II SAB/Po 61/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi R. K., M. K. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie podjęcia zawieszonego postępowania I. zobowiązuje Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. do podjęcia zawieszonego postępowania administracyjnego o sygn. [...] w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu na rzecz skarżących kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. /-/ J. Zieliński /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz Postanowieniem z dna [...] 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. po rozpatrzeniu odwołania R. i M. K. od decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] 2010 r. nr [...] zawiesiło postępowania odwoławcze do czasu rozpatrzenia sprawy zbadania zgodności z prawem decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...]. W uzasadnieniu Kolegium wyjaśniło, iż zaskarżoną decyzją Burmistrz Miasta i Gminy Ż. odmówił uchylenia własnej ostatecznej decyzji z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie budynku usługowo-biurowego na działce położonej w Ż. przy ul. G. oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...]. Kolegium wskazało, iż R. i M. K. w swoim odwołaniu zwrócili uwagę na wady decyzji, które mogą ewentualnie skutkować stwierdzeniem nieważności. Ponieważ zastosowanie trybu stwierdzenia nieważności powoduje następstwa prawne dalej idące niż zastosowanie trybu wznowienia postępowania, zdaniem organu odwoławczego, należy dać pierwszeństwo trybowi związanemu z stwierdzeniem nieważności. Z uwagi na powyższe zasadnym było zawieszenie postępowania odwoławczego, będącego etapem postępowania wznowieniowego do czasu zakończenia postępowania związanego z badaniem opisanej decyzji pod kątem jej zgodności z przepisami prawa materialnego. Pismem z dna 25 września 2010 r. M. i R. K., działając przez swojego pełnomocnika r.pr. G. W., wywiedli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., polegająca na niepodjęciu postępowania odwoławczego zawieszonego postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r., nr [...]. Skarżący wnieśli, w przypadku nieuwzględnienia przez organ skargi w trybie autokontroli, o uwzględnienie skargi na bezczynność i zobowiązanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. do podjęcia postępowania odwoławczego w zakreślonym przez Sąd terminie oraz o zasądzanie od organu na rzecz skarżących kosztów postępowania w kwocie 597,- zł., na które składa się wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480, - zł., wpis sądowy w wysokości 100,- zł oraz koszty udzielonego pełnomocnictwa - opłata skarbowa w wysokości 17,- zł. Zdaniem skarżących przy ustalaniu wysokości wynagrodzenia pełnomocnika Sąd powinien wziąć pod uwagę jego duży wkład w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, która okazała się być dosyć zawiła. W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnili, iż decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...] a następnie po ponownym rozpatrzeniu sprawy, decyzją ostateczną z dnia [...] 2010 r. nr [...] utrzymało decyzję stwierdzającą nieważność w mocy. Ustanie przyczyny uzasadniającej zawieszenie postępowania rodzi obowiązek organu administracji publicznej do jego podjęcia (art. 97 § 2 kpa). W dalszej części uzasadnienia strona skarżąca przytoczyła podstawę prawną oraz orzecznictwo sądowoadministracyjne świadczące, iż skarga na bezczynność samorządowego kolegium odwoławczego jest wnoszona do sądu administracyjnego bez uprzedniego wniesienia zażalenia, o którym mowa w art. 37 kpa i bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa przewidzianym w art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: p.p.s.a.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odpowiadając na skargę wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...] 2010 r. nr [...] Kolegium utrzymało własną decyzję z dnia [...] 2010 r., którą stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 2004 r., nr [...]. Od decyzji Kolegium z dnia [...] 2010 r. została wywiedziana, przez syndyka masy upadłości "A" Przedsiębiorstwo I.B. A. F., skarga do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Poznaniu i zawisła pod sygn. akt IV SA/Po 659/10. Zdaniem Kolegium sprawa związana ze stwierdzeniem nieważności nie została prawomocnie rozstrzygnięta i z tego względu Kolegium nie podjęło zawieszonego postępowania odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje. Skarga okazała się zasadna. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż Sąd orzekający w przedmiotowej sprawie podziela stanowisko wyrażone w skardze oraz w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2006 r. sygn. akt I OSK 480/06 (publ. LEX nr 188512), iż w przypadku gdy w bezczynności w załatwieniu sprawy administracyjnej w drodze decyzji bądź postanowienia pozostaje samorządowe kolegium odwoławcze, to przysługuje skarga na bezczynność tego organu do sądu administracyjnego. W postępowaniu przed samorządowym kolegium odwoławczym kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje dla strony żadnych środków zaskarżenia, służących do zwalczania bezczynności organu na drodze administracyjnej. W sytuacji tej nie znajduje również zastosowania tryb przewidziany w art. 52 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej: p.p.s.a.), który dotyczy jedynie innych niż określone w art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a. aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Należy zatem zgodzić się, iż skarga M. i R. K. została wniesiona do Sądu zgodnie z trybem przewidzianym w art. 52 p.p.s.a Przepis art. 145 p.p.s.a stanowi, iż w sprawie ze skargi na bezczynność organu administracji Sąd obowiązany jest do kontroli, czy skarga została wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa. Stosownie do treści art. 97 § 2 k.p.a. organ administracji podejmuje zawieszone postępowanie gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające jego zawieszenie. Podjęcie postępowania następuje w formie postanowienia (patrz uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 maja 2000 r. sygn. akt OPS 4/00 publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jakkolwiek powołany przepis art. 97 § 2 k.p.a. nie przewiduje w jakim terminu powinno być wydane postanowienie o podjęciu zawieszonego postępowania jednakże, biorąc pod uwagę procesowy charakter tego postanowienia oraz wyrażoną w art. 12 k.p.a. zasadę szybkości postępowania administracyjnego, należy stwierdzić, iż postanowienie to powinno być wydane niezwłocznie (natychmiast) po uzyskaniu przez organ informacji (od strony lub z urzędu) o ustąpieniu przesłanki zawieszenia postępowania. Zatem o bezczynności organu polegającej na niepodejmowaniu zawieszonego postępowania można mówić w przypadku nie wydania przez organ postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania niezwłocznie po uzyskaniu informacji o ustąpieniu przyczyny jego zawieszenia. Sąd podziela stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wyrażone w postanowieniu z dnia [...] 2010 r., iż wszczęcie postępowania nieważnościowego dotyczącego decyzji, co do której wszczęto już postępowanie wznowieniowe, uzasadnia zawieszenie tego drugiego postępowania nadzwyczajnego, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. (por. Komentarz do Kodeksu Postępowania Administracyjnego, B. Adamiak, J. Borkowskim wyd. 9, Warszawa 2008 r. str. 645-646). Nie można jednak zgodzić się z poglądem, iż przesłanka zawieszenia postępowania wznowieniowego trwa również, kiedy decyzja wydana w postępowaniu nieważnościowym została zaskarżona do sądu administracyjnego. Z chwilą wydania decyzji ostatecznej w nadzwyczajnym postępowaniu w przedmiocie stwierdzenia nieważności, kończy się postępowanie administracyjne wszczęte w tym trybie – sprawa zostaje rozstrzygnięta i nie można już w takiej sytuacji mówić o zbiegu dwóch trybów nadzwyczajnych weryfikacji jednej decyzji na drodze administracyjnej. Sąd podziela pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 859/09 (publ. w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl), który stwierdził, że postępowanie wszczęte przed sądem administracyjnym na skutek wniesionej skargi, nie jest trybem nadzwyczajnym postępowania administracyjnego, chociaż skarga dotyczy decyzji wydanej w postępowaniu nieważnościowym. Należy zatem stwierdzić, iż w momencie wydania rozstrzygnięcia i zakończenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...]grudnia 2004 r., nr [...], ustała przyczyna uzasadniająca zawieszenie postępowania odwoławczego w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną ww. decyzją Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia [...] grudnia 2004 r. Organ odwoławczy powinien był podjęć niezwłocznie zawieszone postępowanie wznowieniowe i wydać rozstrzygniecie w sprawie. Biorąc pod uwagę, iż od wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., w dniu 16 kwietnia 2010r decyzji orzekającej o stwierdzeniu nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Ż. z dnia 8 grudnia 2004 r. (utrzymaną decyzją tego organu z dnia 9 czerwca 2010 r.) do dnia złożenia skarg na bezczynność Kolegium w podjęciu zawieszonego w dniu 16 marca 2010 r. postępowania wznowieniowego minęło ponad 5 miesięcy, zasadnym było stwierdzić, iż skarga zasługuje na uwzględnienie i zobowiązać organ do podjęcia zawieszonego postępowania w terminie 14 dni, o czym orzeczono w pkt I sentencji wyroku na podstawie art. 149 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a.. Wedle tego przepisu, w razie uwzględnienia skargi skarżącemu przysługuje od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swych praw. Z kolei zgodnie z art. 205 § 2 powoływanej ustawy, niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej m.in. przez radcę prawnego obejmują także jego wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego radcy prawnego, koszty sądowe oraz koszty nakazanego przez Sąd osobistego stawiennictwa strony. Przepisami odrębnymi, o jakich powyżej mowa, są przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1349). Jak wskazuje treść § 2 tego rozporządzenia, zasądzając opłatę za czynności radcy prawnego z tytułu zastępstwa prawnego, Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy pełnomocnika, a także charakter sprawy i wkład jego pracy w przyczynienie się do jej wyjaśnienia oraz rozstrzygnięcia. Opłatę zasądza się na podstawie stawek minimalnych, szczegółowo wyliczonych w tym rozporządzeniu, przy czym opłata nie może być wyższa niż sześciokrotna stawka minimalna ani przekraczać wartości przedmiotu sporu. Uwzględniając wymienione powyżej wytyczne, Sąd uznał, iż wystarczające będzie zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika skarżących R. i M.K. wedle stawek minimalnych określonych w rozporządzeniu. Wziąwszy bowiem pod uwagę charakter rozpatrywanej sprawy oraz fakt, iż dotyczy ona zawieszenia postępowania, a zatem nie wymaga analizy całości zgromadzonego do tej pory materiału dowodowego i analizy sprawy wznowienia postępowania in meriti, należy dojść do wniosku, iż nakład radcy prawnego nie był znaczny zwłaszcza, iż to nie pełnomocnik procesowy G.W. występował w postępowaniu przed organami administracji, lecz J. K. Aktywność radcy prawnego ograniczyła się do sporządzenia i wniesienia skargi do sądu administracyjnego oraz odbioru adresowanej do niego korespondencji. W tej sytuacji zdaniem Sądu zasadnym było zasądzenie wynagrodzenia pełnomocnika według stawki minimalnej, która zgodnie z § 14 ust. 2 pkt 1 lit. c powołanego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku, wynosi 240 zł. Kwota ta odpowiada nakładowi pracy pełnomocnika. Sąd zasądził ponadto na rzecz skarżących, w oparciu o powołany wyżej art. 200 w zw. z art. 205 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kwotę 100 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu, oraz kwotę 17 tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa. /-/ J. Zieliński /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz