I OZ 174/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia G.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 8 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 216/11 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 1 grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego: postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i odrzucić wniosek G.P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 8 września 2011 r., sygn. akt III SA/Kr 216/11 odmówił G.P. przywrócenia terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 1 grudnia 2010 r. nr [...]w przedmiocie zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że decyzją z dnia 1 grudnia 2010 r. nr [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie, utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 10 września 2010 r. nr [...]przyznającą skarżącemu G.P. pomoc finansową w formie zasiłku celowego w kwocie 60 zł z przeznaczeniem na zakup żywności. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego doręczono prawidłowo skarżącemu w dniu 15 grudnia 2010 r. Skargę na powyższą decyzję wniósł skarżący w dniu 15 stycznia 2011 r. (data stempla pocztowego). Postanowieniem z dnia 24 marca 2011 r. Sąd przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie dla skarżącego adwokata. Zarządzeniem z dnia 5 kwietnia 2011 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Krakowie wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokat K.S.. Postanowieniem z dnia 27 kwietnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę skarżącego, jako złożoną po upływie terminu do jej wniesienia. W dniu 17 maja 2011 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynęła opinia pełnomocnika skarżącego, w przedmiocie braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 27 kwietnia 2011 r. W dniu 23 maja 2011 r. do Sądu skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi. Skarżący podniósł, iż od 12 stycznia 2011 r. do 23 lutego 2011 r. przebywał w Ośrodku Rehabilitacyjnym Narządu Ruchu w [...]. Zarządzeniem z dnia 17 sierpnia 2011 r. wezwano skarżącego do podania dokładnej daty, kiedy dowiedział się on o treści postanowienia Sądu z dnia 27 kwietnia 2011 r. odrzucającego jego skargę, jako złożoną z jednodniowym opóźnieniem. W dniu 24 sierpnia 2011 r. skarżący złożył pismo w którym oświadczył, iż o treści postanowienia z dnia 27 kwietnia 2011 r. dowiedział się w dniu 9 maja 2011 r. od swojego pełnomocnika adw. K.S., która przekazała mu kopie tego postanowienia. Sąd I instancji uznał, iż wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Podał, że zgodnie z art. 86 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) zwanej dalej P.p.s.a.- jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Ustawa wskazuje warunki, jakie strona musi spełnić, by jej wniosek o przywrócenie terminu został przez sąd uwzględniony. Chodzi tu w szczególności o przewidziany w art. 87 § 1 cyt. ustawy wymóg złożenia wniosku o przywrócenie terminu w określonym ustawą terminie, tj. w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodobnienie okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87§ 2) i przewidziany w art. 87 § 4 wymóg dopełnienia wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, której nie dokonano w terminie. Z art. 86 § 1 ustawy wynika obowiązek strony uprawdopodobnienia, że niedokonanie w terminie czynności nie było przez nią zawinione. Brak winy -jak wskazuje orzecznictwo (np. post. WSA w Warszawie, I SAB/Wa 78/05) jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd przy tym przyjmuje obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zdaniem Sądu skarżący nie uprawdopodobnił swojego braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Skarżący w dniu 9 maja 2011 r. od swojego pełnomocnika adw. K.S., otrzymał kopie postanowienia Sądu z dnia 27 kwietnia 2011 r. Co najmniej od tej daty skarżący wiedział, iż jego skarga złożona została po terminie. Skarżący nie dołożył jednak należytej staranności i wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi złożył dopiero w dniu 23 maja 2011 r., a więc po upływie 7 dniowego terminu do złożenia takiego wniosku. Termin do złożenia takiego wniosku upłyną bezskutecznie w dniu 16 maja 2011 r. Mając powyższe na uwadze, Sąd I instancji działając na podstawie wyżej przytoczonych przepisów, odmówił skarżącemu przywrócenia terminu. W zażaleniu na powyższe postanowienie G.P. wskazał, że nie został poinformowany przez swojego pełnomocnika o możliwości złożenia wniosku do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o przywrócenie terminu . Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że strona i podejmowane przez nią czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym są ograniczone terminami procesowymi, które służyć mają zdyscyplinowaniu stron postępowania, potrzebie rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym czasie oraz stabilizacji już podjętego rozstrzygnięcia. Z treści art. 85 P.p.s.a. wynika, że czynności w postępowaniu sądowym podjęte przez stronę po upływie terminu są bezskuteczne. Aby uniknąć negatywnych następstw uchybienia terminowi strona może skorzystać z przewidzianej w art. 86 P.p.s.a. instytucji przywrócenia terminu. W myśl § 1 ww. przepisu jeżeli strona nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jak wynika z kolejnych przepisów omawianej ustawy, wniosek o przywrócenie terminu składa się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 P.p.s.a.). We wniosku strona powinna uprawdopodobnić ,że niedokonanie czynności w ustawowo zakreślonym terminie nie wynikało z jej winy (art. 87 § 2 P.p.s.a.). W związku z powyższym, w zaistniałym stanie faktycznym wniosek o przywrócenie terminu złożony przez skarżącego był spóźniony. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd podkreślił, że kserokopie postanowienia o odrzuceniu skargi G.P. otrzymał od swojego pełnomocnika w dniu 9 maja 2011 r., a skarżący dopiero w dniu 23 maja 2011 r. złożył wniosek o przywrócenie terminu. Zatem uchybił siedmiodniowemu terminowi, albowiem ostatni dzień terminu do jego złożenia upływał w dniu 16 maja 2011 r. Okoliczność tą odnotował w swoim postanowieniu także Sąd pierwszej instancji, jednakże nie wyciągnął w związku z jej zaistnieniem właściwych wniosków. Jak stanowi bowiem art. 88 P.p.s.a., spóźniony wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci. Tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał wniosek skarżącego merytorycznie i odmówił przywrócenia terminu z uwagi na nie zaistnienie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Powyższe powoduje, że zaskarżone postanowienie jest wadliwe. Kierując się zatem poglądem przedstawionym w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 grudnia 2009 r. sygn. akt II GPS 5/09, w której wyrażono pogląd ,że zakaz reformationis in peius wynikający z art. 134 § 2 w zw. z art. 193 i 197 § 2 P.p.s.a. nie dotyczy postanowień o charakterze procesowym , a takim jest wydane postanowienie w trybie art. 188 w zw. z art. 88 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i odrzucił wniosek o przywrócenie terminu na podstawie w/w przepisów w zw. z art. 193 i 197 § 2 P.p.s.a.