II SA/Wa 295/11

PostanowienieWSA w Warszawie2011-04-27

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska, Przemysław Szustakiewicz, Janusz Walawski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga funkcjonariusza Służby Więziennej na decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego podlega kognicji sądu administracyjnego, czy też sądu powszechnego?
Ratio decidendi
Skarga funkcjonariusza Służby Więziennej na decyzję o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 220 ustawy o Służbie Więziennej, spory o roszczenia ze stosunku służbowego, które nie są wymienione w art. 218 i 219 tej ustawy, rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest takim sporem, co skutkuje niedopuszczalnością skargi do sądu administracyjnego.
Stan faktyczny
J.S., funkcjonariusz Służby Więziennej, złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Dyrektor Zakładu Karnego odmówił przyznania pomocy, wskazując, że wnioskodawca był współwłaścicielem lokalu mieszkalnego. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej utrzymał tę decyzję w mocy. J.S. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę J.S. jako niedopuszczalną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie WSA Przemysław Szustakiewicz Janusz Walawski (spr.) Protokolant asystent sędziego Joanna Ukalska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszom Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego postanawia odrzucić skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Warszawie decyzją nr [..] z dnia [...] listopada 2010 r., wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 171, art. 184, art. 187 ust. 2 oraz art. 268 ust. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. Nr 79, poz. 523), utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...] czerwca 2010 r. Dyrektora Zakładu Karnego w S. o odmowie przyznania J.S. pomocy finansowej przysługującej funkcjonariuszom Służby Więziennej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W uzasadnieniu organ wskazał, iż Dyrektor Zakładu Karnego w S. po rozpatrzeniu wniosku J.S. z dnia [...] lipca 2007 roku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, wydał decyzję odmawiającą przyznania przedmiotowej pomocy, z uwagi na fakt, iż nie spełnia on warunków do jej przyznania. Organ wyjaśnił, iż funkcjonariusz w dniu złożenia wniosku był współwłaścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w S. W odwołaniu od powyższej decyzji funkcjonariusz wniósł o jej zmianę lub uchylenie, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię oraz naruszenie art. 10 § 1 kpa poprzez niezastosowanie tego przepisu w niniejszej sprawie. W decyzji z dnia [...] listopada 2010 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Warszawie wyjaśnił, że prawo do pomocy finansowej, o którym mowa w art. 184 ustawy o Służbie Więziennej, jest świadczeniem ekwiwalentnym w stosunku do świadczenia rzeczowego w postaci otrzymania lokalu w drodze decyzji administracyjnej na podstawie art. 170 ustawy o Służbie Więziennej. Prawo do lokalu mieszkalnego jest zatem prawem podstawowym i dopiero gdy prawo do lokalu mieszkalnego nie może być zrealizowane, funkcjonariuszowi przysługuje pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego w spółdzielni mieszkaniowej albo domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość, położonych w miejscowości pełnienia służby lub miejscowości pobliskiej. Skoro J.S. na dzień złożenia wniosku był właścicielem lokalu mieszkalnego nr [...] przy ul. [...] w S., to na mocy art. 187 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej jest osobą nieuprawnioną do przydziału lokalu mieszkalnego, a zatem nie przysługuje mu również pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję J.S. wniósł o jej uchylenie. Zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego oraz prawa procesowego, w tym szeregu zasad kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje. Skarga J.S. jest niedopuszczalna. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w art. 3 § 2 zawiera zamknięty katalog aktów i czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, natomiast w § 3 tego artykułu znajduje się odesłanie do regulacji szczególnych, które przewidują drogę sądowoadministracyjną. Badając dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego należy również brać pod uwagę inne unormowania, które wprost wyłączają kognicję sądów administracyjnych. Przykładem, w którym ustawodawca wyraźnie wyłączył właściwość sądu administracyjnego w określonych sprawach jest ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. Nr 79, poz. 523). Zgodnie z art. 217 ust. 2 powyższej ustawy przez sprawy ze stosunku służbowego należy rozumieć: nawiązanie stosunku służbowego, powoływanie oraz mianowanie funkcjonariuszy na stanowiska służbowe, przenoszenie, odwoływanie i zwalnianie ze stanowisk służbowych, nadawanie stopni Służby Więziennej, zawieszanie w czynnościach służbowych, zwalnianie ze służby, stwierdzanie wygaśnięcia stosunku służbowego, ustalanie uposażenia, przyznawanie świadczeń pieniężnych oraz inne konieczne czynności związane z powstaniem, zmianą, ustaniem stosunku służbowego oraz realizacją wynikających z treści tego stosunku służbowego uprawnień i obowiązków funkcjonariuszy. W dalszych artykułach cytowana ustawa wskazuje, które ze spraw dotyczących stosunku służbowego podlegają kognicji sądom administracyjnym, sądom powszechnym, a które zostały w ogóle wyłączone z oceny sądowej. Zgodnie z art. 218 ust. 1 i ust. 5 sprawy dotyczące: 1) zwolnienia ze służby, 2) przeniesienia z urzędu do pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, 3) przeniesienia na niższe stanowisko służbowe, 4) zawieszenia w czynnościach służbowych, - rozstrzyga się w formie decyzji. Od decyzji organu odwoławczego przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na zasadach określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Stosownie zaś do art. 219 ust. 1 i ust. 3 sprawy wynikające z podległości służbowej, dotyczące: 1) powoływania oraz mianowania na stanowiska służbowe, 2) odwoływania oraz zwalniania ze stanowisk służbowych i przenoszenia do dyspozycji, 3) nadawania stopni Służby Więziennej, 4) delegowania do czasowego pełnienia służby w innej jednostce organizacyjnej, 5) oddelegowania do wykonywania zadań służbowych poza Służbą Więzienną w kraju lub poza granicami państwa, 6) powierzenia obowiązków służbowych na innym stanowisku służbowym, - rozstrzyga się w formie rozkazu personalnego. Rozkaz personalny jest wykonalny z dniem w nim określonym. Od rozkazu personalnego odwołanie nie przysługuje. W art. 220 ustawodawca wskazał natomiast, że spory o roszczenia ze stosunku służbowego funkcjonariuszy w sprawach niewymienionych w art. 218 ust. 1 i art. 219 ust. 1 i 2 rozpatruje sąd właściwy w sprawach z zakresu prawa pracy. Stosownie zaś do treści art. 268 ust. 2 cytowanej ustawy, postępowania dotyczące decyzji w sprawach lokalu mieszkalnego, przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego, przyznania równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania albo równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, wydanych na podstawie ustawy, o której mowa w art. 273, wszczęte i niezakończone decyzją ostateczną do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy są prowadzone na podstawie przepisów niniejszej ustawy. Pomimo więc faktu, iż decyzja organu I instancji została wydana pod rządami ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.), zastosowanie w niniejszej sprawie – w myśl cytowanego powyżej przepisu art. 268 ust. 2 ustawy, będzie miała zastosowanie nowa ustawa o Służbie Więziennej z dnia 9 kwietnia 2010 r. (Dz. U. Nr 79, poz. 523). W niniejszej sprawie skarga J.S. dotyczy decyzji o odmowie przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego. Nie ulega wątpliwości, iż pomoc finansowa na uzyskanie lokalu mieszkalnego jest sprawą ze stosunku służbowego, dotyczy bowiem realizacji uprawnień funkcjonariusza wynikających ze stosunku służbowego. Powyższe zagadnienie nie zostało wymienione ani w art. 218 cytowanej ustawy, w którym zostały wskazane sprawy podlegające kognicji sądu administracyjnego, ani też w art. 219, zawierającym katalog spraw niedpodlegających kontroli sądów administracyjnych i powszechnych. Stąd też stosownie do art. 220 należy uznać, iż sprawa dotycząca przyznania pomocy finansowej na uzyskanie lokalu mieszkalnego w Służbie Więziennej została objęta kognicją sądu powszechnego. Biorąc powyższe pod uwagę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło