I OZ 776/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 2080/10 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z dnia 19 kwietnia 2011 r. w sprawie ze skargi K.K, na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] sierpnia 2010 r. Nr [...] w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił K.K., reprezentowanemu przez adwokata, przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tego Sądu z dnia 19 kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd stwierdził, iż w uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że doręczenie odpisu wyroku z dnia 19 kwietnia 2011 r. wraz z uzasadnieniem nastąpiło nie do rąk skarżącego, lecz pismo to odebrała jego córka, która przekazała mu je ze znacznym opóźnieniem i nie potrafiła określić dokładnie kiedy doręczenie miało miejsce. O terminie doręczenia, które miało miejsce w dniu 17 czerwca 2011 r., skarżący dowiedział się kiedy przeglądał akta w Sądzie w dniu 19 lipca 2011 r., a więc dzień po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zdaniem Sądu powyższe okoliczności nie wskazywały na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu i nie mogły stanowić przesłanki przywrócenia terminu w myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a. Sąd podkreślił, iż doręczenie odpisu wyroku z dnia 19 kwietnia 2011 r. wraz z uzasadnieniem nastąpiło w trybie art. 72 ustawy P.p.s.a. do rąk dorosłego domownika, zaś przekazanie skarżącemu przez jego córkę przesyłki z opóźnieniem pozostaje bez wpływu na ocenę dochowania należytej staranności przez stronę. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł K.K., prawidłowo reprezentowany, domagając się zmiany zaskarżonego orzeczenia i przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Sądowi zarzucono naruszenie art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a. poprzez jego wadliwą wykładnię prowadzącą do przyjęcia, iż czynności podjęte przez skarżącego w celu ustalenia daty doręczenia odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem nie mogą być uznane za przejaw staranności strony i w konsekwencji obarczenie skarżącego winą w uchybieniu. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego wskazał, iż informację o terminie doręczenia domownikowi przesyłki zawierającej odpis wyroku wraz z uzasadnieniem mógł powziąć dopiero po upływie terminu do wniesienia skargi. Zainteresowanie jakie wykazywał skarżący oraz podejmowane przez niego czynności wskazują na dbałość o zachowanie terminu, a stanowisko wyrażone przez Sąd I instancji jest niezasadne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu powinien powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku, co wynika z art. 87 § 2 tej ustawy. W orzecznictwie zarówno sądów administracyjnych jak i Sądu Najwyższego przyjmuje się, iż kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Powszechnie przyjmuje się – jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego – obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia z 14 stycznia 1972 roku, sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972/7-8/144). Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Wprawdzie brak winy w uchybieniu terminowi zainteresowany winien uprawdopodobnić, a nie udowodnić, co świadczy o odformalizowaniu i uproszczeniu postępowania i co ma być udogodnieniem dla zainteresowanego, lecz jednocześnie uprawdopodobnienie winno dotyczyć takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie braku winy strony w uchybieniu terminu. Okoliczności przedstawione przez skarżącego nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd I instancji trafnie ocenił, że strona skarżąca nie uprawdopodobniła braku swej winy w uchybieniu terminu, gdyż okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie to było niezawinione. Istotne w okolicznościach niniejszej sprawy jest bowiem to, że wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi zostało przesłane na adres skarżącego i doręczone wobec nieobecności adresata przesyłki dorosłemu domownikowi. Zatem, wobec prawidłowego doręczenia wezwania skarżącemu, zgodnie z art. 73 § 1 P.p.s.a., nie można przyjąć, by opóźnienie przekazania przez córkę skarżącego przesyłki zawierającej wezwanie do uiszczenia wpisu i tym samym zwłoka w uiszczeniu wpisu, nastąpiło bez winy skarżącego. Wbrew twierdzeniom żalącego, wskazać należy, iż doręczenie dokonane w niniejszej sprawie jest skuteczne. Córka skarżącego, odbierając przesyłkę zawierającą wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi, podjęła się jej przekazania skarżącemu, co też uczyniła. Fakt, iż przekazanie to nastąpiło ze znacznym opóźnieniem nie może stanowić jednak przesłanki przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przyjąć zatem należy, iż Sąd I instancji zasadnie oddalił wniosek o przywrócenie uchybionego terminu uznając, iż skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Tym samym zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.