VI SA/Wa 2614/10
WyrokWSA w Warszawie2011-02-04
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Pamela Kuraś-Dębecka, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej stwierdzająca wygaśnięcie wcześniejszej decyzji dotyczącej dostosowania stawek za zakańczanie połączeń głosowych jest zgodna z prawem, gdy została wydana w sytuacji, gdy obowiązuje już nowa decyzja regulująca te stawki?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że wydanie przez Prezesa UKE nowej decyzji dotyczącej stawek MTR nie powoduje bezprzedmiotowości wcześniejszej decyzji, a zatem decyzja stwierdzająca wygaśnięcie tej wcześniejszej decyzji była bezpodstawna i została uchylona. Tryb szczególny zmiany decyzji przewidziany w art. 40 Prawa telekomunikacyjnego ma pierwszeństwo przed trybami kodeksowymi, ale nie powoduje automatycznego wygaśnięcia wcześniejszej decyzji, jeśli nie ustał prawny element stosunku administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżąca spółka P. S.A. była operatorem o znaczącej pozycji rynkowej, na którą Prezes UKE nałożył obowiązki regulacyjne dotyczące stawek za zakańczanie połączeń głosowych w sieci publicznej. Prezes UKE wydał decyzję MTR 2007 ustalającą te stawki, a następnie decyzję MTR 2008 zmieniającą je. Prezes UKE wydał także decyzję stwierdzającą wygaśnięcie decyzji MTR 2007, którą skarżąca spółka zakwestionowała, podnosząc m.in. brak podstaw prawnych do stwierdzenia wygaśnięcia i naruszenie przepisów proceduralnych.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa UKE z czerwca 2009 r. oraz poprzedzającą ją decyzję z grudnia 2008 r., stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, oraz zasądził od Prezesa UKE na rzecz skarżącej kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant st. sekr. sąd. Paulina Paczkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2011 r. sprawy ze skargi P. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] grudnia 2008 r. 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na rzecz skarżącej P. S.A. z siedzibą w W. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej (dalej także: Prezes UKE) – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 162 § 3 k.p.a. w związku z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004 r. Nr 171, poz. 1800 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku P. S.A. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] w sprawie wygaśnięcia z dniem [...] stycznia 2009 r. decyzji Prezesa UKE z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] (zwanej dalej także "Decyzją MTR 2007") w sprawie dostosowania wysokości stawki za zakańczanie połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P. – utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] grudnia 2008 r.
Z akt sprawy wynika, iż decyzją z dnia [...] lipca 2006 r., nr [...] (zwaną dalej "decyzją SMP"), Prezes UKE, po przeprowadzonej analizie rynku zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P., wskazał skarżącą spółkę jako operatora o znaczącej pozycji rynkowej i nałożył na P. S.A. obowiązki regulacyjne, w tym m.in. obowiązek wynikający z art. 40 ustawy – Prawo telekomunikacyjne, polegający na ustalaniu opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o koszty ponoszone przez P. S.A.
Wypełniając powyższy obowiązek skarżąca spółka pismem z dnia [...] września 2006 r. przekazała Prezesowi UKE uzasadnienie wysokości stosowanych opłat w oparciu o ponoszone koszty świadczenia usługi.
W wyniku przeprowadzenia postępowania administracyjnego, Prezes UKE w dniu [...] kwietnia 2007 r. wydał decyzję [...], (dalej także "decyzja MTR 2007"), na podstawie której – działając w oparciu o przepisy art. 40 ust. 4 w zw. z art. 40 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo telekomunikacyjne, nałożył na skarżącego operatora obowiązki:
1) dostosowania stawki z tytułu zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P., niezróżnicowanej ze względu na porę i rodzaj dnia, do poziomu [...] gr/min., od dnia [...] maja 2007 r.;
2) dostosowania powyższej stawki do poziomu [...],[...] gr/min., zgodnie z harmonogramem wskazanym w tym punkcie decyzji;
2) corocznego przedstawiania Prezesowi UKE uzasadnienia wysokości stawki z tytułu zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P. w oparciu o ponoszone koszty, na podstawie danych za ostatni zakończony rok obrotowy, w terminie 100 (stu) dni kalendarzowych od zakończenia w/w roku.
W uzasadnieniu Prezes UKE stwierdził, iż z uwagi na istniejące rozbieżności pomiędzy oceną organu a uzasadnieniem wysokości stawek przedstawionym przez skarżącą spółkę, należało uznać za zasadne zobowiązanie skarżącej P. S.A. do dostosowania w/w opłat za usługę zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P. Organ przedstawił ponadto w decyzji szczegółowe uzasadnienie wysokości stawek z tytułu świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P. w kontekście spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 40 ust. 4 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne.
Zgodnie z pouczeniem zawartym w decyzji skarżąca spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej w/w decyzją Prezesa UKE, jednakże wycofała go, w związku z czym w/w Decyzja MTR 2007 stała się prawomocna.
Następnie skarżąca spółka, wykonując powyższy obowiązek informacyjny, nałożony Decyzją MTR 2007, pismem z dnia [...] kwietnia 2008 r. przekazała Prezesowi UKE uzasadnienie wysokości stawek MTR w sieci P.
Analogicznie do wcześniejszych działań, Prezes UKE, celem oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez P., dokonał analizy porównawczej opłat stosowanych na rynkach krajów UE oraz analizy kalkulacji przedstawionej w uzasadnieniu kosztowym przedstawionym przez skarżącą spółkę. Wynikiem przeprowadzonych analiz było stwierdzenie przez Prezesa UKE rozbieżności wysokości stawki MTR stosowanej w sieci P. z opłatami stosowanymi w innych krajach UE, jak również identyfikacja niepoprawnych metodologicznie założeń przyjętych do obliczeń przez spółkę.
Wobec powyższego, pismem z dnia [...] sierpnia 2008 r. powiadomił skarżącą spółkę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie dostosowania opłat z tytułu świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej w sieci P.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Prezes UKE wydał decyzję z dnia [...] września 2008 roku, nr [...] w sprawie dostosowania opłat z tytułu świadczenia usługi zakańczania połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej w sieci P. (dalej "Decyzja MTR 2008"). W sentencji powyższej decyzji, Prezes UKE nałożył na skarżącą spółkę obowiązki: dostosowania stawki MTR w sieci P. do poziomu [...],[...] zł/min., zgodnie ze stosownym harmonogramem oraz do corocznego przedstawiania Prezesowi UKE uzasadnienia opłat, o którym mowa w art. 40 ust. 2 ustawy – Prawo telekomunikacyjne, wyznaczonych na podstawie danych kosztowych za ostatni zakończony rok obrotowy, nie później niż w terminie stu dwudziestu (120) dni kalendarzowych od zakończenia wyżej wymienionego roku. Decyzji MTR 2008 nadano rygor natychmiastowej wykonalności, na podstawie art. 108 § 1 k.p.a.
Dnia [...] października 2008 roku Prezes UKE wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia Decyzji MTR 2007.
W konsekwencji przeprowadzonego postępowania Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej - działając na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 162 § 3 k.p.a. w związku z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne – decyzją z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...] stwierdził wygaśnięcie z dniem [...] stycznia 2009 r. Decyzji MTR 2007, tj. decyzji w sprawie dostosowania wysokości stawki za zakańczanie połączeń głosowych w publicznej ruchomej sieci telefonicznej P. W uzasadnieniu Prezes UKE wskazał m.in., iż doszło do stosownej zmiany stanu faktycznego, która uczyniła bezprzedmiotową Decyzję MTR 2007 r. Jak wskazał organ jednym z czynników ustalających nowy stan faktyczny było przedstawienie przez skarżącą spółkę P. S.A. uzasadnienia kosztowego, zgodnie z art. 40 ust. 2 ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz pkt 1.3. sentencji Decyzji MTR 2007. Na tej podstawie Prezes UKE wydał Decyzję MTR 2008. Tym samym, jak stwierdził organ, został wprowadzony do obrotu prawnego nowy harmonogram dostosowania stawek MTR w sieci P., który pokrywa się w czasie z harmonogramem ustalonym w Decyzji MTR 2007, w zakresie przewidywanej stawki MTR na rok 2009. Organ wskazał ponadto, iż przesłanka bezprzedmiotowości Decyzji MTR 2007 zaistniała w dniu [...] stycznia 2009 r., czyli w dniu, w którym do obrotu gospodarczego weszły stawki MTR określone Decyzją MTR 2008. Powołując się na przepis art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., organ stwierdził również, iż w niniejszej sprawie, zarówno przesłanka interesu społecznego, jak i przesłanka interesu strony, została spełniona, co uzasadniania podjęcie przez Prezesa UKE rozstrzygnięcia w przedmiocie wygaśnięcia Decyzji MTR 2007.
Uzasadniając istnienie przesłanki dotyczącej interesu społecznego organ wskazał, że kierował się interesem ogółu obywateli korzystających z usług telefonii ruchomej w Polsce oraz interesem przedsiębiorców telekomunikacyjnych funkcjonujących na tym samym rynku co skarżąca. Zdaniem Prezesa UKE obniżenie stawek stosowanych w rozliczeniach międzyoperatorskich, określonych w Decyzji MTR 2007 na skutek wydania Decyzji MTR 2008 przełoży się bezpośrednio na zwiększenie konkurencji na rynku oraz możliwość tworzenia przez operatorów sieci stacjonarnych oraz ruchomych, alternatywnych ofert rynkowych a także zapewni niedyskryminację operatorów przyłączonych do sieci telefonicznej P. Co do interesu strony organ wyjaśnił, że nowe stawki rozliczeniowe zostały określone na podstawie nowego stanu faktycznego wynikającego wprost z przedstawionego w dniu [...] kwietnia 2008 r. uzasadnienia kosztowego stosownych opłat z tytułu świadczenia usługi MTC.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca wskazała, że nie można uznać aby ustał stosunek materialnoprawny, wynikający z wydania Decyzji MTR 2007. Stosunek ten polega bowiem na obowiązku stosowania przez P. S.A stawek za zakańczanie połączeń w sieci ruchomej Spółki. Decyzja MTR 2008 wręcz potwierdza istnienie tego stosunku prawnego. W konsekwencji skoro istnieje stosunek materialnoprawny ustalony Decyzją MTR 2007, to nie sposób jest uznać, by Decyzja ta była bezprzedmiotowa. Strona podkreśliła, że takie rozumienie bezprzedmiotowości wynika z doktryny i orzecznictwa. Ponadto strona zauważa, iż z uwagi na deklaratoryjny charakter decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji bezprzedmiotowej wywołuje ona skutki prawne ex tunc, tzn. od dnia, w którym powstały przesłanki wygaśnięcia decyzji, czyli od dnia, w którym decyzja stała się bezprzedmiotowa. Tymczasem Prezes UKE, przyjmując ten pogląd, w dniu [...] grudnia 2008 roku wydał Decyzję Wygaszającą, w której ustalił, iż Decyzja MTR 2007 wygasła z dniem [...] stycznia 2009 roku, co dowodzi naruszenia art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., a także instrumentalnego zastosowania przez Prezesa UKE powyższego przepisu.
Zdaniem strony Prezes UKE naruszył także przepisy art. 7, art. 77 § 1, art. 75 § 1 k.p.a., art. 78 § 1 a także art. 8, 9 i 10 k.p.a. i art. 107 § 1 i 3 k.p.a., co przejawia się przede wszystkim w tym, że organ nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego na okoliczność interesu społecznego lub interesu strony oraz bezpodstawnie odmówił uwzględnienia zgłaszanych wniosków dowodowych.
Ponadto P. S.A. zwrócił uwagę, że działania podejmowane w toku niniejszego postępowania przez Prezesa UKE de facto zmierzają do wyeliminowania z obrotu Decyzji MTR 2007, która jest ostateczna, prawomocna i stanowi podstawę rozliczeń międzyoperatorskich na lata 2007-2010. Stawki MTR ustalone w Decyzji MTR 2007 wpływają także na warunki funkcjonowania operatorów MVNO (tzw. operatorów wirtualnych). Obniżenie stawki MTR w sieci P. S.A. w wyniku m.in. działań zmierzających do wyeliminowania z obrotu Decyzji MTR 2007 doprowadzi do dalszego pogłębienia asymetrii pomiędzy poziomem stawek MTR stosowanych w sieci [...] sp. z o.o. a stawkami MTR mającymi zastosowanie dla zakańczania połączeń u użytkowników końcowych nowych graczy na rynku, działających jako operatorzy MVNO. Wobec powyższego P. S.A. stwierdził, że działania Prezesa UKE polegające na wydaniu Decyzji Wygaszającej są w sposób oczywisty sprzeczne z interesem społecznym, prowadzą bowiem do wyeliminowania przez Prezesa UKE z polskiego rynku telefonii mobilnej operatorów wirtualnych.
W wyniku rozpoznania wniosku skarżącej spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej – działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a., art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 162 § 3 k.p.a. w związku z art. 206 ust. 1 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. – Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171 , poz. 1800 z późn. zm – dalej jako P.t.) - decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] - utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] grudnia 2008 r. w przedmiocie wygaśnięcia z dniem [...] stycznia 2009 r. Decyzji MTR 2007. W uzasadnieniu Prezes UKE, ustosunkowując się do zarzutów skarżącej, podtrzymał swoje wcześniejsze stanowisko dotyczące bezprzedmiotowości Decyzji MTR 2007.
Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. skarżąca spółka P. S.A., reprezentowana przez radcę prawnego - działając za pośrednictwem organu - wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na w/w decyzję Prezesa UKE z dnia [...] czerwca 2009 r.
Skarżąca spółka - wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezesa UKE z dnia [...] grudnia 2008 r. – zarzuciła organowi naruszenie:
1) art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 138 § pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. oraz art. 104 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. - poprzez:
a) niedostateczne uzasadnienie faktyczne i prawne motywów wydania zaskarżonej decyzji,
b) brak w treści zaskarżonej decyzji elementów wskazujących na ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji w wyniku faktycznego rozpoznania sprawy co do istoty,
2) art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. - poprzez:
a) błędne utrzymanie w mocy decyzji stwierdzającej w sposób bezpodstawny, że decyzja z dnia [...] kwietnia 2007 roku stała się bezprzedmiotowa (tj. z uwagi na brak podstaw do zastosowania art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. jako podstawy prawnej decyzji),
b) błędne rozumienie przesłanki "bezprzedmiotowości" decyzji, o której mowa w powyższym przepisie, a także skutków wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji administracyjnej na tej podstawie,
c) błędne utrzymanie w mocy decyzji stwierdzającej w sposób bezpodstawny uznanie decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. za bezprzedmiotową w sytuacji, gdy w chwili jej wydania toczyły się postępowania mające na celu stwierdzenie nieważności (w części) oraz zmianę (w części) przedmiotowej decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r.,
d) błędne utrzymanie w mocy decyzji wydanej w oparciu o bezpodstawne przyjęcie, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r. było uzasadnione interesem społecznym - z uwagi na niewłaściwe rozumienie tego pojęcia,
e) błędne utrzymanie w mocy decyzji wydanej w oparciu o bezpodstawne przyjęcie, że stwierdzenie wygaśnięcia decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 roku było uzasadnione interesem strony, tj. P. S.A. - z uwagi na niewłaściwe rozumienie tego pojęcia,
3) art. 7 k.p.a., art. 75 § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 78 § 1 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. - poprzez błędne utrzymanie w mocy decyzji wydanej w sposób bezpodstawny, bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, mającego na celu wykazanie spełnienia przesłanek stwierdzenia wygaśnięcia decyzji z dnia [...] kwietnia 2007 r.
W obszernym uzasadnieniu strona skarżąca podtrzymała swoje stanowisko zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej wniósł o jej oddalenie.
Postanowieniem z dnia 29 marca 2010 r., sygn. akt VI SA/Wa 1538/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę P. S.A. w W. (zwanego dalej: skarżącym) na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w przedmiocie nałożenia obowiązku dostosowania stawek z tytułu połączeń głosowych.
Na skutek skargi kasacyjnej organu Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 23 listopada 2010 r. uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że w sprawie niniejszej zaliczenie decyzji wydanej w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji (podjętej na podstawie art. 40 ust. 4 Pt), która nie kreuje, nie zmienia i nie znosi obowiązku regulacyjnego nastąpiło zatem z naruszeniem art. 206 ust. 2 P.t. Tego rodzaju decyzja może być kwestionowana w drodze wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, a następnie skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Dlatego Sąd pierwszej instancji niesłusznie przyjął, iż sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie odrzucenie skargi nastąpiło zatem z naruszeniem art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Na rozprawie w dniu 4 lutego 2011 r. strony zajęły stanowisko jak dotychczas.
Uczestnik postępowania K. nie wypowiedziała się w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną, postanowienie, czy też inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej także p.p.s.a.).
Ponadto w myśl art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Dla oceny dopuszczalności wygaśnięcia decyzji MTR 2007 w oparciu o przepis art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a., a więc w trybie kodeksowym, istotną kwestią jest ustalenie, czy istnieje podstawa prawna dla zmiany decyzji, o której mowa w art. 40 ust. 4 P.t., na podstawie przepisu szczególnego objętego ustawą Prawo telekomunikacyjne.
Stosownie do treści art. 40 P.t. w brzemieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji Prezes UKE może, zgodnie z przesłankami, o których mowa w art. 25 ust. 4, w drodze decyzji, nałożyć na operatora o znaczącej pozycji rynkowej obowiązek ustalania opłat z tytułu dostępu telekomunikacyjnego w oparciu o ponoszone koszty (ust. 1).Według ust. 2 operator, na którego został nałożony obowiązek, o którym mowa w ust. 1, przedstawia Prezesowi UKE uzasadnienie wysokości opłat ustalonych w oparciu o ponoszone koszty. W celu oceny prawidłowości wysokości opłat stosowanych przez operatora, o którym mowa w ust. 1, Prezes UKE może uwzględnić wysokości opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych (ust. 3). W przypadku gdy ocena prawidłowości wysokości opłat wykazała rozbieżności w stosunku do opłat stosowanych przez operatora, Prezes UKE może w drodze decyzji nałożyć obowiązek odpowiedniego dostosowania tych opłat. W decyzji określa się wysokość opłat albo ich maksymalny lub minimalny poziom, biorąc pod uwagę koszty ponoszone przez operatora, promocję efektywności i zrównoważonej konkurencji, zapewnienie maksymalnej korzyści dla użytkowników końcowych, uwzględniając przy tym wysokość opłat stosowanych na porównywalnych rynkach konkurencyjnych (ust. 4).
Z akt sprawy wynika, iż Decyzje MTR 2007 i MTR 2008 w przedmiocie dostosowania opłat były decyzjami wydanymi w trybie art. 40 P.t. Pociąga to za sobą dalej idące skutki. W ocenie Sądu zastosowany przez Prezesa UKE tryb opisany w art. 40 P.t. jest szczególnym trybem zmiany decyzji w rozumieniu art. 163 k.p.a. W myśl tego przepisu organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję, na mocy której strona nabyła prawo, także w innych przypadkach oraz na innych zasadach niż określone w niniejszym rozdziale, o ile przewidują to przepisy szczególne. Nie ulega wątpliwości, że przepisem szczególnym, o którym mowa w art. 163 k.p.a. jest art. 40 P.t.
Z drugiej strony mając na uwadze zasadę trwałości decyzji administracyjnych wyrażoną w art. 16 k.p.a. nie można pominąć, że art. 16 k.p.a. dopuszcza możliwość uchylenia decyzji ostatecznej w przypadkach przewidzianych w ustawach szczególnych, a taką jest Prawo telekomunikacyjne.
W rozpoznawanej sprawie należy też zauważyć, że taka interpretacja zależności pomiędzy wskazanymi wyżej przepisami jest uzasadniona kompetencjami regulacyjnymi Prezesa UKE, które realizuje on w oparciu o przepisy art. 21 ust. 2 i ust. 5 pkt 2 i art. 25 ust. 4 P.t., obowiązujących w dacie podjęcia zaskarżonej decyzji oraz decyzji MTR 2007 i MTR 2008, jak i w świetle obecnego stanu prawnego. W myśl art. 21 ust. 5 pkt 2 P.t., według redakcji obowiązującej w dacie podejmowania omawianych decyzji, Prezes UKE przeprowadza regularnie, nie rzadziej niż co 2 lata (a więc może częściej), analizę właściwych rynków określonych w rozporządzeniu, o którym mowa w art. 22 ust. 1, w celu zmiany obowiązków, o których mowa w art. 25 ust. 4, jeżeli przedsiębiorca telekomunikacyjny, który został wyznaczony jako zajmujący znaczącą pozycję rynkową, nie utracił tej pozycji, ale zmiany na rynku właściwym uzasadniają zastosowanie nowych obowiązków. W myśl art. 25 ust. 2 P.t. decyzje dotyczące wyznaczenia przedsiębiorcy lub przedsiębiorców o znaczącej pozycji na rynku właściwym lub nałożenia obowiązków regulacyjnych określonych w ustawie są wydawane przez Prezesa UKE w porozumieniu z Prezesem UOKiK. Zgodnie zaś z art. 25 ust. 4 P.t. w decyzjach, o których mowa w ust. 2, Prezes UKE nakłada, utrzymuje, zmienia lub znosi jeden lub więcej obowiązków regulacyjnych, o których mowa w art. 34; art. 36-40, art. 42, art. 44-47 i art. 72 ust. 3, biorąc pod uwagę adekwatność danego obowiązku do zidentyfikowanego problemu, proporcjonalność oraz cele określone w art. 1 ust. 2, z uwzględnieniem art. 1 ust. 3.
W świetle powyższych przepisów, nie ma przeszkód dla wydania w każdym czasie przez Prezesa UKE decyzji uchylającej lub zmieniającej decyzję w przedmiocie opłat stosowanych przez operatora wydaną na podstawie art. 40 pkt 4 P.t. jeżeli zachodzą okoliczności faktyczne pozwalające na zmianę kosztów uzasadnionych operatora, czy też stosowanych opłat na innych konkurencyjnych rynkach. Nie można też zapominać, że stosownie do art. 1 ust. 2 pkt 1) P.t. celem ustawy jest stworzenie warunków dla wspierania równoprawnej i skutecznej konkurencji w zakresie świadczenia usług telekomunikacyjnych.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 31 lipca 2002 r., II SNGd 441/00; z glosą. W. Chróścielewskiego i A. Korzeniowskiej, OSP nr 2, poz. 14) w razie ewentualnej kolizji trybów eliminacji z obrotu prawnego ostatecznych decyzji, zachodzącej pomiędzy trybami kodeksowymi (wznowienie postępowania, stwierdzenie nieważności decyzji, zmiana lub uchylenie decyzji, a także wygaśnięcie decyzji) a trybami określonymi w przepisach szczególnych, do których odsyła art. 163 k.p.a., pierwszeństwo mają przepisy kodeksowe. Powyższa zasada nie ma jednakże zastosowania w odniesieniu do decyzji wydanej na podstawie przepisu szczególnego, do którego odsyła art. 163 k.p.a., jeżeli nie jest ona dotknięta wadą prawną. Jeżeli nie jest dotknięta wadą prawną, wówczas przepis szczególny, do którego odsyła art. 163 k.p.a., ma pierwszeństwo stosowania w stosunku do trybów kodeksowych na zasadzie lex specialis derogat legi generali.
Reasumując powyższe rozważania Sąd uznał, że w rozpoznawanej sprawie kwestia bezprzedmiotowości Decyzji MTR 2007 w ogóle nie wystąpiła skoro wydanie przez Prezesa UKE Decyzji MTR 2008 spowodowało de facto wyeliminowanie z obrotu prawnego Decyzji MTR 2007, w rozumieniu powołanych wyżej przepisów. Natomiast warunkiem wstępnym dla wydania decyzji w sprawie wygaśnięcia innej decyzji, jest funkcjonowanie w obrocie prawnym takiej decyzji, w której ustał prawny element stosunku administracyjnego nawiązanego decyzją administracyjną. Taka okoliczność w niniejszej sprawie nie miała miejsca, zatem zarzuty skargi w zakresie naruszenia art. 162 k.p.a. pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia.
W konsekwencji należy uznać, że wydanie przez Prezesa UKE późniejszej decyzji ustalającej operatorowi opłaty za usługi telekomunikacyjne w oparciu o przepis art. 40 ust. 4 P.t. nie kreuje bezprzedmiotowości wcześniejszej decyzji MTR, na mocy której ustalone zostały opłaty w innej wysokości.
Z omawianych względów zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą należało uchylić (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.).
Stosownie do art. 152 p.p.s.a. uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie art. 200 i art. 205 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło