II OSK 2594/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędzia del. NSA Janina Kosowska Protokolant Andżelika Nycz po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Portu Lotniczego Lublin Spółki Akcyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 lipca 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 2046/10 w sprawie ze skargi K.K. i J.F. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 1 lipca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi K.K. i J.F. na decyzję Generalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej skarżących. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 2010 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Lublinie ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia "Rozbudowa Regionalnego Portu Lotniczego: Port Lotniczy Lublin S.A. (Świdnik)" według wariantu IV (wersja II). Odwołania od powyższej decyzji wnieśli L.R. inni. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r. Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska umorzył postępowania odwoławcze z odwołań wyżej wskazanych osób. Jako przyczynę rozstrzygnięcia podano, że działki stanowiące własność odwołujących się nie są położone na obszarze budowy lotniska ani w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia, które mogłoby spowodować ograniczenia lub uniemożliwienie korzystania z praw właścicielskich. Okoliczność ta została stwierdzona na podstawie przedłożonych przez inwestora wypisów z rejestru gruntów oraz kopii map ewidencyjnych i odpowiedzi odwołujących się złożonych na wezwania organu. Skargi do Sądu I instancji wnieśli K.K. i inni zostały odrzucone prawomocnym postanowieniem Sądu I instancji z dnia [...] marca 2011 r. K.K. i J.F. – zwani dalej skarżącymi – w jednobrzmiących skargach podnieśli, że z uwagi na to, iż są właścicielami nieruchomości znajdujących się w bezpośredniej bliskości z terenem planowanej inwestycji, są – wbrew ustaleniom organu – stronami postępowania administracyjnego. Skarżący wskazali, że lokalizacja lotniska w Świdniku z uwagi na bliskość terenów zamieszkanych spowoduje przekroczenia dopuszczalnych norm hałasu określonych w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz.U. Nr 120, poz. 826). Podając poziomy hałasu dla niektórych samolotów przy starcie oraz określone w powyższym rozporządzeniu normy hałasu wskazali na ich przekroczenie w strefie 1,5 km od osi drogi startowej. Zwrócili uwagę na możliwość zanieczyszczenia gleby i wody ciężkimi pierwiastkami oraz niekorzystne skutki promieniowania radarów. Podnieśli, że powyższe niekorzystne czynniki powodują spadek cen ich nieruchomości. Zaznaczyli, że organ odwoławczy nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego, lecz oparł się jedynie na wypisach z rejestru gruntów oraz kopii map ewidencyjnych inwestora. W ocenie Sądu I instancji, twierdzenia organu o braku przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. w odniesieniu do skarżących nie są poparte konkretnymi danymi wskazującymi, że działki należące do skarżących znajdują się poza zakresem oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia. Organ stwierdzając, że działki stanowiące własność skarżących pozostają poza zasięgiem oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia nie wskazał, jakie działki stanowią własność skarżących oraz jaki jest zasięg oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia. Zdaniem Sądu I instancji, stwierdzenie, że brak oddziaływania przedsięwzięcia na nieruchomości skarżących został stwierdzony na podstawie przedłożonych przez inwestora wypisów z rejestru gruntów oraz kopii map ewidencyjnych, jest niewystarczające i lakoniczne. Odmawiając skarżącym przymiotu strony organ powinien swoje stanowisko szczegółowo uzasadnić, odnosząc się do konkretnych danych wynikających ze zgromadzonych w sprawie dowodów. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Port Lotniczy Lublin S.A. z siedzibą w Lublinie. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy. Po pierwsze, naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., poprzez wskazanie, że organ odwoławczy odmawiając skarżącym przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedmiotowego przedsięwzięcia naruszył art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., w sytuacji gdy organ odwoławczy w sposób wnikliwy i wyczerpujący dokonał analizy materiału dowodowego, a ewentualne dostrzeżone uchybienia w tym zakresie nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Po drugie, naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. polegające na przyjęciu, że dostrzeżone przez Sąd I instancji naruszenie art. 107 § 3 k.p.a., polegające na lakoniczności twierdzeń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, stanowi przesłankę do uwzględnienia skargi w sytuacji, gdy stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych powiększonych o opłatę skarbową uiszczoną od pełnomocnictwa. W odpowiedziach na skargę kasacyjną skarżący wnieśli o jej odrzucenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 174 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Po pierwsze, należy stwierdzić, że Sąd I instancji wbrew zarzutowi kasacyjnemu dokonał prawidłowej kontroli stanu faktycznego ustalonego przez właściwy organ odwoławczy. Dlatego też nie naruszył dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a. w związku z art. 7 i 77 § 1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wynika to z tego, co Sąd I instancji zasadnie stwierdził, iż organ odwoławczy nie dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych w świetle dyspozycji art. 28 k.p.a. w zakresie braku przymiotu strony, tj. interesu prawnego przez K.K. i J.F. w danym postępowaniu administracyjnym w przedmiocie odwołania od decyzji z dnia [...] maja 2010 r. Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia pn. "Rozbudowa Regionalnego Portu Lotniczego: Port Lotniczy Lublin S.A. (Świdnik)". W uzasadnieniu faktycznym decyzji organ odwoławczy ograniczył się bowiem tylko do lakonicznego stwierdzenia, że dla danego przedsięwzięcia "działki, których właścicielami są skarżący, nie są położone na obszarze budowy lotniska, ani też w zasięgu oddziaływania przedsięwzięcia, które mogłoby spowodować ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z praw przysługujących właścicielom nieruchomości". Natomiast, właściwy organ odwoławczy nie podał w uzasadnieniu decyzji umarzającej postępowanie i odwoławcze, które działki są własnością skarżących oraz jaki jest zasięg oddziaływania danego przedsięwzięcia. Ponadto nie jest także wystarczającym stwierdzenie organu odwoławczego, że brak oddziaływania tego przedsięwzięcia na nieruchomości skarżących wynika z przedłożonych przez inwestora wypisów z rejestru gruntów oraz kopii map ewidencyjnych. Powyższe uzasadnienie faktyczne nie spełnia bowiem dyspozycji art. 107 § 3 k.p.a. W szczególności, nie zawiera bowiem faktów, które organ uznał za udowodnione jak i dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Ponadto dyspozycja art. 77 § 1 k.p.a. jednoznacznie stanowi, że właściwy organ jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, podejmując wszelkie działania w rozumieniu art. 7 k.p.a. konieczne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Natomiast, w tej sprawie to nie nastąpiło, co zasadnie Sąd I instancji stwierdził. Ponadto, należy zaznaczyć, że sąd administracyjny nie prowadzi samodzielnie postępowania dowodowego, za wyjątkiem przypadku z art. 106 § 3 p.p.s.a., który w tej sprawie nie wystąpił. Natomiast Sąd poddaje kontroli ustalenia faktyczne dokonane przez właściwe organy, co nastąpiło w tej sprawie wbrew zarzutom kasacyjnym zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy p.p.s.a. w związku z art. 7, 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Z tych względów i na podstawie art. 184 ustawy p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.