I SA/Gl 4/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Eugeniusz Christ (spr.), Sędzia NSA Ewa Madej, Sędzia WSA Beata Kozicka, Protokolant Izabela Maj - Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lutego 2011 r. sprawy ze skargi P. U. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] znak : [...], Dyrektor Izby Skarbowej w K. na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 8, poz. 60 z 2005 r. ze zm.) stwierdził, że odwołanie z dnia 9 kwietnia 2009 r. pana P.U. od decyzji Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w K. z dnia [...], znak: [...], określającej zobowiązanie podatkowe w wysokości [...] zł w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu przychodu uzyskanego z dokonanej w dniu 13 lutego 2004 roku sprzedaży spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego nr [...], położonego w S. przy ul. [...], zostało wniesione z uchybieniem czternastodniowego terminu. Uzasadniając orzeczenie organ odwoławczy przywołał treść art. 144, art. 148 § 1, art. 149, art. 150 § 1 pkt 1 oraz § 1a, art. 150 § 2, art. 223 § 2 pkt 1, art. 162 § 1, § 2 i § 3 oraz art. 163 § 1 Ordynacji podatkowej stwierdzając, że przedmiotową decyzję pierwszoinstancyjną, z powodu nieobecności adresata w mieszkaniu oraz braku możliwości doręczenia osobom uprawnionym do jej odbioru, awizowano w dniu 22 grudnia 2008 r., a następnie w dniu 29 grudnia 2008 r. Zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki w urzędzie pocztowym umieszczone zostało na drzwiach mieszkania adresata. Z uwagi na niepodjęcie w terminie, przesyłkę poleconą zwrócono nadawcy i włączono do akt sprawy. Zatem doręczenie nastąpiło w dniu 5 stycznia 2009 r. W konsekwencji powyższego bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się w dniu 6 stycznia 2009 r. i zakończył w dniu 20 stycznia 2009 r. Organ odwoławczy ustalił że odwołanie od przedmiotowej decyzji zostało wniesione w dniu 9 kwietnia 2009 r., zatem po upływie zakreślonego przepisami prawa terminu. W treści odwołania zawarto wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia wskazanego odwołania uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie nie uprawdopodobnieniem przez zainteresowanego braku winy w nie dochowaniu terminu. W skardze na powyższe postanowieniem, skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, skarżący pan P.U. wniósł o jego zmianę i uwzględnienie wniosku podatnika, względnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do rozpoznania właściwemu organowi podatkowemu. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w związku ze studiami doktoranckimi i prowadzonymi badaniami naukowymi, w okresie postępowania prowadzonego przez organ podatkowy, tj. w okresie październik – grudzień 2008 r., czasowo nie przebywał w mieszkaniu w K. Organ podatkowy nie wykonał dyspozycji zawartych w art. 148 i 149 Ordynacji podatkowej lecz przez czternaście dni przechowywał pisma na poczcie. Zawiadomienia o pozostawieniu pism na poczcie nie były pozostawiane w drzwiach mieszkania skarżącego ani w skrzynce pocztowej oddawczej ponieważ takowej nie posiada. Zawiadomienia pozostawiane w drzwiach do posesji, do której miało dostęp wiele postronnych osób, nie docierały do skarżącego. Zdaniem skarżącego organ podatkowy nie dopełnił kolejności doręczania pism opierając się na pozostawieniu pism na poczcie. Według skarżącego "nie jest prawdą twierdzenie Dyrektora Izby Skarbowej w K. iż w dniu 22 grudnia 2008 roku i 29 grudnia 2009 roku było niemożliwe doręczenie pełnoletniemu sąsiadowi lub dozorcy domu pism". Skarżący wskazał jako dowód przesłuchanie pełnoletnich sąsiadów i dozorcy budynku. Stwierdził, że doręczenie pism nie nastąpiło, a zatem twierdzenie, iż bieg terminu rozpoczął się 6 stycznia 2009 r. jest błędne. Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko. Zauważył, iż ocena możliwości doręczenia zastępczego, to jest sąsiadowi lub dozorcy domu, została dokonana przez dokonującego doręczenia pracownika placówki pocztowej, zaś art. 150 § 1 Ordynacji podatkowej nie obliguje organu podatkowego lub innego podmiotu doręczającego pismo do poszukiwania sąsiada lub dozorcy domu, który podjąłby się doręczenia pisma adresatowi, wobec czego nie znajduje uzasadnienia żądanie przesłuchania sąsiadów, czy też dozorcy domu na tę okoliczność. Postanowieniem z dnia 23 listopada 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie z uwagi na wszczęte wcześniej postępowanie w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego przedmiotową decyzją wymiarową. W piśmie z dnia 9 lutego 2009 r. organ odwoławczy poinformował, że w dniu 9 lutego 2010 r. odmówił podatnikowi stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji ostatecznej z dnia [...], a w piśmie z dnia 2 grudnia 2010 r. stwierdził, że w postępowaniu wznowieniowym organ podatkowy pierwszej instancji odmówił uchylenia tej decyzji, zaś od rozstrzygnięcia tego podatnik nie wniósł odwołania. Postanowieniem z dnia 3 stycznia 2011 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie. Na rozprawie w dniu 24 lutego 2011 r. pełnomocnik strony skarżącej stwierdził, że budynek w którym mieszkał podatnik to przedwojenna kamienica z 4 lokalami mieszkalnymi. Budynek jest zamknięty drzwiami wejściowymi od ulicy, wyposażonymi w domofon oraz wspólną dla wszystkich lokatorów skrzynkę pocztową w tych drzwiach, założoną przez mieszkańców tego budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Rozstrzygając o legalności zaskarżonego postanowienia należy zauważyć, że dotyczyło ono stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji doręczonej w trybie art. 150 Ordynacji podatkowej. Poza sporem było, iż w postępowaniu zakończonym przedmiotową decyzją pierwszoinstancyjną doręczenia dokonywane były w sposób opisany w art. 150 Ordynacji podatkowej, przy czym pisma kierowano na adres zamieszkania podatnika. Przedmiotową przesyłkę awizowano w dniu 22 grudnia 2008 r. i 29 grudnia 2008 r. i uznano za doręczoną z dniem 6 stycznia 2009 r. Podatnik nie twierdził, by w tym czasie miał inne miejsce zamieszkania, dowodził jedynie, że z uwagi na studia doktoranckie i prowadzone badania naukowe czasowo nie przebywał w miejscu zamieszkania. Wskazywał również na nieprawidłowości przy doręczaniu pism z uchybieniem art. 148 i art. 149 Ordynacji podatkowej. Poza sporem było również, iż odwołanie od przedmiotowej decyzji wymiarowej podatnik wniósł w dniu 9 kwietnia 2009 r. domagając się jednocześnie przywrócenia terminu do jego złożenia oraz stwierdzenia nieważności decyzji, od której wniósł odwołanie. Bezsporne było, że prawomocnym wyrokiem z dnia 10 sierpnia 2010 r. tutejszy Sąd w sprawie I SA/GL 494/10 oddalił skargę podatnika na decyzję organu odwoławczego z dnia [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności przedmiotowej decyzji podatkowej z dnia [...]. Od wyroku tego strony nie wniosły skargi kasacyjnej ani nie domagały się sporządzenia jego pisemnego uzasadnienia. Przedmiotem rozstrzygnięcia tej sprawy była m.in. kwestia prawidłowości doręczenia decyzji wymiarowej, a więc sprawa będąca przedmiotem także niniejszego postępowania. Oddalając skargi w sprawie decyzji dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji wymiarowej Sąd uznał, że decyzja ta została doręczona w sposób prawidłowy, gdyż w przeciwnym razie musiałyby zaskarżoną decyzję uchylić skoro tylko decyzja ostateczna, a więc prawidłowo doręczona, mogła być przedmiotem tego rozstrzygnięcia. Skoro Sąd w prawomocnym wyroku rozstrzygnął, w okolicznościach faktycznych i prawnych tożsamych jak w sprawie niniejszej, o prawidłowości doręczenia przedmiotowej decyzji stwierdzając prawidłowość ustalenia co do jej ostateczności i nie wskazując na istnienie przyczyn skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, w tym z uwagi na naruszenie art. 123, 148, 149 i 150 Ordynacji podatkowej, to Sąd orzekający w sprawie niniejszej, wyrokiem tym był związany na mocy art. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. Przepis ten stanowi bowiem, że orzeczenie prawomocne wiążę nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zgodnie zaś z art. 171 ustawy p.p.s.a. wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. w odniesieniu do sądów oznacza, że podmioty te muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, a w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie może być ona ponownie badana ( tak wyrok NSA z dnia 24 marca 2010 r. sygn. akt I FSK 266/09). Oddalenie skargi na decyzję utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej organu podatkowego pierwszej instancji, a więc w istocie uznanie, że decyzje te, wydane w postępowaniu zwykłym oraz w trybie nadzwyczajnym, nie były prawnie wadliwe z punktu widzenia kryteriów kontroli legalności decyzji podatkowych, wiąże sąd co do ocenionych w tym wyroku przyczyn, dla których odmówiono stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej oraz dopuszczalności prowadzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji, w tym jej ostateczności a tym samym i prawidłowości doręczenia. Wynika to z ustalenia, iż decyzja, która nie została skutecznie doręczona nie mogła być przedmiotem postępowania dotyczącego stwierdzenia jej nieważności. Dokonana przez Sąd, w prawomocnym wyroku oddalającym skargę w sprawie decyzji odmawiających stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej, ocena prawna okoliczności wskazanych przez stronę tamtego postępowania jako powodujących zaistnienie przesłanki ( przesłanek ) do stwierdzenia nieważności takiej decyzji dotyczących prawidłowości jej doręczenia wyłącza możliwość ponownego badania tych okoliczności i dokonania ich odmiennej oceny przez Sąd w postępowaniu w sprawie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania ( art. 170 ustawy p.p.s.a.). Powaga rzeczy osądzonej prawomocnego wyroku oddalającego skargę w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji obejmuje to co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia a więc ustalenie, że decyzja której stwierdzenia nieważności dotyczyło postępowanie, pozostaje decyzja ostateczna o której mowa w art. 128 i 245 § 1 Ordynacji podatkowej ( art. 171 ustawy p.p.s.a.). Z tych przyczyn Sąd uznał, że kwestia prawidłowości doręczenia decyzji co do której wydano postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania nie może być ponownie badane z uwagi na istniejące prawomocne orzeczenie sądu administracyjnego rozstrzygające kwestię prawną dotyczącą skuteczności przedmiotowego doręczenia. Dlatego też Sąd na mocy art. 151 ustawy p.p.s.a. skargę oddalił. su.