II SA/Ke 163/11

WyrokWSA w Kielcach2011-03-24

Skład orzekający: Teresa Kobylecka, Dorota Chobian, Dorota Pędziwilk-Moskal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, nie wyjaśniając dostatecznie okoliczności wskazanych przez stronę jako przyczyny uchybienia terminu?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, rozpatrując wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ma obowiązek dokładnego wyjaśnienia okoliczności wskazanych przez stronę jako przyczyna uchybienia, zwłaszcza gdy strona uprawdopodobnia brak winy. W przypadku, gdy strona powołuje się na chorobę własną lub konieczność opieki nad chorym członkiem rodziny, organ powinien podjąć wszelkie działania w celu zweryfikowania tych okoliczności, nawet poprzez zażądanie dodatkowych wyjaśnień. Brak takiego działania stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Strona W. J. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o niepełnosprawności, powołując się na obłożną chorobę własną oraz chorobę męża, która uniemożliwiała jej zastąpienie w czynnościach procesowych. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności odmówił przywrócenia terminu, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy. Sąd administracyjny rozpoznał skargę na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie i stwierdzono, że nie podlega ono wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Kobylecka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Dorota Chobian, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Małgorzata Rymarz, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 marca 2011 r. sprawy ze skargi W. J. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie z dnia [....] znak: [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się wyroku. Postanowieniem z dnia 4 lutego 2011r. Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie, po rozpatrzeniu wniosku W. J., na podstawie art. 59 § 2 kpa w związku z art. 58 kpa odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia o niepełnosprawności, wydanego przez Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 17 grudnia 2010r. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy stwierdził, że strona w żaden sposób nie uprawdopodobniła, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez jej winy, co dla oceny zasadności wniosku o przywrócenie terminu jest niezbędne, zgodnie z art. 58 § 1 kpa. W przypadku niezrozumienia orzeczenia strona mogła zwrócić się do kompetentnego pracownika Powiatowego Zespołu o wyjaśnienie treści, czego nie uczyniła, co świadczy o niezachowaniu staranności. Własne zachowanie nie jest przeszkodą, która uniemożliwiałaby złożenie odwołania w ustawowym terminie. Skoro zachowanie strony cechuje choćby lekkie niedbalstwo, jest winna w uchybieniu terminu. Organ podkreślił także, że skarżąca została prawidłowo pouczona o terminie wniesienia odwołania. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na postanowienie z dnia 4 lutego 2011r. Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie wniosła W. J. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że nie złożyła odwołania w terminie, ponieważ w okresie od 12 stycznia 2011r. do 22 stycznia 2011r. była obłożnie chora, zaś jej chory mąż, także wymagający opieki ponieważ jest po wypadku i operacji nie mógł jej wyręczyć w dokonaniu czynności w terminie. Na dowód przebytej choroby skarżąca załączyła zaświadczenie lekarskie z dnia 17 lutego 2011r., wystawione przez lekarza Samorządowego Zakładu Opieki Zdrowotnej, w którym stwierdza się, że w dniach od 12 stycznia do 22 stycznia 20100r. W. J. była obłożnie chora. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym, stosownie do § 2 powołanego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. zarówno prawem materialnym jak i procesowym. Przedmiotem skargi w sprawie niniejszej jest postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i tylko w tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny jest władny wypowiedzieć się, czy postanowienie to jest zgodne z prawem. Badając legalność zaskarżonego w sprawie niniejszej postanowienia uznać należy, że postanowienie to zostało wydane z naruszeniem prawa (art.58 § 1 oraz art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa), które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art. 58 § 1 kpa w należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 kpa). Zatem, w celu przywrócenia terminu należy uprawdopodobnić, że jego uchybienie nastąpiło bez winy podmiotu, który uchybił terminowi. Chodzi zatem o wskazanie takich okoliczności, których wystąpienie było niezależne od woli skarżącego ( np. obłożna choroba ) i uniemożliwiło mu dopełnienie czynności procesowej w sprawie. Przy braku winy organ administracji publicznej powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. Zdaniem Sądu, organ wydając zaskarżone postanowienie nie wyjaśnił w sposób dostateczny okoliczności, na które skarżąca powoływała się we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Organ, wydając postanowienie na podstawie art. 58 § 1 kpa ma obowiązek podjęć wszelkie działania, których celem, z uwagi na słuszny interes obywateli, będzie dokładne wyjaśnienie okoliczności sprawy, których efektem będzie potwierdzenie przez osobę wnioskującą wiarygodności okoliczności, na które powołała się podając przyczynę niedopełnienia w terminie określonych czynności procesowych. Pamiętać przy tym należy, iż brak winy, o której mowa w art. 58 § 1 kpa, zainteresowany winien tylko uprawdopodobnić, a nie udowodnić. Uprawdopodobnienie natomiast jest środkiem zastępczym, słabszym niż dowód, nie dającym pewności, lecz jedynie wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o danym fakcie. Z akt sprawy wynika, że orzeczenie o niepełnosprawności Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 17 grudnia 2010r., zawierające prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie złożenia odwołania skarżąca otrzymała w dniu 5 stycznia 2011r., zaś odwołanie oraz wniosek o przywrócenie terminu złożyła w dniu 24 stycznia 2011r., czym dopełniła wymogu art. 58 § 2 kpa. Organ odwoławczy w zaskarżonym postanowieniu położył główny nacisk na tę część uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu, która dotyczyła niewiedzy skarżącej w zakresie znaczenia pkt 7 orzeczenia o niepełnosprawności z dnia 17 grudnia 2010r. Zasadnie organ uznał, że ta okoliczność nie uzasadnia opóźnienia w złożeniu odwołania. Jednak w swych krótkich rozważaniach organ nie odniósł się do dalszej części uzasadnienia wniosku, wskazującego na konieczność zapewnienia stałej pomocy i opieki dziecku oraz braku pomocy ze strony chorego męża. Należało zatem wyjaśnić tę okoliczność, jej wpływ na brak możliwości dopełnienia w terminie czynności złożenia odwołania od decyzji, nawet poprzez zażądanie uzupełniających wyjaśnień od skarżącej. Takie postępowanie mogłoby skutkować uzyskaniem informacji, że skarżąca w okresie objętym terminem do złożenia odwołania była obłożnie chora. Taką bowiem okoliczność potwierdza złożone przez nią wraz ze skargą zaświadczenie lekarskie. Uwiarygodnia to twierdzenie strony, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania było przez nią niezawinione, tym bardziej że skarżąca wskazała, że choroba męża uniemożliwiała mu zastąpienie jej w dokonaniu tej czynności w terminie. W konkluzji należy stwierdzić, iż orzekanie przez organ odnośnie przywrócenia skarżącej terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez dostatecznego wyjaśnienia okoliczności, które przy orzekaniu należało wziąć pod uwagę. Uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, stąd zaskarżone postanowienie należało wyeliminować z obrotu prawnego. Z tych przyczyn na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło