I SA/Wa 1745/10
WyrokWSA w Warszawie2011-03-08
Skład orzekający: Mirosław Gdesz, Dorota Apostolidis, Marta Kołtun-Kulik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość sklasyfikowana w ewidencji gruntów jako las może zostać uznana za nieruchomość rolną w rozumieniu art. 13 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa i tym samym stać się własnością gminy z mocy prawa?Ratio decidendi
Dla stwierdzenia nabycia własności nieruchomości przez gminę na podstawie art. 13 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: nieruchomość musi być rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego oraz musi być położona na obszarze przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele rolne. Klasyfikacja nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków jako las jest wiążąca i decydująca dla ustalenia jej charakteru, a brak dowodów kwestionujących ten zapis skutkuje oddaleniem skargi.Stan faktyczny
Gmina C. wystąpiła o stwierdzenie nabycia z mocy prawa własności nieruchomości Skarbu Państwa, działki nr [...] położonej w miejscowości B., która według miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego była przeznaczona na cele rolne. Wojewoda odmówił stwierdzenia nabycia własności, wskazując, że działka jest sklasyfikowana w ewidencji gruntów jako las, a nie jako nieruchomość rolna. Minister Rolnictwa utrzymał tę decyzję w mocy. Gmina zaskarżyła decyzję do WSA w Warszawie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie WSA Dorota Apostolidis WSA Marta Kołtun-Kulik (spr.) Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r. sprawy ze Gminy C. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nabycia z mocy prawa własności nieruchomości oddala skargę.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania Burmistrza Miasta C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] odmawiającej stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę C. własności nieruchomości Skarbu Państwa, oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą KW [...], położonej w miejscowości B., gmina C. - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Przedmiotowa decyzja wydana została w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Burmistrz Miasta C., wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2008 r., zwrócił się do Wojewody [...] o stwierdzenie nabycia z mocy prawa przez Gminę C. m.in. własności nieruchomości Skarbu Państwa, oznaczonej jako działka nr [...] o pow. [...] ha, położonej w miejscowości B.
Decyzją z dnia [...] maja 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 13 ust. 2, 3 i 4 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz.1700 z późn. zm.), Wojewoda [...] odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę C. własności nieruchomości, obejmującej działkę nr [...] położoną na terenie gminy C.
W uzasadnieniu powyższej decyzji Wojewoda [...] wskazał, że wprawdzie zgodnie z miejscowym ogólnym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dniu 1 lipca 2000 r. przedmiotowa nieruchomość położona była na terenach upraw polowych - symbol planu [...], jednakże w rozumieniu art 461 Kodeksu cywilnego nie stanowi nieruchomości rolnej, bowiem w ewidencji gruntów została sklasyfikowana jako grunty leśne - tym samym nie spełnia przesłanek warunkujących przejście jej z mocy prawa na rzecz gminy.
Odwołanie od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r. wniósł, do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Burmistrz Miasta C. podnosząc, iż Wojewoda niesłusznie wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, iż działka nr [...] nie stanowiła nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego. Strona odwołująca się podniosła, że według ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ww. działka położona jest na terenach upraw polowych, a błędne (zdaniem odwołującego się) wykazanie przedmiotowej działki w ewidencji gruntów jako terenów leśnych (tylko część działki jest zalesiona co jest wynikiem naturalnego zalesiania pól pozostających odłogiem) - nie może rzutować na rzeczywisty charakter tego gruntu, który jest rolny.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po rozpatrzeniu odwołania Burmistrza Miasta C. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2009 r., decyzją z dnia z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji zaznaczył, że na podstawie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki aby nieruchomość stała się własnością gminy, tj. przedmiotowy grunt musi stanowić nieruchomość rolną w rozumieniu Kodeksu cywilnego oraz musi być położony na obszarze przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele gospodarki rolnej.
Organ wskazał, że działka gruntu, będąca przedmiotem niniejszego postępowania, według wypisu z ewidencji gruntów obowiązującego na dzień 30 czerwca 2000 r. oznaczona była jako lasy (LsV). Ewidencja gruntów zawiera dane faktyczne tj. określa m.in. rodzaj użytków wchodzących w skład danej nieruchomości, a dane te mają charakter wiążący dla organów państwowych.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi podniósł, że zgodnie z art. 1 pkt 3 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, ustawa ta reguluje zasady gospodarowania mieniem Skarbu Państwa w odniesieniu do lasów niewydzielonych geodezyjnie z nieruchomości, określonych w art. 1 pkt 1 i 2 tejże ustawy. Zatem, jeżeli przedmiotowa działka stanowiła las wydzielony geodezyjnie, to nie podlegała przepisom ww. ustawy.
Tym samym, zdaniem organu, brak było podstaw do stwierdzenia nabycia przez gminę C. przedmiotowej nieruchomości na podstawie art. 13 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa.
Skargę na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] lipca 2010 r., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniósł, w imieniu Gminy C., Burmistrz Miasta C.
Strona skarżąca zarzuciła naruszenie art.13 ust.2, 3 i 4 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (tj. Dz. U. Nr 231, poz. 1700 z 2007 r. z późn. zm.), wniosła o jej uchylenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że bezspornym jest, iż przedmiotowa działka w miejscowym planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta C., położona była częściowo na terenie upraw rolnych i w ocenie skarżącej jest nieruchomością rolną w rozumieniu art 461 Kodeksu cywilnego.
Skarżąca wskazała, że klasyfikacja w operacie ewidencji gruntów nie wyklucza możliwości użytkowania, po rekultywacji działki, jako gruntu rolnego. Ponadto podniosła, że o tym, iż działka nr [...] nie była nigdy działka leśną potwierdza ortofotomapa wykonana ok. 1995 r. i 2003, na której przedmiotowa działka jest zalesiona tylko częściowo i ma bez wątpienia charakter śródpolnej enklawy leśnej.
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymał w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wskazał, iż strona skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów mogących stanowić podstawę do zakwestionowania zawartych w ewidencji informacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny, dlatego Sąd akceptując ustalenia faktyczne dokonane przez organ w zaskarżonej decyzji dokonał kontroli zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zbadał, czy organ administracji, orzekając w sprawie, nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi.
Zgodnie z art. 13 ust. 2, 3 i 4 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, nieruchomości rolne w rozumieniu Kodeksu cywilnego stanowiące własność Skarbu Państwa, położone na obszarach przeznaczonych w planie zagospodarowania przestrzennego na cele rolne, nieprzekazane do Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa ostatecznymi decyzjami, o których mowa w art. 16 ust. 3 ww. ustawy, lub nieprzekazane Agencji ostatecznymi decyzjami, o których mowa w art. 17 ust. 1 ww. ustawy - w terminie do dnia 30 czerwca 2000 r., stały się z mocy prawa własnością gmin, na terenie których są położone.
Aby zatem nieruchomość stała się własnością gminy, na mocy ww. przepisów muszą być spełnione łącznie dwie przesłanki tj.: 1) działka musi stanowić nieruchomość rolną w rozumieniu przepisów Kodeksu cywilnego,oraz 2) działka musi być położona na obszarze przeznaczonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na cele gospodarki rolnej.
Zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta C., zatwierdzonego Uchwałą Rady Miejskiej w C. Nr [...] z dnia [...] marca 1990 r., obowiązującego na dzień 1 lipca 2000 r., przedmiotowa działka nr [...] położona była na terenach upraw rolnych, oznaczonych symbolem [...].
W sprawie niniejszej, koniecznym jest więc ustalenie czy została zrealizowana przesłanka pierwsza.
Z zaświadczenia Starosty Starostwa Powiatowego w C. z dnia [...] marca 2009 r., wydanego w oparciu o operat ewidencji gruntów i budynków obrębu B. wynika, że w dniu 30 czerwca 2000 r. przedmiotowa działka gruntu była ujęta w rejestrze jako las.
O tym czy dany grunt jest lasem w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. Nr. 101, poz. 444 z późn. zm.), decyduje, co do zasady, w pierwszej kolejności zapis w ewidencji gruntów i budynków. Do tej kategorii gruntu została zakwalifikowana przedmiotowa nieruchomość w ewidencji gruntów.
W konsekwencji, zdaniem Sądu, przy analizie pierwszej przesłanki nie można tracić z pola widzenia okoliczności, że urzędowym potwierdzeniem, czy dany obszar spełnia wymogi gruntu rolnego czy lasu, jest stosowny zapis w ewidencji gruntów i budynków. Tego dowodu nie mogą samodzielnie kwestionować organy administracji, ani też Sąd, poprzez klasyfikowanie danego gruntu jako nieruchomości rolnej tylko w oparciu o definicję ustawową zawartą w Kodeksie cywilnym i z pominięciem zapisu w ewidencji.
Słusznie, w ocenie Sądu, wskazał organ odwoławczy, że strona skarżąca nie przedstawiła w trakcie postępowania żadnych dowodów, skutecznie kwestionujących ustalenia organów.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
-----------------------
4
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło