IV SAB/Wa 4/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędziowie Sędzia WSA Aneta Dąbrowska (spr.), Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Protokolant ref. staż. Renata Puchalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi M. M. i M. M. na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku - oddala skargę - W dniu 22 grudnia 2010 r. skarżący M. M. i M. M. - reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika - wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie rozpoznania wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Powiatu w W. z [...] października 1974 r. o przejęciu na własność Państwa za rentę gospodarstwa rolnego wraz z budynkami, położonego w W. przy ul. [...] w granicach działek nr [...],[...] i [...]. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż skarżąca wnioskiem z dnia 25 marca 2009 r. wystąpiła do Ministra o stwierdzenie nieważności ww decyzji z [...] października 1974 r. Organ nie podjął żadnych czynności, a pismem z 17 kwietnia 2009 r. poinformował skarżącą, iż z uwagi na napływ dużej ilości spraw tego rodzaju i konieczności ich rozpatrzenia według kolejności zgłoszeń, wniosek skarżącej zostanie rozpatrzony w IV kwartale 2009 r. Organ w wyznaczonym terminie nie rozpoznał wniosku i nie podjął też żadnych czynności. Wobec tego skarżąca pismami z 8 lutego 2010 r. i następnie z 2 marca 2010 r. wezwała Ministra do rozstrzygnięcia sprawy. Pismem z 26 marca 2010 r. organ zawiadomił skarżącą, że jej wniosek zostanie rozpoznany do dnia 30 września 2010 r. podając jako przyczynę konieczność podjęcia dodatkowych czynności celem uzupełnienia materiału dowodowego sprawy oraz ustalenia adresów zamieszkania wszystkich stron postępowania. Jednocześnie Minister wezwał skarżącą do wskazania aktualnego adresu zamieszkania uczestnika postępowania S. M. W odpowiedzi na wezwanie organu, skarżąca poinformowała, iż ww osoba zmarła, a jej jedynym spadkobiercą jest M. M. Na dowód powyższego przedłożono odpis postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej, któremu M. M. również udzielił pełnomocnictwa potwierdził wszystkie dotychczasowe czynności dokonane w jego imieniu. Dalej podniesiono, iż działanie organu narusza nie tylko art. 35 § 1 K.p.a., ale także art. 12 K.p.a. W ocenie skarżących iluzoryczne prowadzenie przez organ postępowania, które ogranicza się w najlepszym przypadku do wyznaczania nowych, odleglejszych terminów załatwienia sprawy, przesadza o bezczynności Ministra. Dodatkowo skarżący podnieśli, iż składali już skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, jednak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z 7 września 2010 r. sygn. akt IV SAB/Wa 99/10 uznał, że organ nie pozostaje w bezczynności, albowiem na dzień wyrokowania nie upłynął jeszcze nowy termin załatwienia sprawy, wyznaczony ówcześnie na dzień 30 września 2010 r. Pomimo upływu ww terminu organ w dalszym ciągu nie podjął żadnych działań, nie wydał żądanego rozstrzygnięcia, ani nawet nie wyznaczył nowego terminu. Działanie organu stanowi zatem, w ocenie skarżących, zaprzeczenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego, w tym zasady legalizmu i zaufania obywateli do organów Państwa oraz konstytucyjnej zasady państwa prawnego. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi - w odpowiedzi na skargę - wniósł o jej oddalenie. Przedstawił dotychczasowy tok postępowania oraz wskazał, iż wniesiona skarga jest tożsamą ze skargą w sprawie, w której toczy się postępowanie sądowe (sygn. akt IV SAB/Wa 99/10), a zatem uznać ją należy za bezzasadną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. W sprawach ze skargi na bezczynność organów administracji publicznej sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili orzekania. Innymi słowy przedmiotem niniejszego postępowania jest wyłącznie kwestia czy organ w dacie orzekania pozostaje w bezczynności. Z bezczynnością organu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm" zwana dalej: P.p.s.a.) mamy do czynienia wówczas, gdy w ustawowym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności. Dla dopuszczalności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt (decyzja, postanowienie, inny akt) nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność organu spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu w ich podjęciu lub dokonaniu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 86). Przede wszystkim należy podkreślić, iż zasada sformułowana w art. 6 K.p.a., zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwienia spraw określonych w art. 35 i 36 K.p.a. Obowiązek załatwienia spraw bez zbędnej zwłoki pozostaje także w bezpośrednim związku z zasadami wyrażonymi w art. 7 i 8 K.p.a., zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa. W myśl art. 35 § 3 K.p.a. załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić - nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 K.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest, zgodnie z treścią art. 36 K.p.a., zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. W niniejszej sprawie bezspornym jest, że Minister Rolnictwa Rozwoju Wsi nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie wniosku skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Powiatu w W. z [...] października 1974 r. o przejęciu na własność Państwa za rentę gospodarstwa rolnego wraz z budynkami, położonego w W. przy ul. [...] w granicach działek nr [...],[...] i [...]. Nie może jednak ujść uwadze, iż skarżący niniejszą skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wnieśli 22 grudnia 2010 r., czyli wówczas gdy wyrok Sądu wydany 7 września 2010 r. - na skutek rozpoznania poprzedniej skargi skarżących na bezczynność Ministra - nie był jeszcze prawomocny (sygn. akt IV SAB/Wa 99/10). Tym samym akta sprawy znajdowały się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, albowiem są one zwracane do organu wraz z odpisem prawomocnego wyroku Sądu. W tej sytuacji Minister przekazał skargę M.M. i M. M. wniesioną 22 grudnia 2010 r. do Sądu w trybie art. 54 § 1 P.p.s.a., udzielając na nią odpowiedzi, bez akt administracyjnych sprawy. Z kolei Sąd doręczył organowi odpis prawomocnego wyroku z 7 września 2010r. wraz z uzasadnieniem 17 stycznia 2011 r. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu trudno zarzucić organowi bezczynność w sytuacji, gdy od maja 2010 r. (data przekazania przez Ministra akt sprawy do Sądu w związku ze skargą na bezczynność zarejestrowaną pod sygn. akt IV SAB/Wa 99/10) do chwili obecnej, nie dysponował aktami sprawy i nie mógł prowadzić postępowania wyjaśniającego, a to z przyczyn od niego niezależnych. Tym niemniej po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku i zwrocie akt sprawy Minister winien niezwłocznie podjąć działania w celu zakończenia postępowania wszczętego wnioskiem z dnia 25 marca 2009 r. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę - jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw - oddalił.