VII SA/Wa 1748/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Miron, , Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi H. D. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. skargę oddala; II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata T. R., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych). Decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] Wojewoda [...] na podstawie art. 24 ust. 1, 31 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 721 ze zm.) oraz art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.) w związku z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2008 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 154, poz. 958) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej k.p.a., po rozpatrzeniu wniosku Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] o pozwolenie na budowę, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę inwestycji pn. "Budowa I etapu drogi obwodowej miasta L. w ciągu drogi krajowej Nr [...] L. – P., odcinek od km około [...] do km około [...] wraz z niezbędna infrastrukturą techniczną i urządzeniami budowlanymi", zlokalizowanej na wymienionych w decyzji działkach położonych w obrębie L., G., W. wraz z przebudową sieci elektrycznej, teletechnicznej, wodociągowej, gazowej oraz kanalizacji deszczowej i odwodnienia drogi – z zachowaniem określonych warunków, zgodnie z art. 36 ust. 1 oraz art. 42 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, art. 75 ust. 1, 3, 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 ze zm.), tj. szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, terminów rozbiórek, szczegółowych wymagań dotyczących nadzoru na budowie, a także z zachowaniem obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Jednocześnie, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczegółowych zasadach realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, Wojewoda [...] stwierdził obowiązek dokonania na określonych działkach przebudowy istniejących urządzeń infrastruktury technicznej: sieci elektrycznej, wodociągowej, gazowej, kanalizacji deszczowej oraz odwodnienia drogi. Ponadto, Wojewoda nadał ww. decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. znak [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołań B. S., J. G. i R. G. oraz H. D., uchylił powyższą decyzję w części nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności oraz w części obejmującej pozwolenie na przebudowę odwodnienia drogi na działkach nr ew. [...] obręb L., nr ew. [...] obręb G. oraz w części obejmującej pozwolenie na przebudowę sieci wodociągowej na działkach nr ew. [...] obręb L. i nr ew. [...] obręb G. i w tym zakresie umorzył postępowanie organu pierwszej instancji, w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, iż stosownie do art. 82 ust. 3 pkt 3 Prawa budowlanego, wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej właściwym w pierwszej instancji w sprawach dróg publicznych krajowych i wojewódzkich wraz z obiektami i urządzeniami służącymi do utrzymania tych dróg i transportu drogowego oraz sytuowanymi w granicach pasa drogowego sieciami uzbrojenia terenu – niezwiązanymi z użytkowaniem drogi, a w odniesieniu do dróg ekspresowych i autostrad – wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych, pojazdów i przesyłek. W ocenie organu odwoławczego, Wojewoda [...] nie był organem właściwym w sprawie udzielenia pozwolenia na przebudowę odwodnienia drogi na działkach nr ew. [...] obręb L., nr ew. [...] obręb G. oraz w części obejmującej pozwolenie na przebudowę sieci wodociągowej na działkach nr ew. [...] obręb L. i nr ew. [...] obręb G. Organ podał, iż zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowywania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych nie wprowadzają w tym względzie żadnych zmian. Nadanie zatem rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w przedmiocie pozwolenia na budowę stanowi, zdaniem organu drugiej instancji, naruszenie art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Ponadto, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że inwestor złożył wniosek o pozwolenie na budowę, prawidłowo wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, czym wypełnił dyspozycję art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Inwestor przedstawił również kompletny projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i sprawdzeniami, informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b ustawy Prawo budowlane oraz zaświadczenia, o których mowa w art. 12 ust. 7 ww. ustawy. Organ odwoławczy stwierdził również, że projekt budowlany przedmiotowej inwestycji jest zgodny z wymaganiami decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 13 listopada 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającej lokalizację drogi. Projekt inwestycji jest również zgodny z warunkami zawartymi w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Projekt budowlany uwzględnia także warunki określone w decyzji Starosty L. z dnia [...] stycznia 2009 r. udzielającej Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód deszczowych oraz wykonanie urządzeń wodnych związanych z projektowaną budową I etapu drogi obwodowej w miejscowości Leżajsk w ciągu drogi krajowej nr [...] L. – P. odcinek od km około [...] do km około [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i urządzeniami budowlanymi, zmienionej decyzją Starosty L. z dnia [...] lutego 2009 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, iż wobec spełnieniami przez inwestora wymagań określonych w art. 32 ust. 4 oraz art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, na podstawie art. 35 ust. 4 tej ustawy właściwy organ jest zobligowany do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W odniesieniu do zarzutów zawartych w odwołaniach, organ drugiej instancji wyjaśnił, że organ administracji architektoniczno-budowlanej nie posiada uprawnień do wprowadzania, bądź nakazywania dokonania zmian w przedstawionym do zatwierdzenia projekcie budowlanym. Ponadto wskazał, iż dojazd do działek nr [...] i [...] jest zapewniony przez drogi znajdujące się na działkach nr [...] oraz [...]. Organ wyjaśnił także, iż Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. nie udzielił pozwolenia na wykonanie odwodnienia drogi na działce nr [...], a jedynie na przebudowę sieci wodociągowej, jak również nie udzielił pozwolenia na budowę projektowanych obiektów na działce nr ew. [...], a jedynie stwierdził, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, obowiązek dokonania przebudowy sieci wodociągowej oraz odwodnienia drogi. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła H. D., zarzucając naruszenie obiektywnych reguł postępowania, służących za kryterium oceny tego, co zasługuje lub nie na aprobatę z punktu widzenia poglądów społeczeństwa. Skarżąca podała, iż po wykonaniu projektu jej posesja nie będzie mogła być w pełni wykorzystana na dotychczasowe cele oraz zwróciła uwagę na ewentualne straty mogące powstać w przyszłości. Skarżąca wskazała, że zgodnie z art. 147 k.c. właścicielowi nieruchomości nie wolno wykonywać robót ziemnych, jeżeli zagrożą one utratą oparcia nieruchomościom sąsiednim. Uznała, iż może wystąpić stan zagrożenia i zwróciła się o zmianę części projektu dotyczącej jej działki. Ponadto, powołała się na prymat zasady państwa prawa i legalizmu. Zdaniem skarżącej, inwestor zaniedbał swoje obowiązki, nie podejmując próby otrzymania od niej szczegółowych informacji oraz nieodpowiedzialnie założył, iż przedmiotowy rurociąg nie przeszkodzi jej w uzyskaniu pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego, którą zaplanowała i zgromadziła potrzebne, kosztowne materiały. W ocenie skarżącej, nie zachowano warunków elementarnej sprawiedliwości proceduralnej. Skarżąca zwróciła również uwagę na problemy, które mogą wystąpić po ulewnych opadach deszczu, tj. możliwość podniesienia się poziomu wody w potoku oraz cofnięcia się wody do rurociągu ściekowego, co może spowodować niebezpieczeństwo dotyczące jej domu, budynku gospodarczego, planowanej inwestycji oraz niebezpieczeństwo zanieczyszczenia środowiska. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie została uwzględniona. Zaskarżona decyzja zapadła na podstawie art. 24 ust. 1, 31 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 721 ze zm.) a więc w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją ustawą z dnia 25 lipca 2008r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz.U z 2008r. Nr 154, poz.958) oraz w oparciu o przepisy Prawa budowlanego. W związku z powyższym powoływanie się w skardze na naruszenie przez organy art. 11f powyższej ustawy jest chybione bowiem przepis ten wprowadzony został nowelizacją z 25 lipca 2008r., która w sprawie niniejszej nie miała zastosowania. W związku z nie uzyskaniem przez inwestora prawa do nieruchomości miedzy innymi w stosunku do działki nr [...],stanowiącej własność skarżącej H. D. organy działając na podstawie art. 30 ust 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 721 ze zm.) stwierdziły obowiązek dokonania przebudowy miedzy innymi sieci wodociągowej na działce nr [...] oraz odwodnienia drogi na tej działce. Wbrew twierdzeniom skargi, przedmiotowa decyzja o pozwoleniu na budowę nie zatwierdziła projektu obejmującego wykonanie jakichkolwiek robót budowlanych na działce skarżącej ani nie uprawniała inwestora do zainwestowania tej działki z naruszeniem prawa własności H. D. W stanie prawnym obowiązującym po wydaniu zaskarżonej decyzji, inwestor w zakresie obowiązku określonego na podstawie art. 30 ust 1 spec ustawy musi uzyskać odrębną decyzję o pozwoleniu na budowę, której przedmiotem będzie przebudowa określonych sieci, po wcześniejszym uzyskaniu praw do gruntu na cele budowlane, te bowiem stanowią warunek niezbędny dla uzyskania pozwolenia budowlanego. Tak więc w toku tego postępowania oraz działań go poprzedzających skarżąca powinna poszukiwać ochrony swoich praw oraz formułować zarzuty będące przedmiotem skargi w sprawie niniejszej. Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego wyrządzenia ewentualnych szkód podczas realizacji robót na podstawie zaskarżonej decyzji, należy podkreślić , iż inwestor ma obowiązek zabezpieczenia terenu budowy w wypadku powstania takich szkód skarżącej służy stosowne roszczenie odszkodowawcze dochodzone na drodze cywilnoprawnej. Jednocześnie należy podnieść, że projekt budowlany przedmiotowej inwestycji jest zgodny z wymaganiami decyzji Ministra Infrastruktury z dnia 13 listopada 2009 r. oraz poprzedzającej ją decyzji Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r. ustalającej lokalizację drogi warunkami także z warunkami zawartymi w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 2007 r. o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Inwestor złożył wypełnione oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele oraz przedstawił kompletny projekt budowlany sporządzony przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane wraz z wymaganymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i sprawdzeniami, informacje dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia o których mowa w art. 20 ust. 1 pkt lb ustawy Prawo budowlane, oraz zaświadczenia wymagane na podstawie art. 12 ust. 7 tej ustawy. Projekt budowlany uwzględnia także warunki ustalone decyzją Starosty L. z dnia [...] stycznia 2009 r., udzielającej Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad pozwolenia wodnoprawnego na odprowadzanie wód deszczowych oraz wykonanie urządzeń wodnych związanych z projektowaną budową I etapu drogi obwodowej w miejscowości L. w ciągu drogi krajowej nr [...] L. — P., odcinek od km około [...] do km około [...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną i urządzeniami budowlanymi, zmienionej decyzją Starosty L. z dnia [...] lutego 2009 r., znak: [...]. Mając na uwadze spełnienia przez inwestora, wymagań określonych w art. 32 ust. 4 art. 35 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, na podstawie art. 35 ust. 4 tej ustawy organ zobligowany był do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Z tych względów uznając ,iż zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).