II SA/Rz 507/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Magdalena Józefczyk Sędziowie SO (del.) Ewa Partyka /spr./ NSA Maria Piórkowska Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 9 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia -skargę oddala- wyroku z dnia 9 grudnia 2010 r. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej także WINB) stwierdził, że zażalenie Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości (dalej Wspólnota) wniesione przez A. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2009 r. znak [...], nakazujące Wspólnocie przedłożyć ocenę techniczną w przedmiocie robót budowlanych wykonanych w budynku nr [...] przy ul. L. w R. przy instalacji centralnego ogrzewania, jest niedopuszczalne. W uzasadnieniu podał, że postanowieniem z dnia [...] października 2009 r. znak [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. L. [...] w R. przedłożyć ocenę techniczną w przedmiocie robót budowlanych wykonanych w budynku nr [...] przy ul. L. w R. przy instalacji centralnego ogrzewania. Organ I instancji przesłał zażalenie wniesione w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej przez A. WINB podał, że aby zarzuty zawarte w zażaleniu mogły być rozpatrzone, w postępowaniu zażaleniowym wezwano A. do przedłożenia dokumentu, z którego wynikać będzie, że jest on zarządem powołanym w myśl art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali, wraz z dokumentem, określającym sposób reprezentacji Spółki sprawującej zarząd. W wezwaniu pouczono adresata, że w przypadku gdy A. nie został powierzony zarząd na podstawie umowy, o której mowa w art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali lub uchwale zaprotokołowanej przez notariusza na podstawie art. 18 ust. 3 tej ustawy, środek zaskarżenia powinien być podpisany przez zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej powołany zgodnie z art. 20 ustawy o własności lokali, który kieruje sprawami wspólnoty i reprezentuje ją na zewnątrz. WINB wskazał, że A., nie uzupełnił braków formalnych, gdyż przesłane dokumenty nie czynią zadość wezwaniu. Wniesione zażalenie nie jest skuteczne, a więc traci charakter prawnego środka zaskarżenia, a tym samym nie uruchamia postępowania zażaleniowego. Skargę na powyższe postanowienie organu drugiej instancji złożył A. podając, że reprezentuje Wspólnotę. A. wniósł o uchylenie postanowienia organu I instancji z dnia [...].10.2009 r. i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Skarżący podał, że nie zgadza się z poglądem WINB. Wskazał, że A. powstała z zakładu budżetowego Gminy Miasto [...] i jej działalność zarządcza zasobem mieszkaniowym jest kontynuacją, dowodem czego miała być załączona kserokopia aktu notarialnego. Według skarżącego nie ma zastosowania przepis art. 18 ust. 1, ponieważ wymóg zachowania formy aktu notarialnego przy ustanowieniu zarządu został zachowany każdorazowo przy wykupie mieszkań, co odbywało się w formie aktu notarialnego i tam zamieszczono wzmiankę o zarządzie danej nieruchomości przez A. Ustalony w ten sposób zarząd wiąże kolejnych członków Wspólnoty. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie z powodów wskazanych w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 P.p.s.a., Sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k.p.a. lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności Sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 P.p.s.a.). W niniejszej sprawie takich uchybień Sąd nie stwierdził. Przede wszystkim należało uściślić, że skarżącym w postępowaniu sądowoadministracyjnym w rozumieniu art. 33 § 1 P.p.s.a. był A., zaś uczestnikiem niewątpliwie zainteresowanym rozstrzygnięciem – Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości. Co prawda w skardze do tut. Sądu – podobnie zresztą jak w zażaleniu, składający je A. Sp. z o.o. wskazywał, iż czyni to reprezentując Wspólnotę, lecz w ocenie Sądu brak podstaw do przyjęcia, iż tak było w istocie. Zgodnie bowiem z art. 35 § 1 P.p.s.a. pełnomocnikiem strony może być adwokat lub radca prawny, a ponadto inny skarżący lub uczestnik postępowania, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia, a także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Ponieważ Wspólnota Mieszkaniowa nie posiada osobowości prawnej ani nie jest przedsiębiorcą, więc art. 35 § 2 P.p.s.a. nie miał zastosowania. Z kolei w postępowaniu administracyjnym wedle art. 33 § 1 K.p.a. pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Wspólnota Mieszkaniowa może, co do zasady, być stroną postępowania administracyjnego z zakresu jej zadań, czyli spraw związanych z zarządzaniem nieruchomością wspólną (tak NSA w wyroku z dnia 16.04.2009 r. sygn. akt II OSK 146/09 – Lex nr 555030). Pełnomocnikiem takiej strony może być jednak osoba fizyczna, a nie osoba prawna jaką jest spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. W doktrynie i orzecznictwie na tle unormowań ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 80 poz. 903 z późn. zm. – zwana dalej u.w.l.) rozróżnia się zarząd w znaczeniu funkcjonalnym i zarząd w znaczeniu podmiotowym (zob. m.in. uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z 14.01.2004 r. sygn. akt I CK 108/03 – Lex 508810 oraz uzasadnienie uchwały SN z 27.11.2003 r. sygn. III CZP 74/03 – OSNC 2005 z. 1 poz. 6). Zarząd w znaczeniu podmiotowym ustanowiony na podstawie art. 20 ust. 1 u.w.l. jest organem wspólnoty. Zgodnie z art. 21 ust. 1 tej ustawy zarząd kieruje sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentuje ją na zewnętrz oraz pomiędzy wspólnotą a poszczególnymi właścicielami lokali. Zarząd zaś sprawowany na podstawie art. 18 u.w.l. to zarząd funkcjonalny, który sprawuje zarządca. Według art. 33 u.w.l. w razie powierzenia zarządu osobie fizycznej lub prawnej, w trybie przewidzianym w art. 18 ust. 1, w przypadku braku odmiennych postanowień umowy, stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 4 u.w.l. Odpowiednio – oznacza z zachowaniem specyfiki unormowań dotyczących danej instytucji. Takie odesłanie nie oznacza, że istnieje możliwość stosowania wprost wszelkich zapisów tej ustawy. Sąd Najwyższy w uchwale z 21.01.2009 r. sygn. III CZP 129/08 (LEX 470697) z przepisów procedury cywilnej, która co do zasady w art. 87 § 1 K.p.c. dopuszcza, aby pełnomocnikiem strony w postępowaniu cywilnym był zarządca wywiódł, że ustanowiony na podstawie art. 18 ust. 1 u.w.l. zarządca dla umocowania do działania w imieniu wspólnoty potrzebuje pełnomocnictwa, zaś z art. 21 ust. 1 u.w.l. wywiódł, że przepis ten dotyczy reprezentacji wspólnoty przy czynnościach materialnoprawnych, nie dotyczy natomiast przedstawicielstwa procesowego. Unormowania K.p.a. i P.p.s.a. są przepisami odrębnymi od procedury cywilnej, z których wynika, że spółka z o.o. nie może być pełnomocnikiem wspólnoty w tych postępowaniach. Wniesienie zażalenia w postępowaniu administracyjnym czy skargi do sądu administracyjnego nie jest czynnością materialnoprawną, dla której można wywodzić uprawnienie do reprezentacji wspólnoty przez zarządcę. Tymczasem w niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie PINB z dnia [...].10.2009 r. złożył A., który powoływał się na reprezentowanie Wspólnoty. Do zażalenia załączone zostały kserokopie: odpisu aktualnego z KRS z rejestru przedsiębiorców dotyczącego, umowy o sprawowanie zarządu nieruchomością wspólną z dnia 30.11.2001 r., z aneksu z dnia 5.10.2004 r. oraz protokołu głosowania uchwały nr [...] Wspólnoty, uchwały nr [...] z 16.03.2000 r. Dokumenty te nie wykazały – bo nie mogły – z wyżej przedstawionych względów – umocowania A. do reprezentowania wspólnoty w postępowaniu administracyjnym, przed organami nadzoru budowlanego. Pismem z dnia 11.02.2010 r. WINB kierowanym do Wspólnoty (a nie jak podano w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia – A.) na jej adres (prawidłowy także według wyroku NSA z 16.12.2008 r. sygn. II GSK 583/08 – Lex 475433) wezwano do uzupełnienia zażalenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania przez przedłożenie dokumentu, z którego wynika powierzenie przez Wspólnotę zarządu A. Sp. z o.o. wraz z dokumentem potwierdzającym sposób reprezentacji spółki sprawującej zarząd, a jeżeli A. Sp. z o.o. nie został powierzony zarząd na podstawie umowy, o której mowa w art. 18 ust. 1 u.w.l. lub uchwale zaprotokołowanej przez notariusza na podstawie art. 18 ust. 3 tej ustawy, ewentualnie o podpisanie odwołania w imieniu Wspólnoty poprzez jej zarząd powołany na podstawie art. 20 u.w.l. W wezwaniu wskazano, iż nieusunięcie powyższego braku w wyznaczonym terminie spowoduje pozostawienie zażalenia bez rozpoznania. Wezwanie powyższe zostało doręczone Wspólnocie w dniu 31.03.2010 r., a także A., która to spółka ponownie przedstawiła kserokopie tych samych dokumentów (jedynie ksero odpisu z KRS było z późniejszą datą niż pierwotnie). W ocenie Sądu uchybieniem organu było wezwanie Wspólnoty do przedłożenia dokumentów wykazujących powierzenie zarządu na podstawie art. 18 ust. 1 u.w.l., lecz nie miało ono wpływu na wynik sprawy, gdyż tym samym wezwaniem Wspólnota została wezwana do podpisania zażalenia przez zarząd, zaś dokumenty przedstawione na wezwanie z dnia 11.02.2010 r. nie czyniły temu wezwaniu zadość. Konieczne więc było podpisanie zażalenia przez Wspólnotę (wszystkich członków ewentualnie organ Wspólnoty), co nie nastąpiło w wyznaczonym terminie, a skoro A. nie jest uprawniony do występowania przed organami administracji jako pełnomocnik Wspólnoty to w ocenie Sądu zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, w szczególności z art. 134 K.p.a. w zw. z art. 144 K.p.a. Dlatego skargę Sąd oddalił jako bezzasadną na podstawie art. 151 P.p.s.a