I OZ 426/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 19/11 oddalające wniosek K. L. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2010 r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: oddalić zażalenie. Wyrokiem z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 19/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę K. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] listopada 2010 r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. W piśmie z dnia 31 marca 2011 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie powołanego wyżej wyroku wraz z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia tegoż wyroku wskazując, że jest jedyną opiekunką matki A. W., która wymaga stałej opieki, gdyż posiada znaczny stopień niepełnosprawności i nie może poruszać się o własnych siłach. Wyjaśniła, iż nie była obecna na rozprawie, gdyż jej matka miała grypę, była bardzo osłabiona i dlatego nie mogła jej zostawić bez opieki. W wykonaniu zarządzenia sędziego sprawozdawcy z dnia 6 kwietnia 2011 r. skarżąca została wezwana do wskazania, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, jaka była przyczyna uchybienia terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem oraz kiedy przyczyna ta ustała. W piśmie z dnia 12 kwietnia 2011 r. (data stempla pocztowego) skarżąca wyjaśniła, iż przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku była choroba jej matki A. W. Ponieważ stan choroby matki trochę się poprawił, dlatego poprosiła córkę by przyjechała do niej w dniu 10 kwietnia 2011 r., aby mogła ona wysłać wniosek. Ponadto skarżąca wyjaśniła, iż jest jedyna osobą, która opiekuje się matką. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 28 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Gd 19/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tegoż Sądu z dnia 9 marca 2001 r., stwierdzając, że skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminowi, o którym mowa. Sąd uznał, że choroba osoby trzeciej – matki skarżącej, którą się ona opiekuje – nie uzasadnia uznania braku winy skarżącej w uchybieniu terminu. W ocenie Sądu skarżąca nie wykazała, by stan zdrowia jej chorej na grypę matki uniemożliwiał jej przez cały okres biegu 7 – dniowego terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i nadanie go w urzędzie pocztowym. Zdaniem Sądu wykonanie takiej czynności nie wymagało znacznego nakładu sił, ani czasu, zatem sąd uznał, że skarżąca mogła dokonać takiej czynności osobiście lub posłużyć się pomocą innego członka rodziny. Na to postanowienie K. L. złożyła zażalenie podnosząc, że jest ono dla niej krzywdzące. Podała, że jej matka nie jest jej biologiczną matką, że adoptowała ją jako dwuletnie dziecko i teraz skarżąca w dowód wdzięczności i szacunku chce się nią opiekować do końca życia. Wskazała, że jej chora matka ma 81 lat i orzeczony znaczny stopień niepełnosprawności i wymaga opieki przez całą dobę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 157, poz. 1270 ze zm.) Sąd może przywrócić, na wniosek strony, uchybiony termin do dokonania czynności w postępowaniu, o ile uchybienie nastąpiło bez winy strony. Obowiązek wykazania braku winy spoczywa na wnioskodawcy, co wynika z art. 87 § 2 tej ustawy. Zaznaczyć należy, iż kryterium braku winy, jako przesłanki możliwości przywrócenia terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym wiąże się z obowiązkiem szczególnej staranności przy dokonywaniu tej czynności. O braku winy w uchybieniu terminu można więc mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. W związku z tym stwierdzić należy, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wskaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Wprawdzie brak winy w uchybieniu terminowi zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanego, lecz jednocześnie uprawdopodobnienie winno dotyczyć takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu. W przedmiotowej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł argumentu, który pozwoliłby zastosować art. 86 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tylko choroba strony osobiście działającej stwierdzona zaświadczeniem lekarskim mogłaby stanowić przesłankę do przywrócenia terminu, jednak w przedmiotowej sprawie skarżąca nie złożyła zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego, że choroba rzeczywiście uniemożliwiła jej dokonanie czynności w terminie. Gdyby nawet przyjąć, iż choroba matki skarżącej mogła być okolicznością uniemożliwiającą złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, to i tak skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów potwierdzających chorobę matki. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.