II SA/Bd 215/10
WyrokWSA w Bydgoszczy2010-04-14
Skład orzekający: Wojciech Jarzembski, Anna Klotz, Małgorzata Włodarska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o odmowie wypłaty dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków służbowych została wydana z naruszeniem prawa, w szczególności w związku z nieprawidłowym ustaleniem stanu faktycznego i brakiem podstawy prawnej powierzenia obowiązków?Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że decyzje organów administracji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego oraz prawa materialnego, w szczególności z powodu nieustalenia jednoznacznego stanu faktycznego dotyczącego powierzenia obowiązków oraz braku podstawy prawnej do powierzenia obowiązków przez osobę nieuprawnioną. W związku z tym decyzje należy uchylić, a sprawę przekazać do ponownego rozpoznania z uwzględnieniem prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i kwalifikacji prawnej.Stan faktyczny
Skarżący, kapitan zawodowy, wystąpił o wypłatę dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków szefa eksploatacji oraz kierownika składu w jednostce wojskowej. Organy administracji odmówiły wypłaty, uznając, że powierzenie obowiązków nie nastąpiło zgodnie z przepisami, a dodatkowo powierzenie obowiązków nastąpiło przez osobę nieuprawnioną. Skarżący twierdził, że faktycznie pełnił oba stanowiska i wykonywał obowiązki ponad normatywny czas pracy.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...], stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędziowie: Sędzia WSA Anna Klotz (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant: Przemysław Rauchut po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi S. S. na decyzję Dowódcy Pomorskiego Okręgu Wojskowego w [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie wypłaty dodatkowego wynagrodzenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w I. z dnia [...] października 2009 r. Nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Skarżący A. B. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Dowódcy [...] Okręgu Wojskowego w B. z dnia [...] stycznia 2010 r. nr [...], na mocy której utrzymana została w mocy decyzja Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w I. z dnia [...] października 2009r. nr [...], wydana na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), o odmowie wypłaty kierownikowi składu – kpt. A. B. - dodatkowych należności pieniężnych za wykonywanie zadań, które wykraczają poza zadnia wynikające z zajmowanego stanowiska służbowego (tj. pełnienie obowiązków szefa eksploatacji sprzętu inż. sap., komunikacji i opchem).
Do wydania powyższych decyzji doszło na podstawie następującego stanu faktycznego:
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2009r. skarżący wystąpił do Dowódcy Jednostki Wojskowej nr [...] w I. o wypłacenie dodatkowych należności pieniężnych za wykonywanie zadań, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego przez niego stanowiska służbowego, tj. pełnienie obowiązków szefa eksploatacji.
Rozkazem dziennym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008r. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] skierował ww. do dyspozycji szefa logistyki pułku w związku z trudną sytuacją kadrową i koniecznością zabezpieczenia funkcjonowania logistyki pułku. Nakazał też Szefowi Logistyki Pułku określić zakres obowiązków do wykonywania przez kpt. A. B., obowiązki przekazać protokolarnie oraz protokół zdać do kancelarii jawnej.
W związku z powyższym rozkazem, Szef Logistyki Pułku określił zakres obowiązków dla A. B., który skarżący przyjął w dniu [...] kwietnia 2008r. Protokołem z dnia [...] kwietnia 2008r. nr [...] skarżący objął obowiązki na stanowisku Szefa Eksploatacji (Dowódca JW. [...] zatwierdził tą czynność w dniu [...] kwietnia 2008r.).
W dniu [...] kwietnia 2008r. został sporządzony szczegółowy zakres dodatkowych obowiązków dla Kierownika Składu Nr [...] – A. B., za szefa eksploatacji inżynieryjnego, komunikacji wojskowej i sprzętu przeciwchemicznego, z którym zapoznanie skarżący podpisał w dniu [...] kwietnia 2008r.
W powyższym rozkazie dziennym skarżący został również zobowiązany do przekazania obowiązków związanych z kierowaniem składem sierż. C. D. Zdania i objęcia stanowiska Kierownika Składu nr [...] dokonano w dniu [...] kwietnia 2008r. (Dowódca JW. [...] zatwierdził tą czynność w dniu [...] kwietnia 2008r.).
Następnie sierż. C. D., który przejął obowiązki Kierownika Składu nr [...] po skarżącym, rozkazem dziennym z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] Dowódcy JW. Nr [...] został skierowany na urlop wypoczynkowy za rok 2008 w dniach [...] sierpnia – [...] września 2008r. W rozkazie tym wskazano, że obowiązki za niego będzie pełnił skarżący.
Zgodnie natomiast z protokołem z dnia [...] sierpnia 2007r. "Przejęcia – przekazania obowiązków służbowych Kierownika Składu nr [...] w związku z ubyciem na kurs językowy od [...] września 2008r. do dnia [...] grudnia 2008r. sierż. C. D. przekazał obowiązki skarżącemu na podstawie rozkazu Dowódcy JW. [...] nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008r. (brak tego rozkazu w aktach administracyjnych). Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji stwierdził, że skarżący rzeczywiście od dnia [...] kwietnia 2008r. wykonywał obowiązki szefa eksploatacji w sekcji technicznej, nie miał natomiast w myśl § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia (Dz. U. z 2004r., Nr 108, poz. 1141 ze zm.) powierzonego czasowo pełnienia obowiązków na wspomnianym stanowisku służbowym.
Zdaniem organu skarżący od dnia [...] kwietnia 2008r. wykonywał obowiązki szefa eksploatacji nie zaś równocześnie swoje etatowe obowiązki kierownika składu, a dodatkowo szefa eksploatacji. Organ stwierdził, że nie wystąpiła w przypadku skarżącego przesłanka do zastosowania art. 88 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2008r., Nr 141, poz. 892 ze zm.). Przepis ten stanowi, że żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres co najmniej dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie.
Organ dodał również, że wykonywanie czynności zwianych z pełnieniem obowiązków na stanowisku szefa eksploatacji zostało opisane w karcie opisu stanowiska służbowego oraz w zakresie obowiązków szefa eksploatacji. Organ uznał, że wniosek skarżącego pozostaje w sprzeczności z § 13 ust. 3 powyższego rozporządzenia, zgodnie z którym powierzanie czynności za dodatkowym wynagrodzeniem może być dokonywane w przypadku, gdy wykonywanie czynności, o których mowa w § 3 pkt 9, nie zostało ujęte w żadnym z opisów stanowisk służbowych występujących w etacie jednostki wojskowej.
W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący zarzucił błędne ustalenia stanu faktycznego. Oświadczył, że w dniu [...] sierpnia 2008r. przejął protokolarnie obowiązki Kierownika Składu Nr [...] od sierż. C. D., od tego dnia nie została mu przekazana decyzja, ani nie ukazał się punkt w rozkazie Dowódcy 2 pk zdejmujący z niego obowiązki Kierownika Składu nr [...]. Oznacza to, że pełnił je w pełnym zakresie. Skarżący uważa, że osobiście kierował składem, bo takie ma stanowisko i taki ma zakres obowiązków, a dodatkowo pracował w logistyce pułku. Często zmuszony był pracować w ponad normatywnym czasie, co można zweryfikować w jednostce. W przekonaniu skarżącego w jego przypadku zastosowano obejście § 1 rozporządzenia poprzez zastąpienie "powierzenia czasowego pełnienia obowiązków służbowych czasowym skierowaniem do dyspozycji szefa logistyki pułku".
Dowódca [...] Okręgu Wojskowego nie uwzględnił odwołania. W całości podzielił stanowisko organu I instancji.
Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że dodatkowo w rozpoznawanej sprawie należy mieć na uwadze przepis art. 44 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. Przepis ten stanowi, że organami właściwymi do wyznaczania na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk żołnierzy zawodowych są dowódca brygady, skrzydła, rektor - komendant wojskowej uczelni zawodowej, dowódca pułku, batalionu oraz dowódca zajmujący stanowisko służbowe zaszeregowane do stopnia etatowego co najmniej podpułkownika (komandora porucznika) - w odniesieniu do stanowisk służbowych do stopnia etatowego kapitana (kapitana marynarki) włącznie w podległych jednostkach wojskowych. Z uwagi na to, że odwołujący był w stopniu kapitana, dowódca nie był uprawniony do powierzenia mu obowiązków jak to uczynił w rozpoznawanej sprawie. Organ przyznał, że jest to uchybienie, które nie ma wpływu na wynik sprawy.
W skardze do Sądu skarżący podtrzymał stanowisko zawarte wcześniej w odwołaniu. Uważa, że decyzje organu I i II instancji naruszają przepisy prawa w związku z odmową przyznania mu dodatkowych należności pieniężnych za wykonywanie zadań, które wykraczają poza zadania wynikające z zajmowanego stanowiska. W związku z powyższym skarżący zażądał uchylenia zaskarżonych decyzji.
W udzielonej odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wraz z argumentacją zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Sądy administracyjne sprawują kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem. Sąd administracyjny nie rozważa kwestii, czy decyzja organu administracji publicznej jest słuszna, lecz czy mieści się w granicach obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpatrywanej sprawie organy administracji wydając zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą naruszyły przepisy prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
W niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia organów administracji publicznej było orzeczenie o ewentualnym wynagrodzeniu dla kpt. A. B., ponieważ rozkazem dziennym Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008r. Dowódca Jednostki Wojskowej nr [...] skierował ww. do dyspozycji szefa logistyki pułku w związku z trudną sytuacją kadrową i koniecznością zabezpieczenia funkcjonowania logistyki pułku. Szef Logistyki Pułku określił zakres obowiązków dla A. B.. Protokołem z dnia [...] kwietnia 2008r. nr [...] skarżący objął obowiązki na stanowisku Szefa Eksploatacji (Dowódca JW. [...] zatwierdził tą czynność w dniu [...] kwietnia 2008r.). Szczegółowy zakres dodatkowych obowiązków dla Kierownika Składu Nr [...] – A. B. za szefa eksploatacji inżynieryjnego, komunikacji wojskowej i sprzętu przeciwchemicznego skarżący podpisał w dniu [...] kwietnia 2008r. Przekazane natomiast protokołem obowiązki Szefa Składu Nr [...] ponownie przejął protokolarnie z uwagi na urlop sierż. C. D., a później rozpoczęcie przez niego kursu językowego.
Z zestawienia powyższych faktów poza sporem pozostaje to, że przez pewien okres skarżący wykonywał czynności na dwóch stanowiskach: Kierownika Składu nr [...] i Szefa Eksploatacji.
Z akt sprawy nie wynika, jaki skarżący miał zakres obowiązków jako Kierownik Składu nr [...], kiedy objął to stanowisko. Organ nie wykazał w trakcie postępowania na jakim stanowisku faktycznie skarżący został zatrudniony. W decyzji organu II instancji sam organ przyznał, że doszło do naruszenia procedur przy kierowaniu skarżącego do obowiązków szefa eksploatacji, z uwagi na stopień kapitana. Przepis art. 44 ust. 1 pkt 4 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych stanowi, że organami właściwymi do wyznaczania na stanowiska służbowe i zwalniania z tych stanowisk żołnierzy zawodowych są dowódca brygady, skrzydła, rektor - komendant wojskowej uczelni zawodowej, dowódca pułku, batalionu oraz dowódca zajmujący stanowisko służbowe zaszeregowane do stopnia etatowego co najmniej podpułkownika (komandora porucznika) - w odniesieniu do stanowisk służbowych do stopnia etatowego kapitana (kapitana marynarki) włącznie w podległych jednostkach wojskowych. Z uwagi na to, że odwołujący był w stopniu kapitana, dowódca nie był uprawniony do powierzenia mu obowiązków jak to uczynił w rozpoznawanej sprawie.
W ocenie Sądu jest to uchybienie, które wbrew stanowisku organu może mieć wpływ na wynik sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 44 ust. 1 pkt 4 doszło do powierzenia obowiązków skarżącemu przez osobę nieuprawnioną. Czynności jednak na tym stanowisku były wykonywane przez wyżej wymienionego, a bynajmniej powinny być z uwagi na protokolarne przejęcie ich i przyjęcie szczegółowego dodatkowego zakresu obowiązków. W świetle powyższego przepisu nie doszło, a na pewno nie wynika to z akt sprawy, do zwolnienia skarżącego ze stanowiska kierownika składu, pomimo iż obowiązki na tym stanowisku zostały zdane i na nowo przejęte przez skarżącego.
W związku z powyższym, pomimo iż w rozpoznawanej sprawie dochodziło do przekazania kompetencji, nie odbyło się to w żadnym przypadku z poszanowaniem przepisu art. 44 ust. 1 pkt 4 ustawy.
W tej sytuacji niezbędne jest ustalenie na jakim stanowisku skarżący był zatrudniony w okresie, za który żąda dodatkowego wynagrodzenia oraz to jaką pracę świadczył. Organ winien ustalić, czy wykonywał obowiązki na jednym, czy na dwu stanowiskach jednocześnie. Z zakresu obowiązków przyjętego w dniu [...] kwietnia 2008r. Szefa Eksploatacji wynika, że był to zakres dodatkowych obowiązków.
W niniejszej sprawie doszło do sytuacji, w której pełniącemu dotychczas zawodową służbę żołnierzowi w stopniu etatowym kpt. sztabowy, na mocy rozkazu dziennego Dowódcy Jednostki, powierzono pełnienie obowiązków Szefa eksploatacji. Przy "powierzeniu wykonywania tych obowiązków" określono datę objęcia obowiązków nie wskazano wysokości dodatkowego wynagrodzenia.
Przenosząc dalsze rozważania na grunt mających w sprawie zastosowanie przepisów prawnych, zwrócić należy uwagę, że stosownie do regulacji zawartej w art. 25 ust. 1 i 3 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, dowódca jednostki wojskowej, w której żołnierz zawodowy jest wyznaczony na stanowisko służbowe, może dodatkowo powierzyć żołnierzowi czasowe pełnienie obowiązków służbowych w tej jednostce na stanowisku nieobsadzonym lub obsadzonym, na którym wyznaczony żołnierz czasowo nie wykonuje zadań służbowych. W wyjątkowych przypadkach podoficerowi zawodowemu można dodatkowo powierzyć czasowe pełnienie obowiązków służbowych na stanowisku służbowym przewidzianym dla oficera zawodowego zaszeregowanym do stopnia etatowego kapitana (kapitana marynarki) włącznie, jeżeli nie wiąże się z tym powierzeniem stosunek przełożeństwa nad oficerami. Zgodnie zaś z art. 88 ust. 1 cyt. ustawy, żołnierzowi zawodowemu, któremu przez okres co najmniej dwóch miesięcy dodatkowo powierzono czasowe pełnienie obowiązków służbowych w trybie określonym w art. 25, przysługuje dodatkowe wynagrodzenie. Wysokość oraz szczegółowe warunki i tryb wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia za czasowe pełnienie obowiązków służbowych określa rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia 2004 r. w sprawie wypłacania żołnierzom zawodowym dodatkowego wynagrodzenia.
Przywołane przepisy prawne jasno i wyraźnie określają przesłanki, tryb i konsekwencje dodatkowego powierzenia żołnierzowi czasowego pełnienia obowiązków służbowych. Tymczasem w niniejszej sprawie, jak wynika z treści jej akt, rozkazem dziennym Nr [...] z [...] kwietnia 2008r. Dowódca JW powierzył czasowe wykonywanie obowiązków Szefa Eksploatacji i opierając się na terminie – czasowo kieruję do dyspozycji szefa logistyki pułku – odmówił zaskarżoną decyzją zakwalifikowania tego stanu faktycznego jako czasowego pełnienia obowiązków służbowych, stanowiącego na mocy art. 88 ust. 1 w zw. z art. 25 ust. 1 podstawę do otrzymania dodatkowego wynagrodzenia. Analiza załączonego do akt "wyciągu" z rozkazu dziennego w żaden sposób nie pozwala stwierdzić motywacji organu uzasadniającej takie działanie. Brakuje tu przede wszystkim przytoczenia podstawy prawnej uzasadniającej podjęcie decyzji o "czasowym powierzeniu wykonywania obowiązków" Szefa eksploatacji.
Z rozkazu dziennego z dnia [...] kwietnia 2008r. Nr [...] nie wynika w jakim trybie doszło do skierowania do dyspozycji, z uwagi na brak podstawy prawnej.
W świetle powyższego organ ponownie ustali stan faktyczny w sprawie i dokona kwalifikacji w jakim trybie doszło do powierzenia skarżącemu czasowego pełnienia obowiązków oraz to, czy były to obowiązki dodatkowe.
Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organy będą miały na uwadze w szczególności podstawową zasadę prawną wynikającą z art. 7 Konstytucji RP, zgodnie z którą organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Niedopuszczalne w państwie prawa jest stwierdzenie, że sprzeczne z prawem działanie uzasadnia obciążenie negatywnymi skutkami osoby, która faktycznie poddała się woli organu, wyrażonej w rozkazie dziennym, w sytuacji gdy miała prawo oczekiwać działań zgodnych z przepisami prawa.
Mając na uwadze powyższe okoliczności należy stwierdzić, że materiał dowodowy nie został w niniejszej sprawie zebrany w sposób wyczerpujący, zaś stan faktyczny sprawy nie został wyjaśniony w sposób niebudzący wątpliwości, a tym samym zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku. W oparciu o art. 152 wymienionej ustawy Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło