I FZ 105/11
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-06-30
Skład orzekający: Grażyna Jarmasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sąd może wstrzymać wykonanie decyzji organu podatkowego na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., gdy skarżący nie uprawdopodobnił niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków?Ratio decidendi
Sąd może wstrzymać wykonanie decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy strona skarżąca uprawdopodobni wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W przypadku braku takiego uprawdopodobnienia, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji należy oddalić.Stan faktyczny
W. M. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącej podatku od towarów i usług. Skarżący prowadzi działalność produkcyjną, która jest sezonowa, i wskazał na brak płynności finansowej oraz stratę za rok 2010. Pomimo tego, nie przedstawił wystarczających dowodów na ryzyko likwidacji przedsiębiorstwa lub zwolnień pracowników. Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania wykonania decyzji, co zostało podtrzymane przez NSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2011 r. odmowne w stosunku do wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Grażyna Jarmasz, , , po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia W. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2011 r. sygn. akt VIII SA/Wa 1128/10 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 4 października 2010 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia oddalić zażalenie.
Postanowieniem z dnia 14 lutego 2011 r., sygn. akt VIII SA/Wa 1128/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił W. M. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 4 października 2010 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez Stronę, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych wyliczeń, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez ten Sąd o wstrzymaniu wykonania decyzji. Dlatego jego zdaniem, nie wystarcza jedynie złożenie przez Skarżącego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Dalej Sąd stwierdził, że Skarżący mimo wezwania, nie uprawdopodobnił wystąpienia okoliczności potwierdzających wystąpienie niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania decyzji. Skarżący posiada środki trwałe o wartości początkowej 1.036.570,28 zł (po amortyzacji o wartości netto 145.921,70 zł). Z przedstawionego bilansu za rok 2010 wynika, iż osiągnął stratę w kwocie 307.222,47 zł. Skarżący nie przedstawił sądowi informacji o posiadanych nieruchomościach i ruchomościach o wartości powyżej 5000 zł (ze wskazaniem ich wartości, jak i o posiadanych oszczędnościach. Dalej Sąd zauważył, że zobowiązanie podatkowe wokół którego toczy się spór w niniejszej sprawie jest świadczeniem pieniężnym z natury rzeczy odwracalnym, a jego wysokość w rozpoznawanej sprawie wynosi 20.634,00 zł. WSA wskazał także, że pomimo straty z działalności gospodarczej Skarżący płaci na rzecz byłej żony alimenty w kwocie stanowiącej trzykrotność jego dochodów z emerytury. Na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego, Sąd stwierdził brak podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), poprzez nierozważenie wszystkich okoliczności sporawy i przyjęcie, iż w stosunku do Skarżącego nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu zażalenia Skarżący podniósł, że prowadzi działalność w branży produkcji kostki brukowej, która jest sezonowa (od kwietnia do października). Aktualnie jego firma praktycznie nie działa i nie ma płynności finansowej. Obecnie wartość netto aktywów trwałych to 145.921,70 zł, a strata za ubiegły rok wynosi ponad 300.000,00 zł. W ocenie Skarżącego przy takich aktywach egzekucja kwot objętych łącznie postępowaniem z zakresu VAT i podatku dochodowego, zajęcie kont bankowych będzie wiązać się z likwidacją zakładu i koniecznością zwolnień.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd może wstrzymać w drodze postanowienia wykonanie aktu organu administracji, jeżeli zaistnieją określone w tym przepisie warunki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Inicjatywa do wykazania tego typu przesłanek przysługuje więc skarżącym, a ich istnienie strona skarżąca winna uprawdopodobnić w uzasadnieniu swego wniosku. Tylko bowiem na podstawie twierdzeń skarżącego – działający w tym przypadku wyłącznie na jego wniosek- Sąd może ocenić istnienie przesłanek pozwalających na wstrzymanie wykonania decyzji. Użyte w wyżej cytowanym przepisie pojęcia nieostre, wymagają skonkretyzowania poprzez dokładną i wyczerpującą argumentację czy też zobrazowania za pomocą odpowiednich dokumentów.
W przedmiotowej sprawie wniosek złożony przez Skarżącego, nie zawierał wyczerpującego wywodu przemawiającego za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji, dlatego też wezwano go do jego uzupełnienia. Skarżący w odpowiedzi na wezwanie Sądu pierwszej instancji przesłał oświadczenie z którego wynika, iż otrzymuje wynagrodzenie z tytułu emerytury w kwocie 1000 zł miesięcznie. Płaci alimenty na rzecz byłej żony w kwocie 3000 zł miesięcznie. Ponadto nadesłał raport o 29 środkach trwałych na dzień 31 grudnia 2010 r. (wartość początkowa 1.036.570,28 zł), bilans z księgi za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2010 r. oraz wyciągi z rachunku bankowego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji wydając zaskarżone orzeczenie prawidłowo dokonał oceny zarówno wniosku Skarżącego, jak i nadesłanych do Sądu dokumentów w aspekcie wystąpienia lub niewystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Według Sądu odwoławczego Skarżący nie przedstawił wystarczających argumentów uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji i tym samym nie uprawdopodobnił okoliczności przemawiających za jej wstrzymaniem. Przede wszystkim podniesiony w zażaleniu argument, Skarżącego, że wykonanie decyzji może doprowadzić do likwidacji przedsiębiorstwa Skarżącego nie można uznać za uprawdopodobniony. Skarżący powinien wykazać szczegółowe przyczyny uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest wystarczające powoływanie się na ewentualną możliwość ogłoszenia upadłości i zwolnienia pracowników bez poparcia tych przypuszczeń konkretnymi faktami, a jedynie subiektywnymi przewidywaniami Skarżącego.
W tym aspekcie warto wskazać, iż w orzecznictwie NSA podkreślano, że konieczność redukcji zatrudnienia lub ogłoszenia upadłości może skutkować orzeczeniem o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu (zob. postanowienie NSA z 12 października 2005 r., sygn. akt II FSK 1231/05, niepubl.). Niewątpliwie zwolnienie pracowników, czy zakończenie bytu prawnego przedsiębiorstwa jest skutkiem trudnym do odwrócenia i wysoce szkodliwym, dlatego też wykluczenie takiej możliwości przez Sąd powinno być poprzedzone wyczerpującą analizą sytuacji wnioskodawcy.
W niniejszej sprawie brak jest jednak konkretnych okoliczności wskazujących na możliwość spełnienia obaw Skarżącego. Wobec tego stwierdzenia Skarżącego, co do konieczności likwidacji zakładu i zwolnienia pracowników, pozostają jedynie w sferze przypuszczeń. Wobec powyższych ustaleń trudno zatem uznać ponad wszelką wątpliwość, aby ewentualne wszczęcie postępowania egzekucyjnego miało spowodować konieczność likwidacji przedsiębiorstwa Skarżącego i zwolnienia jego pracowników, a co za tym idzie, aby Naczelny Sąd Administracyjny miał bezsprzeczne podstawy do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Dodatkowo, za Sądem pierwszej instancji należy zauważyć, iż mimo straty z działalności gospodarczej Skarżący płaci na rzecz byłej żony alimenty w kwocie stanowiącej trzykrotność jego dochodów z emerytury.
Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje także, że wszczęcie egzekucji stanowi naturalną konsekwencję określenia zaległych zobowiązań podatkowych. Sama w sobie ta czynność nie może więc stanowić podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło