II SA/Gd 435/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Górska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi B. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia 14 kwietnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Przedmiotem skargi B. J. jest decyzja Wojewody utrzymująca w mocy decyzję Starosty, którą organ ten, po wznowieniu postępowania, odmówił uchylenia decyzji własnej z 27 lutego 2009 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Zaskarżona decyzja została podjęta w następujących istotnych dla sprawy okolicznościach faktycznych i prawnych. Ostateczną decyzją z 27 lutego 2009 r. Starosta zatwierdził projekt budowlany i udzielił inwestorowi A z o.o. z siedzibą w S. pozwolenia na budowę sieci kanalizacji sanitarnej (grawitacyjnej i tłocznej wraz z pompownią) na działkach o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] – obr. K. oraz nr [...] i [...] – obr. S. w gminie K.. Z zatwierdzonego projektu budowlanego wynika, że inwestycja jest obiektem liniowym zlokalizowanym w całości pod powierzchnią terenu bez jakiejkolwiek nadbudowy nadziemnej na w/w działkach. Skarżąca nie jest właścicielką żadnej z działek wymienionych w projekcie przez które zgodnie z dokumentacją ma przebiegać inwestycja. Jest ona właścicielką działki nr [...] sąsiadującej z działką drogową stanowiąca własność gminy o numerze [...]. W sprawie zakończonej decyzją z 27 lutego 2009 r. skarżąca nie była stroną postępowania, albowiem jak wynika z treści rozstrzygnięcia organ przyjął, że tzw. obszar oddziaływania planowanego obiektu ogranicza się do działek przez które ma przebiegać sieć kanalizacji sanitarnej. W dniu 25 listopada 2009 r. B. J. zwróciła się do Starosty o wszczęcie nadzwyczajnych trybów postępowania w odniesieniu do opisanej wyżej decyzji. Powołując podstawy wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4, 5 i 6 kpa wniosła o wznowienie postępowania w sprawie i "ustalenie przebiegu i ilości nielegalnych gminnych instalacji ściekowych na obszarze zabytkowego parku (...) i wydanie nowej decyzji budowlanej z nakazem ich usunięcia przez właścicieli: gminę K. i prywatne spółki: B, C, D i E. Podniosła, że "zaskarżyła nieformalne uzgodnienie WKZ kierownika Delegatury w S. do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego" oraz stwierdziła, że Kierownik ten uzgodnił w dniu 23 listopada 2009 r. "dla jej własności" zatwierdzony decyzją z 27 lutego 2009 r. projekt budowlany. Oświadczyła, że nie wyraża zgody na żadne obce instalacje ściekowe ani żadne ścieki przemysłowe i komunalne na obszarze jej własności. Z uwagi na powołaną przez skarżącą podstawę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 kpa organ postanowieniem z 15 grudnia 2009 r. wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją z 27 lutego 2009 r. Następnie po ustaleniu kwestii odnoszących się do własności działek [...] i [...] decyzją z 27 stycznia 2010 r. powołując art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił jej uchylenia. W uzasadnieniu wyjaśnił, iż działka [...] nie była objęta wnioskiem o pozwolenie na budowę i nie znajduje się w tzw. obszarze oddziaływania obiektu. Planowana inwestycja ani nie ograniczy, pod względem użytkowania i wykorzystania, nieruchomości skarżącej, ani też nie wprowadzi dla niej żadnych uciążliwości. Organ zaznaczył, iż inwestycja nie jest zaliczana do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko stosownie do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Wskazał także, że twierdzenia skarżącej odnoszące się do zaskarżenia uzgodnienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków nie mają odzwierciedlenia w zatwierdzonej dokumentacji. W odwołaniu skarżąca powtórzyła argumentację zawartą we wniosku o wznowienie postępowania. Zarzuciła powiązania różnych spółek mających nielegalne instalacje ściekowe na terenie jej własności z politykami. Zażądała usunięcia instalacji z terenu jej działki. Generalnie zarzuciła niezachowanie procedur z zakresu prawa środowiskowego wymaganych przepisami Unii Europejskiej oraz ustaw o ochronie przyrody i ochronie zabytków. Utrzymując w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie odmawiające uchylenia pozwolenia na budowę Wojewoda podzielił ustalenia i ocenę prawną organu I instancji. Powołał art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i stwierdził, iż projektowana inwestycja nie wprowadza żadnych ograniczeń w zagospodarowaniu nieruchomości skarżącej. Podkreślił, że kanalizacja sanitarna realizowana będzie wyłącznie jako obiekt liniowy, zlokalizowany pod powierzchnią terenu bez jakiejkolwiek nadbudowy nadziemnej. Jej funkcja sprowadza się do odprowadzania ścieków bytowo-gospodarczych z terenu miejscowości K. szczelnym układem rurociągów do oczyszczalni ścieków w S. Ponadto obiekt ten będzie realizowany jedynie na terenach komunikacyjnych przez działki wymienione w decyzji. Fakt, iż jedna z nich ([...]) sąsiaduje z nieruchomością skarżącej ([...]) nie oznacza że projektowany obiekt wprowadzi jakiekolwiek ograniczenia w jej zagospodarowaniu. Uznając zatem, iż nie zachodziła podstawa z art. 145 § 1 pkt 4 kpa w odniesieniu do kwestionowanej decyzji zasadnie organ I instancji odmówił jej uchylenia. W skardze B. J. zarzuciła organowi niezbadanie stanu faktycznego i prawnego sprawy, niezapoznanie się z dokumentacją nielegalnej infrastruktury instalacji kanalizacji komunalnej i przemysłowej oraz odprowadzającej wody deszczowe na terenie należącej do niej działki, użytkowanej przez gminę i Zakład Usług Wodnych w S., naruszenie przepisów prawa Unii Europejskiej, brak sporządzenia raportu środowiskowego o wpływie nowych instalacji kanalizacyjnych na obszar Natura 2000 oraz brak zastosowania przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Skarżąca zarzuciła również organowi pierwszej instancji nieuzyskanie zgody Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na podjęcie przedmiotowej inwestycji. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie. W piśmie z 24 lipca 2010 r. skarżąca zarzuciła, że organy nie wzięły pod uwagę faktu, iż przedmiotowa inwestycja ma być prowadzona na terenie objętym szczególną ochroną przyrody i zabytków oraz zignorowały przepisy Unii Europejskiej dotyczące ochrony środowiska oraz przepisy ustawy Prawo ochrony środowiska. Zarzuciła również Staroście, że wydając decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę nie zbadał prawidłowości tego projektu. Ponadto wyraziła obawę, że nielegalne instalacje kanalizacyjne pozostaną na terenie jej działki i zażądała nakazania Gminie ich usunięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że przedmiotem prowadzonego przez organy postępowania administracyjnego nie było ustalanie i badanie jakichkolwiek okoliczności dotyczących istnienia na terenie nieruchomości skarżącej jakichkolwiek urządzeń infrastruktury technicznej, ich legalności oraz ich statusu prawnego. Kwestia odprowadzania ścieków z zabytkowych obiektów zlokalizowanych m. in. na działce skarżącej nie mogła być przedmiotem zainteresowania organów w rozpoznawanej sprawie. Przedmiotem sprawy, po wznowieniu postępowania, musiały być w pierwszej kolejności okoliczności odnoszące się do podstawy wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, a zatem badanie czy w sprawie zakończonej decyzją z 27 lutego 2009 r. skarżącej przysługiwał przymiot strony postępowania. Następnie w dalszej kolejności, i to tylko w przypadku pozytywnego przesądzenia tej kwestii, organ mógłby badać okoliczności dotyczące pozostałych wskazanych przez skarżącą podstaw z art. 145 § 1 pkt 5 i 6 kpa. Ustalenie, iż skarżąca nie miała legitymacji do bycia stroną w sprawie dotyczącej udzielenia pozwolenia na budowę wyłączało możliwość badania innych podnoszonych przez nią okoliczności (zgodności inwestycji z przepisami ochrony środowiska, ochrony zabytków, ochrony przyrody) i to niezależnie od tego czy mogły one w ogóle stanowić podstawy wznowieniowe czy nie. Podkreślić należy, że przedmiotem udzielonego pozwolenia na budowę jest nowa inwestycja sieci kanalizacji sanitarnej nie pozostająca w żadnym związku z dotychczasowym układem jakichkolwiek istniejących instalacji ( w tym i tych, które ewentualnie występują na nieruchomości skarżącej). Ta nowa inwestycja będąca przedmiotem kwestionowanej decyzji z 27 lutego 2009 r. zlokalizowana jest całkowicie pod powierzchnią terenu na działkach wymienionych w kwestionowanym rozstrzygnięciu i zatwierdzonym projekcie, a najbliżej położoną działką w odniesieniu do działki skarżącej ([...]) jest działka drogowa gminna o numerze [...]. Właśnie z racji sąsiedztwa własnej nieruchomości zabudowanej obiektem pałacowym stanowiącym zabytek z działką drogową przez którą ma przebiegać sieć kanalizacji sanitarnej skarżąca wywodzi istnienie podstawy wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa podnosząc, że powinna być stroną postępowania zakończonego kwestionowaną decyzją. Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd uznał, że jest ona zgodna z prawem. Organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń odnoszących się do przedmiotu planowanej inwestycji, jej przebiegu i charakteru oraz położenia obu w/w nieruchomości. Prawidłowo też zweryfikowały ustalenia zawarte w kwestionowanej decyzji odnoszące się do tzw. obszaru oddziaływania obiektu. Dla porządku wyjaśnić należy, że stosownie do art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Z kolei obszar oddziaływania obiektu to stosownie do definicji zawartej w art. 3 pkt 20 tej ustawy teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Zdaniem Sądu w przypadku planowanego fragmentu sieci kanalizacyjnej brak jest przepisów odrębnych, które wymuszałyby jakiekolwiek ograniczenia związane z jej istnieniem i które wprowadzałyby (wymuszały) jakiekolwiek ograniczenia w zagospodarowaniu działek sąsiednich, w tym i działki skarżącej. Prawidłowo zatem organy uznały, że nieruchomość skarżącej nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji objętej pozwoleniem na budowę z 27 lutego 2009 r. i w związku z tym prawidłowo stwierdziły brak podstawy z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Powyższe z kolei przesądziło o konieczności rozstrzygnięcia sprawy na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa tj. o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Uznając zatem zasadność zaskarżonej decyzji Sąd orzekł o oddaleniu skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wyjaśniając motywy nieuwzględnienia wniosku skarżącej o odroczenie rozprawy zgłoszonego na posiedzeniu w dniu 15 grudnia 2010 r. Sąd wyjaśnia, że powody podane przez skarżącą nie mogły być uznane za ważną przyczynę uzasadniającą odroczenie w rozumieniu art. 99 w/w ustawy. Skarżąca twierdziła mianowicie, że nie zapoznała się z aktami niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej, albowiem akt tych jej nie udostępniono w sądzie, gdy zwróciła się o nie w przeddzień rozprawy. Wyjaśniła, że będąc w dniu 14 grudnia 2010 r. w budynku sądu zażądała udostępnienia jej wszystkich akt jej spraw rozpoznawanych w dniu następnym. Otrzymała jedynie sprawy o sygnaturach II SA/Gd 427/09, II SA/Gd 428/09 i II SA/Gd 429/09. Rzeczywiście sprawy te również były rozpoznawane w dniu 15 grudnia 2010 r. Jako powód odroczenia posiedzenia skarżąca podała również brak możliwości zapoznania się z projektem budowlanym. Sąd wyjaśnia, że gdyby w istocie tak skarżąca sformułowała swoje żądanie udostępnienia jej akt w Wydziale Informacji Sądowej tut. Sądu jak podała do protokołu to niewątpliwie otrzymałaby wszystkie akta spraw wyznaczonych na wokandę w dniu 15 grudnia 2010 r. w tym także i akta niniejszej sprawy, a to z tego względu, iż pracownicy tego Wydziału nie znając wszystkich spraw, ich sygnatur i wyznaczonych w nich terminów posiedzeń korzystają z systemu informatycznego. Niezależnie jednak od tego jak skarżąca sformułowała żądanie udostępnienia jej akt w sekretariacie, to i tak podana przyczyna nie uzasadniała odroczenia. W aktach sprawy jest zwrotne potwierdzenie odbioru zawiadomienia o terminie posiedzenia z oznaczeniem sygnatury niniejszej sprawy (k. 202), a zatem skarżąca mogła i powinna zweryfikować prawidłowość udostępnienia jej wszystkich akt spraw wyznaczonych do rozpoznania na dzień 15 grudnia 2010 r. Dodatkowo Sąd wyjaśnia, że akta administracyjne dotyczące kwestionowanej decyzji z 27 lutego 2009 r. wraz zatwierdzonym projektem budowlanym zostały nadesłane przez organ wraz z odpowiedzią na skargę, a zatem skarżąca miała możliwość zapoznania się z tą dokumentacją na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Z akt administracyjnych nie wynika także, aby skarżącej uniemożliwiono dostęp do akt sprawy prowadzonej przed organami.