VII SA/Wa 1824/10

WyrokWSA w Warszawie2011-04-01

Skład orzekający: Bożena Więch-Baranowska, Bogusław Cieśla, Daria Gawlak – Nowakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo zatwierdził projekt budowlany zamienny, nie dokonując jego pełnej analizy zgodnie z art. 35 Prawa budowlanego i nie odnosząc się do zarzutów strony w odwołaniu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy nie dopełnił obowiązku wyczerpującego zbadania stanu faktycznego sprawy i nie dokonał analizy projektu budowlanego zamiennego zgodnie z art. 35 Prawa budowlanego. Organ nie odniósł się również do zarzutów strony w odwołaniu, naruszając tym samym zasadę prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.) oraz art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zgodnie z którym wiążące są wskazania co do dalszego postępowania zawarte w orzeczeniu sądu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego dla budynku mieszkalnego, który został wybudowany z istotnymi odstępstwami od pierwotnego pozwolenia na budowę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zatwierdził projekt zamienny. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po uchyleniu wcześniejszej decyzji przez WSA, ponownie rozpoznał sprawę i uchylił decyzję organu I instancji, orzekając o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego dla części budynku mieszkalnego. Strony skarżące zarzuciły naruszenie ich praw oraz przepisów Prawa budowlanego. WSA w Warszawie uchylił decyzję organu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdził, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, oraz zasądził zwrot kosztów postępowania od organu na rzecz skarżących.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Daria Gawlak – Nowakowska, Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi E. T. i L. D. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz E. T. i L. D. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją z dnia [...] września 2008 r. nr [...] na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 r. ze zm.) oraz art. 51 ust. 4 i art.83 ustawy z dnia 7 lipca 1594 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 156 poz. 1118 z 2006 r. ze zm.), zatwierdził J. C. projekt budowlany zamienny, uwzględniający zmiany wykonane przy budowie budynku mieszkalnego położonego przy ul. [...] w [...], nałożył jednocześnie obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku. Organ w uzasadnieniu wskazał, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że budynek mieszkalny położony przy ul. [...] w [...] został zrealizowany na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę nr [...] z dnia [...] czerwca 1987 r. wydanej przez Urząd Miejski w [...]. Budynek został wybudowany z istotnymi odstępstwami od warunków ww. pozwolenia na budowę tj., zmieniono formę architektoniczno-budowlaną budynku - wykonano budynek parterowy z wysokim dachem zamiast piętrowego ze stropodachem. Na powyższe odstępstwa nie została przedłożona przez inwestora stosowana dokumentacja zatwierdzona przez właściwy organ. Z tego względu organ przyjął, że powyższe zmiany nie zostały usankcjonowane decyzją administracyjną. W trakcie czynności kontrolnych inwestor przedłożył projekt adaptacji strychu w ww. obiekcie budowlanym na cele mieszkalne, stanowiący załącznik do decyzji z dnia [...] maja 1993 r. Organ przy tym podkreślił, iż dysponowanie przez inwestora ww. decyzją odnosząca się jedynie do adaptacji strychu spornego budynku na cele mieszkalne, nie zmienia faktu, że wcześniej wykonane roboty budowlane zostały przeprowadzone niezgodnie z warunkami pozwolenia na budowę Nr [...]. Z uwagi na powyższe Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] decyzją Nr [...] znak: [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazał inwestorowi w wyznaczonym terminie sporządzenie i przedłożenie projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie realizacji obiektu budowlanego. J. C. w dniu [...] maja 2008 r. dostarczyła do organu wymaganą dokumentację z tego względu organ zatwierdził projekt zamienny. E. T. i L. D. wnieśli odwołanie od ww. decyzji, wnioskując o jej uchylenie. Decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r., znak: [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił ww. decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzja organu odwoławczego była przedmiotem kontroli sądowej. Wyrokiem z dnia 10 września 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 659/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję organu II instancji. W związku z powyższym organ II instancji ponownie rozpoznał odwołanie E. T. i L. D. od decyzji organu I instancji biorąc pod uwagę zalecenia zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydanym w niniejszej sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa art. 83 ust.2 ustawy Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane orzekł o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wykonane przy budowie w części dot. budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Jednocześnie nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku. W uzasadnieniu organ wskazał, że J. C. przedłożyła wymagany projekt budowlany zamienny, a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] zatwierdził przedłożony projekt i nakazał uzyskanie przez inwestora pozwolenia na użytkowanie inwestycji. W ocenie organu odwoławczego decyzja ta posiada wady jednakże mogą one zostać wyeliminowane w postępowaniu odwoławczym. Organ I instancji nie dokonał analizy/oceny przedłożonego projektu zgodnie z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. W świetle orzecznictwa sądowo-administracyjnego "wykonanie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego nie oznacza automatycznego jego zatwierdzenia. Przed wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ nadzoru budowlanego powinien działać stosownie do dyspozycji art. 35 ustawy Prawo budowlane" (wyrok WSA w Warszawie z dnia 31 maja 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 504/07). Ponadto przedłożony projekt zamienny i zatwierdzony decyzją organu I instancji nie jest opieczętowany. Zostało to uzupełnione w ramach prowadzonego postępowania II-go instancyjnego. Po zapoznaniu się z materiałem dowodowym zebranym w niniejszej sprawie organ odwoławczy stwierdził, że projekt budowlany zamienny jest kompletny, zgodny z przepisami zarówno technicznymi jak i dot. zagospodarowania przestrzennego. Ponadto przedłożony projekt budowlany zamienny sporządzony został przez osobę ze stosownymi uprawnieniami i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego. Projektant złożył oświadczenie, że projekt budowlany zamienny został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. W ocenie organu II instancji rozwiązania przyjęte w projekcie zamiennym nie naruszają uzasadnionych i chronionych przepisami interesów osób trzecich, w tym Skarżących i czynią zadość warunkom określonym w przepisach, w tym techniczno - budowlanych. Budowa budynku prowadzona była na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Postępowanie niniejsze miało na celu zbadanie i zalegalizowanie dokonanych istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Nic można zatem uznać, że budowa ww. budynku jest samowolą budowlaną. Organ wskazał, że projekt budowlany zamienny zawiera również rozwiązania odnośnie "prowizorycznego garażu". Z treści projektu wynika, że wiata garażu znajduje się w złym stanie technicznym. W dokumentacji tej wskazano roboty budowlane do wykonania celem doprowadzenia wiaty do użytkowania. W związku z tym, iż wiata garażowa nie była objęta niniejszym postępowaniem powiatowy organ nadzoru budowlanego powinien rozważyć czy odnośnie tego przedmiotu nie należy wszcząć odrębnego postępowania administracyjnego. Z uwagi na powyższe [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł merytorycznie w niniejszej sprawie zatwierdzając projekt budowlany w części dot. budyniu mieszkalnego oznaczonego w planie zagospodarowania przestrzennego działki nr [...] z wyłączeniem garażu oznaczonego cyfrą [...] w projekcie zagospodarowania działki. Skargę do sądu administracyjnego złożyli E. T. i L. D.. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zarzucili, że projekt zamienny został sporządzony z naruszeniem ich praw oraz z naruszeniem prawa budowlanego. Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje poprzednie stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. nr 153,poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa ( art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przesądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2002r., Nr 153, poz 1270 ze zm.) przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju naruszenia wystąpiły, wobec czego należy uznać, iż skarga jest zasadna. Dokonując kontroli legalnościowej decyzji będącej przedmiotem skargi w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów dotyczących naruszenia prawa procesowego, gdyż kluczowe znaczenie dla prawidłowego rozpoznania sprawy mają ustalenia faktyczne, tylko bowiem przy prawidłowo ustalonym stanie faktycznym zgodnym z rzeczywistym, określić można prawa i obowiązki stron. W ocenie Sądu, postępowanie na podstawie, którego wydano zaskarżoną decyzję jest obarczone wadami wynikającymi z istotnego naruszenia zasad i przepisów postępowania administracyjnego, gdyż organ orzekający w sprawie nie dopełnił obowiązku wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w stopniu koniecznym do jej rozstrzygnięcia. Obowiązek organu administracji państwowej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych ze sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do trafnego zastosowania przepisu prawa, wynika z zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.). Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim gwarancje zawarte w przepisach regulujących postępowanie dowodowe. Zgodnie z uregulowaniami zawartymi w Dziale Il ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) organ administracji w toku postępowania administracyjnego jest zobowiązany do przeprowadzenia postępowania dowodowego. Istotą tego postępowania jest ustalenie wszelkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy, po to, by następnie dokonać ich oceny pod kątem przepisów materialno-prawnych. Fakt wniesienia przez stronę odwołania od decyzji organu pierwszej instancji przenosi na organ drugiej instancji kompetencję do ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy. Oznacza to, że obowiązkiem organu odwoławczego jest rozpatrzyć wszystkie żądania wniosku i zarzuty strony i ustosunkowanie się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji. W rozpoznawanej sprawie podstawą prawną rozstrzygnięcia organu był art. 51 ustawy Prawo budowlane. Tryb postępowania wskazany w tym przepisie ma na celu doprowadzenie budowy do stanu zgodnego z prawem co oznacza również wyeliminowanie naruszenia interesów osób trzecich. Działanie organu może sprowadzać się tylko do nałożenia obowiązku przedstawienia przez inwestora projektu zamiennego, który uwzględni dokonane wcześniej odstępstwa od zatwierdzanego projektu budowlanego ale również dokonania szczegółowego sporządzenia tego projektu pod kątem wymogów z art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego i uwzględnienia uzasadnionych interesów osób trzecich. Przy czym należy podkreślić, że do dokonania samodzielnej oceny przedstawionego przez inwestorkę projektu zamiennego stosownie do przepisu art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego organ odwoławczy był zobowiązany wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanym 10 września 2009r., w sprawie VII SA/Wa 659/09. Zgodnie zaś z treścią art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą ten sąd oraz organ którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Naruszenie przez organ administracji publicznej art. 153, w razie złożenia skargi powoduje konieczności uchylenia zaskarżonego aktu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał analizy projektu zamiennego. Nie odniósł się również do zarzutów skarżących zgłoszonych w odwołaniu, dotyczących naruszenia w złożonym projekcie bezwzględnie obowiązujących przepisów techniczno – budowlanych. Lakoniczne uzasadnienie decyzji sprowadzające się do stwierdzenia, że projekt zamienny został sporządzony prze osobę posiadającą stosowne uprawnienia i zgodnie z wymogami określonymi w przepisach Prawa budowlanego oraz, iż projektant złożył oświadczenie, że projekt został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej nie może być uznaną za właściwą ocenę projektu będącą obowiązkiem organu w świetle przepisu art. 35 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, a tym samym za wykonanie wytycznych sądu wskazanych w uzasadnieniu wyroku z 10 września 2009r. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 45 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z 30 sierpnia 2002r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło