II SA/Bd 1426/10

PostanowienieWSA w Bydgoszczy2010-12-28

Skład orzekający: Małgorzata Włodarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych jest dopuszczalna?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. Właściwość sądu administracyjnego do badania zgodności z prawem decyzji ZUS ma charakter wyjątkowy i odnosi się tylko do określonych orzeczeń, takich jak decyzje dotyczące przyznania świadczenia w drodze wyjątku, odmowy przyznania takiego świadczenia, czy decyzje w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek. Decyzje dotyczące ustalenia podstawy wymiaru składek podlegają kontroli sądu powszechnego, a nie sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczących ustalenia podstawy wymiaru składek. Skarżąca podnosiła, że decyzje te zostały skierowane do niewłaściwego podmiotu. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Włodarska po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi [...] sp. z o.o. sp. k. w [...] na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. [...]sp. z o.o. sp. k. w [...] wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...]września 2010 r., nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], w drodze której odmówiono wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności [...] decyzji dotyczących ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zachodziła podstawa do stwierdzenia nieważności w ramach postępowania administracyjnego toczącego się przed Prezesem Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] decyzji objętych wnioskiem skarżącej o stwierdzenie nieważności z uwagi na fakt, iż decyzje te zostały skierowane do niewłaściwego podmiotu, niebędącego stroną w sprawie, tj. do [...]sp. j., podczas gdy powinny zostać skierowane do [...] spółka jawna D. B. A. B. w [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do jego właściwości. Niedopuszczalność skargi z powodu braku właściwości sądu administracyjnego ma miejsce między innymi wówczas, gdy skarga została wniesiona w sprawie podlegającej kognicji sądu powszechnego. W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Co prawda decyzja ta ma charakter ostateczny i została wydana w wyniku rozpoznania wniosku strony skarżącej w trybie nadzwyczajnym regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, co wskazywałoby na możliwość wniesienia na nią skargi do sądu administracyjnego, jednakże zauważyć należy, że przedmiot decyzji objętych wnioskiem o stwierdzenie nieważności przesądza o niedopuszczalności poddania zaskarżonej decyzji kontroli w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Tylko bowiem ostateczne decyzje Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) dotyczące przyznania świadczenia w drodze wyjątku albo odmowy przyznania takiego świadczenia, a także decyzje w sprawach o umorzenie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, mogą zostać zaskarżone do sądu administracyjnego, co wynika z przepisu art. 83 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t. j.: Dz. U. z 2009 r., Nr 205, poz. 1585 ze zm.), zwanej dalej "ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych". W tych bowiem sprawach od decyzji ZUS nie przysługuje odwołanie do właściwego sądu powszechnego w terminie i według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, lecz strona niezadowolona z decyzji ma prawo do wniesienia wniosku do Prezesa ZUS o ponowne rozpatrzenie sprawy, na zasadach dotyczących decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra, zaś do takiego wniosku stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego. Natomiast decyzje ZUS wydawane w sprawach indywidualnych, wymienione przykładowo w art. 83 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, podlegają kontroli w ramach postępowania przed sądem powszechnym przy zastosowaniu odpowiednich przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. Z powyższego wynika, iż właściwość sądu administracyjnego do badania zgodności z prawem decyzji ZUS ma charakter wyjątkowy i odnosi się tylko do określonych orzeczeń. Podkreślić przy tym należy, iż decydujące znaczenie dla ustalenia możliwości wniesienia na decyzję ZUS skargi do sądu administracyjnego ma przedmiot postępowania toczącego się przez organem ZUS, wynikający z zakresu właściwości rzeczowej tego organu, wskazanego w przepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, nie zaś fakt orzekania przez organ ZUS w trybie nadzwyczajnym przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego. Tym samym skoro decyzje objęte wnioskiem skarżącej spółki o stwierdzenie nieważności dotyczyły kwestii ustalenia podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, a w tego typu sprawach wnosi się odwołanie do sądu powszechnego, to wniesiona skarga musi zostać uznana za niedopuszczalną z uwagi na brak właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania sprawy. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skargę odrzucił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło