i uniewinnił E. Z. od zarzutów.
W związku z powyższym, Minister Obrony Narodowej decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...] uchylił rozkaz personalny o skreśleniu zainteresowanego z ewidencji podoficerów i stwierdził odzyskanie stopnia [...], oraz uhonorował zainteresowanego mianowaniem w rezerwie na stopień wojskowy plutonowego.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Minister Obrony Narodowej uchylił punkt 21 rozkazu personalnego Dowódcy Wojsk OPK z dnia [...] lipca 1974 r. Nr [...]. Stwierdził w powyższym rozkazie, że zainteresowany pozostaje zwolniony z dniem [...] maja 1974 r.
Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją z dnia [...] lutego 2001 r. Nr [...].
Następnie, po złożonym wniosku zainteresowanego z dnia [...] lipca 2007 r. o wypłatę uposażenia za okres roku po zwolnieniu ze służby, Dowódca Jednostki Wojskowej decyzją z dnia [...] października 2007 r. odmówił zainteresowanemu uznania prawa do dwunastomiesięcznego uposażenia należnego przez okres roku, z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 listopada 2008 r., sygn. akt IV SA/Po 1/08 uchylił zaskarżoną decyzję z dnia [...] grudnia 2007 r. Nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Nr [...] z dnia [...] października 2007 r. Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...].
Następnie, Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...] przyznał E. Z. kwotę świadczenia w wysokości [...] zł wraz z odsetkami od dnia [...] grudnia 2000 r. ze wskazaniem Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] jako płatnika przedmiotowego świadczenia zgodnie z ustawą z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U Nr 141, poz. 892 z późn. zm.).
Następnie, w dniu [...] lipca 2007 r. zainteresowany wniósł odwołanie od decyzji Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] do Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...].
W dniu [...] października 2009 r. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] decyzją Nr [...] uchylił w całości zaskarżoną decyzję.
Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] na podstawie art. 65 § 1 kpa postanowieniem Nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. uznał się niewłaściwym i przekazał sprawę z wnioskiem zainteresowanego do rozpatrzenia Dyrektorowi Wojskowego Biura Emerytalnego w [...], który w dniu [...] lutego 2010 r. wystąpił do Ministra Obrony Narodowej z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość.
Minister Obrony Narodowej rozstrzygnięciem sporu o właściwość z dnia [...] marca 2010 r. orzekł, że organem właściwym do rozpatrzenia wniosku z dnia [...] lipca 2007 r. w przedmiocie dwunastomiesięcznego uposażenia przysługującego przez okres roku po zwolnieniu ze służby jest Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...].
Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] wydał decyzję w dniu [...] kwietnia 2010 r. Nr [...], którą przyznał zainteresowanemu jednorazowo kwotę [...] zł tytułem uposażenia należnego z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej w dniu [...] maja 1974 r., wraz z odsetkami od [...] stycznia 2008 r.
Następnie, do Dyrektora WBE w [...], w dniu [...] kwietnia 2010 r. wpłynął wniosek, w którym zainteresowany występuje z żądaniem uzupełnienia przedmiotowej decyzji w zakresie wskazania terminu realizacji wypłaty świadczenia, oraz sprostowania wadliwie ustalonej wysokości świadczenia.
W dniu 26 kwietnia 2010 r. E. Z. powyższą decyzję Dyrektora WBE w [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] zaskarżył do Ministra Obrony Narodowej.
Minister Obrony Narodowej decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r., Nr [...] i odmówił przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej w dniu [...] maja 1974 r. wobec przedawnienia roszczeń.
Powyższa decyzja Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] czerwca 2010 r., Nr [...]stała się przedmiotem skargi E. Z. do tutejszego Sądu.
Skarżący zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego materialnego. Podniósł, że dokonano wadliwej oceny prawnej stanu faktycznego i wadliwego zastosowania prawa skutkujące sankcją z art. 156 § 1 pkt 2 kpa.
Wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, oraz poprzedzającej ją decyzji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 kpa, oraz wniósł o wznowienie postępowania z przyczyn z art. 145 § 1 pkt 1 – 5 kpa.
Minister Obrony Narodowej w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr.153 poz.1269 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem skarżonej decyzji administracyjnej. Jest więc to kontrola legalności rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym, z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i procesowym. Oceniając przedmiotową decyzję według powyższych kryteriów, uznać należy, iż powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego jako wadliwa.
Istota sprawy w niniejszym postępowaniu, w świetle zarzutów skargi, sprowadzała się do oceny tego, czy organ dokonał prawidłowych ustaleń w przedmiocie przedawnienia dochodzonego przez stronę roszczenia.
Jako podstawę do wydania skarżonej decyzji organ przyjął bowiem, iż termin przedawnienia upłynął w dniu 20 grudnia 2003 r., zaś z wnioskiem strona wystąpiła dopiero w dniu 18 lipca 2007 r.
Odnośnie początku biegu terminu przedawnienia jaki przyjął organ, to nie budzi on kontrowersji ani Sądu ani skarżącego. Wydaje się zasadnym, że chwila wydania decyzji o uchyleniu rozkazu personalnego z roku 1974 r. otworzyła stronie drogę do dochodzenia roszczeń związanych ze zwolnieniem ze służby. Organ zasadnie liczył więc termin przedawnienia od daty powyższej decyzji – tj. [...] grudnia 2000 r.
Za nieprawidłowe uznać należało zaś ustalenia organu odnośnie daty wystąpienia przez stronę z dochodzonym roszczeniem. Wbrew twierdzeniom, zawartym w uzasadnieniu skarżonej decyzji, skarżący nie wystąpił ze spornym wnioskiem dopiero [...] lipca 2007 r.
Wniosek taki zawarty był bowiem przez stronę w pozwie skierowanym do Sądu Pracy w dniu 11 września 2001 r., który to wniosek Sąd przekazał według właściwości do organu wojskowego wyższego stopnia postanowieniem z dnia [...] lutego 2002 r. – a więc także przed upływem trzyletniego terminu przedawnienia.
Wniosek z dnia [...] lipca 2007 r. – który organ potraktował jako wszczynający postępowanie w sprawie niniejszej, był jedynie ponagleniem do rozpoznania wcześniejszego wniosku strony, złożonego w dniu 11 września 2001 r. Wynikało to zaś już z samej treści pisma z [...] lipca 2007 r. Organ winien więc powziąć wątpliwość co do poprawności własnych ustaleń w przedmiocie przedawnienia, już choćby z lektury pisma z [...] lipca 2007 r. Niezależnie zaś od ww. pisma, organ był w posiadaniu wniosku z 11 września 2001 r. przekazanego mu przez Sąd Pracy. To więc przede wszystkim powinno naprowadzić organ na właściwe ustalenia w przedmiocie przedawnienia
dochodzonego roszczenia.
Ponownie rozpoznając sprawę organ będzie zobligowany do tego, aby odnieść się do meritum wniosku strony.
W tym stanie sprawy, uznając że dochodzone przez stronę roszczenie nie uległo przedawnieniu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie art.145 § 1 pkt 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło