I SA/Kr 1729/10
PostanowienieWSA w Krakowie2011-01-17
Skład orzekający: Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji organu podatkowego w sytuacji, gdy istnieje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody skarżącemu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny może wstrzymać wykonanie decyzji organu podatkowego, jeśli skarżący uprawdopodobni, że wykonanie tej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji wymaga poparcia dokumentami potwierdzającymi sytuację finansową i majątkową skarżącego. W rozpatrywanej sprawie skarżący wykazał, że wykonanie decyzji grozi poważną szkodą finansową i gospodarczą, co uzasadnia wstrzymanie wykonania decyzji.Stan faktyczny
Spółka B S.A. złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 23 sierpnia 2010 r. dotyczącej podatku od towarów i usług za październik 2005 r. Skarżąca wskazała, że wykonanie decyzji spowoduje poważne szkody finansowe, w tym konieczność spłaty zobowiązań podatkowych i kredytów bankowych, utratę płynności finansowej, redukcję zatrudnienia oraz zagrożenie dalszej działalności gospodarczej i inwestycyjnej.Rozstrzygnięcie
Postanowiono wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010 r.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia WSA Agnieszka Jakimowicz po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku "B" S.A. z siedzibą w K. o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2005 r. postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
W skardze z dnia 27 września 2010 r. "B" S.A. z siedzibą w B. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 23 sierpnia 2010r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik 2005 r.
W uzasadnieniu strona skarżąca podała, że przeciwko niej, prócz postępowań zakończonych zaskarżoną decyzją, toczyły się postępowania w tym samym przedmiocie, lecz dotyczące podatku od towarów i usług, zakończone w tym momencie decyzjami ostatecznymi. Według wyliczeń strony skarżącej (opartych na wymienionych we wniosku decyzjach dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych za 2006 r., odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2006 r. i odsetek za zwłokę w podatku dochodowym za 2006 r. oraz podatku od towarów i usług za okres od sierpnia 2005 r. do grudnia 2006 r., a także odsetek od zaległości w tym podatku) wszystkie kwoty wynikające z otrzymanych decyzji Dyrektora Izby Skarbowej łącznie mogą sięgnąć ponad 1.200.000 zł.
Dalej strona skarżąca zaznaczyła, ze nie posiada własnych środków finansowych na zapłatę wspomnianych zobowiązań. Wobec czego będzie musiała poszukiwać dodatkowych zewnętrznych źródeł ich sfinansowania, a także będzie musiała zredukować koszty swojej działalności.
W ocenie strony skarżącej, szkoda poniesiona przez nią na skutek wykonania zaskarżonych decyzji nie ograniczałaby się zatem wyłącznie do nominalnej wysokości należności podatkowych określonych w decyzji, ale obejmowałaby też inne elementy, jak koszty kredytów i pożyczek potrzebnych na uzyskanie płynności finansowej w celu spłaty zobowiązań podatkowych.
Wnioskująca spółka zaznaczyła również, że na szkodę spowodowaną wykonaniem zaskarżonej decyzji, składać się będzie także nieuchronna strata na działalności gospodarczej (operacyjnej i inwestycyjnej) spowodowana przez radykalne zmniejszenie zaangażowania finansowego, także zewnętrznego, które ograniczy znacznie, o ile wręcz nie uniemożliwi, dokonywanie niektórych transakcji handlowych w branży metali — głównego profilu jej działalności oraz produkcję metali wtórnych.
Strona skarżąca podkreśliła przy tym, że kwota wymiaru w/w zobowiązań podatkowych jest przy tym na tyle wysoka, że w przypadku ich egzekucji realna i bardzo prawdopodobna staje się możliwość utraty bieżącej płynności finansowej, a nawet konieczność całkowitego zlikwidowania prowadzonej działalności gospodarczej.
Oprócz tego wykonanie przedmiotowych decyzji stanowi podstawę do wypowiedzenia przez Kredyt Bank S.A. i PEKAO S.A. zawartych ze stroną skarżącą umów kredytowych na łączną wartość ok. 7.160 000 zł. Każda z umów zawiera klauzulę, która w wypadku realizacji decyzji Dyrektora Izby Skarbowej jest podstawą do wypowiedzenia całego kredytu lub maksymalnie trzydziestodniowej wymagalności jego spłaty przez Bank. Podobna sytuacja może mieć miejsce w przypadku umowy kredytowej z Kredyt Bank S. A. w kwocie 627.000 zł.
Szczególnie dotkliwym skutkiem będzie także, jak zaznaczyła skarżąca spółka, konieczność spłaty dotacji w kwocie 1.017.310 zł wraz z odsetkami, otrzymanej w ramach programu operacyjnego "Wzrost konkurencyjności przedsiębiorstw lata 2004 – 2006". Postanowienia zawartej umowy nakładają na przedsiębiorcę obowiązek utrzymania przez pięć lat trwałych efektów inwestycji w postaci wielkości produkcji i poziomu zatrudnienia. Niedopełnienie tego obowiązku jest podstawą do wypowiedzenia umowy przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości i domaganie się zwrotu w/w dotacji. Okres pięcioletni, jak zaznaczyła strona skarżąca, upłynie w listopadzie 2012 r.
Powyższe, łącznie z kwotami zobowiązań podatkowych spowoduje, że strona skarżąca w krótkim czasie utraci środki finansowe w łącznej wysokości ok. 8.360.000 zł. To zaś może prowadzić do wstrzymania działalności gospodarczej, redukcji zatrudnienia, a w konsekwencji likwidacji działalności.
Na podstawie bowiem danych bilansowych strony skarżącej, jak dalej argumentowano, można przyjąć, że wyegzekwowanie określonych w decyzjach należności podatkowych i konieczność przedterminowego spłacenia zaciągniętych kredytów spowoduje zmniejszenie kapitału obrotowego o 37%, a co za tym idzie, licząc najbardziej ostrożnie, co najmniej 37% spadek sprzedaży. Skutkiem utraty płynności finansowej będzie również, jak wywiodła dalej strona skarżąca, brak możliwości wykonania wszystkich długoterminowych umów i zamówień dla jej klientów. Bezpośrednią konsekwencją takiego stanu rzeczy stanie się obowiązek zapłaty kar umownych przewidzianych w kontraktach handlowych. Niezależnie od tego kontrahenci mogą także decydować się na sądowe dochodzenie odszkodowań za niewykonanie umów, aż do pokrycia strat w pełnej wysokości. W rezultacie strona skarżąca utraciłaby swoich dotychczasowych klientów i pozycję rynkową, która to mogłaby okazać się nie do odbudowania.
Dalej strona skarżąca zaznaczała, że nie można także pomijać zagrożenia, jakie wiąże się ze zmniejszeniem zatrudnienia wskutek niestabilnej sytuacji finansowej. Obecnie zatrudnienie wynosiło 39 osób w zakładzie produkcyjnym i kilkanaście osób w Biurze Handlowym (łącznie 57 osób). Wykonanie przedmiotowych decyzji i będące skutkiem tego wykonania dalsze ubytki w kapitale z pewnością nie pozwolą na utrzymanie dotychczasowego poziomu zatrudnienia. Z szacunkowych wyliczeń wynika, że zatrudnienie będzie musiało ulec znacznej redukcji.
Strona skarżąca wskazała też, że skutkiem wykonania przedmiotowych decyzji jest również zagrożenie jej działalności inwestycyjnej, a w dalszej perspektywie uniemożliwienie rozwoju. W szczególności brak wystarczających środków własnych uniemożliwi kontynuowanie inwestycji w postaci linii do produkcji mosiądzu, której realizacja mogłaby spowodować wzrost zatrudnienia o około 15 osób i zwiększenie obrotów o dodatkowe 6.000.000 zł rocznie.
W końcowej części, strona skarżąca podsumowała, że przedwczesna egzekucja przedmiotowych zobowiązań wynikających z zaskarżonych decyzji i zrealizowanie się (wysoce prawdopodobne) wszystkich wyżej wymienionych zagrożeń, groziłoby całkowitą utratą płynności (konieczność zapłaty 1.200.000 zł z tytułu zobowiązań podatkowych, 7.787.000 zł spłaty kredyty, 1.017.310 zł zwrotu dotacji, co daje łącznie niemal 10.000.000 zł) i koniecznością ogłoszenia upadłości w wyniku czego pracę straci 57 osób, a większość urzędów państwowych, banków i kontrahentów skarżącej pozostanie niezaspokojonych.
Strona skarżąca zaznaczała przy tym, że z uwagi na obowiązujące regulacje unijne, dotyczące prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, pozbawiona zostanie w wyniku przedwczesnej egzekucji środków pieniężnych i nie będzie mogła w najbliższym czasie uiścić części wymaganych właśnie prawem unijnym opłat niezbędnych do dalszego jej funkcjonowania na rynku metali nieżelaznych, a tym samym utraci prawo do przeprowadzania tam wielu transakcji
Na dowód w/w okoliczności strona skarżąca przedłożyła szereg dokumentów: umowę o kredyt obrotowy nr [...] z Kredyt Bank S.A., umowę Nr [...] skupu wierzytelności z dyskontem z regresem, umowę Financing Finansowanie Dostawców Nr [...] w Banku PEKAO S.A., umowę nr [...] kredytu w rachunku bieżącym w Banku PEKAO S.A., umowę kredyt zaliczka nr [...] w Banku PEKAO S.A., umowę kredyt zaliczka nr [...] w Banku PEKAO S.A., bilans na 30 czerwca 2010 r., oświadczenie-prognozę sporządzoną przez Zarząd "B" S.A., sprawozdanie DG-1 za lipiec 2010 r. z dnia 6 sierpnia 2010 r., uchwałę Rady Nadzorczej, zakres rzeczowy i harmonogram realizacji inwestycji, umowę o kredyt inwestycyjny z Kredyt Bank S.A. oraz umowę o dofinansowanie projektu nr [...].
W odpowiedzi na skargę z dnia 27 października 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się wyłącznie do zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji, nie przedstawiając własnego stanowiska w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Wniosek zasługuje na uwzględnienie.
Zważyć bowiem należy, że zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.) Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przy czym w świetle orzecznictwa to wnioskodawca winien wykazać, że zachodzi jedna z wyżej wymienionych okoliczności. Nie wystarczą jednak w tym względzie same twierdzenia skarżącego, nie poparte żadnymi dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. uzasadnienie postanowienia NSA z dnia 30 listopada 2004 r., sygn. akt GZ 120/2004, LexPolonica nr 402376)
W rozstrzyganej sprawie, zdaniem Sądu, zostały spełnione wszystkie wspomniane przesłanki. Mianowicie na podstawie znajdujących się w aktach dokumentów strona skarżąca uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonych decyzji powoduje przede wszystkim powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia jej poważnej szkody.
Ocenie zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji podlegać winien całokształt przedstawionej przez stronę skarżącą sytuacji finansowej. Biorąc więc pod uwagę wysokość wszystkich należności podatkowych, które w chwili obecnej są wymagalne na podstawie ostatecznych decyzji, kwestię sposobu i wielkości finansowania działalności strony skarżącej kapitałem obcym (kredytami oraz pożyczkami), fakt, że we wszystkich umowach kredytu istnieją zapisy, umożliwiające kredytodawcom wypowiedzenie zawartych umów w sytuacji pogorszenia kondycji finansowej kredytobiorcy (tj. strony skarżącej) lub zajęcia jej rachunków bankowych przez organ egzekucyjny, a także zagrożenie zwrotu otrzymanej dotacji ze środków unijnych, w świetle zasad logiki oraz doświadczenia życiowego można uznać, iż istnieje realna obawa, że przedwczesna egzekucja wspomnianych należności podatkowych spowoduje, spadek obrotów o ponad 30%. To zaś w obecnych realiach gospodarczych, niewątpliwie grozi wystąpieniem poważnej szkody w działalności gospodarczej strony skarżącej. W efekcie ograniczenie działalności przełoży się również na kwestie inwestycji, zatrudnienia i pozycji na rynku.
W ocenie Sądu, wniosek strony skarżącej zawiera logiczne w tym zakresie wywody, prezentując wzajemne korelacje o charakterze ekonomiczno-finansowym pomiędzy takimi zdarzeniami jak egzekucja znacznych kwot zobowiązań podatkowych a konieczność niemal natychmiastowej spłaty zobowiązań z tytułu kredytów bankowych, następnie brak wolnych środków na dalszą działalność, ograniczanie inwestycji, konieczność zwrotu dotacji udzielonej na rozwój, ograniczenie zatrudnienia, utratę zaufania kontrahentów i udziału w rynku.
Zwrócić również należy uwagę, że organ nie kwestionował twierdzeń strony skarżącej. Nadto należy zauważyć, że zgodnie z art. 61 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowienia w sprawie wstrzymania aktu sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Nadto należy też podkreślić, że zgodnie zaś z art. 56 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. nr 24, poz. 151 z późn. zm.) postępowanie egzekucyjne ulega zawieszeniu w chwili wstrzymania wykonania egzekwowanej decyzji. Na podstawie natomiast art. 58 § 1 tej ustawy w przypadku zawieszenia postępowania egzekucyjnego pozostają w mocy dokonane czynności egzekucyjne, z tym że w okresie zawieszenia z przyczyn określonych w art. 56 § 1 pkt 1 i 4 mogą być dokonywane, za zgodą organu egzekucyjnego, wypłaty z rachunków bankowych zobowiązanego po przedstawieniu przez niego dokumentów świadczących o konieczności poniesienia danych wydatków. Tak więc organ egzekucyjny będzie miał możliwość kontrolowania działań strony skarżącej i ewentualnej reakcji w sytuacji, gdyby podjęte zostały jakieś czynności, w wyniku których przyszła potencjalna egzekucja należności na rzecz Skarbu Państwa byłaby zagrożona.
Wobec powyższego na podstawie art. 61 § 3 i § 5 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło