II OZ 394/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-05-13
Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska-Szary
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na prawach strony, jeśli wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego?Ratio decidendi
Dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na prawach strony wymaga wykazania interesu prawnego wnioskodawcy. Interes prawny musi wynikać z norm prawa materialnego i dotyczyć sfery normatywnej związanej z przedmiotem postępowania. W przypadku braku wykazania takiego interesu, nawet jeśli osoba jest właścicielem nieruchomości w pobliżu inwestycji, nie można jej dopuścić do udziału jako uczestnika postępowania.Stan faktyczny
J. M. złożyła wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik w sprawie dotyczącej lokalizacji inwestycji celu publicznego – stacji bazowej telefonii komórkowej. Twierdziła, że jest właścicielką działki położonej około 100 m od planowanej inwestycji i że inwestycja ta może negatywnie wpływać na jej zdrowie oraz ład przestrzenny. WSA w Lublinie odmówił dopuszczenia jej do udziału, uznając, że nie wykazała interesu prawnego, a jej działka nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji.Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie J. M. na postanowienie WSA w Lublinie z dnia 3 lutego 2011 r. o odmowie dopuszczenia jej do udziału w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 725/10 w przedmiocie odmowy dopuszczenia J. M. do udziału w sprawie w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia (...) sierpnia 2010 r. Nr (...) w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, postanowieniem z dnia 3 lutego 2011 r., sygn. akt II SA/Lu 725/10, odmówił dopuszczenia J. M. do udziału w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia (...) sierpnia 2010 r. Nr (...) w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego.
W uzasadnieniu powyższego orzeczenia wskazano, że na rozprawie w dniu 3 lutego 2011 r. J. M. złożyła wniosek o dopuszczenie jej do udziału w niniejszej sprawie w charakterze uczestnika postępowania oświadczając, iż jest właścicielką działki nr ewid. (...), przy ul. G. (...) w L., położonej w odległości ok. 100 m od planowanej inwestycji. Ponadto wyjaśniła, iż nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, gdyż satysfakcjonowały ją rozstrzygnięcia organów administracji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że dopuszczenie w charakterze uczestnika postępowania uzależnione jest nie tylko od zgłoszenia zamiaru uczestniczenia w postępowaniu na prawach strony, ale także wykazania, że wynik postępowania sądowoadministracyjnego dotyczy interesu prawnego wnioskodawcy. J. M. w ocenie Sądu tego nie wykazała. Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia (...) czerwca 2010 r. odmawiającą ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, polegającej na realizacji stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na działce nr ewid. (...) przy ul. S. (...) w L. Na rozprawie J. M. nie poparła jakimkolwiek dowodem, że jest właścicielką działki nr ewid. (...) przy ul. G. (...) w L., w pobliżu planowanej stacji bazowej. Sąd stwierdził jednak, że nawet jeśli faktycznie przysługuje jej tytuł prawny do tej nieruchomości, to nie znajduje się ona w obszarze, na który oddziaływać będzie przedmiotowe przedsięwzięcie. Sąd podkreślił ponadto, że wnioskodawczyni nie podniosła żadnych argumentów wskazujących, iż obszar oddziaływania przedmiotowej inwestycji wyznaczony został przez organy z naruszeniem przepisów prawa. Nie wskazała ona także normy prawa materialnego, z której wywodzi swój interes prawny do brania udziału w niniejszym postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.
W zażaleniu na powyższe postanowienie J. M. wskazała, iż jej nieruchomość położona jest w bezpośrednim sąsiedztwie przedmiotowej inwestycji. Inwestycja ta ma znaczący wpływ na jej sferę własności – emitowane fale magnetyczne mogą stanowić zagrożenie dla jej zdrowia a przewidywane rozmiary przedmiotowej stacji bazowej mogą burzyć ład przestrzenny jej bezpośredniego sąsiedztwa a tym samym wpływać na sferę jej uprawnień właścicielskich. Skarżąca podkreśliła, że taką argumentację przedstawiła przed Sądem nie wskazując wszakże konkretnych przepisów prawa, jednak przytaczane przez nią podstawy faktyczne żądania mogły i powinny być wzięte pod uwagę przez Sąd w kontekście obowiązujących i znanych mu przepisów prawa materialnego, w tym zwłaszcza art. 140 i 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm., dalej: k.c.) jak również norm z zakresu kształtowania ładu przestrzennego.
Wskazując na powyższe w zażaleniu podniesiono, że Sąd I instancji naruszył dyspozycję art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) w związku z czym wniesiono o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez orzeczenie o dopuszczeniu wnoszącej zażalenie do udziału w toczącym się postępowaniu przed Sądem, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 32 p.p.s.a. stronami w postępowaniu sądowoadministracyjnym co do zasady są skarżący oraz organ, którego działanie lub bezczynność jest przedmiotem skargi. Z art. 33 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, iż uczestnikiem postępowania na prawach strony jest osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, o ile wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Stosownie zaś do § 2 tego artykułu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. Z przywołanych przepisów wynika w sposób niewątpliwy, iż czynnikiem decydującym o tym, czy dana osoba może być uznana za uczestnika postępowania jest fakt posiadania przez tą osobę interesu prawnego w sprawie.
O istnieniu interesu prawnego przesądza norma prawa materialnego, natomiast od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, kiedy to dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak wskazać przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który stanowiłby podstawę jego roszczenia i w konsekwencji uprawniał go do żądania stosownych czynności organu administracji.
Interes prawny, aby mógł być zaspokojony przez administrację, musi być osobisty, własny, indywidualny, znajdujący swoją podstawę w przepisach prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Podkreślenia wymaga także, że jest on zarazem kategorią ściśle związaną z przedmiotem postępowania ze względu na fakt, że dotyczy sfery normatywnej, mające swoje źródło w przepisach regulujących sposób załatwienia sprawy (B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, wyd. 2, Warszawa 2009, s. 80).
W niniejszej sprawie J. M. pomimo iż wykazała, że jest właścicielką nieruchomości o nr ewid. (...), położonej przy ul. G. (...) w L., to Naczelny Sąd Administracyjny, podobnie jak Sąd I instancji, nie dopatrzył się interesu prawnego po jej stronie, który uzasadniałby dopuszczenie jej do udziału w przedmiotowej sprawie jako uczestniczki postępowania. Wbrew twierdzeniom zawartym w zażaleniu, działka J. M. nie znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie z działką, na której planowana jest przedmiotowa inwestycja. Z akt sprawy wynika ponadto, że nie znajduje się ona nawet w obszarze, na który, zgodnie z ustaleniami organów administracji, będzie oddziaływać przedmiotowe przedsięwzięcie (k. 22 akt administracyjnych). Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, J. M. nie podnosiła, że obszar oddziaływania planowanej inwestycji został wyznaczony przez ww. organy z naruszeniem przepisów prawa.
Należy się zgodzić twierdzeniem, że osoba trzecia ma interes prawny wynikający z art. 140 k.c. i 144 k.c. do uczestniczenia jako strona w postępowaniu administracyjnym, w wyniku którego zapaść może lub zapadła decyzja tak kształtująca stosunki na nieruchomości (sposób korzystania z niej), iż będzie to miało wpływ na sposób wykonywania przez nią prawa własności. Wywodzenie natomiast w przedmiotowej sprawie przez J. M. na podstawie art. 140 k.c. i 144 k.c. w ww. kontekście interesu prawnego, który uzasadniałby jej dopuszczenie do udziału w niniejszej sprawie jest niezrozumiałe z uwagi na usytuowanie jej działki względem działki, na której planowana jest przedmiotowa inwestycja.
Słusznie zatem Sąd I instancji odmówił J. M. dopuszczenia jej do udziału w przedmiotowej sprawie w charakterze uczestnika, nie dopatrując się istnienia po jej stronie przesłanek z art. 33 § 2 p.p.s.a.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło