II OZ 657/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia P. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1280/10 odrzucające sprzeciw P. B. od zarządzenia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 27 lutego 2012 r. pozostawiającego wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nakazu dokonania trwałego zabetonowania otworów postanawia: odrzucić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1280/10 odrzucił sprzeciw P. B. na zarządzenie referendarza sądowego z dnia 27 lutego 2012 r. o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi P. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 25 sierpnia 2010 r.. Sąd I instancji wskazał, że w dniu 3 stycznia 2012 r. skarżący, za pomocą poczty elektronicznej złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. Referendarz sądowy wezwał P. B. do uzupełnienia braków formalnych wniosku poprzez jego własnoręczne podpisanie, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pomimo upływu zakreślonego terminu skarżący nie uzupełnił wskazanych braków formalnych, w związku z tym referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 27 lutego 2012 r. pozostawił wniosek bez rozpoznania. P. B. wniósł drogą elektroniczną sprzeciw na powyższe zarządzenie. Z uwagi na brak własnoręcznego podpisu skarżący został wezwany pismem z dnia 21 marca 2012 r. do uzupełnienia braku formalnego, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia sprzeciwu. Pomimo prawidłowo doręczonego wezwania w dniu 27 marca 2012 r., pozostało ono bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wskazał, że sprzeciw jest pismem procesowym, zatem powinien czynić zadość wszystkim wymaganiom stawianym takiemu pismu, w tym określonemu w art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej powoływana jako p.p.s.a.), czyli winien zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Sprzeciw złożony bez podpisu strony jest obarczony brakiem formalnym, którego nieuzupełnienie, po uprzednim wezwaniu sądu, skutkuje jego odrzuceniem. W niniejszej sprawie bezspornym jest fakt, że skarżący został wezwany o osobiste podpisanie sprzeciwu wniesionego drogą elektroniczną, jednak nie zastosował się do wezwania sądu. Dlatego też taki sprzeciw należało odrzucić w oparciu o art. 259 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, a także sprzeciw wniesiony przez adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego, niezawierający uzasadnienia, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. W dniu 21 czerwca 2012 r. P. B. złożył drogą elektroniczną zażalenie na powyższe postanowienie. Skarżący twierdził, że jego pisma nie posiadały braku formalnego, gdyż były podpisane bezpiecznym kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2012 r., doręczonym w dniu 29 czerwca 2012 r., wezwał stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych przez podpisanie pisma, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia zażalenia. Pomimo upływu zakreślonego terminu niniejsze zarządzenie nie zostało wykonane. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Podpis powinien być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 p.p.s.a., które w tej sprawie nie występują. Podpisem jest znak ręczny określonej osoby, noszący indywidualne i powtarzalne cechy, pozwalające odróżnić go od innych i umożliwiające identyfikację osoby podpisującego oraz zbadanie autentyczności podpisu (Hanna Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2005, str. 204-205). Z powyższej definicji jednoznacznie wynika, że podpis musi być własnoręczny. W sytuacji braku własnoręcznego podpisu, sąd wzywa stronę do usunięcia braku formalnego pisma przez jego podpisanie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zasadnie, zarządzeniem z dnia 22 czerwca 2012 r. wezwał stronę do podpisania zażalenia. Dla skuteczności pisma wnoszonego przez stronę drogą elektroniczną konieczne jest późniejsze opatrzenie go własnoręcznym podpisem. Tylko tak złożony podpis spełnia wymagania przewidziane w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Skarżący nie uzupełnił jednak, w zakreślonym przez sąd terminie, wymienionego braku formalnego i nie podpisał zażalenia. Wobec niewykonania zarządzenia Sądu I instancji zażalenie P. B. na postanowienie z dnia 25 kwietnia 2012 r. należało uznać za obarczone brakiem formalnym. Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 178 i art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.