VI SA/Wa 2036/10

WyrokWSA w Warszawie2011-03-02

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Magdalena Maliszewska, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewóz drogowy pojazdem o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używanym do niezarobkowego przewozu rzeczy jest wyłączony z obowiązku wyposażenia pojazdu w urządzenie rejestrujące na podstawie rozporządzenia (WE) nr 561/2006?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że pojęcie "niehandlowego przewozu rzeczy" w rozporządzeniu (WE) nr 561/2006 różni się od "niezarobkowego przewozu" w polskiej ustawie o transporcie drogowym. Wykonywanie przewozu na potrzeby własne, nawet pomocniczo wobec działalności gospodarczej, nie jest tożsame z przewozem niehandlowym, dlatego przepisy rozporządzenia mają zastosowanie, a pojazd musi być wyposażony w urządzenie rejestrujące. Kara pieniężna nałożona na skarżącego była zasadna.
Stan faktyczny
Skarżący R. K., prowadzący działalność gospodarczą, został ukarany karą pieniężną za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące. Kontrola wykazała, że pojazd o dopuszczalnej masie całkowitej 4,2 tony przewoził rzeczy na trasie P. - S. Skarżący twierdził, że przewóz był na potrzeby własne i nie podlega obowiązkowi wyposażenia pojazdu w tachograf.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 marca 2011 r. sprawy ze skargi R. K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] o nałożeniu na R. K. (dalej: strona, skarżący), prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą: M. kary pieniężnej w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych, w zakresie kary pieniężnej w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych. Decyzją I instancji nałożono na skarżącą karę pieniężną w wysokości 5000 (pięć tysięcy) złotych. Strona wniosła odwołanie w zakresie kary pieniężnej w wysokości 3000 (trzy tysiące) złotych. Podstawę faktyczną skarżonego rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące oraz wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez wymaganego zaświadczenia. Powyższe ustalono dnia [...] kwietnia 2010 r. w K. podczas kontroli pojazdu marki [...] o nr rejestracyjnym [...] wraz z naczepą o nr rejestracyjnym [...]. Kontrolowanym pojazdem kierował M. S. W dniu kontroli wykonywano przewóz rzeczy - zabawek na trasie P. - S. DMC kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiło 4,2 t. Powyższe udokumentowano protokołem kontroli nr [...]. W toku kontroli ustalono, iż w pojeździe nie został zainstalowany tachograf. W związku z powyższym organ I instancji wydał decyzję o nałożeniu kary za powyższe naruszenie. Od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2010 r. strona wniosła odwołanie. Skarżący wskazał, że wykonywał przewóz na potrzeby własne i w związku z tym nie dotyczą go przepisy wprowadzające obowiązek instalowania w pojeździe urządzenia rejestrującego. Wniósł o uchylenie decyzji i umorzenie postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy stwierdził, iż argumenty przedstawione przez stronę nie zasługują na uwzględnienie. Przywołał przepisy prawne, stanowiące podstawę materialnoprawną decyzji o nałożeniu kary: art. 92 ust. ] pkt 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), art. 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L370 z 31.12.1885), art. 12 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. WE L 102/1 z dnia 11.4.2006 ze zm.) oraz Ip. 11.1. 1 lit a załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Nadto odnosząc się do argumentacji skarżącego podał, iż zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) 3821/85 urządzenie rejestrujące jest instalowane i użytkowane w tych pojazdach w Państwie Członkowskim, które są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 3 rozporządzenia (WE) 561/2006. Według art. 3 pkt h rozporządzenia 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 ton używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy; Zgodnie z art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym użyte w ustawie określenia oznaczają: niezarobkowy przewóz drogowy - przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, nic jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych. Zgodnie z art. 92 ust. 1 w/w ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Konsekwencją powyższego rozwiązania jest treść lp. 11.1 pkt 1 lit a załącznika do ustawy, który sankcjonuje karą pieniężną w wysokości 3000 złotych wykonywanie przewozu drogowego pojazdem niewyposażonym w urządzenie rejestrujące. Organ wskazując na treść przywołanych norm prawnych stwierdził, iż strona ma obowiązek wyposażania pojazdu w urządzenie rejestrujące. W dniu kontroli, jak ustalono, strona wykonywała przewóz rzeczy - zabawek na tracie P. - S. Kierowcą kontrolowanego pojazdu był M. S. Zgodnie z okazanym do kontroli dowodem rejestracyjnym dopuszczalna masa całkowita pojazdu wynosiła 4,2 tony. Organ zgodził się, iż wykonywany w dniu kontroli przewóz był wykonywany na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy wskazał jednak, że pojęcie przewozu na potrzeby własne nie jest tożsame z przewozem niehandlowym. W związku z powyższym kontrolowany przewóz nie podlegał wyłączeniom przewidzianym w art. 3 pkt h rozporządzenia 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. Strona wniosła od powyższej decyzji skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zarzuciła naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisu art. 3 pkt h rozporządzenia 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15.03.2006r. polegająca na przyjęciu, iż zgodnie z treścią wskazanego przepisu rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 ton używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy. Podkreślił, iż nietrafność stanowiska organu wynika z błędnego przytoczenia przepisu art. 3 pkt h rozporządzenia 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15.03.2006r. w którym nie występuje określenie "niehandlowy przewóz rzeczy" a "niezarobkowy przewóz rzeczy". Zdaniem strony, art. 3 pkt h posiada następujące brzmienie: "Niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 ton używanymi do niezarobkowego przewozu rzeczy". Oznacza to w ocenie skarżącego objęcie kontrolowanego przewozu powyższym wyłączeniem spod obowiązku instalowania i użytkowania urządzenia rejestrującego. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Oceniając sprawę w świetle powyższych przepisów, Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 92 ust. 1 pkt 8 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 15.000 złotych. Zgodnie z ust. 2 niniejszego przepisu suma kar pieniężnych nałożonych podczas jednej kontroli w przedsiębiorstwie nie może przekroczyć kwoty 30.000 złotych. Art. 4 ust. 6a ustawy o transporcie drogowym stanowi, że pojęcie "przewóz drogowy -transport drogowy lub niezarobkowy przewóz drogowy a także inny przewóz drogowy" należy rozumieć w znaczeniu przepisów Rozporządzenia WE nr 561/2006. Przepis art. 4 lit. a rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych (...) stanowi, iż "przewóz drogowy" dla celów niniejszego rozporządzenia jest to "każda podróż odbywana w całości lub części po drogach publicznych przez pojazd z ładunkiem lub bez, używanym do przewozu osób lub rzeczy". Art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. L 370 z 31 grudnia 1985 z późn. zm.) stanowi, że urządzenie rejestrujące jest instalowane i użytkowane w pojazdach zarejestrowanych w Państwie Członkowskim, które są wykorzystywane do przewozu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Rozporządzenie (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) 2135/98 stanowiło w swej pierwotnej wersji, opublikowanej w języku polskim w Dz.U.UE.L.06.102.1 w art. 3 lit. h, że nie ma ono zastosowania do pojazdów lub zespołów pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używanych do niezarobkowego przewozu rzeczy. Rozporządzenie to zostało sprostowane w Dzienniku Urzędowym UE seria L 08.51.27 z dnia 26 lutego 2008 r. między innymi w ten sposób, że słowo "niezarobkowego" zastąpiono słowem "niehandlowego". Pojęcie niezarobkowego przewozu drogowego definiowane jest w polskim prawie w art. 4 pkt 4 ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którym jest to przewóz na potrzeby własne - każdy przejazd pojazdu po drogach publicznych z pasażerami lub bez, załadowanego lub bez ładunku, przeznaczonego do nieodpłatnego krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego osób lub rzeczy, wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej, spełniający łącznie następujące warunki: a) pojazdy samochodowe używane do przewozu są prowadzone przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, b) przedsiębiorca legitymuje się tytułem prawnym do dysponowania pojazdami samochodowymi, c) w przypadku przejazdu pojazdu załadowanego - rzeczy przewożone są własnością przedsiębiorcy lub zostały przez niego sprzedane, kupione, wynajęte, wydzierżawione, wyprodukowane, wydobyte, przetworzone lub naprawione albo celem przejazdu jest przewóz osób lub rzeczy z przedsiębiorstwa lub do przedsiębiorstwa na jego własne potrzeby, a także przewóz pracowników i ich rodzin, d) nie jest przewozem w ramach prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie usług turystycznych; W myśl art. 3 lit. h rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych (...) - przepisów tego Rozporządzenia nie stosuje się do przewozu drogowego pojazdami lub zespołami pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 7,5 tony używanymi do niehandlowego przewozu rzeczy. Warunkiem wyłączenia od stosowania przepisów Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 jest "niehandlowy" charakter przewozu rzeczy. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż przywołany przepis prawa w obecnej postaci obowiązuje od 2008 r. Wcześniej przesłanką uzasadniająca wyłączenie od obowiązków przewidzianych w ww. rozporządzeniu było wykonywanie "niezarobkowego", a nie "niehandlowego" przewozu rzeczy. Według aktualnego stanu prawnego niehandlowy przewóz w żaden sposób nie jest związany, nawet ubocznie, z prowadzeniem działalności gospodarczej, która to działalność jest immanentną cechą przewozu niezarobkowego tj. przewozu na potrzeby własne. W stanie faktycznym kontrolowanej sprawy skarżący wykonywał zadanie przewozowe związane (pomocniczo) z działalnością gospodarczą. W konsekwencji przepisy Rozporządzenia (WE) nr 561/2006 mają w przedmiotowej sprawie zastosowanie, a strona zobowiązana zatem jest do zachowania wszelkich obowiązków nałożonych na przewoźników przedmiotowym Rozporządzeniem. W szczególności strona miała obowiązek wyposażenia pojazdu w urządzenie rejestrujące. Należy jednocześnie podkreślić, iż w świetle art. 10 ust. 2 i ust. 3 zd. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 nie budzi wątpliwości obowiązek organizacji pracy przedsiębiorstwa w sposób umożliwiający przestrzeganie stosownych przepisów, w tym w szczególności norm czasu pracy kierowców. Nałożenie kary na stronę było w opisanej sytuacji konsekwencją prawidłowego poglądu prawnego organów administracyjnych, iż pojazd podlegał przepisom rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 marca 2006 r. W związku z powyższym na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło