V SA/Wa 2136/10

WyrokWSA w Warszawie2011-03-30

Skład orzekający: Andrzej Kania, Beata Krajewska, Krystyna Madalińska-Urbaniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania pomocy finansowej z powodu braku wyciągu pływania potwierdzonego przez właściwy urząd morski, gdy wnioskodawca utracił książeczkę żeglarską i przedłożył inne dokumenty potwierdzające okres zatrudnienia?
Ratio decidendi
Organ nie może odmówić przyznania pomocy finansowej z powodu braku dokumentu, którego dostarczenie jest obiektywnie niemożliwe, jeśli wnioskodawca przedłożył inne dowody potwierdzające spełnienie warunków do uzyskania pomocy. Żądanie dodatkowych dokumentów ponad te, które jednoznacznie potwierdzają dane we wniosku, stanowi przekroczenie uprawnień organu i narusza zasadę praworządności.
Stan faktyczny
J. Z. złożył wniosek o dofinansowanie w ramach programu operacyjnego dotyczącego zarządzania krajową flotą rybacką, deklarując trwałe zaprzestanie wykonywania zawodu rybaka oraz wskazując okres zatrudnienia od 1978 do 2010 roku. Organ wymagał uzupełnienia wniosku o wyciąg pływania potwierdzony przez właściwy urząd morski za okres 1978-1993, którego wnioskodawca nie mógł dostarczyć z powodu zagubienia książeczki żeglarskiej. Organ przyznał pomoc tylko za okres od 1993 do 2010 roku. Prezes ARiMR utrzymał tę decyzję w odwołaniu. Skarżący zaskarżył decyzję do WSA, kwestionując wymóg dostarczenia wyciągu pływania potwierdzonego przez urząd morski za sporny okres.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia lipca 2010 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Andrzej Kania, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Krystyna Madalińska-Urbaniak, Protokolant specjalista - Anna Wiśniewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 marca 2011 r. sprawy ze skargi J. Z. na decyzję Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia ... lipca 2010 r. nr ... w przedmiocie przyznania pomocy finansowej ze środków z budżetu Unii Europejskiej w niższej wysokości uchyla zaskarżoną decyzję W dniu [...] marca 2010 r. J. Z. złożył Wniosek o dofinansowanie w ramach środka 1.5. Rekompensaty społeczno-gospodarcze w celu zarządzania krajową flotą rybacką, Program Operacyjny "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" – operacja wcześniejsza emerytura. We wniosku J. Z. zadeklarował trwałe zaprzestanie wykonywania zawodu rybaka, wskazał okres zatrudnienia na statkach rybackich w charakterze rybaka od maja 1978 r. do marca 2010 r. i dochodził udzielenia mu pomocy publicznej w kwocie 150.000 zł W dniu [...] kwietnia 2010 r. Wnioskodawca został wezwany przez Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez uzupełnienie wyciągu pływania potwierdzonego przez właściwy urząd morski o okres od [...] maja 1978 r. do [...] maja 1993 r., ponieważ dokument potwierdzający zatrudnienie na statku rybackim za ten okres, dołączony do wniosku, został wystawiony przez [...], nie zaś zgodnie z załącznikiem do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 – Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" – przez właściwy urząd morski. W piśmie z dnia [...] maja 2010 r. Wnioskodawca oświadczył, iż nie składa nowych wniosków dowodowych. Decyzją z dnia [...] maja 2010 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał J. Z. rekompensatę w kwocie 113.136,94 zł w uzasadnieniu wskazując, iż organ przyjął za udowodnione 13,73 lat pracy Wnioskodawcy w zawodzie rybaka i za ten czas wyliczona została przysługująca mu rekompensata. W odwołaniu z dnia [...] maja 2010 r. do Prezesa ARiMR od powyższej decyzji J. Z. wyjaśnił, iż przyczyną niedostarczenia wyciągu pływania za okres od maja 1978 r. do maja 1993 r. potwierdzonego przez urząd morski było zagubienie książeczki żeglarskiej. Wniósł o uznanie za dokumenty potwierdzające jego zatrudnienie: świadectwa pracy i wyciągu pływania sporządzonego przez [...] Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z dnia [...] maja 2010 r. W uzasadnieniu swej decyzji Prezes ARiMR potwierdził spełnienie przez J. Z. wszystkich warunków do uzyskania rekompensaty, określonych w § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 – Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013" (tzw. rozporządzenie krajowe). Jednakże na podstawie złożonych przez Stronę dokumentów uwzględniony do przyznania pomocy finansowej mógł być jedynie okres od 7 grudnia 1993 r. do 10 marca 2010 r. ponieważ tylko ten okres został wykazany wyciągiem pływania potwierdzonym przez właściwy urząd morski, co jest wymagane zgodnie z pkt 5 Załącznika I do rozporządzenia krajowego. W skardze z dnia [...] sierpnia 2010 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. Z. oświadczył, iż nie zgada się z decyzją Prezesa ARiMR z [...] lipca 2010 r., potwierdził fakt zagubienia książeczki żeglarskiej i zajął stanowisko, iż w tej sytuacji dokumentami potwierdzającymi zakwestionowany przez organ okres pracy w charakterze rybaka na statkach rybackich powinno być świadectwo pracy i spis sporządzony przez [...] w [...]. W odpowiedzi na skargę organ zajął dotychczasowe stanowisko podkreślając, iż [...]. nie jest podmiotem uprawnionym do potwierdzania wyciągów pływania w myśl załącznika do rozporządzenia MRiRW z 26 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 p.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd stanął na stanowisku, iż skarga jest zasadna, co prowadzi do uchylenia zaskarżonej decyzji. Stan faktyczny sprawy został prawidłowo ustalony w toku postępowania administracyjnego i jest między Stronami jest bezsporny. J. Z. spełnia warunki określone w § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 czerwca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 – Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007 – 2013", tzn.: 1) trwale zaprzestał wykonywania zawodu rybaka; 2) ukończył co najmniej 55 rok życia; 3) pracował w zawodzie rybaka na statkach rybackich co najmniej przez 10 lat, przy czym co najmniej 12 miesięcy w okresie 24 miesięcy bezpośrednio poprzedzających dzień złożenia wniosku o dofinansowanie. Organ nie kwestionuje także faktu wykonywania przez Skarżącego zawodu rybaka na statkach rybackich w całym wskazanym przez niego we wniosku o dofinansowanie okresie, tzn. od 1978 r. do 2010 r. Wynika to bowiem ze złożonego przy wniosku świadectwa pracy i wyciągu pływania sporządzonego przez [...]. w [...]. Spór w sprawie dotyczy wyłącznie uznania za udokumentowany, dla celu uzyskania środka rekompensaty społeczno-gospodarczej, całego okresu wykonywania przez Skarżącego zawodu rybaka na statkach rybackich, pomimo zagubienia przez niego książeczki żeglarskiej zawierającej wpisy odnoszące się do lat 1978 – 1993 a w konsekwencji niemożności dostarczenia przez Rybaka za te lata wyciągu pływania potwierdzonego przez właściwy urząd morski. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na podstawie § 37 ust. 3 obowiązującego w dniu składania przez Skarżącego Wniosku o dofinansowanie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2009 r. i stanowiących jego integralną część wykazów określonych jako "I. Załączniki, które dołącza się do wniosku o dofinansowanie" nie wynika wymóg załączenia do wniosku wszystkich wymienionych w ust. 5 dokumentów dla uzyskania środka rekompensaty społeczno-gospodarczej w celu zarządzania krajową flotą rybacką. § 37 ust 3. rozporządzenia krajowego stanowi, iż do wniosku o dofinansowanie dołącza się, określone w załączniku do rozporządzenia w części I, dokumenty potwierdzające dane zawarte we wniosku. Z przytoczonego przepisu wynika obowiązek Strony dostarczenia do organu tylko i wyłącznie tych, z określonych w załączniku, dokumentów, które jednoznacznie potwierdzają dane wskazane we wniosku. Skarżący, co jest bezsporne, dołączył do wniosku dokumenty wymienione w I. Załączniku ust. 5 pkt 1 (na dzień składania wniosku), tj. "dokumenty potwierdzające zatrudnienie na statku rybackim" w całym wskazanym we wniosku okresie. Dokumenty "potwierdzające pracę na statku rybackim" wymagane są od wejścia w życie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2010 r. (tj. od 26 marca 2010 r.) zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty i zwracania pomocy finansowej na realizację środków objętych osią priorytetową 1 - Środki na rzecz dostosowania floty rybackiej, zawartą w programie operacyjnym "Zrównoważony rozwój sektora rybołówstwa i nadbrzeżnych obszarów rybackich 2007-2013". Ustawa z dnia 3 kwietnia 2009 r. o wspieraniu zrównoważonego rozwoju sektora rybackiego z udziałem Europejskiego Funduszu Rybackiego (Dz. U. 2009 r., nr 72, poz. 619) w art. 13 ust. 1 stanowi, iż do postępowań w sprawach indywidualnych dotyczących przyznawania pomocy rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Odstępstwa od zasad k.p.a. ustawa z 3 kwietnia 2009 r. przewidziała w art. 13 ust. 4, 5 i 6 stanowiąc, że: • odwołanie od decyzji w sprawie przyznania pomocy Prezes ARiMR rozpatruje w terminie dwóch miesięcy od dnia otrzymania odwołania i to nie wstrzymuje wykonania decyzji; • w przypadku, o którym mowa w art. 155 k.p.a. organ wyższego stopnia może zmienić decyzję ostateczną w sprawie przyznania pomocy, na mocy której strona nabyła prawo, również bez zgody strony, jeżeli nie ograniczy to nabytych przez nią praw, • strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne, • przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się. Ograniczona zatem została zasada prawdy obiektywnej poprzez odejście od obowiązku organu podejmowania z urzędu wszelkich kroków co do zebrania materiału dowodowego poprzez przeniesienie ciężaru dowodu na osobę, która z tego faktu wywodzić będzie korzystne dla niej skutki prawne. W rozpatrywanej sprawie jednakże to Skarżący złożył dowód - wyciąg pływania na statkach morskich sporządzony przez [...]. w [...] i organ zobowiązany był uwzględnić ten dowód. Zgodnie bowiem z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Stosowanie przepisu art. 75 § 1 k.p.a. nie zostało przez przepisy ustawy z 3 kwietnia 2009 r. wyłączone ani ograniczone. Żądanie większej liczby dokumentów, ponad te, które już potwierdzają okoliczności istotne dla przyznania pomocy, w ocenie Sądu, jest przekroczeniem uprawnień organu nie mającym umocowania w obowiązujących przepisach. Niezależnie od powyższego, w rozpatrywanej sprawie, Rybak nie mógł złożyć żądanego przez organ wyciągu pływania potwierdzonego przez właściwy urząd morski, ponieważ zagubił książeczkę żeglarską zawierającą (art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o pracy na morskich statkach handlowych - Dz. U. z dnia 8 lipca 1991 r.) wpisy obrazujące "przebieg pracy na statkach" w spornym okresie lat 1978 – 1993. Utracił więc dokument, którego zapisy właściwy urząd morski tylko potwierdza. Zgłoszenie utraty książeczki żeglarskiej dyrektorowi urzędu morskiego, który ją wydał skutkowałoby wyłącznie wystawieniem nowej książeczki w trybie przewidzianym w § 6 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 2 kwietnia 2003 r. w sprawie książeczki żeglarskiej i opłat za jej wystawienie (Dz. U. z dnia 16 kwietnia 2003 r.), nie zaś odtworzeniem zagubionego dokumentu. Książeczka żeglarska jest bowiem swoistym paszportem uprawniającym do przekraczania granicy Państwa Polskiego (art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o pracy na morskich statkach handlowych), którego wystawienia dyrektor urzędu morskiego odmawia osobie, wobec której zachodzą przesłanki odmowy wydania paszportu ( art. 13 ust. 1 pkt 2 lit. d ustawy z dnia 23 maja 1991 r.). W ocenie Sądu uzależnianie przyznania pomocy publicznej od przedłożenia przez Wnioskodawcę dokumentu, którego dostarczenie jest obiektywnie niemożliwe, w sytuacji, gdy innymi dowodami wykazał on istnienie po jego stronie przesłanek warunkujących uzyskanie rekompensaty narusza zasadę praworządności wyrażoną w art. 6 k.p.a., która w niniejszej sprawie w żadnej mierze nie ulega ograniczeniu. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ winien uwzględnić powyższe wskazania Sądu. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło