I SA/Wa 1652/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Kosińska Sędziowie: WSA Emilia Lewandowska WSA Bogdan Wolski (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 lipca 2011 r. sprawy ze skargi J. K. i J. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania oddala skargę. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania J. K. i J. K. od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] odmawiającej uwzględnienia wniosku J. i J. K. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], stanowiącą działkę nr [...] z obrębu [...] o pow. [...] m2, zajętą pod drogę publiczną – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne. Prezydent W. decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. odmówił uwzględnienia wniosku J. K. i J. K. z dnia 12 stycznia 2006 r. oraz wniosku z dnia 12 marca 2010 r. o przyznanie odszkodowania za opisaną wyżej nieruchomość zajętą pod drogę publiczną, stwierdzając w uzasadnieniu decyzji, iż wniosek złożony został po upływie ustawowego terminu. Z odwołaniem od powyższego rozstrzygnięcia wystąpili J. K. i J. K. Wojewoda [...], uzasadniając rozstrzygnięcie sprawy w postępowaniu odwoławczym, wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 i ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.) nieruchomości pozostające w dniu 31 grudnia 1998 r. we władaniu Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego, nie stanowiące ich własności, a zajęte pod drogi publiczne, z dniem 1 stycznia 1999 r. stają się z mocy prawa własnością Skarbu Państwa lub właściwych jednostek samorządu terytorialnego za odszkodowaniem, które jest ustalane i wypłacane na wniosek właściciela złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r., a po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Z ustaleń organu wynika, że wniosek w przedmiotowej sprawie o przyznanie odszkodowania złożony został w dniu 12 stycznia 2006 r., a więc z uchybieniem terminu przewidzianego w art. 73 powołanej ustawy, będącego terminem prawa materialnego, którego upływ powoduje wygaśnięcie roszczenia i stanowi przesłankę do nieuwzględnienia wniosku strony o ustalenie odszkodowania, a zatem – w ocenie organu odwoławczego – zasadne jest rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego. Skargę na decyzję Wojewody [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyli J. K. i J. K., nie zgadzając się ze stanowiskiem organu i twierdząc, że jest ona krzywdząca. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że zachowanie terminu do złożenia wniosku o odszkodowanie nie było możliwe z uwagi na opieszałość Wojewody [...], który dopiero w 2010 r. wydał decyzję stwierdzającą nabycie wymienionej nieruchomości przez Gminę W., która to decyzja była konieczna do dochodzenia roszczenia odszkodowawczego. Wystąpienie z wnioskiem o odszkodowanie przed wydaniem wskazanej decyzji byłoby, zdaniem skarżących, przedwczesne i obarczone ryzykiem odrzucenia takiego wniosku jako nieuprawnionego. Ponadto dopiero ostateczna decyzja Wojewody [...] była podstawą do ujawnienia w księdze wieczystej przejścia własności przedmiotowej nieruchomości na Gminę. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Ocena zaskarżonej decyzji przeprowadzona w zakresie wynikającym z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") nie potwierdza, aby w toku postępowania administracyjnego uchybiono prawu w sposób uzasadniający uchylenie decyzji. Uzasadniając powyższe stanowisko należy przede wszystkim przypomnieć, iż art. 73 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.; dalej: "ustawa"), stanowi: odszkodowanie, o którym mowa w ust. 1 i 2, będzie ustalane i wypłacane według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniach za wywłaszczone nieruchomości, na wniosek właściciela nieruchomości złożony w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2005 r. Po upływie tego okresu roszczenie wygasa. Jeżeli zatem po upływie okresu określonego w art. 73 ust. 4 ustawy roszczenie o ustalenie i wypłacanie odszkodowania wygasa, to oznacza, iż złożenie stosownego wniosku po dniu 31 grudnia 2005 r. nie może prowadzić do przyznania odszkodowania nawet w wypadku spełnienia pozostałych ustawowych warunków. Postępowanie w sprawie administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją zostało wszczęte w następstwie podania J. K. i J. K. złożonego w dniu 12 stycznia 2006 r. Okoliczności tej skarżący nie kwestionują. Oznacza to, iż w stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania decyzji nie było możliwe uwzględnienie żądania przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...], stanowiącą działkę nr [...], gdyż w dniu 1 stycznia 2006 r. roszczenie o wypłatę odszkodowania ostatecznie wygasło. Odnosząc się dodatkowo stanowiska prezentowanego w skardze Sąd wyjaśnia, iż ustawa w jakikolwiek sposób nie odnosi się, ustalając termin wygaśnięcia roszczenia, do daty wydania decyzji stwierdzającej nabycie nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Wobec tego wydanie decyzji w tym przedmiocie pod dniu 31 grudnia 2005 r. w jakikolwiek sposób nie niweczy skutku uchybienia ustawowego terminu do wystąpienia z odpowiednim żądaniem. Dodać w tym miejscu należy, iż art. 73 ust. 4 ustawy były wielokrotnie przedmiotem oceny Trybunału Konstytucyjnego w związku pytaniami prawnymi, wnioskami i skargami konstytucyjnym, w których wskazywano na niezgodność tego przepisu z Konstytucją. I tak przykładowo w wyroku z dnia 15 września 2009 r. (P 33/07) Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż art. 73 ust. 4 ustawy w zakresie, w jakim określa termin wygaśnięcia roszczenia o odszkodowanie bez powiązania z faktem i datą wydania decyzji, o której mowa w art. 73 ust. 3 tej ustawy, jest zgodny z art. 2, art. 32 ust. 1 i art. 64 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast w wyroku z dnia 19 maja 2011 r. (K 20/09) Trybunał Konstytucyjny orzekł, ustosunkowując się do wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich, iż art. 73 ust. 4 ustawy jest zgodny z art. 21 ust. 2 w związku z art. 31 ust. 3 oraz z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i wywodzoną z niego zasadą poprawnej legislacji. Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą, co oznacza, w odniesieniu do przedmiotowej sprawy administracyjnej, iż właściwe organy administracji publicznej były obowiązane uwzględnić przy rozstrzygnięciu sprawy art. 73 ust. 4 ustawy w jego dotychczasowym brzmieniu. Przepis ten nie został bowiem do dnia wydania decyzji zmieniony lub uchylony w następstwie odpowiedniej nowelizacji ustawy lub uchylony w wyniku wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Stan prawny obowiązujący w dniu wydania decyzji stanowił także podstawę oceny legalności zaskarżonego aktu. Decyzje organów obu instancji, z uwagi na złożenie podania w dniu 12 stycznia 2006 r., nie uchybiają zatem prawu w sposób uzasadniający wyeliminowanie tych aktów z obrotu prawnego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.