II SAB/Sz 19/11

WyrokWSA w Szczecinie2011-04-28

Skład orzekający: Barbara Gebel, Katarzyna Grzegorczyk-Meder, Arkadiusz Windak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wójt Gminy pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, gdy uzależnia jej udzielenie od wniesienia opłaty za kserokopię, mimo że dostęp do informacji publicznej jest co do zasady bezpłatny?
Ratio decidendi
Wójt Gminy pozostaje w bezczynności, jeśli nie udostępni informacji publicznej lub nie wyda decyzji odmownej w ustawowym terminie. Uzależnianie udostępnienia informacji publicznej od wniesienia opłaty za kserokopię, gdy dostęp do informacji jest co do zasady bezpłatny, stanowi naruszenie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej i może prowadzić do uznania organu za bezczynny. Sąd zobowiązał Wójta do załatwienia wniosku w określonym terminie.
Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył skargę na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, wskazując, że organ uzależnił udzielenie części informacji od wniesienia opłaty za kserokopię. Skarżący argumentował, że dostęp do informacji publicznej jest bezpłatny, a organ nie zastosował się do przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wójt Gminy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, twierdząc, że część informacji została udostępniona w BIP, a pozostałe mogą być udostępnione odpłatnie. Skarżący podtrzymał skargę, wskazując na brak udostępnienia konkretnego protokołu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zobowiązał Wójta Gminy do załatwienia punktu 3 wniosku skarżącego z dnia 3 stycznia 2011 r. w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, a w pozostałym zakresie postępowanie umorzył. Zasądził od Wójta Gminy na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Gebel, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk-Meder (spr.), Sędzia WSA Arkadiusz Windak, Protokolant Małgorzata Płocharska-Małys, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A. B. na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązać Wójta Gminy do załatwienia punktu 3 wniosku skarżącego z dnia [...], w terminie 14 dni od dnia otrzymania prawomocnego wyroku, w pozostałym zakresie postępowanie umorzyć, II. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego A. B. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] r. A. B. wniósł skargę na bezczynność Wójta Gminy [...] w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W skardze podał, że dnia 3 stycznia 2011 r. wystąpił z wnioskiem do Wójta Gminy [...] o udostępnienie informacji publicznej obejmującej: 1/ załącznik nr 6 do uchwały Nr XLVII/293/2010 Rady Gminy [...] z dnia 29 października 2010 r. w sprawie uchwalenia zmiany studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] , tj. rozstrzygnięcia o sposobie rozpatrzenia uwag zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, 2/ załącznik graficzny przedstawiający projektowane zmiany studium dla obrębu [...] wyłożonego do wglądu na podstawie obwieszczenia Wójta z dnia 10 sierpnia 2010 r., tj. fragmentu projektu studium przed zmianami przyjętymi ostatecznie przez radę gminy ww. uchwałą, 3/ protokół z dyskusji społecznej nad projektem zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] z dnia 24 września 2010 r. 4/ protokoły z obrad rady gminy na sesjach Nr XLVIII z dnia 29 października 2010 r., Nr I z dnia 2 grudnia 2010 r. oraz Nr II z dnia 29 grudnia 2010 r., 5/ wszystkie uchwały wraz załącznikami podjęte na sesjach wymienionych w pkt 4, z wyłączeniem opublikowanych w Biuletynie Informacji Publicznej gminy, 6/ wszystkie załączniki do uchwał podjętych na sesjach wymienionych w pkt 4 i opublikowanych na stronie BIP, o ile te załączniki nie zostały opublikowane, jak w przypadku załącznika wymienionego w pkt 1 wniosku, 7/ wszystkie protokoły z prac wszystkich komisji rady od 2 grudnia 2010 r. do 3 stycznia 2011 r. W uzasadnieniu skargi A. B. podał, że na podstawie art. 61 Konstytucji RP każdy obywatel ma prawo dostępu do wiedzy o działalności władz publicznych prowadzonej w oparciu o art. 7 Ustawy Zasadniczej. Podał również, że w terminie przewidzianym w ustawie o dostępie do informacji publicznej udostępniono mu jedynie informacje opisane w pkt 1 i 2 wniosku. Z kolei 20 stycznia 2011 r. doręczono skarżącemu pismo Wójta Gminy [...] , który udzielenie informacji uzależnił od wniesienia opłaty za wykonanie kserokopii. Skarżący powołując się na treść art. 7 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej podniósł, że dostęp do informacji jest bezpłatny a wyjątkiem jest sytuacja określona w art. 15. W jego przypadku nie może być mowy o żądaniu wniesienia opłat, albowiem wykonanie kserokopii nie wiąże się z przekształceniem informacji w inną formę. A. B. powołał się również na treść art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy, który nakłada na podmiot udostępniający informację zapewnienie możliwości kopiowania tej informacji albo jej wydruku. Nadto, statut Gminy [...] w § 67 okt 3 lit. a gwarantuje skarżącemu prawo do uzyskania bezpłatnej informacji w sposób i w czasie zapewniającym aktualną wiedzę o stanie samorządu gminy, jednostek organizacyjnych gminy oraz ich majątku. A. B. wskazał również, że zarządzenie Nr 20/2008 Wójta Gminy [...] z dnia 21 czerwca 2008 r. jest sprzeczne zarówno z Konstytucją RP jak i z ustawą o dostępie do informacji publicznej. Skarżący stwierdził, że w kwestii wyznaczania cenników w przepisach wprowadzanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 września 2002 r. sygn. K 38/01. Przytoczył również wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 października 2002 r. II SA 812/00 oraz WSA we Wrocławiu z dnia 20 października 2004 r., IV SA/Wr 505/04 odnoszące się do opłat związanych z udostępnianiem informacji publicznej i stwierdził, że wskazana przez Wójta podstawa prawna zobowiązująca skarżącego do poniesienia kosztów jest niezgodna z przepisami powszechnie obowiązującego prawa. Jeżeli natomiast domaganie się opłat jest uzasadnione, to nie mogą być one wyliczone wadliwie. Uzależnianie udostępnienia informacji publicznej od wadliwie określonych kosztów skutkuje bezczynnością organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej. W dalszej części skargi A. B. uzasadniał prawne przesłanki udostępnienia jako informacji publicznej protokołu z sesji rady gminy i brak podstaw do uzależnienia udostępnienia tej informacji od uprzedniego zatwierdzenia protokołu przez radę. A. B. podniósł również, że we wniosku z dnia 2 stycznia 2011 r. jako ewentualną formę udostępnienia żądanej informacji wskazał jej publikację w Biuletynie Informacji Publicznej, co nie może wiązać się z żądnymi opłatami. Wójt zamiast piętrzyć- w przekonaniu skarżącego - trudności mógł opublikować żądane informacje w BIP. Wójt Gminy [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podał, że poinformował skarżącego w piśmie z dnia 17 stycznia 2011 r., iż wszystkie załączniki do uchwały Nr XLVIII/293/2010 Rady Gminy [...] z dnia 29 października 2010 r. są umieszczone w Biuletynie Informacji Publicznej. W Biuletynie umieszczone są również wszystkie uchwały z załącznikami z sesji w dniach 29 października 2010 r., 2 grudnia 2010 r. i 29 grudnia 2010 r. Odnosząc się do pozostałych wniosków Wójt stwierdził, że mogą one zostać udostępnione poprzez sporządzenie odpłatnych kopii. Wójt wyjaśniał również, że oprócz przekazanej skarżącemu informacji o udostępnieniu informacji publicznej w BIP, jeden z załączników, który nie został opublikowany doręczył odrębnie. Podał nadto, że skarżący po udostępnienieu informacji opisanych w pkt 1,4,5 i 6 swojego wniosku, nie ponawiał żądania doręczenia informacji w pozostałym zakresie i z tego powodu organ uznał, że w całości wypełnił obowiązek udzielenia informacji publicznej. Po wyznaczeniu terminu rozprawy skarżący pismem, które opatrzył datą 9 lutego 2011 r., a które wpłynęło do Sądu 20 kwietnia 2011 r. poinformował Sąd, że w związku z pismem Wójta Gminy [...] z dnia 5 kwietnia 2011 r. i udostępnieniem mu żądanej informacji opisanej w pkt 4 i 7 wniosku z dnia 3 stycznia 2011 r., oświadcza, że podtrzymuje skargę na bezczynność Wójta, gdyż nie została mu udostępniona informacja opisana w pkt 3 wniosku. Wójt Gminy [...] w piśmie z dnia 27 kwietnia 2011 r. wniósł o umorzenie postępowania podnosząc, że wszelkie nie przekazane skarżącemu kserokopie dokumentów, o których wydanie się zwracał, zostały mu udostępnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem ( jeżeli ustawy nie stanowią inaczej). Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że skarga w niniejszej sprawie dotyczy bezczynności organu, nie zaś odmowy udzielenia informacji publicznej. Skarżący ograniczył żądanie skargi o udostępnienie mu informacji publicznej, o która występował do pkt 3 wniosku z dnia 3 stycznia 2011 r., dotyczącego protokołu z dnia 24 września 2010 r. z dyskusji społecznej nad projektem zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] . A. B. twierdził, że tej informacji mu nie udostępniono i z tego powodu Wójt Gminy [...] pozostaje w bezczynności co do udostępnienia skarżącemu żądanej przez niego informacji publicznej. Skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej (vide: wyrok NSA z dnia 24.05.2006 I OSK 601/05- Lex nr 236545). Zarzut bezczynności organu zawsze musi być rozpatrywany na gruncie konkretnej regulacji prawnej. Artykuł 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie, a zgodnie z treścią ust. 2, przepisy ustawy nie naruszają przepisów innych ustaw określających odmienne zasady i tryb dostępu do informacji, będących informacjami publicznymi. Analizując treść wyżej przytoczonego artykułu 1 ustawy należy uznać, że zasadą powinno być udostępnianie informacji publicznej w trybie i na zasadach przewidzianych w omawianej ustawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Ponieważ sformułowania dotyczące pojęcia informacji publicznej są niejasne, przy ich wykładni należy również kierować się treścią art. 61 Konstytucji RP. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne, a także inne podmioty, które tę władzę realizują bądź gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, w zakresie tych kompetencji. Informację publiczną stanowi więc treść dokumentów urzędowych czy wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej, niezależnie do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. W tym znaczeniu informacje publiczne mogą się odnosić do osób prywatnych. Oznacza to, że informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Taki sam charakter ma również wiadomość niewytworzona przez wskazane wyżej podmioty, lecz odnosząca się do nich (zob. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 I OSK 775/10- (dostępny na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Istotne znaczenie ma również i to, czy informacja, której udzielenia domaga się strona jest w posiadaniu podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia. Skoro żądanie udostępnienia informacji dotyczy protokołu z dyskusji społecznej nad projektem zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy [...] z dnia 24 września 2010 r., to zważywszy na zakres kompetencji gminy, określonych przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, żądany dokument może być w posiadaniu Wójta Gminy [...] . Zauważyć nadto należy, że w żadnym z pism kierowanych do skarżącego jak i w odpowiedzi na skargę, organ nie kwestionował posiadania sprawozdania, nie kwestionował nadto w żadnej prawem przewidzianej formie, że nie stanowi ono informacji publicznej w rozumieniu ustawy. Podkreślić należy, że zawsze, gdy w grę wchodzi informacja publiczna, niezależnie od tego, w czym będzie zawarta, każdy ma prawo dostępu do takiego dokumentu, o ile nie zajdą ograniczenia wynikające z obowiązujących przepisów, np. z powodu ochrony danych osobowych. Celem skargi na bezczynność jest zwalczanie zwłoki w załatwianiu sprawy. W przypadku bezczynności organu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, pozytywne rozstrzygnięcie, czyli uwzględnienie skargi może prowadzić jedynie do nakazania organowi załatwienia wniosku podmiotu domagającego się udostępnienia informacji publicznej w sposób wynikający z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, natomiast Sąd administracyjny nie może w wyroku przesądzać sposobu załatwienia sprawy. Pozostawanie w bezczynności przez podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej oznacza niepodjęcie przez ten podmiot we wskazanym w art. 13 powołanej ustawy terminie stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia (tak NSA w wyroku z dnia 24 maja 2006 r., l OSK 601/05, Lex nr 236545). Jak bowiem wynika z ust. 1 tego przepisu, oraz z art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, jeżeli w momencie otrzymania wniosku podmiot zobowiązany jest w posiadaniu informacji publicznej, to jest on zobligowany do jej udostępnienia bez zbędnej zwłoki lub wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia, przy czym decyzja odmowna, oraz decyzja o umorzeniu, o której mowa w art. 14 ust.2 ustawy to dwa przypadki, w których ustawodawca przewiduje wydanie decyzji administracyjnej. Z bezczynnością podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej mamy do czynienia również w przypadku, gdy nie powiadamia on w trybie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o powodach opóźnienia i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona jak i w sytuacji gdy organ nie powiadamia wnioskodawcy, że żądana informacja nie jest informacją publiczną lub że nie posiada żądanej informacji. Reasumując należy zatem wskazać, że informacja, o którą wystąpił A. B., opisana w pkt 3 jego wniosku z dnia 3 stycznia 2011 r. dotyczy informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej, a podmiot do którego się zwrócił jest w rozumieniu w/w ustawy podmiotem obowiązanym do udzielenia takiej informacji. Ponieważ informacja ta nie została wnioskodawcy udostępniona, nie została wydana decyzja o odmowie jej udzielenia, jak i nie poinformowano skarżącego, że organ jej nie posiada podmiot obowiązany dopuścił się bezczynności w załatwieniu ww. wniosku skarżącego. W tej sytuacji niezasadne jest żądanie umorzenia w całości postępowania zawarte w piśmie Wójta Gminy [...] z dnia 27 kwietnia 2011 r., bowiem umorzenie dotyczy tylko tej części postępowania, która wiąże się z informacją publiczną niespornie udostępnioną. Wójt Gminy [...] rozpatrując wniosek skarżącego o udostępnienie informacji publicznej w części określonej w pkt 3 jego wniosku, uwzględni ocenę prawną wyrażoną w niniejszym wyroku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w [...] na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 powołanej wyżej ustawy

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło