II SA/Wr 567/10

WyrokWSA we Wrocławiu2010-12-07

Skład orzekający: Zygmunt Wiśniewski, Mieczysław Górkiewicz, Anna Siedlecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy najemca lokalu mieszkalnego posiada interes prawny do uzyskania zaświadczenia o samodzielności lokalu w celu nabycia prawa własności tego lokalu?
Ratio decidendi
Najemca lokalu mieszkalnego nie posiada interesu prawnego do uzyskania zaświadczenia o samodzielności lokalu, jeśli nie istnieje dla niego roszczenie prawne do nabycia tego lokalu od gminy. Interes prawny wymaga, aby podmiot działał we własnym imieniu i miał określone roszczenie wynikające z norm prawnych, co w przypadku najemcy nie zachodzi, gdyż nie jest on właścicielem ani nie ma gwarancji zbycia lokalu przez gminę.
Stan faktyczny
Skarżąca, będąca najemcą lokalu mieszkalnego w zasobach gminy, wystąpiła o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu w celu nabycia prawa własności. Prezydent Miasta L. odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że skarżąca nie wykazała interesu prawnego. Skarżąca zaskarżyła postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało odmowę. Skarżąca powołała się na uchwałę Rady Miejskiej oraz ustawę o własności lokali, twierdząc, że posiada uprawnienie do wystąpienia z wnioskiem.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Wiśniewski Sędziowie Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz (spr.) Sędzia WSA Anna Siedlecka Protokolant Anna Biłous po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 7 grudnia 2010r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu mieszkalnego oddala skargę. Postanowieniem z dnia 12 maja 2010 r. Prezydent Miasta L. odmówił wydania skarżącej zaświadczenia o samodzielności określonego lokalu mieszkalnego. Skarżąca o wniosła o wydanie zaświadczenia będąc najemcą tego mieszkania, w toku starań o nabycie prawa własności tego lokalu, po jego prawnym wyodrębnieniu możliwym w oparciu o zaświadczenie. Posiadanie interesu prawnego skarżąca wywodziła z § 24 ust. 2 uchwały Rady Miejskiej L. nr [...]z dnia 28 stycznia 2008 r. w sprawie zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy L. oraz art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali. Wskazany przepis uchwały uprawnia najemcę do wystąpienie z wnioskiem. W ocenie tego organu skarżąca nie wykazała jednak posiadania interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia (art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a.), albowiem nie jest właścicielem lokalu, a jedynie jego najemcą. W zażaleniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 217 k.p.a. oraz § 24 ust. 2 powołanej uchwały w związku z art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali. Według uchwały, przeznaczenie lokalu do sprzedaży następuje na wniosek albo z inicjatywy gminy. Dlatego skarżącej przysługuje uprawnienie kształtujące do wystąpienia z omawianym wnioskiem. Jednak jego realizacja uzależniona jest od uzyskania zaświadczenia o samodzielności lokalu. Skarżąca nie jest jedynie najemcą, ale przede wszystkim przysługuje jej ekspektatywa nabycia prawa własności zajmowanego lokalu. Skarżącą przypomniała, że w wyroku sygn. II SA/Wr 259/09 wydanym w sprawie dotyczącej wydania zaświadczenia o samodzielności tego lokalu, WSA we Wrocławiu wskazał, że skarżąca będzie mogła ubiegać się o wydanie takiego zaświadczenia, o ile wykaże swój interes prawny. Zaskarżonym postanowieniem organ utrzymał w mocy powyższe postanowienie. Organ omówił stan prawny dotyczący wydawania zaświadczenia o samodzielności lokalu, wynikający z art. 217 k.p.a. i art. 2 ust. 2 i 3 ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.). Podstawą prawną żądania skarżącej był art. 217 § 2 k.p.a. oraz art. 2 i art. 3 powołanej ustawy. Skarżąca jako jedynie najemca lokalu nie posiada interesu prawnego w sprawie wydania tego zaświadczenia. Interes prawny przejawia się w tym, że dany podmiot działa bezpośrednio we własnym imieniu i ma określone roszczenie. Skarżąca posiada jedynie interes faktyczny, czyli może być zainteresowana poświadczeniem samodzielności zajmowanego mieszkania, ale nie może poprzeć tego zainteresowania przepisami prawa, uprawniającymi ją do żądania podjęcia stosownych czynności przez organ. W skardze do sądu administracyjnego skarżąca powtórzyła zarzuty przedstawione w zażaleniu. Z § 24 cyt. uchwały Rady z dnia 28 stycznia 2008 r. wynika dla skarżącej uprawnienie kształtujące do wystąpienia z wnioskiem o sprzedaż zajmowanego przez nią lokalu należącego do zasobu mieszkaniowego gminy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w oparciu o dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uchwała Rady Miejskiej L. nr [...] z dnia 28 stycznia 2008 r. w sprawie zasad gospodarowania nieruchomościami stanowiącymi własność Gminy L. (Dz. U. Woj. Doln. Nr 52, poz. 699), z której skarżąca wywodzi posiadanie przez siebie interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, stanowi w § 6, że zbycie nieruchomości w trybie bezprzetargowym może nastąpić m.in. jeżeli jest zbywana na rzecz – osoby, której przysługuje pierwszeństwo w jej nabyciu, stosownie do art. 34 u.g.n. oraz osób, o których mowa w § 24 ust. 4 uchwały. Według § 24 ust. 1, ustala się następujące kryteria przeznaczenia do sprzedaży lokali mieszkalnych i użytkowych w domach wielolokalowych stanowiących własność gminy, a będących przedmiotem najmu lub dzierżawy: 1. do sprzedaży mogą być przeznaczone lokale w domach ... w których najemca ... nie zalega z zapłatą należnego czynszu ... 4. lokal użytkowy może być przedmiotem sprzedaży na rzecz najemcy lub dzierżawcy, któremu przyznaje się pierwszeństwo jego nabycia, o ile użytkowany był na podstawie umowy przez okres nie krótszy niż jeden rok. W § 24 ust. 2 uchwała stanowi, że przeznaczenie lokalu do sprzedaży następuje na wniosek najemcy lub dzierżawcy albo z inicjatyw gminy. W § 24 ust. 3 ustalono kolejność przeznaczania lokali do sprzedaży przez gminę. W ust. 4 dopuszczono sprzedaż całego wolnego budynku. Z przywołanych przepisów uchwały oraz stosownych przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651) jasno wynika, że skarżącej nie przysługuje w stosunku do gminy roszczenie o zbycie na rzecz skarżącej lokalu, którego jest najemcą. Nic nie wiadomo, aby gmina przeznaczyła ten lokal do sprzedaży w ogóle, a w szczególności na rzecz skarżącej. Jak wynika z kolei z powołanego przez skarżącą oraz znanego stronom i sądowi urzędowo, a także dołączonego do akt administracyjnych w nin. sprawie wyroku tut. Sądu sygn. akt 259/09 z dnia 8 października 2009 r. (obecnie prawomocnego), Prezydent Miasta Legnicy postanowieniem z dnia 29 października 2008 r. odmówił Gminie wydania zaświadczenia o samodzielności mieszkania skarżącej. Lokal ten bowiem wedle załączonego do wniosku szkicu inwentaryzacyjnego znajduje się na dwóch działkach i dlatego nie spełnia wymagań określonych w art. 2 ust. 2 ustawy o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.). SKO umorzyło w tej sprawie postępowanie zażaleniowe, wszczęte zażaleniem złożonym przez skarżącą, gdyż zażalenie przysługuje wyłącznie osobie ubiegającej się o zaświadczenie. Oddalając skargę skarżącej Sąd wskazał, że skarżąca, o ile będzie w stanie wykazać swój interes prawny, będzie mogła sama osobno ubiegać się o wydanie zaświadczenia. Sąd przytoczył więc jedynie wnioski wynikające z prawidłowej wykładni art. 217 § 2 pkt 2 i art. 219 k.p.a. Niezależnie od treści przytoczonego wyroku, powinnością skarżącej było więc wykazanie, że przysługuje jej interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Skarżąca nie wykazała, że ubiega się o zaświadczenie o samodzielności lokalu, ze względu na swój interes prawny. Jak wskazano na wstępie, nie istnieją unormowania lub umowne zobowiązania gminy, uprawniające skarżącą do domagania się od gminy zbycia na rzecz skarżącej lokalu, którego jest najemcą. Skarżąca nie może przymusić gminy do sprzedaży lokalu. Zaświadczenie jest więc dla skarżącej zbędne, gdyż nie mogłoby zostać wykorzystane dla uzyskania opisanego przez nią skutku. Określona potrzeba nabiera cech interesu prawnego, gdy według obiektywnej oceny jej zaspokojenie możliwie jest z powołaniem się na normę prawną, wynikającą z konkretnych przepisów prawnych i nakładają na organ powinność dokonania określonej czynności wobec osoby, wyznaczonej poprzez przedmiot danej sprawy jako zainteresowaną określonym rozstrzygnięciem. Interes ten powinien być aktualny, realny i dotyczący konkretnie danej osoby, aby była ona stroną, np. postępowania w sprawie wydania zaświadczenia (art. 1 pkt 4 k.p.a., na temat interesu prawnego przykładowo patrz A. Skóra ,,Współuczestnictwo w postępowaniu administracyjnym" s. 59-69 i 230-248 wraz z powołaną tam literaturą prawniczą i orzecznictwem sądowym). Dlatego i zgodnie z art. 151 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji. PM 5.01.2011 r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło