II SA/Sz 1190/10
WyrokWSA w Szczecinie2011-03-23
Skład orzekający: Stefan Kłosowski, Maria Mysiak, Danuta Strzelecka-Kuligowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca wykonanie określonych robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane jest prawidłowa, jeśli organ nie wykazał przesłanek istotnego odbiegania robót od ustaleń określonych w przepisach art. 50 ust. 1 pkt 4 tej ustawy?Ratio decidendi
Podstawą zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane jest stwierdzenie, że roboty budowlane wykonano w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w przepisach art. 50 ust. 1 pkt 1–4. Organ powinien w uzasadnieniu decyzji wykazać przesłanki warunkujące zastosowanie tego przepisu, w szczególności rozważyć wpływ odstępstw na nieruchomość sąsiednią oraz inne przepisy prawa. Brak takiego uzasadnienia narusza art. 107 § 3 K.p.a. i uniemożliwia kontrolę prawidłowości zastosowania przepisów.Stan faktyczny
Wspólnota mieszkaniowa wybudowała osłonę śmietnikową, która nie spełniała wymogów minimalnej odległości od granicy działki sąsiedniej określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury. Organ nadzoru budowlanego nakazał wykonanie robót budowlanych w celu doprowadzenia osłony do stanu zgodnego z prawem. Wspólnota zaskarżyła decyzję, podnosząc, że odstępstwo od wymogów jest nieistotne i posiada zgodę właściciela działki sąsiedniej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędziowie Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.),, Sędzia NSA Danuta Strzelecka-Kuligowska, Protokolant Aneta Kukla, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 16 marca 2011 r. sprawy ze skargi Wspólnoty A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. z dnia [...] r. Nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. na rzecz strony skarżącej Wspólnoty A. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Decyzją z dnia [..] r., nr [...] , Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w[...] , działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 81 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz.1118 ze zm.) oraz art. 104 K.p.a., nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej [...] przy ul. [...] w [...] przebudowę osłony śmietnikowej dla potrzeb mieszkańców budynku przy ul. [..]
w [...] poprzez wykonanie następujących robót budowlanych:
1. demontaż konstrukcji dachu wraz z pokryciem,
2. demontaż bramy i krat,
3. rozbiórka części ścian osłony śmietnikowej (czołowa od strony działki nr[...] oraz
częściowo poprzeczne) od strony działki drogowej o numerze geodezyjnym [...] ,
tak aby uzyskać odległość mim. 3 m od granicy działki,
4. rozbiórką tylnej ściany osłony,
5. tyczenie geodezyjne osłony,
6. wykonanie fundamentu wraz z robotami ziemnymi od strony rozebranej ściany
tylnej i uzupełnienie od strony działki o numerze geodezyjnym 668 osłony, tak by
uzyskać wymagane przez inwestora wymiary osłony śmietnikowej,
7. uzupełnienie brakujących ścian osłony śmietnikowej,
8. montaż zdemontowanej konstrukcji dachu wraz z pokryciem dachu,
9. montaż bramy i krat,
10. uzupełnienie posadzki betonowej wewnątrz osłony wraz z podsypką piaskową,
11. wywóz gruzu i uporządkowanie terenu,
w terminie do 16 maja 2011 r., celem doprowadzenia robót budowlanych polegających na budowie przedmiotowej osolony do stanu zgodnego z prawem tj.
z obowiązującymi przepisami, dotyczącymi warunków technicznych, jaki, powinny odpowiadać miejsca do czasowego gromadzenia odpadów.
Od powyższej decyzji odwołanie wniósł P. M. uprawniony do reprezentowania Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul[...] w [...] na podstawie aktu notarialnego z dnia [...] r., Rep. A[...] , oraz [...] na podstawie odpisu z rejestru przedsiębiorców (nr KRS:[...] ).
W odwołaniu podnosił, iż osłona śmietnikowa została wybudowana w miejscu placu gospodarczego z zachowaniem minimalnych odległości od budynków i granic działek sąsiednich określonych w warunkach technicznych. Wprawdzie odległość osłony od granicy z działką drogową nr [...] oscyluje w granicach od 2,04 m
do 2,25 m, jednak na takie jej usytuowanie posiada zgodę właściciela
ww. nieruchomości, tj. Gminy Miasto[...] , wyrażoną w piśmie z dnia [...] r., znak:[...] .
Ponadto w odwołaniu stwierdzono, że art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, nie ma zastosowania w niniejszej sprawie, ponieważ osłona z racji nieznacznego niezachowania odległości od granicy z powyższą działką nr [...] (od 0,96 m do 0,75 m), nie odbiega w sposób istotny od warunków określonych
w przepisach.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
, w wyniku rozpoznania odwołania, decyzją z dnia 13 października
2010 r., numer[...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) - utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy wskazał w uzasadnieniu, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] dniu [...] r. przeprowadził kontrolę zadaszonej osłony śmietnikowej przy ul. [...] w[...] , w trakcie której ustalił, że budowa przedmiotowej osłony realizowana jest na podstawie zgłoszenia dokonanego w dniu [...] r.
w Starostwie Powiatowym w[...] . Osłona, o wymiarach
w rzucie poziomym: 2,54 m na 4,05 m i wysokość 1,85 m, została zbudowana
z cegły klinkierowej i w dniu kontroli nie była jeszcze zadaszona. Ponadto pracownicy Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w [...] ustalili, że nie ma możliwości dojazdu śmieciarki od strony ul.[...] , pojemniki wyciągane są ręcznie w stronę ul[..] . Do osłony śmietnikowej nie dojeżdżają samochody i inwestor nie planuje wykonania dojazdu do niej. W trakcie kontroli dokonano pomiarów, zgodnie z którymi przedmiotowa osłona zlokalizowana jest
w odległości 12,15 m od narożnika ściany najbliższego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, należącego do A. W. oraz w odległości 3,13 m od najbliższej działki, tj. działki drogowej nr[...] .
Dalej organ odwoławczy podał, że w dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wydał postanowienie, w którym, na podstawie art. 81c ust. 2, nałożył na Wspólnotę Mieszkaniową Nieruchomości przy ul[...] w [...] obowiązek przedłożenia inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej przedmiotowej osłony śmietnikowej, z naniesieniem odległości od budynku przy ul[...] , od okna budynku przy Placu [...] i od działki drogowej o nr geod. [...]
w [...] - do dnia [...] r.
W dniu [...] r. Towarzystwo Budownictwa Społecznego, działające w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. [...]
w [...] przedłożyło wymagane dokumenty, z których wynika,
iż przedmiotowa osłona znajduje się w odległości od 2,04 m do 2,25 m od granicy
z działką o nr geod. [...] oraz w odległości 14,74 m od, okna budynku przy Placu [..] .
Po ustaleniu powyższego, organ I instancji wydał w dniu [...] r., decyzję nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w [...] "przesunięcie" osłony śmietnika w "głąb" działki nr [...] , celem uzyskania odległości określonych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury.
W wyniku wniesionego odwołania decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] została uchylona, a sprawę skierowana do ponownego rozpatrzenia ze wskazaniem, iż nakaz przesunięcia osłony śmietnika, czyli rozbiórka i budowa nowej, w innym miejscu, jest niespójny
z wykładnią przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ powiatowy decyzją z dnia
[...] r., znak:[...] , nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul., [...] w [...] przebudowę osłony śmietnikowej celem doprowadzenia jej do stanu zgodnego z przepisami.
Również ta decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego
w [..] została uchylona decyzją organu odwoławczego z dnia [...] r., znak:[...] , a sprawa skierowana do ponownego rozpatrzenia ze względu na brak wyszczególnienia robót budowlanych koniecznych do wykonania w celu doprowadzenia osłony do stanu zgodnego przepisami oraz terminu wykonania robót, co stanowiło uchybienie wykładni przepisów art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane.
Organ powiatowy, ponownie rozpatrując sprawę, zastosował się do wytycznych wskazanych w powyższej decyzji i wydał w dniu 20 sierpnia 2010 r. opisaną na wstępie decyzję - na podstawie ww. art. 51 ust, 1 pkt 2 ustawy. Zgodnie bowiem
z ww. przepisami, właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
Ustosunkowując się do argumentów odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] wyjaśnił, iż plac pod śmietnik objęty był odrębnym postępowaniem administracyjnym, zakończonym ostateczną decyzją organu powiatowego z dnia [...] r., znak:[...] , natomiast niniejsze postępowanie dotyczy osłony śmietnika, której usytuowanie, zgodnie z przedłożoną inwentaryzacją geodezyjną, nie spełnia wymagań dotyczących minimalnych odległości od granicy (działka nr 668), określonych w § 23 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ponadto, przepisy ustawy Prawo budowlane oraz ww. rozporządzenia nie pozostawiają miejsca na uznaniowe ich stosowanie, zatem bez wpływu na przyjęte rozstrzygnięcie pozostaje okoliczność nieistotnego niezachowania odległości od granicy z działką sąsiednią - 668 (od 0,96 m do 0,75 m) oraz zgody jej właściciela na obecne usytuowanie osłony śmietnikowej.
Na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] r., numer[...] , Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. [...] w [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w [...] .
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 7 oraz art. 50 ust. 1 prawa budowlanego.
W uzasadnieniu skargi w pierwszej kolejności wskazano, że osłona śmietnikowa została wybudowana na podstawie zgłoszenia.
Dalej w skardze wskazano, że art. 51 ust 7 prawa budowlanego zezwala na zastosowanie ust. 1 pkt 2 tego przepisu tj. zezwala na nałożenie na inwestora
w drodze decyzji obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego
z prawem tylko wówczas gdy zachodzi jedna z sytuacji opisanych w art. 50 ust. 1 pkt 1 - 4. W sprawie nin. żadna z tych sytuacji nie zachodzi, w szczególności usytuowanie wybudowanej osłony nie odbiega w sposób istotny od warunku odległości (art. 50 ust. 1 pkt 4) opisanego w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury
z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), który wymaga, aby odległość miejsca na kontenery i odpady stałe wynosiła co najmniej
3 m od granicy z działką sąsiednią (tu ta odległość wyniosła 2,25 m i 2,04 m),
a dodatkowo na takie usytuowanie osłony wyraził zgodę właściciel nieruchomości sąsiedniej.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał dotychczas zajmowane stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwaną dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji pod względem zgodności z prawem.
Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd doszedł do przekonania, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że nie ma racji organ odwoławczy twierdząc, iż w przedmiotowej sprawie bez wpływu na przyjęte rozstrzygnięcie pozostaje okoliczność nieistotnego niezachowania odległości od granicy z działką sąsiednią. Słusznie skarżąca wskazuje, że podstawą zastosowania przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r.
Nr 156, poz. 1118 ze zm.) – dalej ustawa, jest ustalenie, że zachodzi jedna z sytuacji opisanych w art. 50 ust. 1 pkt 1 – 4 ustawy. Pomiędzy obu tymi przepisami zachodzi integralny związek, art. 51 ust. 1 wyraźnie bowiem nawiązuje do treści zawartej w art. 50 ust. 1 ustawy. Ten ostatni przepis odnosi się do robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub,
2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych
w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach.
W przedmiotowej sprawie wydaje się oczywistym, że organy obu instancji uznały, jakkolwiek żaden z organów nie wyraził tego expressis verbis, iż roboty budowlane polegające na wybudowaniu osłony śmietnikowej wykonano w sposób istotnie odbiegający od ustaleń określonych w przepisach – art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy. Konsekwencją tego było nałożenie na skarżącą obowiązków, o których mowa w przepisie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Z treści przepisu art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy jednoznacznie wynika, że znajduje on zastosowanie odnośnie robót budowlanych istotnie odbiegających od ustaleń określonych w przepisach. Myli się zatem organ odwoławczy twierdząc, że nieistotne niezachowanie odległości od granicy z działką sąsiednią nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Wręcz przeciwnie, gdyby organy ustaliły, że odstępstwa te nie są istotne, to nie powinny, odnośnie w tak wykonanych robót budowlanych, prowadzić postępowania naprawczego przewidzianego w przepisie art. 51 ustawy.
Samo stwierdzenie, że roboty budowlane wykonane zostały bez zachowania prawem wymaganych odległości od granicy z działką sąsiednią nie wystarczy do uznania, że jest to istotne odstępstwo od ustaleń zawartych w przepisach. Organ winien rozważyć, co powinno znaleźć swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji, kwestię zaistnienia przesłanek warunkujących podjęcie działań w oparciu
o przepis art. 51 ust.1 pkt 2 ustawy. W szczególności organ winien wziąć pod uwagę czy zbliżenie do granicy z działką sąsiednią spowoduje ograniczenia
w zagospodarowaniu tej działki, albo w inny sposób będzie negatywnie oddziaływać na tą nieruchomość, a także czy nie narusza innych przepisów prawa. Nie bez znaczenie w takiej sytuacji będzie fakt, że właściciel działki sąsiedniej wyraził zgodę na zbliżenie do granicy jego działki.
Nie zwarcie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji rozważań we wskazanym powyżej zakresie narusza przepis art. 107 § 3 K.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem nie pozwala na skontrolowanie czy organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepisy art. 50 ust. 1 pkt 4 i art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy. Uznać również należy, że poprzez nie wykazanie przesłanek do ich zastosowania doszło do naruszenia rzeczonych przepisów ustawy.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz na podstawie art. 135, art. 152 i art. 200 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło