II SA/Kr 1445/10

WyrokWSA w Krakowie2011-01-25

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Rynczak, Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski, Sędzia WSA Wojciech Jakimowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie odpadów (mas ziemnych i gruzu) z nieruchomości jest prawidłowa, jeśli nie określono precyzyjnie ilości odpadów do usunięcia i naruszono zasady postępowania administracyjnego dotyczące ustalenia stron postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że naruszyły one prawo w stopniu powodującym konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Organy nie zebrały i nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy, a ponadto zaskarżona decyzja była niewykonalna z powodu nieprecyzyjnego określenia ilości odpadów do usunięcia. Dodatkowo naruszono zasady postępowania dotyczące czynnego udziału stron oraz ustalenia kręgu stron postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej M.O. usunięcie odpadów (gleby, ziemi, kamieni, gruzu betonowego) składowanych na działce nr 1. Organ pierwszej instancji uznał, że masy ziemne i gruz stanowią odpady w rozumieniu ustawy o odpadach, ponieważ zostały przemieszczone bez uzyskania stosownych pozwoleń i nie były składowane w miejscu do tego przeznaczonym. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skarżąca M.O. kwestionowała charakter nawiezionych mas, twierdząc, że jest to ziemia z wykopów celem wyrównania terenu pod budowę i powołując się na pozytywne opinie instytucji ochrony środowiska.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej M. O. kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Rynczak (spr.) Sędziowie: WSA Kazimierz Bandarzewski WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 6 października 2010 r., nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji; II. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącej M. O. kwotę 200 zł (słownie dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] maja 2010r. nr [...] Prezydent Miasta K. , działając na podstawie art. 34 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (t.j.: Dz. U. z 2007r. Nr 39, póz. 251 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a., nakazał M.O. usunięcie odpadów (rodzaj odpadów: gleba i ziemia w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03, kod: 17 05 04; odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów, kod: 17 01 01) składowanych na działce nr 1 obręb [...] jednostka ewidencyjna [...] zlokalizowanej w K. przy ul. [...] oraz wykonanie decyzji poprzez zawarcie umowy na usunięcie odpadów i ich transport do uprawnionego miejsca odzysku, zbierania lub unieszkodliwiania odpadów z wyspecjalizowanym przedsiębiorcą posiadającym odpowiednie zezwolenie właściwego organu, zgodnie z ustawą o odpadach na prowadzenie działalności w zakresie zbierania, transportu, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów. W uzasadnieniu przedstawiono przebieg postępowania w sprawie i podjęcie z urzędu postępowania w sprawie po uzyskaniu informacji o nawożeniu mas ziemnych od Straży Miejskiej. Wskazano, iż w ramach przeprowadzonego postępowania w tym w trakcie przeprowadzonej w dniu 23 września 2009 roku rozprawy, w trakcie której dokonano oględzin działki ustalono, iż na działce nr 1 (będącej własnością M.O. ) leżącej w obrębie [...] Parku Krajobrazowego zostały zgromadzone masy ziemne wraz z gruzem zaklasyfikowane do odpadów o kodzie: 17 05 04 i 17 01 01. Zostały one przywiezione na zlecenie właścicielki działki M.O. Podkreślono, iż dla działki 1 nie zostało wydane pozwolenie na budowę ani też nie dokonano zgłoszenia robót budowlanych, nie uzyskano też decyzji z zakresu przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przedmiotowa działka nie jest też objęta obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. W szczególności organ ustalił także, iż w zdeponowanych na ww. działce masach ziemnych widoczne są elementy gruzu betonowego oraz drutu zbrojeniowego -zaklasyfikowane do odpadów rodzaju: odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów, kod: 17 01 01. Masy ziemne wraz z gruzem zalegają na działce nr 1 w formie nasypu o różnej wysokości. Początek nasypu do wiązuje się do działki o nr 2 obręb [...] jednostka ewidencyjna [...]. Od strony działek o nr: 3, 4 , 5 oraz 6 wysokość nasypu nie przekracza 1,5 m, z tym że w początkowym jego biegu wysokość zbliżona jest do niwelety działki o nr 2 . Utworzony nasyp przechodzi w formie wjazdu na działkę o nr 3 obr. [...] jednostka ewidencyjna [...]. (Sprawa dot. zdeponowania ww. rodzajów odpadów na działce o nr 3 obr. [...] jednostka ewidencyjna [...] jest przedmiotem odrębnego postępowania administracyjnego prowadzonego przez tut. Organ pod sygn. akt: [...].). M.O. przedłożyła w dniu 08.09.2009r. wniosek o wydanie decyzji o warunkach zabudowy obejmujący nieruchomości oznaczone w ewidencji gruntów jako działki nr: 1 ,7 ,8 . Działka nr 8 obr. [...] jednostka ewidencyjna [...] jak również działki sąsiednie znajdują się w obrębie [...] Parku Krajobrazowego. Przywołano stosowne przepisy ustawy o odpadach. Podkreślono, iż działki na których złożono ziemię nie jest miejscem składowania i magazynowania odpadów, podkreślono, iż Prezydent Miasta K. nie wydał żadnej decyzji wymienionej w art. 63 ust. 6 ustawy o odpadach, która określałaby miejsce magazynowania odpadów na terenie działki nr 1 . Wskazano, iż za posiadacza odpadów uznano myśl art. 3 ust. 3 pkt 13 ustawy M.O. jako właścicielkę działki. Organ wskazał także, iż uwzględnił natomiast żądanie M.O. dot. nie rozpatrywanie sprawy do czasu uzyskania opinii Zespołu [...] Parków Krajobrazowych oraz Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Pisma z powyżej przywoływanych instytucji zostały dołączone do akt przedmiotowej sprawy: - w dniu 01.02.2010r. pismo z dnia 13.01.2010r., znak: [...] Parków Krajobrazowych Województwa [...], - a w dniu 25.03.2010r. pismo z dnia 18 marca 2010r., znak: [...] Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w K. Z treści powyżej przywoływanego pisma Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w K. wynika, że zdeponowanie na działce 1 obr.[...]jednostka ewidencyjna [...] ziemnych "...nie łamie zakazów obowiązujących w rozporządzeniu nr [...] Wojewody z dnia 17 października 2006r....". Z pisma [...] Parków Krajobrazowych Województwa [...] wynika "... dopuszcza się pozostawienie obecnego stanu terenu dz. 1 obr. [...]gdyż wykonany zakres niwelacji nie przekracza limitów przewidzianych pod zabudowę. Nie stwierdzono również rażących deformacji rzeźby terenu wpływających niekorzystnie na krajobraz miejsca ". Pisma te nie zostały jednak uznane jako przesłanka do umorzenia prowadzonego postępowania. Pisma te stanowią element stanu faktycznego sprawy, jednak nie mogą stanowić samoistnej podstawy umorzenia postępowania. Treść tych stanowisk nie przesądza o spełnieniu przesłanek stosowania art. 34 ustawy o odpadach (tj. w pismach tych nie ma odniesienia: czy nasyp został utworzony z substancji lub przedmiotów mieszczących się w kategorii odpadów, o którym mowa w art. 3 ust. l ustawy o odpadach oraz nie odnoszą się do faktu składowania lub magazynowania odpadów w miejscu nieprzeznaczonym). Zgodnie bowiem z powyżej przywoływanym art. 105 K.p.a. postępowanie administracyjne umarza się w przypadku, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się ono bezprzedmiotowe lub gdy wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz gdy nie jest to sprzeczne z interesem społecznym. Art. 34 ustawy o odpadach jest samodzielną podstawą materialnoprawną i w trakcie jego stosowania organ administracyjny sam winien zbadać czy zachodzą przesłanki jego stosowania, zgodnie z ogólna zasadą prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 k.p.a. W piśmie Dyrektora Zespołu [...] Parków Krajobrazowych Województwa z dnia 13 stycznia 201Or. wyraźnie zastrzeżono, że opinia dotyczy wyłącznie wpływu przekształceń na otaczający krajobraz parku i nie obejmuje innych ewentualnych skutków przedsięwziętych działań. W opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w K. z dnia 18 marca 201Or., (ale dotyczącej oceny wpływu nawiezienia ziemi na nieruchomość znajdującą się w obrębie parku krajobrazowego), stwierdzono, iż dotychczasowy sposób zagospodarowania nieruchomości nie łamie zakazów obowiązujących w granicach [...] Parku Krajobrazowego, o którym mowa w rozporządzeniu Wojewody w sprawie [...] Parku Krajobrazowego z dnia 17 października 2006r. Analizując przepisy powyżej przywoływanego rozporządzenia Wojewody należy zaznaczyć, że zgodnie z § 3 pkt 5 tego rozporządzenia zakazuje się wykonywania prac trwale zniekształcających rzeźbę terenu, z wyjątkiem prac związanych z zabezpieczeniem przeciwpowodziowym lub przeciwosuwiskowym lub budową, odbudową, utrzymaniem, remontem lub napraw urządzeń wodnych. Rozporządzenie to nie wprowadza zakazów składowania lub magazynowania odpadów, gdyż zakaz ten obejmuje wszelkie nieruchomości, a środkiem ochrony w tym celu jest decyzja wydawana na podstawie art. 34 ustawy o odpadach. Zdaniem organu ocena dokonana przez ww. jednostki została dokonana w innym zakresie tj. nie jest to ocena spełnienia przesłanek uruchomienia z urzędu postępowania w sprawie wydania decyzji nakazującej usunięcie odpadów z miejsc do tego nieprzeznaczonych ani tym bardziej ocena umorzenia tego postępowania. Odwołanie od w/w decyzji złożyła M.O. zarzucając, iż przedmiotowa działka leży w terenie przeznaczonym pod zabudowę, a także iż odwołująca oczekuje na wydanie decyzji o warunkach zabudowy działki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] października 2010r. znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 3 ust. 3 pkt 13, art. 34 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. z 2007 r., nr 39, póz. 251 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu l instancji. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z treścią przepisu art. 34 ustawy o odpadach wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania tej decyzji. Przepis ten zobowiązuje wójta (burmistrza lub prezydenta) do sprawowania nadzoru nad prawidłowością składowania lub magazynowani odpadów. Stwierdzenie prowadzenia wskazanych działań w miejscu do tego celu nieprzeznaczonym zobowiązuje wójta (burmistrza lub prezydenta) do zastosowania środka nadzorczego w postaci decyzji nakazującej usunięcie odpadów, przy czym decyzja taka ma być wydana z urzędu. Nadzór organów dotyczy wszelkich odpadów znajdujących się na jakiejkolwiek nieruchomości. Przy czym, odpadami w rozumieniu przepisu art. 3 ust. 1 ustawy są wszelkie substancje lub przedmiot należący do jednej z kategorii określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. W stosunku jednak do mas ziemnych i skalnych nie znajduje zastosowania wyżej wskazana definicja ustawowa odpadu. Nie dochodzi do analizy zagadnienia woli, zamiaru lub nakazu pozbycia się masy ziemnej i skalnej. Zastosowanie wobec niej przepisów o odpadach jest uwarunkowane zaistnieniem innych przesłanek. Na mocy art. 2 ust. 1 przepisy ustawy stosuje się także do postępowania z masami ziemnymi lub skalnymi, jeżeli są usuwane albo przemieszczane w związku z realizacją inwestycji lub prowadzeniem eksploatacji kopalin. Natomiast przepisów ustawy nie stosuje się do mas ziemnych lub skalnych usuwanych albo przemieszczanych w związku z realizacją inwestycji, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, decyzja o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenie robót budowlanych określają warunki i sposób ich zagospodarowania, a ich zastosowanie nie spowoduje przekroczeń wymaganych standardów jakości gleby i ziemi, o których mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (art. 2 ust. 2 pkt 1 ustawy). Tym samym masy ziemne co do zasady nie stanowią odpadu - ale w pewnych okolicznościach znajdują wobec nich zastosowanie przepisy ustawy o odpadach. W tym zakresie Kolegium nie podziela argumentacji odwołania. Zgodnie zatem z art. 2 ustawy o odpadach masa ziemna jest traktowana jak odpad m.in. gdy masa ta, jest usuwana (lub przemieszczana) w związku z realizacja inwestycji (lub z eksploatacja kopaliny), ale ani miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, ani decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (obojętnie w jakiej formie), ani pozwolenie na budowę nie określiły warunków i sposobów jej zagospodarowania. Zaznaczyć przy tym trzeba, iż "usuwanie i przemieszczanie" mas ziemnych i skalnych należy wiązać z ich transportem (w dowolnej formie) poza miejsce pochodzenia. Przemieszczanie masy ziemnej w związku z realizacją inwestycji oznacza zatem jej pozbycie się z miejsca gdzie powstały w wyniku realizacji pewnego technicznego przedsięwzięcia do miejsca innego. Taki sposób zagospodarowania mas ziemnych mógłby być uznany za zgodny z prawem wyłącznie w sytuacji, gdyby nastąpiło określenie warunków i sposobu ich zagospodarowania w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lub wskazanych wyżej typach decyzji. Bądź też jeżeli masy ziemne wykorzystane byłyby do utwardzenia powierzchni nieruchomości po uprzednim zgłoszeniu wykonywania robót tego typu właściwemu organowi. Nadto sposób gospodarowania tego typu "odpadami" nie jest uzależniony od ich ewentualnego zanieczyszczenia. Jeśli nastąpiło przemieszczenie mas ziemnych w związku z realizacją jakiejś inwestycji nie decyduje także fakt w jaki sposób podmiot dokonujący takiego przemieszczenia je zagospodarował i w jakim celu ją tam przemieścił (np. rekultywacja, zatrzymanie wody) i czy posiada nawet decyzje odnoszące się do pewnego sposobu zagospodarowania nieruchomości na którym składowane są masy ziemne np. rekultywacji terenu. Masy ziemne które powstają w związku z realizacją jakiejś inwestycji winny być zagospodarowane w sposób dopuszczony przez prawo. W przypadku mas ziemnych lub skalnych powstających na skutek realizacji jakiejś inwestycji warunkiem wyłączającym je spod ustawy o odpadach jest istnienie odpowiednich zapisów w określonych dokumentach (np. decyzji o pozwoleniu na budowę), które wskazywały będą warunki i sposób zagospodarowania tych mas. W sytuacji nie spełnienia tego warunku stają się one odpadem: Z oświadczeń samych stron wynika, że na działce nr 1 obręb [...] zostały zdeponowane masy ziemne oraz gruz betonowy za zgodą i wiedzą właścicielki M.O. pochodzące z wykopów przy moście [...] (dowód: k [...]). Jak wskazano natomiast wyżej, czynności takie mogłyby być uznane za legalne w sytuacji ich zagospodarowania zgodnie ze sposobami przewidzianymi przez prawo. Skarżąca nie przedstawiła natomiast dokumentów potwierdzających dopełnienie przepisów prawa budowlanego i posiadanie decyzji (pozwolenie na budowę) przewidujących wykorzystania ziemi z inwestycji na cele rolnicze. Przedłożona przez skarżącą kopia decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] lipca 2010 roku, nr [...], nie daje jeszcze prawa rozpoczęcia robót ziemnych, a po drugie wskazuje jedynie że to w decyzji o pozwoleniu na budowę ma być wskazany sposób zagospodarowania mas ziemnych z wykopów (załącznik nr l, pkt II ppkt 2 a) oraz że w sprawie wydania nakazu usunięcia zgromadzonych na przedmiotowej działce odpadów prowadzone jest odrębne postępowanie. Dalej organ podał, ze działka nr 1 nie jest miejscem składowania i magazynowania odpadów. Zgodnie z ustawą (załącznik Nr [...] do wskazanej wyżej ustawy), składowanie odpadów jest jedną z dopuszczalnych form unieszkodliwiania odpadów, natomiast w art. 3 ust. 2 pkt 3 ustawy ustalono, że magazynowaniem odpadów jest ich czasowe przetrzymywanie lub gromadzenie przed transportem, odzyskiem lub unieszkodliwieniem. Nadto proces składowania wymaga uzyskania odpowiedniego zezwolenia na prowadzenie takiej działalności (art. 26 ustawy) i niewątpliwe strony nie posiadają takiego zezwolenia. Natomiast na magazynowanie nie jest wymagane odrębne zezwolenie, co nie oznacza, iż czynność ta jest pozbawiona zupełnie regulacji prawnych. Określenie miejsca i sposobu magazynowania odpadów wymagane jest w zezwoleniach wymienionych w art. 63 ust. 6 ustawy którą to regulację przywołał organ l instancji. Powyższych zezwoleń określonych w art. 63 ust. 6 ustawy nie wydał również w stosunku do działki 1 Prezydent Miasta K. . Także ustalenia co do podmiotu zobowiązanego do usunięcia mas ziemnych Kolegium uznało za prawidłowe. Sposób realizacji decyzji także nie budzi wątpliwości. Aby zapewnić prawidłową realizację obowiązków ustawowych, ustawodawca starał się stworzyć mechanizm, który zapewniłby, że odpady będą trafiać tylko do podmiotów zamierzających dokonać ich odzysku lub unieszkodliwiania w sposób zgodny z prawem. Jest przy tym regułą, że powinny one posiadać na te czynności stosowne zezwolenie. Pierwszy posiadacz odpadów (wytwórca) i każdy następny może je przekazywać wyłącznie podmiotom, które posiadają zezwolenie. Odpowiedzialność za odpady przejmuje jednak tylko posiadacz legalny. Zauważyć trzeba, iż posiadaczem odpadów w rozumieniu cyt. ustawy o odpadach jest zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 13 - każdy, kto faktycznie włada odpadami /wytwórca odpadów, inna osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna/; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. W świetle tej definicji należy przede wszystkim wskazać, iż za wytwórcę odpadów uważa się każdego, kto faktycznie odpadami włada (może być to zarówno ich wytwórca jak i każdy inny podmiot). Pojęcie władania odnosi się generalnie do stanu faktycznego. W ustawie założono, iż posiadaczem odpadów jest władający powierzchnią ziemi, przy czym, pod pojęciem tym należy rozumieć właściciela (art. 3 pkt 44 ustawy - Prawo ochrony środowiska). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na powyższą decyzję złożyła M.O. zarzucając iż na przedmiotową działkę nie zostały nawiezione odpady lecz ziemia z wykopów, celem wyrównania terenu, który miał zostać przeznaczony pod budowę. Wskazała na pozytywne opinie wydane przez Regionalną Dyrekcję Ochrony Środowiska w K. oraz Zespół Parków Krajobrazowych Województwa [...]. W odpowiedzi na skargę zaskarżony organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art.1§ 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr153, póz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- zwanej dalej p.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem tj. zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania zaskarżonego aktu. Wady postępowania administracyjnego, skutkujące koniecznością: uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Natomiast w wypadku nieuwzględnienia skargi, sąd w myśl art. 151 p.p.s.a., skargę oddala. Skarga jest uzasadniona, jednakże częściowo z innych przyczyn niż w niej wskazane. Sąd dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji, jak też decyzji organu l instancji uznał, że decyzje te naruszają prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego. W ocenie Sądu organy obu instancji nie zebrały i nie wyjaśniły wszystkich okoliczności mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a ponadto zaskarżona decyzja jest niewykonalna. Okolicznością bezsporną w sprawie jest, że skarżąca przed przystąpieniem do nawiezienia mas ziemnych na swojej nieruchomości nr 1 nie zgłosiła właściwemu organowi wykonanie takich robót budowlanych określających warunki i sposób ich zagospodarowania i nie uzyskała stosownej decyzji organu. Zasadnie organy ustaliły też że jej nieruchomość nie jest miejscem składowania odpadów zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i w związku z tym nawiezione masy ziemne stanowią odpad w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21.04.2001 r. o odpadach (tekst jednolity; Dz. U. 201Or, Nr 185, poz. 1243 ze zm.). Stosownie do przepisu art. 2 ust 1i ust. 2 pkt. 1 cyt. ustawy o odpadach, przepisy ustawy stosuje się także do postępowania z masami ziemnymi lub skalnymi, jeżeli są usuwane albo przemieszczane w związku z realizacją inwestycji lub prowadzeniem eksploatacji kopalin. 2. Przepisów ustawy nie stosuje się do: 1) mas ziemnych lub skalnych usuwanych albo przemieszczanych w związku z realizacją inwestycji, jeżeli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, decyzja o pozwoleniu na budowę lub zgłoszenie robót budowlanych określają warunki i sposób ich zagospodarowania, a ich zastosowanie nie spowoduje przekroczeń wymaganych standardów jakości gleby i ziemi, o których mowa w ustawie z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska; Natomiast przepis art. 3 tej ustawy określa co stanowi odpad w rozumieniu przepisów ustawy. Zgodnie z tym przepisem odpadami są wszelkie substancje lub przedmiot należący do jednej kategorii określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza pozbyć się lub do ich pozbycia się jest obowiązany. W związku z tym organy trafnie ustaliły, że skoro masy ziemne pochodzące w inwestycji pod mostem [...] w K. zostały przemieszczone za zgodą skarżącej na jej nieruchomość która w m.p.z.p. nie jest miejscem składowania odpadów i skarżąca na to nie miała stosownej decyzji właściwego organu, to masy te są odpadami podlegającymi usunięciu z miejsca na którym się znajdują. W myśl art. 34 ust.1 i ust. 2 cyt. ustawy Wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, wskazując sposób wykonania tej decyzji. Ustęp 2- decyzja, o której mowa w ust. 1, wydawana jest z urzędu. Podniesione w tym zakresie zarzuty .przez skarżącą, że nawiezione masy stanowiły czystą ziemię a nie zanieczyszczoną i że ziemia ta miała służyć do wyrównania terenu jej działki pod przyszłą zabudowę, nie ma znaczenia w niniejszej sprawie albowiem istotnym jest, że skarżąca na to nie miała zgody właściwego organu, wydanej w formie decyzji i to przed nawiezieniem ziemi. Nietrafny jest też zarzut, że skarżąca uzyskała decyzję z dnia [...].07.201Or. o warunkach zabudowy (k.[...] akt sądowych) i decyzja ta miałaby niejako zalegalizować jej wcześniejsze działania związane z nawiezieniem odpadów. Nie ma znaczenia dla sprawy, gdyż decyzja ta nic nie mówi merytorycznie o usunięciu odpadów, jedynie stwierdza, że w tej sprawie prowadzone jest odrębne postępowanie. Nietrafne są też zarzuty skarżącej, że pozytywne opinie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w K. czy też Zespołu Parków Krajobrazowych Województwa [...] miałyby uzasadnić, że nawiezione odpady nie podlegają usunięciu, ponieważ nie szkodzą środowisku i w związku z tym, mogłyby pozostać na jej nieruchomości, są również nieuzasadnione, gdyż każdy z tych organów wypowiadał się w zakresie swojej właściwości a ustawa o odpadach z dnia 27.04.2004r. nic nie mówi aby opinie tych organów miały wpływ na wydanie decyzji administracyjnej w przedmiotowej sprawie. Sąd dokonując oceny zgodności z prawem wydanych decyzji przez organy, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze, zobowiązany był również do wzięcia pod uwagę z urzędu uchybień w postępowaniu administracyjnym organów, co wynika z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. W ocenie Sądu wyrzeczenie w osnowie decyzji organu l instancji nie nadaje się do wykonania, a organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę nie dostrzegł tak istotnego uchybienia które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ l instancji- Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] maja 201Or. nr ,[...] nakazał M.O. usunięcie odpadów (rodzaj odpadów: gleba i ziemia w tym kamienie, inne niż wymienione w 17 05 03, kod: 17 05 04; odpady betonu oraz gruz betonowy z rozbiórek i remontów, kod: 17 01 01) składowanych na działce nr 1 obręb [...] jednostka ewidencyjna [...] zlokalizowanej w K. przy ul. [...] oraz wykonanie decyzji poprzez zawarcie umowy na usunięcie odpadów i ich transport do uprawnionego miejsca odzysku, zbierania lub unieszkodliwiania odpadów z wyspecjalizowanym przedsiębiorcą posiadającym odpowiednie zezwolenie właściwego organu, zgodnie z ustawą o odpadach na prowadzenie działalności w zakresie zbierania, transportu, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że masy w formie nasypu są o różnej wysokości i od strony działek o nr: 3 , 4 , 5 oraz 6 wysokość nasypu nie przekracza 1,5 m, z tym że w początkowym jego biegu wysokość zbliżona jest do niwelety działki o nr 2 Utworzony nasyp przechodzi w formie wjazdu na działkę o 3 obr. [...] ewidencyjna [...]. W związku z takim wyrzeczeniem, tak naprawdę nie można ustalić ilości odpadów do usunięcia przez skarżącą. Organ nie podał dokładnie czy nawiezione odpady są na całej działce, czy na którejś jej części, jak również czy nawiezione odpady na całej jej powierzchni mają głębokość 1,5 m, czy też inną głębokość oraz nie obliczył łącznej ilości odpadów do usunięcia przez skarżącą. W świetle orzecznictwa sądowo administracyjnego utrwalony jest pogląd, że rozstrzygnięcie organu, jako element decyzji administracyjnej musi być zredagowany w sposób jasny i zrozumiały dla adresata decyzji i nie wymagający dodatkowych wyjaśnień ze strony organu np. w trybie sprostowania - art.113 § 2 k.p.a. W ocenie Sądu precyzyjne i nie budzące żadnych wątpliwości wyrzeczenie nałożonego obowiązku jest konieczne również z tego względu, że organ ma obowiązek sprawdzenia wykonania nałożonego obowiązku przez osobę zobowiązaną a w razie braku dobrowolnego wykonania nałożonego obowiązku, decyzja taka podlegałaby wykonaniu w drodze egzekucji. Ponadto organy obu instancji naruszyły przepis postępowania art. 10 k.p.a. odnoszący się do zapewnienia wszystkim stronom postępowania czynny udział w każdym jego stadium. Organy nie wyjaśniły w jaki sposób został ustalony krąg stron postępowania i dlaczego przyjęły taki a nie inny krąg stron oraz na jakiej podstawie to ustaliły. Wskazany przez organy krąg stron postępowania nie poddaje się weryfikacji Sądu albowiem w aktach administracyjnych brak jest dowodów na podstawie których organy ustaliły strony postępowania. Z pisma Prezydenta Miasta K. z dnia 21.10.2009r. nr [...] wynika, że za strony postępowania uznano B.S. i B.D. na tej podstawie, że osoby te wskazały, iż na działce skarżącej nr 1 zostały deponowane masy ziemne zanieczyszczone substancjami ropopochodnymi oraz gruz ze stalą ( k. [...] akt adm.). Takie okoliczności nie mogą stanowić przesłanki uzasadniającej przyznanie im statusu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. Obowiązkiem organu przy wszczęciu postępowania jest wskazanie sposobu ustalenia kręgu stron postępowania oraz dowodów na podstawie których to ustalono. Naruszenie przepisu art. 10 k.p.a. jest kwalifikowaną wadą postępowania dającą podstawę do wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 §1pkt. 4 p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe uchybienia organów obu instancji, należy stwierdzić, że organy w sposób nieprawidłowy przeprowadziły postępowanie wyjaśniające naruszając podstawowe zasady postępowania wyrażone w przepisach art. 7 k.p.a. - zasadę ustalenia prawdy obiektywnej, art. 77§1 k.p.a.- zasadę zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie, art. 10 k.p.a oraz przepis art. 107§ 3 k.p.a odnoszący się do prawidłowo sporządzonego uzasadnienia decyzji. Uzasadnienia decyzji obu organów nie mogą spełniać wymogów prawidłowo sporządzonych uzasadnień, skoro zebrany materiał dowodowy jest niepełny, wymaga uzupełnienia a ponadto zaskarżona decyzja nie nadaje się do wykonania. W tej sytuacji ustalony przez organy stan faktyczny sprawy nie może odpowiadać stanowi rzeczywistemu sprawy w oparciu o który organ dopiero dokonuje właściwych ustaleń prawnych. W ocenie Sądu naruszenie powyższych przepisów mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien wziąć pod uwagę naprowadzone wyżej okoliczności sprawy. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt l sentencji wyroku na podstawie art.145§1pkt.1 lit. "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( DZ. U. 2002r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w myśl którego Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Orzeczenie w pkt. II wydano na zasadzie art. 152 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy w zw. z art. 205§2 p.p.s.a. /

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło