I SAB/Wa 344/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Gdesz Sędziowie WSA Dorota Apostolidis (spr.) WSA Marta Kołtun-Kulik Protokolant Zbigniew Dzierzęcki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 marca 2011 r. sprawy ze skargi R. Ł. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku o ustalenie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ulicy [...], w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem; 2. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżącego R. Ł. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z dnia 6 grudnia 2010 r. r. pr. P. J. działając w imieniu R. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o odszkodowanie za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (dawna ul. [...]) stanowiącą część gruntów osady włościańskiej zapisaną w tabeli likwidacyjnej wsi S. pod nr [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy wnioskiem z dnia 5 marca 1991 r. B. Ł., wystąpiła do Urzędu W. Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość, która na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279, powoływany dalej jako "dekret"), przeszła na własność Skarbu Państwa. Pismem z dnia 11 lipca 1991 r. powyższy Urząd przekazał przedmiotowy wniosek do rozpoznania Urzędowi Rejonowemu w W. Pismem z dnia 25 listopada 2008 r. pełnomocnik M. Ł. i R. Ł. – następców prawnych B. Ł., poinformował organ o wstąpieniu jego mocodawców do niniejszego postępowania i zwrócił się o podanie informacji na jakim etapie znajduje się sprawa. Kolejnym pismem z dnia 6 maja 2009 r. r. pr. P. J. wystąpił do Urzędu W. o niezwłoczne podanie przyczyn dalszej zwłoki. W odpowiedzi organ pismem z dnia 5 czerwca 2009 r. poinformował pełnomocnika skarżących, że w sprawie koniecznym jest wykonanie opracowania geodezyjnego określającego przebieg granic przedmiotowej nieruchomości, dlatego dalsze czynności w sprawie podjęte zostaną po jego sporządzeniu. Pismem z dnia 7 czerwca 2010 r., r. pr. P. J. złożył zażalenie na niezałatwienie przez Prezydenta W. sprawy w terminie. Pismem z dnia 13 lipca 2010 r. Urząd W. poinformował pełnomocnika skarżącego, że decyzja kończąca postępowanie zostanie wydana do dnia 30 listopada 2010 r. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] Wojewoda [...] uznał zażalenie wnioskodawców za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin rozpatrzenia sprawy do dnia 31 października 2010 r. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z dnia 6 grudnia 2010 r. pełnomocnik R. Ł. wskazał, że mimo upływu terminu załatwienia sprawy wyznaczonego przez Wojewodę, Prezydent W. nie zakończył postępowania merytorycznym rozstrzygnięciem. Dodatkowo, dopiero 29 października 2010 r., tj. na 2 dni przed upływem wyznaczonego przez Wojewodę terminu, wystąpił o udzielenie dalszych informacji w sprawie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi i wskazał, że w toku postępowania zgromadzono szereg materiałów mających na celu określenie, czy nieruchomość spełnia przesłanki kwalifikujące ją do przyznania odszkodowania. Do zakończenia postępowania konieczne jest jeszcze ustalenie, w jakiej dacie poprzedni właściciel został pozbawiony faktycznej możliwości władania gruntem. Organ wskazał, że pismem z dnia 29 października 2010 r. pełnomocnik strony został poinformowany o przyczynach niedotrzymania terminu określonego przez Wojewodę [...] oraz przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy do dnia 31 marca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, że w sprawie bezspornym jest, iż przez skarżącego został wyczerpany tryb przewidziany przepisem art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."). Jak wynika bowiem z akt administracyjnych Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r. uznał wniesione w sprawie zażalenie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin rozpatrzenia sprawy do dnia 31 października 2010 r. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 kpa organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 kpa o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem jak wynika z akt administracyjnych, Urząd W. od dnia 5 marca 1991 r., kiedy wpłynął do organu wniosek B. Ł., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Wskazać przy tym należy, że od momentu złożenia wniosku o ustalenie odszkodowania minęło ponad 20 lat. Zdaniem Sądu nie ma żadnych wątpliwości, że był to czas aż nadto wystarczający dla ustalenia, czy w sprawie spełnione zostały przesłanki z art. 215 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.). Dla przykładu podać należy, że od 1992 r. do 2002 r. oraz od 2002 r. do 2009 r. organ nie dokonał żadnej czynności procesowej mającej na celu ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak również nie informował wnioskodawców o nowych terminach załatwienia sprawy. Ogromna większość czynności zmierzających do zebrania materiału dowodowego podjęta została przez organ dopiero po złożeniu przez pełnomocnika skarżącego do Wojewody [...] zażalenia z dnia 7 czerwca 2010 r. na niezałatwienie sprawy w terminie. Z resztą również na skutek powyższego zażalenia wystosowano pierwsze pismo z dnia 13 lipca 2010 r. wskazujące przewidywanym terminie wydania decyzji. W tym stanie rzeczy zarzut bezczynności przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] w W. uznać należało za uzasadniony. Nie ulega bowiem wątpliwości, że w prowadzonym postępowaniu organ uchybił wskazanym wyżej przepisom procesowym, a także w sposób rażący naruszył wynikającą z art. 12 kpa zasadę szybkości postępowania. Takie postępowanie podważa wyrażoną w art. 8 kpa zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufania obywateli do organów Państwa. Zaistniałego zaś opóźnienia w rozpoznaniu sprawy nie mogą usprawiedliwiać podnoszone przez organ argumenty o skomplikowanym charakterze postępowania oraz dużej ilości spraw z zakresu odszkodowań. Ja wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w sprawie sygn. akt I SAB 155/99 brak akt, konieczność zebrania materiału dowodowego, czy powstanie zaległości nie może być okolicznością usprawiedliwiającą bezczynność organu (...), ale są obrazem niedowładu organizacyjnego organu. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.