II SA/Wa 1737/10
WyrokWSA w Warszawie2011-03-16
Skład orzekający: Ewa Kwiecińska, Ewa Pisula-Dąbrowska, Sławomir Antoniuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obniżenie dodatku służbowego policjantowi przeniesionemu na niższe stanowisko służbowe jest zgodne z prawem, mimo zachowania przez niego stawki uposażenia zasadniczego z poprzedniego stanowiska?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis art. 103 ust. 1 ustawy o Policji gwarantuje policjantowi przeniesionemu na niższe stanowisko zachowanie stawki uposażenia zasadniczego, ale nie obejmuje to dodatku służbowego, który może być obniżony w związku ze zmniejszeniem zakresu obowiązków. Obniżenie dodatku służbowego jest zgodne z prawem i zasadami sprawiedliwości społecznej, a zaskarżona decyzja została wydana prawidłowo.Stan faktyczny
A. B. została przeniesiona na niższe stanowisko służbowe w Policji rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w 2009 roku. Po okresie zwolnienia lekarskiego i powrocie do służby w 2010 roku organ obniżył jej dodatek służbowy z powodu zmniejszenia zakresu obowiązków. Skarżąca zaskarżyła decyzję o obniżeniu dodatku, podnosząc naruszenie przepisów ustawy o Policji i rozporządzenia MSWiA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Kwiecińska Sędzia WSA Ewa Pisula-Dąbrowska (spr.) Sędzia WSA Sławomir Antoniuk Protokolant starszy sekretarz sądowy Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 marca 2011 r. sprawy ze skargi A. B. na rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie obniżenia dodatku służbowego oddala skargę
Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], którym to rozkazem obniżono A. B. dodatek służbowy, o kwotę 350 zł do kwoty 550 zł, z dniem 2 czerwca 2010 r.
W motywach uzasadnienia organ podał, że A. B. została odwołana z zajmowanego stanowiska i z dniem [...] marca 2008 r. przeniesiona do dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...]. W dniu [...] kwietnia 2009 r. Komendant Wojewódzki Policji w [...] rozkazem personalnym nr [...], na podstawie art. 38 ust. 2 pkt 5 oraz art. 103 ust. 1 ustawy o Policji mianował ją na stanowisko [...], określając uposażenie, ustalił dodatek służbowy w wysokości 900 zł z dniem [...] czerwca 2009 r. Powyższy rozkaz został utrzymany przez organ II instancji, zaś skarga wniesiona przez A. B. na powyższy rozkaz została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, sygn. akt II SA/Wa 1723/09.
Obniżając dodatek służbowy, organ wskazał, że dodatek służbowy uzależniony jest od oceny wywiązywania się przez policjanta z obowiązków, ich charakteru i zakresu i może być obniżony także w razie zmiany zakresu obowiązków służbowych, warunków służby, stosownie do § 9 ust. 2, ust. 5, § 8 ust. 5-8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 z późn. zm.).
W ocenie organu charakter i zakres zadań służbowych strony uległ zmniejszeniu z dniem [...] maja 2010 r., albowiem funkcjonariuszka w związku z przeniesieniem na inne (niższe) stanowisko nie wykonuje zadań związanych z kierowaniem jednostką, kontrolą i nadzorem nad pracownikami.
Organ wskazał też, że stosownie do art. 103 ust. 1 ustawy o Policji, policjant przeniesiony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia zasadniczego zachowuje prawo do stawki uposażenia pobieranego na poprzednio zajmowanym stanowisku do czasu uzyskania wyższej stawki uposażenia według stanowiska służbowego. A zatem, stosownie do art. 103 ust. 1 w zw. z art. 100 ustawy pragmatycznej, możliwe jest zachowanie prawa do stawki uposażenia zasadniczego, nie zaś prawa do dodatku służbowego.
Powyższa decyzja w przedmiocie obniżenia skarżącej dodatku służbowego stała się przedmiotem skargi A. B. do tutejszego Sądu. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji, skarżąca zarzuciła naruszenie art. 103 ust. 1 ustawy o Policji, poprzez błędną jego wykładnię oraz naruszenie § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego (Dz. U. Nr 152, poz. 1732 ze zm.), które miało wpływ na wynik sprawy.
Zarzuciła też naruszenie art. 7, art. 8, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3, art. 108 § 1 k.p.a.
Skarżąca twierdziła, że wykładnia art. 100 i art. 103 ust. 1 ustawy o Policji prowadzi do wniosku, że nie jest dopuszczalne obniżenie dodatku służbowego policjantowi przeniesionemu służbowo na niższe stanowisko służbowe. Wskazywała, że art. 103 ust. 1 ustawy o Policji wyłącza stosowanie § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, na podstawie reguły interpretacyjnej lex specialis derogat legi generali oraz lex inferior non derogat legi superiori (norma hierarchiczna niższa nie uchyla normy hierarchicznej wyższej). W konkluzji podnosiła, że art. 103 ust. 1 ustawy o Policji jest lex specialis w stosunku do § 9 ust. 5 w zw. z § 8 ust. 1 omawianego rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stan faktyczny w sprawie jest bezsporny. Bezsporne jest, iż skarżąca została rozkazem personalnym Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. przeniesiona na niższe stanowisko na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 z późn. zm.).
Jako podstawę prawną przeniesienia organ wskazał art. 32 i art. 38 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji.
Przepis art. 32 jest przepisem o charakterze kompetencyjnym. Treść art. 38 ust. 2 pkt 5 ustawy stanowi, że policjanta można przenieść na niższe stanowisko służbowe w przypadku niewyrażenia zgody na mianowanie na stanowisko służbowe w okresie pozostawania w dyspozycji przełożonego w sprawach osobowych, gdy nie ma możliwości mianowania go na inne równorzędne stanowisko.
W przedmiotowej sprawie organ wskazał, że w związku z upływem 12 miesięcy pozostawania skarżącej w dyspozycji, stosownie do art. 37a pkt 1 ustawy w zw. z art. 38 ust. 2 pkt 5 ustawy, zasadnym było mianowanie jej na niższe stanowisko służbowe.
Powyższy rozkaz o przeniesieniu skarżącej na niższe stanowisko określił datę jej przeniesienia (z dyspozycji) na dzień [...] czerwca 2009 r. Z uwagi na to, że od tej daty [...] czerwca 2009 r. do dnia [...] maja 2010 r. przez okres roku skarżąca przebywała na zwolnieniu lekarskim organ, stosownie do art. 121 ustawy o Policji, wypłacał jej uposażenie wraz z dodatkami na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.
Dopiero po rocznym zwolnieniu lekarskim ([...] czerwca 2010 r.), kiedy skarżąca stawiła się do służby i została zapoznana z zakresem obowiązków (znacznie węższym niż zakres obowiązków na poprzednio zajmowanym stanowisku), organ uznał, że adekwatnie do ograniczonego zakresu zadań zasadnym jest obniżenie wysokości dotychczasowego dodatku służbowego.
Stosownie do § 8 ust. 7 w zw. z § 9 ust. 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 6 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad otrzymywania i wysokości uposażenia zasadniczego policjantów, dodatków do uposażenia oraz ustalenia wysługi lat, od której jest uzależniony wzrost uposażenia zasadniczego, dodatek funkcyjny (służbowy) może być obniżony w razie zmiany zakresu obowiązków służbowych, warunków służby bądź ustania innych przesłanek, które uzasadniały przyznanie go w dotychczasowej wysokości.
W rozpatrywanej przedmiotowej sprawie bezsporne i niekwestionowane jest, że zakres obowiązków skarżącej na niższym stanowisku jest adekwatnie mniejszy, a zatem obniżenie dodatku służbowego znajduje uzasadnienie w przepisach rozporządzenia wykonawczego, jak i zasadach sprawiedliwości społecznej.
W ocenie Sądu nie można zgodzić się z zarzutem skargi, że przepis rangi ustawowej, tj. art. 100 ust. 1 ustawy pragmatycznej, gwarantuje funkcjonariuszowi przeniesionemu na niższe stanowisko służbowe, zachowanie na stałe dodatku służbowego w niezmiennej wysokości.
Zaprezentowana przez skarżącą wykładnia pozostaje w sprzeczności z zasadami logiki.
Przeniesienie na niższe stanowisko i zagwarantowanie uposażenia w dotychczasowej wysokości otrzymywanej na niższym stanowisku nie oznacza, że zachowuje się w tej samej wysokości dodatek służbowy. Już samo określenie "dodatek" przesądza o tym, że nie jest to wartość stała przy zmieniających się parametrach służby.
W ocenie Sądu, zmniejszenie obowiązków i zarazem odpowiedzialności przy przeniesieniu na niższe stanowisko, jednocześnie zachowanie dotychczasowego uposażenia stanowi wystarczającą rekompensatę w takiej sytuacji. Domaganie się zatem dodatku służbowego w tej samej wysokości nie znajduje ani logicznego ani racjonalnego wytłumaczenia.
Innymi słowy taka wykładnia przepisu art. 100 ust. 1 ustawy sprzeczna jest z wykładnią celowością i logiczną.
Przypomnieć należy, iż skarżąca przez okres roku już po przeniesieniu na niższe stanowisko (w czasie zwolnienia lekarskiego) otrzymywała dodatek służbowy w niezmienionej wysokości.
Dopiero podjęcie zadań służbowych, zapoznanie z zakresem obowiązków (adekwatnie do niższego stanowiska mniejszych) skutkowało wydaniem zaskarżonej decyzji o obniżeniu dodatku służbowego.
Podkreślić należy, iż stosownie do art. 103 ust. 1 ustawy o Policji, policjant przeniesiony na niższe stanowisko zachowuje prawo do stawki uposażenia pobieranego na poprzednio zajmowanym stanowisku. Zawarte w tym przepisie sformułowanie "zachowuje prawo do stawki uposażenia" nie może być, w ocenie Sądu, utożsamiane z pojęciem "stawką dodatków do uposażenia". O tym, że nie są to pojęcia, co do których można zastosować te same zasady, przemawia wykładnia art. 100 i art. 101 ust. 1 ustawy. Stosownie do art. 100 ustawy, uposażenie policjanta składa się z:
a) uposażenia zasadniczego,
b) dodatków do uposażenia.
Zgodnie z art. 101 ust. 1 tej ustawy, wysokość uposażenia zasadniczego policjanta jest uzależniona od grupy zaszeregowania jego stanowiska służbowego oraz posiadanej wysługi lat. W ustępie 2 art. 101 ustawy zawarta jest delegacja ustawowa do określenia zasad ich otrzymywania.
Natomiast kwestie otrzymywania dodatku służbowego obejmuje przepis art. 104 ust. 3, który w ust. 6 zawiera delegację dla właściwego ministra do ich przyznawania i obniżania. A zatem różne akty wykonawcze regulują kwestie uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia.
Reasumując, nie można było zgodzić się z zarzutem skarżącej, że przepis art. 103 ust. 1 – jako przepis wyższej, bo ustawowej rangi – gwarantuje jej prawo do zachowania w tej samej wysokości zarówno uposażenia, jak i dodatku służbowego.
Zdaniem Sądu, sformułowanie zawarte w art. 103 ust. 1 ustawy o Policji "zachowuje prawo do stawki uposażenia" nie zawiera w sobie prawa do stawki dodatku służbowego w dotychczasowej wysokości. Stawki uposażenia i stawki dodatków do uposażenia określają różne przepisy ustawy i różne akty wykonawcze wydane na podstawie art. 101 ust. 2 i art. 104 ust. 6 omawianej ustawy - są to zasadniczo różne elementy. Uposażenie ma charakter stały a dodatki zmienny.
Dokonując powyższej wykładni, Sąd miał również na uwadze treść art. 103 ust. 3 ustawy pragmatycznej.
Konkludując, uznać należało, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło