I OSK 1065/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 lutego 2011 r., sygn. akt VII SAB/Wa 208/10 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi T. O. na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2011 r. (sygn. akt VII SAB/Wa 208/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił złożoną przez T. O. skargę na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. polegającą na niewydaniu decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego. Postanowienie zostało wydane w następujących okolicznościach sprawy: W dniu [...] listopada 2010 r. T. O. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. polegającą na niewydaniu decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego, o zwrocie wyposażenia pracowni uniwersytetu stworzonej przez skarżącą, o konieczności udzielenia urlopów naukowych, o sprostowaniu dokumentacji pracowniczej oraz o wypełnieniu protokołu powypadkowego Odrzucając skargę na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. polegającą na niewydaniu decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego – na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwane dalej P.p.s.a." - Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał ją za niedopuszczalną. Przytaczając treść art. 3 P.p.s.a. Sąd Wojewódzki stwierdził, iż w niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia nie jest żaden z powołanych w tym przepisie aktów, czynności ani też bezczynność w ww. sprawach. Zdaniem Sądu, przepisy prawa nie przewidują wydawania aktu administracyjnego we wskazanej przez skarżącą sprawie o zatrudnieniu na etacie nauczyciela akademickiego, zatem skarga na bezczynność w tym zakresie nie należy do kognicji sądów administracyjnych. Wniesiona skarga nie dotyczy rozstrzygnięcia w indywidualnej sprawie, stąd nie można jej uznać za wniesioną na bezczynność przy wydaniu decyzji lub postanowienia. Nie dotyczy też czynności z zakresu administracji publicznej dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, bowiem nie rodzi żadnych uprawnień czy obowiązków po którejś ze stron. W skardze kasacyjnej T. O., zaskarżając postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w całości, zarzuciła mu: 1. naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. przez brak rozstrzygnięcia w granicach sprawy, która dotyczyła także bezczynności Rektora Uniwersytetu W. w związku z niewydaniem aktów administracyjnych o zwrocie wyposażenia pracowni uniwersytetu stworzonej przez skarżącą, o konieczności udzielenia urlopów naukowych, o sprostowaniu dokumentacji pracowniczej oraz o wypełnieniu protokołu powypadkowego; 2. naruszenie art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że skarga T, O, nie dotyczy czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień i obowiązków wynikających z przepisów prawa i jako taka podlega odrzuceniu; 3. naruszenie art. 62 pkt 1 P.p.s.a. przez brak zarządzenia o skompletowaniu akt niezbędnych do rozpoznania sprawy i ewentualnego zastosowania art. 55 wskazanej ustawy. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, T. O. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz o przyznanie ustanowionemu na jej rzecz pełnomocnikowi wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną skarżącej kasacyjnie z urzędu. W uzasadnieniu wywodziła, że wydane przez Sąd I instancji orzeczenie jest niezasadne, gdyż nie odnosi się do merytorycznych zarzutów skargi na bezczynność organu. Sąd Wojewódzki ograniczył się jedynie do wskazania kompetencji sądów administracyjnych i przyjęcia ich braku w kontekście niniejszej sprawy. Tymczasem wszystkie zaniechania organu wskazane w skardze dotyczą czynności z zakresu administracji publicznej odnoszących się do uprawnień skarżącej i odpowiadających im obowiązków organu. Skarżąca kasacyjnie podała, iż zgodnie z jednolitym orzecznictwem sądów administracyjnych, przez akty lub czynności organu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., należy rozumieć działania materialno-techniczne podjęte przez szeroko rozumiane organy administracji publicznej w sprawach o charakterze publicznoprawnym, w stosunku do indywidualnie oznaczonych podmiotów, dotyczące stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, wynikających z przepisów prawa powszechnie obowiązującego, dla załatwienia których nie jest przewidziana forma decyzji lub postanowienia administracyjnego. Wszystkie wskazane przymioty mają czynności, których domaga się od organu skarżąca. T. O. podniosła również, iż złożyła szereg wniosków dowodowych o dołączenie akt osobowych i administracyjnych jej dotyczących, których uwzględnienie umożliwiłoby merytoryczne rozpoznanie sprawy. Sąd po uzyskaniu tych dokumentów winien merytorycznie odnieść się do skargi. Wskazała ponadto, że Sąd I instancji dopuścił się braku rozstrzygnięcia istoty sprawy, bowiem zarzuciła Rektorowi bezczynność w zakresie niewydania szeregu aktów administracyjnych, Sąd natomiast rozstrzygnął tylko o części skargi dotyczącej niewydania decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej, które w niniejszej sprawie nie były usprawiedliwione. Nie ulega wątpliwości, iż przedstawionym przez skarżącą kasacyjnie stanie faktycznym Rektor Uniwersytetu W. nie był zobligowany do wydania aktu lub podjęcia czynności opisanej w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. polegających na wydaniu decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego. Żaden bowiem przepis do tego organu nie zobowiązywał. Słusznie Sąd I instancji zauważył, że skarga na bezczynność (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.) organu przysługuje stronie tylko w sytuacji, gdy organ zobligowany był dokonać czynności lub wydać akt o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4a P.p.s.a. Skoro zatem Rektor Uniwersytetu W. nie był, jako organ administracji publicznej, zobligowany w zaistniałej sytuacji wydać żadnego aktu ani podjąć jakiejkolwiek czynności, skarżąca kasacyjnie nie mogła wnieść skargi na jego bezczynności we wskazywanym przez siebie zakresie. W świetle powyższego brak było również podstaw, aby podjąć czynności mające na celu skompletowanie akt celem merytorycznego rozpoznania sprawy. Z tego również względu bezzasadnym jest zarzut naruszenia art. 62 pkt 2 P.p.s.a. Odnosząc się od zarzutu naruszania przez Sąd i instancji art. 134 § 1 P.p.s.a., należy wskazać, iż jest on nieuzasadniony, bowiem Sąd I instancji rozstrzygnął w granicach przedmiotowej sprawy. Skarżąca kasacyjnie jednym pismem wniosła skargi na bezczynność Rektora Uniwersytetu W., Rektora Uniwersytetu im. K. w W., Skarbu Państwa reprezentowanego przez Prezydenta W., Prezydenta W. oraz M. Kuratora Oświaty. Skargi na bezczynność, na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 23 listopada 2010 r. – zgodnie z art. 57 § 3 P.p.s.a. zostały rozdzielone do odrębnego rozpoznania. Skargi na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. w zakresie niewydania decyzji o zatrudnieniu skarżącej na etacie nauczyciela akademickiego, niewydania aktów administracyjnych o zwrocie wyposażenia pracowni uniwersytetu stworzonej przez skarżącą, o konieczności udzielenia urlopów naukowych, o sprostowaniu dokumentacji pracowniczej oraz o wypełnieniu protokołu powypadkowego zostały zarejestrowane pod sygnaturą akt VII SAB/Wa 208/10. Należy przy tym zauważyć, iż każda z wniesionych przez T. O. skarg na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. mogła zostać rozpoznania odrębnie. Połączenie kilku skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia ma charakter wyłącznie techniczny. Połączenie wskazanych skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia nie powoduje jednak, że każda ze skarg na bezczynność nie stanowi indywidualnej, odrębnej od pozostałych sprawy. Rozpoznanie w jednym postępowaniu wszystkich złożonych przez skarżącą kasacyjnie skarg na bezczynność Rektora Uniwersytetu W. w świetle art. 134 § 1 P.p.s.a. skutkuje tym, że Sąd Wojewódzki, rozpoznając je łącznie i tak jest związany granicami każdej z tych skarg z osobna. Oznacza to, że Sąd w przypadku każdej z nich zobligowany był zbadać bezczynność organu indywidualnie i wobec każdej z nich z osobna zobligowany był uwzględniać treść przytoczonego wyżej przepisu. Rozstrzygnięcie zatem, połączonych do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia skarg na bezczynność Rektora Uniwersytetu W., tylko w części obejmującej skargę na bezczynność tego organu w zakresie niewydania decyzji o zatrudnieniu skarżącej kasacyjnie na etacie nauczyciela akademickiego winno skutkować złożeniem wniosku o uzupełnienie wydanego orzeczenia w zakresie rozstrzygnięcia bezczynności tegoż organu polegającej na niewydaniu aktów administracyjnych o zwrocie wyposażenia pracowni uniwersytetu stworzonej przez skarżącą, o konieczności udzielnie urlopów naukowych, o sprostowaniu dokumentacji pracowniczej oraz o wypełnieniu protokołu powypadkowego. Biorąc zatem pod uwagę, że skarga kasacyjna nie miała usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny – na zasadzie art. 184 P.p.s.a.- orzekł jak w sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł o przyznaniu wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu w ramach prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i 210 P.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania pomiędzy stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 P.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu uregulowanym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.