VI SA/Wa 2492/10

WyrokWSA w Warszawie2011-03-10

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek, Waldemar Śledzik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania odwoławczego przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z powodu zawarcia umowy ze świadczeniodawcą jest dopuszczalne, gdy skarżący kwestionuje ważność zawartej umowy i domaga się merytorycznego rozpatrzenia odwołania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że sam fakt zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej ze świadczeniodawcą nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania odwoławczego i nie stanowi podstawy do jego umorzenia. Organ odwoławczy powinien ustalić, czy skarżący doznał uszczerbku interesu prawnego i w przypadku jego wystąpienia rozstrzygnąć odwołanie merytorycznie, a tylko w przeciwnym razie umorzyć postępowanie.
Stan faktyczny
W dniu 11 marca 2010 r. Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego NFZ ogłosił konkurs ofert na świadczenie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w zakresie gastroenterologii. Skarżący złożył ofertę, która została przyjęta do dalszego postępowania i wybrana w konkursie. Skarżący wniósł odwołanie od decyzji oddalającej jego odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu. Prezes NFZ umorzył postępowanie odwoławcze z powodu zawarcia umowy ze skarżącym. Skarżący zaskarżył tę decyzję do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2010 r., stwierdził, że decyzja ta nie podlega wykonaniu oraz zasądził od Prezesa NFZ na rzecz skarżącej spółki kwotę 200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędzia WSA Waldemar Śledzik Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2011 r. sprawy ze skargi N. sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2010 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego rozstrzygnięcia konkursu ofert w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącej spółki – N. sp. z o.o. z siedzibą w G. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2010 r. nr [...] Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej także Prezes NFZ), na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa.), umorzył postępowanie w sprawie odwołania wniesionego przez skarżącego – N. Sp. z o.o. z siedzibą w G., od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia odwołania od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie gastroenterologii. Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 11 marca 2010 r. Dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia ogłosił postępowanie konkursowe w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na rok 2010 w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie gastroenterologii dla obszaru powiatu miasta G. Przedmiotowe postępowanie konkursowe odbyło się na zasadach określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu ogłaszania o postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej przez Narodowy Fundusz Zdrowia, zapraszania do udziału w rokowaniach, składania ofert, powoływania i odwoływania komisji konkursowej oraz jej zadań (Dz. U. Nr 273 poz. 2719). Po sprawdzeniu oferty skarżącego pod względem spełnienia warunków formalno – prawnych oraz analizie oferty w aspekcie spełnienia wymagań określonych w przepisach, oferta została przyjęta do dalszego postępowania, po czym został on wezwany do uzupełnienia braków formalnych. Braki zostały uzupełnione w terminie. W dniu [...] maja 2010 r. skarżący został zaproszony na negocjacje w zakresie gastroenterologii, w ramach których negocjowano cenę oraz ilość punktów. Po przeprowadzeniu negocjacji ze wszystkimi oferentami, którzy spełniali wymagane warunki, został sporządzony ranking końcowy zawierający wszystkie nieodrzucone oferty, uszeregowane zgodnie z uzyskaną łączną liczbą punktów oceny z części niecenowej i cenowej. Na podstawie powyższego rankingu dokonano wyboru oferentów w kolejności zgodnej z uzyskaną pozycją w rankingu końcowym do wyczerpania wartości postępowania określonym w ogłoszeniu. W wyniku przeprowadzonego w trybie konkursu ofert postępowania, w dniu [...] czerwca 2010 r. oferta skarżącego została wybrana. Od powyższego rozstrzygnięcia skarżący wniósł odwołanie, które decyzją Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] zostało oddalone. W uzasadnieniu powyższej decyzji organ I instancji wskazał, że w odwołaniu nie zawarto zarzutów, które dotyczyłyby konkretnych czynności podjętych albo zaniechanych przez Narodowy Fundusz Zdrowia w trakcie postępowania albo naruszenia obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa. Oferta skarżącego została przyjęta do postępowania konkursowego, a jej ocena została dokonana według jednolitych dla wszystkich świadczeniodawców kryteriów oceny określonych w Zarządzeniu Nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] listopada 2009 r. w sprawie określenia kryteriów oceny ofert w postępowaniu w sprawie zawarcia umowy o udzielenie świadczeń opieki zdrowotnej, Zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] listopada 2009 r. w sprawie warunków postępowania dotyczących zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej oraz Zarządzenia Nr [...] Prezesa NFZ z [...] listopada 2009 r. w sprawie określenia warunków zawierania i realizacji umów w rodzaju ambulatoryjna opieka specjalistyczna. Rozpoznając sprawę w wyniku wniesionego odwołania od powyższego rozstrzygnięcia, Prezes NFZ decyzją z dnia [...] września 2010 r., nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze z uwagi na zawarcie ze skarżącym w dniu [...] lipca 2010 r. umowy nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – ambulatoryjnej opieki specjalistycznej w zakresie gastroenterologii. W tych warunkach organ odwoławczy uznał, iż brak było podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, N. Sp. z o.o., wnosząc o uchylenie powyższej decyzji Prezesa NFZ i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, zarzucił naruszenie przepisów postępowania, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 105 § 1 Kpa., poprzez jego niewłaściwe niezastosowanie i błędne przyjęcie, że postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe na skutek zawarcia przez skarżącego umowy z oddziałem Narodowego Funduszu Zdrowia, a także art. 138 § 1 pkt 3 Kpa., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i umorzenie postępowania w sprawie mimo braku ważnych przesłanek. W uzasadnieniu skarżący powołując się na orzecznictwo administracyjne oraz piśmiennictwo, argumentował, iż w niniejszej sprawie Prezes NFZ niesłusznie umorzył postępowanie, bowiem interes prawny skarżącego polegający na powtórzeniu konkursu, a więc w rozpatrzeniu jego sprawy przez organ odwoławczy, pozostał pomimo zawarcia umowy - z uwagi na jej niesatysfakcjonujacą dla skarżącego treść, będącą wynikiem naruszenia reguł postępowania i przepisów ustawy. Nie ustały też, zdaniem skarżącego, żadne inne prawne ani faktyczne przesłanki do wydania decyzji merytorycznej w sprawie. Zaskarżona decyzja powinna zostać uchylona również dlatego, że jej uzasadnienie było nie tylko w ocenie skarżącego zdawkowe, ale także nie zawierało jakiejkolwiek analizy prawnej sprawy. W odpowiedzi na skargę Prezes NFZ wniósł o jej oddalenie jako bezzasadnej, podnosząc, że przedmiotowe postępowanie konkursowe odbyło się na zasadach określonych w ustawie o świadczeniach oraz w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 15 grudnia 2004 r., na podstawie przepisów wykonawczych do ustawy o świadczeniach oraz zarządzeń Prezesa NFZ wydanych na podstawie art. 146 do powyższej ustawy. Jak podano, skarżący nie skorzystał z możliwości złożenia do komisji konkursowej umotywowanego protestu w toku postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej do czasu zakończenia postępowania (art. 153 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Organ II instancji wskazał, iż oferta skarżącego została wybrana w postępowaniu konkursowym będącym przedmiotem odwołania, w następstwie czego, w dniu [...] lipca 2010 r. została podpisana ze skarżącym umowa nr [...] o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w podanym wyżej zakresie. W świetle tak ustalonego stanu faktycznego, organ II instancji stwierdził, iż strona skarżąca nie dysponuje interesem prawnym w rozumieniu art. 28 Kpa. W sytuacji zaś, gdy organ nie stwierdził w sprawie interesu (obowiązku) prawnego strony żądającej wszczęcia postępowania (...), nie przechodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a postępowanie kończy wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 104 § 1 Kpa. Organ podkreślił, że skutkiem umorzenia postępowania odwoławczego jest pozostawienie w obrocie prawnym zaskarżonej odwołaniem decyzji organu I instancji, która w tej sytuacji ostatecznie rozstrzyga sprawę administracyjną co do istoty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, co wymaga podkreślenia Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.; dalej także p.p.s.a). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. Stosownie do przepisu art. 132 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (j.t. Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.) – dalej ustawa o świadczeniach, umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej. Z kolei zawieranie umów o udzielanie świadczeń odbywa się co do zasady, po przeprowadzeniu postępowania w trybie konkursu ofert albo rokowań. W celu przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej Dyrektor Oddziału Wojewódzkiego Funduszu powołuje komisję (art. 139 ust. 1 i 4 ustawy o świadczeniach). Komisja ogłasza o rozstrzygnięciu postępowania wskazując wybraną ofertę, jeżeli wcześniej nie nastąpiło unieważnienie tego postępowania (art. 151 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Przepis art. 154 ust. 1 ustawy o świadczeniach stanowi, że świadczeniodawca biorący udział w postępowaniu może złożyć, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia o rozstrzygnięciu postępowania, odwołanie do dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu. Po rozpatrzeniu odwołania dyrektor oddziału wojewódzkiego Funduszu wydaje decyzję administracyjną uwzględniającą lub oddalającą odwołanie. Decyzja jest zamieszczana w terminie 2 dni od dnia jej wydania, na tablicy ogłoszeń oraz na stronie internetowej właściwego Oddziału Wojewódzkiego Funduszu (art. 154 ust. 3 ustawy o świadczeniach). Od powyższej decyzji przysługuje odwołanie do Prezesa Funduszu. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem dyrektora właściwego oddziału wojewódzkiego Funduszu (ust. 4 wymienionego przepisu). Prezes Funduszu rozpatruje odwołanie w terminie 30 dni od dnia jego otrzymania i wydaje decyzję administracyjną w sprawie. Decyzja Prezesa Funduszu podlega natychmiastowemu wykonaniu (ust. 6). Zgodnie zaś z ust. 7 art. 154 ustawy o świadczeniach, w przypadku uwzględnienia odwołania, o którym mowa w ust. 4, przeprowadza się ponownie postępowanie w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Do ponownie przeprowadzanego postępowania stosuje się odpowiednio art. 144 pkt 1 oraz art. 145 ustawy o świadczeniach (przeprowadza się postępowanie w trybie rokowań, jeżeli uprzednio prowadzone postępowanie w trybie konkursu ofert zostało unieważnione, a szczegółowe warunki postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej są takie same jak w konkursie ofert i w postępowaniu tym biorą udział świadczeniodawcy wskazani w art. 145). Od decyzji Prezesa Funduszu świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (art. 154 ust. 8 ustawy o świadczeniach). Z powołanych przepisów wynika, że postępowanie prowadzone przez komisję, zmierzające do wyłonienia najkorzystniejszej oferty na udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, jest wzorowane na czynnościach poprzedzających zawarcie umowy cywilnoprawnej, uregulowanych w Kodeksie cywilnym (art. 66 § 1 i nast. oraz art. 72 § 1 K.c.). Rozstrzygnięcie tego postępowania przez komisję nie jest niczym innym, jak wyborem najkorzystniejszej oferty (ofert) przez zamawiającego. Podmiot prowadzący to postępowanie - Narodowy Fundusz Zdrowia reprezentowany przez Dyrektora Oddziału Wojewódzkiego Funduszu - jest państwową jednostką organizacyjną, posiadającą osobowość prawną (art. 96 ust. 1 ustawy o świadczeniach). Nie jest zatem organem administracji publicznej w rozumieniu ustrojowym i nie przyznano mu generalnie kompetencji do stosowania środków prawnych, właściwych organom administracji publicznej. Jedynie na mocy konkretnych przepisów cytowanej wyżej ustawy wydaje decyzje administracyjne (art. 154 ust. 3 i ust. 6 ustawy o świadczeniach). Niewątpliwie więc postępowanie prowadzone przez komisję nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a "rozstrzygnięcie" komisji nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem o charakterze administracyjnoprawnym. Sprawa o zawarcie umowy o udzielenie świadczenia staje się sprawą administracyjną z chwilą złożenia przez świadczeniodawcę odwołania od rozstrzygnięcia komisji (por. przykładowo postanowienie NSA z dnia 14 lutego 2007 r. wydane w sprawie II GSK 330/06, czy wyrok NSA z dnia 15 listopada 2006 r. w sprawie II GSK 186/06). W konsekwencji do postępowania toczącego się na skutek wniesionego odwołania mają zastosowanie zasady obowiązujące w postępowaniu administracyjnym. Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga N. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2010 r. nr [...], którą umarzono postępowanie w sprawie odwołania wniesionego przez skarżącego od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], wydanej w przedmiocie oddalenia odwołania od rozstrzygnięcia konkursu ofert na zawieranie umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju: ambulatoryjna opieka specjalistyczna w zakresie gastroenterologii. Postępowanie prowadzone przez organ w reżimie cywilnoprawnym, jak wynika z niespornego stanu faktycznego, zakończyło się wybraniem w konkursie ofert między innymi oferty skarżącego. Bezspornym w sprawie jest również fakt, iż to skarżący złożył odwołanie od rozstrzygnięcia konkursu ofert, którego rozpoznanie skutkowało wydaniem przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzji z dnia [...] czerwca 2010 r., a następnie, w konsekwencji złożonego odwołania, zaskarżonej decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] września 2010 r. o nr [...]. Należy zaznaczyć, że zaskarżona do Sądu decyzja została podjęta w oparciu o art. 138 § 1 pkt 3 Kpa., a w jej uzasadnieniu wskazano, iż skoro ze skarżącym zawarto umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, to brak było podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia jego sprawy i z tego powodu umorzono postępowanie. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie zgadza się z tak zaprezentowanym stanowiskiem organu. Na wstępie wskazać należy, że z brzmienia art. 152 ust. 1 ustawy o świadczeniach wywieść należy, że w kręgu podmiotów, którym przysługują środki odwoławcze, ustawodawca umieścił świadczeniodawców posiadających interes prawny, swoisty o tyle, że musi dojść do jego uszczerbku i to wskutek naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzenia postępowania w sprawie zawarcia umów o udzielanie świadczeń. Zauważyć trzeba, że w myśl art. 132 ustawy o świadczeniach, podstawą udzielania świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych przez Fundusz jest umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, zawarta pomiędzy świadczeniodawcą, a Dyrektorem Oddziału Wojewódzkiego Funduszu (ust. 1), która może być zawarta wyłącznie ze świadczeniodawcą, który został wybrany do udzielania świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach określonych w niniejszym dziale (ust. 2). W świetle przytoczonych wyżej regulacji, niewątpliwie zatem uszczerbek interesu prawnego wystąpi po stronie świadczeniodawcy, który nie został wybrany do udzielania świadczeń. Jednocześnie podkreślić należy, że wyłącznie podmiot, którego interes prawny doznał uszczerbku w wyniku naruszenia przez Fundusz zasad przeprowadzania postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, może odwoływać się od konkursu. Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji stwierdził, że skarżący doznał uszczerbku, czemu dał wyraz w swojej decyzji oddalającej odwołanie wniesione od rozstrzygnięcia przeprowadzonego postępowania konkursowego. Z uzasadnienia tej decyzji nie wynika jednakże, czy skarżący był uprawniony do wniesienia odwołania, a jest to o tyle istotne, gdyż w odpowiedzi na skargę organ sam stwierdził, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony, w rozumieniu treści przepisu art. 28 Kpa. Z kolei Prezes NFZ w zaskarżonej do Sądu decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze podał, że przyczyną takiego rozstrzygnięcia był fakt zawarcia przez skarżącego umowy z Funduszem na świadczenie usług. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, sam fakt zawarcia umowy ze świadczeniodawcą nie powoduje bezprzedmiotowości postępowania w sprawie zawierania umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. Powyższe można wywieść z przepisu art. 154 ustawy o świadczeniach. Z ust. 2 cytowanego przepisu wynika wprost, że umowa o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej nie może być zawarta, ale tylko do czasu rozpoznania odwołania przez dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, gdyż wyłącznie wniesienie odwołania od rozstrzygnięcia postępowania konkursowego, wstrzymuje wykonanie zawarcia umowy. W związku z powyższym za błędne należy uznać stanowisko Prezesa NFZ, który w uzasadnieniu swojej decyzji podał fakt zawarcia umowy. Sąd stoi na stanowisku, że postępowanie odwoławcze kończy decyzja Prezesa NFZ. Zatem, sam fakt zawarcia ze świadczeniodawcą (skarżącym) umowy, nie świadczy o bezprzedmiotowości postępowania, gdyż podlega ono weryfikacji przez organ odwoławczy, tj. Prezesa NFZ. Wskazać należy, iż zarówno w piśmiennictwie, jak i orzecznictwie akcentuje się konieczność i celowość rozróżnienia między bezprzedmiotowością postępowania, a bezzasadnością żądania strony (J. Borkowski Komentarz Kodeks postępowania administracyjnego, str. 463, 1996 r.). Umorzenie postępowania może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie to było bezprzedmiotowe. Jeśli jednak istnieje stan faktyczny podlegający uregulowaniu przez organ administracji państwowej, nie może być uznane za bezprzedmiotowe. Innymi słowy, postępowanie administracyjne staje się bezprzedmiotowe, gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła taki charakter w toku postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu swojego wyroku z dnia 8 listopada 2007 r. (sygn. II OSK 1161/06, LEX nr 437953) podniósł, iż przepis art. 105 § 1 Kpa. odnosi się do obiektywnej bezprzedmiotowości postępowania. Zatem, jeżeli strona domaga się rozstrzygnięcia organu opierając swój wniosek na obowiązujących przepisach prawa materialnego, nie można twierdzić, że zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. W takiej sytuacji organ administracji nie może uchylać się do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Podkreślić należy, że celem postępowania w sprawie dotyczącej rozstrzygnięcia konkursu ofert o udzielanie świadczenie opieki zdrowotnej jest rozpoznanie i załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty, tj. decyzji uwzględniającej odwołanie od rozstrzygnięcia dyrektora oddziału wojewódzkiego Funduszu, skutkującej przeprowadzeniem ponownie postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej (art. 154 ust. 7 ustawy o świadczeniach) bądź decyzji podtrzymującej oddalenie wyżej wymienionego odwołania, od której świadczeniodawcy przysługuje skarga do sądu administracyjnego (art. 154 ust. 6 i ust. 8 ustawy o świadczeniach). Decyzja rozstrzygająca sprawę co do istoty wywołuje skutki w sferze prawa materialnego, zaś decyzja o umorzeniu postępowania zamyka stronie drogę konkretyzacji prawa i wywołuje skutki wyłącznie w sferze stosunku procesowego "zamykając" prowadzone postępowanie bez rozstrzygnięcia jego istoty. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 października 2010 r., sygn. akt II GSK 910/09). W przypadku decyzji o umorzeniu postępowania z uwagi na jej wyłącznie procesowy charakter, nie podlegają badaniu zarówno w postępowaniu administracyjnym, jak i późniejszej kontroli sądowej, ustawowe przesłanki towarzyszące rozstrzygnięciu konkursu ofert ani merytoryczne zarzuty odnoszące się do przedmiotu odwołania wniesionego w ramach przepisu art. 154 ust. 4 ustawy o świadczeniach. Z tego względu przepisy dotyczące zakończenia postępowania decyzją o umorzeniu, muszą być, zdaniem Sądu, interpretowane ściśle, czego organ nie uczynił i w efekcie swoje rozstrzygnięcie wydał na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 Kpa. W kontekście powyższego wskazać należy, że nie można zaakceptować działania organu polegającego na umorzeniu postępowania prowadzonego w związku z odwołaniem wniesionym od decyzji oddalającej odwołanie od rozstrzygnięcia postępowania prowadzonego w trybie konkursu ofert, tylko z tego powodu, iż w efekcie tego konkursu dokonano już wyboru oferty danego świadczeniodawcy (skarżącego). Takie przyjęcie rodziłoby ograniczenie jego praw jako strony zarówno w prowadzonym postępowaniu konkursowym, jak i w postępowaniu odwoławczym, którego zakończeniem, jak już wyżej wspomniano, jest decyzja Prezesa NFZ. Reasumując stwierdzić należy, że jak wynika z treści rozstrzygnięć zapadłych za etapie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, organ nie jest pewny przyczyny umorzenia postępowania, gdyż z jednej strony za przesłankę swojej decyzji wskazuje bezprzedmiotowość postępowania, wskazując jednocześnie w odpowiedzi na skargę brak przymiotu strony u skarżącego, przesądzający o trafności swojego rozstrzygnięcia. Ponownie rozpoznając sprawę, organ winien będzie ustalić, czy skarżący doznał uszczerbku swojego interesu prawnego w ramach postępowania w sprawie zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej i w przypadku jego wystąpienia po stronie skarżącego, powinien merytorycznie rozstrzygnąć odwołanie, a w przeciwnym razie dokonać umorzenia postępowania. Z powyższych względów Sąd, mając na uwadze brak w stanie faktycznym i prawnym rozpatrywanej sprawy okoliczności usprawiedliwiających podjęcie rozstrzygnięcia umarzającego postępowanie, działając w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 sentencji. O niewykonalności decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o kosztach postępowania na zasadzie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło