IV SA/Wa 1423/10

WyrokWSA w Warszawie2010-12-28

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Alina Balicka, Tomasz Wykowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy brak winy strony w udziale w postępowaniu administracyjnym może być podstawą do wznowienia postępowania, jeśli strona nie dochowała należytej staranności w zapoznaniu się z wydanymi postanowieniami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że brak należytej staranności strony w zapoznaniu się z wydanymi postanowieniami, nawet jeśli nie otrzymała indywidualnego zawiadomienia, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania. Przesłanka braku winy oznacza sytuację, gdy strona nie została zawiadomiona o postępowaniu lub nie mogła w nim brać udziału z powodów od niej niezawinionych, a nie wynika z zaniedbania jej własnych interesów. Ponadto, decyzja o warunkach zabudowy nie stanowi istotnego dowodu na etapie uzgadniania przedsięwzięcia, zwłaszcza gdy nie rodzi praw do terenu.
Stan faktyczny
Spółka J. Sp. z o.o. złożyła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego utrzymujące w mocy postanowienie odmawiające uchylenia wcześniejszego postanowienia. Spółka domagała się wznowienia postępowania administracyjnego, twierdząc, że nie została prawidłowo zawiadomiona o wydanych postanowieniach oraz że nie uwzględniono jako nowego dowodu decyzji o warunkach zabudowy. Organy administracji uznały, że doręczenie odbyło się prawidłowo w trybie art. 49 k.p.a. (obwieszczenie), a decyzja o warunkach zabudowy nie była istotnym dowodem.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Balicka, Sędzia WSA Tomasz Wykowski, Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Kurek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2010 r. sprawy ze skargi J. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. Główny Inspektor Sanitarny, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144, 145 i 151 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 12 ust. 2 pkt 2 i art. 37 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2006 r., Nr 122, poz. 851 ze zm.) w związku z zażaleniem J. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej zwana również skarżącą) na postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. o odmowie uchylenia postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] grudnia 2007r., którym to postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym uchylił w części postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] października 2007 r., uzgadniające na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedsięwzięcie polegające na budowie węzła "L." zadanie [...] - droga krajowa nr [...] w W., przy ul. L., ul. K., ul. K., Al. J. w [...]. W. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. Na podstawie zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego ustalono następujący stan faktyczny: Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2010r. wznowił postępowanie administracyjne zakończone postanowieniem ostatecznym Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] grudnia 2007r., którym to postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym uchylił w części postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] października 2007r., uzgadniające na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedsięwzięcie polegające na budowie węzła "L." zadanie [...] - droga krajowa nr [...] w W., przy ul. L., ul. K., ul. K., Al. J. w [...] W. i orzekł nowe brzmienie. Następnie Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2010 r., znak: [...], odmówił uchylenia postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] grudnia 2007 r., znak: [...]. Na ww. postanowienie J. Sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła zażalenie. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 r. Główny Inspektor Sanitarny utrzymał w mocy postanowienie Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. W uzasadnieniu ww. postanowienia Główny Inspektor Sanitarny wskazał, iż w postępowaniu prowadzonym w sprawie uzgodnienia przedsięwzięcia polegającego na budowie węzła "L." zaistniała przesłanka do zastosowania art. 49 k.p.a. Stosownie bowiem do tego przepisu ww. przesłanka znajdzie zastosowanie, jeżeli postanowi tak przepis szczególny. W rozpatrywanym przypadku przepisem szczególnym był art. 46a ust. 5 ustawy Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 25, poz. 150 ze zm.) - w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania postanowienia Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] grudnia 2007 r., zgodnie z którym jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekraczała 20, stosowało się art. 49 k.p.a. Jednocześnie organ odwoławczy wyjaśnił, iż zgodnie z art. 57 ustawy Prawo ochrony środowiska (w brzmieniu obowiązującym - jak wyżej) postępowanie prowadzone przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. było postępowaniem wpadkowym, którego zadaniem było ustalenie warunków higienicznych i zdrowotnych przed wydaniem przez organ prowadzący postępowanie główne - Prezydenta Miasta W. -decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wobec powyższego słusznie -zdaniem organu odwoławczego - Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. wystosował prośbę do Prezydenta W. (organu prowadzącego postępowanie główne) o powiadomienie stron postępowania zgodnie z art. 49 k.p.a. o wydaniu przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. postanowienia z dnia [...] grudnia 2007 r. Ponadto organ stwierdził, iż postanowienia zarówno Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. jak i Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. po wydaniu były umieszczone na tablicy informacyjnej w siedzibie organów (postanowienie znak: [...] w terminie od [...] października 2007 r. do [...] października 2007 r., postanowienie znak: [...]. od dnia [...] grudnia 2007 r. do [...] grudnia 2007 r.). Wobec tego ww. postanowienia zostały doręczone stronom postępowania zgodnie z przepisami prawa. Odnosząc się do zarzutu niezastosowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. -nieuwzględnienia jako nowego dowodu decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] września 1998 r., Główny Inspektor Sanitarny podniósł, iż decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania tego samego terenu, można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy. Decyzja nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Zatem, na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, decyzja o warunkach zabudowy dla danego terenu nie może być istotnym dowodem w postępowaniu dotyczącym uzgadniania przedsięwzięcia. Pismem z dnia [...] lipca 2010 r. (data nadania pisma w urzędzie pocztowym) J. Sp. z o.o. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] czerwca 2010 r. zarzucając mu naruszenie postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 4 i 5 k.p.a., art. 106 k.p.a. oraz art. 10 i 81 k.p.a. poprzez uznanie, że w przedmiotowej sprawie nie istnieją podstawy wznowienia postępowania określone w ww. przepisach. Wobec powyższego skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżąca powieliła argumenty przedstawione w odwołaniu od postanowienia organu pierwszej instancji. Wskazała m. in. że nie wiedziała, iż zostały zamieszczone jakiekolwiek ogłoszenia na tablicy ogłoszeń organów, które mogą jej dotyczyć. Zaznaczyła, iż zarówno zawiadomienie o wydaniu postanowienia znak: [...] jak i zawiadomienie o wydaniu postanowienia znak: [...] zostały wywieszone jedynie na 19 dni w siedzibach organów. Dodała także, iż nie zostały dokonane wszystkie prawem wymagane zawiadomienia stron, tj. zawiadomienia w trybie art. 106 § 2 k.p.a. który to przepis przewiduje, iż organ załatwiający sprawę, zwracając się do innego organu o zajęcie stanowiska, zawiadamia o tym stronę. Wskazała, że o ile należy przyznać organowi słuszność, iż obowiązek zawiadomienia stron o zwróceniu się do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Sanitarnego spoczywał na Prezydencie W., o tyle nie jest prawidłowa ocena organu, że nie doszło do naruszenia przepisu art. 106 § 2 k.p.a. Niezawiadomienie stron w tym trybie jest naruszeniem powyższego przepisu, a choć dopuścił się go Prezydent W. ma ono wpływ na zaistnienie podstawy wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Brak takiego zawiadomienia powoduje, że strona bez swej winy nie brała udziału w powyższym postępowaniu uzgodnieniowym, wobec czego spełniła przesłanka wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Ponadto skarżąca podniosła, iż zawiadomienia dokonywane zarówno w postępowaniu uzgodnieniowym jak i głównym dotyczyły wyłącznie postanowień organu I i II instancji, natomiast strony nie były powiadamiane stosownie do treści art. 10 k.p.a. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przez wydaniem powyższych postanowień. Powołując się na orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1999 r. (IV SA 2787/98 LEX nr 47226) oraz z dnia 1 lipca 1999 r. (IV SA 595/99 LEX nr 47888) skarżąca stwierdziła, iż Prezydent W. winien zawiadomić stronę o zwróceniu się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego o zajęcie stanowiska, a ten był obowiązany powiadomić stronę o zgromadzonym materiale dowodowym oraz o tym, w jakim czasie i miejscu strona może się z zebranymi dowodami zapoznać, jak też wypowiedzieć się co do przeprowadzonych dowodów. Ww. okoliczności wskazują - zdaniem skarżącej - iż spełniona została przesłanka wskazana w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżąca wskazała także, iż w jej ocenie, błędne jest stanowisko organu w przedmiocie przesłanki wynikającej z przepisu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. zgodnie z którym organ wznawia postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję. Podniosła, że organ pierwszej instancji potwierdził, iż rozpoznając sprawę uzgodnieniową nie wiedział o istnieniu decyzji o warunkach zabudowy nr [...] wydanej przez Burmistrza Gminy W. z dnia [...] września 1998 r., co stanowi dla organu nowy, nieznany mu wcześniej dowód, istniejący w dniu wydania postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w 2007 r. Podniosła, iż bez znaczenia, dla powyższej kwestii jest okoliczność podnoszona przez organ odwoławczy, że decyzję o warunkach zabudowy można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy. Dodała, iż wprawdzie decyzja taka rzeczywiście nie rodzi prawa do terenu, ale w przedmiotowym przypadku skarżącej spółce przysługuje prawo własności do gruntu. Zatem jako właściciel posiadający decyzję o warunkach zabudowy jest ona uprawniona do zagospodarowania działki w sposób wynikający z tej decyzji, a sposób tego zagospodarowania ma istotne znaczenie dla ustaleń postanowienia uzgadniającego przedsięwzięcie. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle przepisu § 2 powołanego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o wyżej powołane przepisy i w granicach sprawy, doszedł do przekonania, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej ostateczną decyzją (postanowieniem), jeżeli postępowanie, w którym zapadła było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową wyliczoną w przepisach prawa procesowego. Wznowienie postępowania jest nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji (postanowień) administracyjnych, stanowiącym wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej zawartej w art. 16 k.p.a. Dlatego też stosowane może być wyłącznie w ściśle określonych sytuacjach przewidzianych wart. 145 i 145a k.p.a. Strona skarżąca wnosząc o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem ostatecznym Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] grudnia 2007r., którym to postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym uchylił w części postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] października 2007r., uzgadniające na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedsięwzięcie polegające na budowie węzła "L." zadanie [...] - droga krajowa nr [...] w W., przy ul. L., ul. K., ul. K., Al. J. w [...] W. i orzekł nowe brzmienie, wskazywała na dwie podstawy wznowieniowe tj. art. 145 § 1 pkt4i5k.p.a. Orzekające w sprawie organy uznały, iż brak jest podstaw do uchylenia postanowienia z dnia [...] grudnia 2007., albowiem spółka jako strona prowadzonego wówczas postępowania uzgodnieniowego zawiadamiana była o wszystkich podejmowanych czynnościach oraz wydanych rozstrzygnięciach. Biorąc pod uwagę, iż liczba stron prowadzonego wówczas postępowania przekraczała liczbę 20 organ dokonując zawiadomień skorzystał z możliwości zawiadamiania stron o podjętych czynnościach w trybie z art. 49 k.p.a. Postanowienia zarówno Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. jak i Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. po wydaniu były umieszczone na tablicy informacyjnej w siedzibie organów (postanowienie znak: [...] w terminie od [...] października 2007 r. do [...] października 2007 r., postanowienie znak: [...] od dnia [...] grudnia 2007 r. do [...] grudnia 2007r. Wobec tego ww. postanowienia zostały doręczone stronom postępowania zgodnie z przepisami prawa. Odnosząc się natomiast do zarzutu niezastosowania art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. -nieuwzględnienia jako nowego dowodu decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] września 1998r., Główny Inspektor Sanitarny podniósł, iż decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania tego samego terenu, można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy. Decyzja nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Zatem, na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, decyzja o warunkach zabudowy dla danego terenu nie może być istotnym dowodem w postępowaniu dotyczącym uzgadniania przedsięwzięcia. Strona skarżąca w złożonej skardze podkreślała, iż organ błędnie utożsamia chwilę dowiedzenia się przez stronę o postanowieniu uzgadniającym z momentem, w którym zrealizowała się fikcja doręczenia tego postanowienia na podstawie art. 49 k.p.a. Mając na uwadze powyższe orzekający w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, iż nie było możliwe w przedmiotowej sprawie rozdzielenie tych dwóch zdarzeń tj. momentu doręczenia stronie postanowienia oraz dowiedzenia się przez stronę o jego wydaniu. Skoro bowiem skarżąca Spółka, jako właściciel nieruchomości sąsiedniej została prawidłowo zawiadomiona o wydaniu przez Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. postanowienia z dnia [...] grudnia 2007r., w sprawie związanej z realizacją przedsięwzięcia polegające na budowie węzła "L." zadanie [...] - droga krajowa nr [...] w W., przy ul. L., ul. K., ul. K., Al. J. w [...] W., poprzez obwieszczenie, uznać należy, iż data doręczenie stronie postanowienia jest datą dowiedzenia się przez stronę o jego wydaniu. W ocenie Sądu z punktu widzenia prawnych skutków doręczenia postanowienia bez znaczenia są twierdzenia strony skarżącej, iż w rzeczywistości z treścią wydanego postanowienia zapoznała się kilka miesięcy później, a ponadto nie sądziła, iż w tak ważnej sprawie organ nie będzie doręczał stronom swoich rozstrzygnięć indywidualnie. Podkreślić należy, iż brak należytej staranności ze strony skarżącej nie może uzasadniać wniosku o wznowienie postępowania, albowiem przyczyną wznowienia postępowania jest brak udziału strony w postępowaniu bez jej winy. Przesłanka braku winy strony oznacza sytuację, gdy nie została ona zawiadomiona o wszczęciu postępowania lub nie została dopuszczona do udziału w istotnych czynnościach procesowych, albo nie mogła w nich brać udziału z powodów od niej niezawinionych. Nie jest przy tym wymagane, aby winę w tym zakresie ponosili inni uczestnicy postępowania lub organ administracyjny. A zatem brak dbałości strony o swoje interesy, nie może skutecznie uzasadniać wniosku o wznowienie postępowania. Wobec powyższego uznać należy, iż orzekające w sprawie organy prawidłowo uznało, iż brak było podstaw do uchylenia postanowienia z dnia [...] grudnia 2007r., którym to postanowieniem Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w W. po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym uchylił w części postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] października 2007r., uzgadniające na etapie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, przedsięwzięcie polegające na budowie węzła "L." zadanie [...] - droga krajowa nr [...] w W., przy ul. L., ul. K., ul. K., AL J. w [...] W. i orzekł nowe brzmienie, z uwagi na przesłankę wznowieniową określoną w art.145 § 1 pkt 4 k.p.a. Tym samym brak było również podstaw do uwzględnienia drugiej przesłanki powoływanej przez skarżącą stronę z art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. Skoro bowiem decyzja Prezydenta. W. nr [...], była znana stronie w dacie wydawania postanowienia z dnia [...] grudnia 2007r, a strona brała udział w tym postępowaniu, mogła dowód ten przedstawić w ramach prowadzonego postępowania. Ponadto jak słusznie zauważył Główny Inspektor Sanitarny decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania tego samego terenu, można wydać więcej niż jednemu wnioskodawcy. Decyzja nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Zatem, na etapie wydawania decyzji środowiskowych uwarunkowaniach, decyzja o warunkach zabudowy dla danego terenu nie może być istotnym dowodem w postępowaniu dotyczącym uzgadniania przedsięwzięcia. Mając na uwadze powyższe Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło