I SA/Gd 214/11

WyrokWSA w Gdańsku2011-04-28

Skład orzekający: Sławomir Kozik, Elżbieta Rischka, Małgorzata Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, który wcześniej został importowany z państwa trzeciego do państwa członkowskiego i tam dopuszczony do obrotu, podstawą opodatkowania akcyzą jest kwota zapłacona za ten towar w państwie trzecim, czy wartość ustalona na podstawie przeciętnych cen rynkowych?
Ratio decidendi
W przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, który wcześniej został dopuszczony do obrotu w innym państwie członkowskim UE, podstawę opodatkowania akcyzą stanowi wartość celna samochodu powiększona o należne cło. Przepis art. 104 ust. 6 ustawy o podatku akcyzowym stanowi lex specialis, wyłączający stosowanie innych przepisów zezwalających organowi na weryfikację wartości samochodu. Wartość celna jest kategorią celną, a nie podatkową, i podlega weryfikacji na podstawie prawa celnego.
Stan faktyczny
Skarżący nabył wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy, który wcześniej został zakupiony w USA i dopuszczony do obrotu w Niemczech. Zadeklarował podstawę opodatkowania akcyzą w kwocie 15.734 zł. Organ celny I instancji, porównując tę kwotę ze średnią wartością rynkową (104.532 zł), uznał ją za zaniżoną i określił zobowiązanie podatkowe na 6.222 zł. Dyrektor Izby Celnej utrzymał decyzję w mocy, uznając wyjaśnienia podatnika dotyczące uszkodzeń pojazdu za niewystarczające do obniżenia podstawy opodatkowania poniżej kwoty 33.450 zł.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego. Określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Sławomir Kozik (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Dorota Pellowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi S. Ś.-K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 24 stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 27 października 2010 r. nr [...] 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; 3. zasądza od Dyrektora Izby Celej na rzecz strony skarżącej kwotę 132 (sto trzydzieści dwa) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania. W dniu 28 września 2010 r. do Oddziału Celnego wpłynął wniosek S. Ś. - K. o wydanie potwierdzenia zapłaty akcyzy w związku z nabyciem wewnątrzwspólnotowym samochodu osobowego marki [...]. Wraz z wnioskiem złożona została deklaracja uproszczona nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U, w której jako podstawę opodatkowania wskazano kwotę 15.734,- zł oraz należny podatek akcyzowy w kwocie 2.927,- zł. Z załączonych do deklaracji dokumentów, tj. karty z danymi identyfikacyjnymi samochodu, umowy kupna z dnia 1 sierpnia 2010 r., dowodu rejestracyjnego oraz dokumentu niemieckiej odprawy celnej z dnia 21 września 2010 r. wynikało, że przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia był samochód osobowy, dopuszczony wcześniej do obrotu w innym państwie członkowskim Wspólnoty Europejskiej zgodnie z przepisami celnymi, ale niezarejestrowany na terytorium innego państwa członkowskiego. Organ I instancji dokonał porównania ze średnią wartością rynkową podobnego samochodu osobowego ustaloną na podstawie ofert z internetowych stron giełdowych moto.allegro.pl i otomoto.pl, która po odliczeniu VAT i akcyzy wyniosła 104.532,- zł. Z uwagi na to uznano, że zadeklarowana podstawa opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej netto, a różnica wyniosła 88.798,- zł, co daje 564%. Pismem dnia 29 września 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego wezwał podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego oraz do przedstawienia przedmiotowego samochodu w siedzibie Oddziału Celnego celem przeprowadzenia oględzin. Podatnik odebrał wezwanie osobiście i tego samego dnia doręczył trzy wydruki z internetowej strony otomoto.pl z ofertami sprzedaży samochodu marki [...] rok produkcji 2010 oraz pismo, w którym jako przyczyny uzasadniające wysokość podstawy opodatkowania wskazał na uszkodzenia pojazdu powstałe w wyniku kolizji drogowej oraz fakt, że pojazd nie posiada gwarancji producenta. Dodatkowo podatnik stwierdził, że nawet po dokonaniu napraw pojazd osiągnąłby cenę niższą niż rynkowa, a zakup za cenę wyższą byłby nieopłacalny. W załączeniu pisma podatnik przekazał zdjęcia pojazdu dokumentujące uszkodzenia oraz potwierdzenie wykonania przelewu na kwotę 16.000,- zł. W dniu 5 października 2010 r. przedłożono ocenę techniczną, w której rzeczoznawca dokonał wyceny i określił ubytek wartości przedmiotowego pojazdu z tytułu uszkodzeń na 57%. Postanowieniem z dnia 7 października 2010 r. Naczelnik Urzędu Celnego wszczął z urzędu postępowanie podatkowe, mające na celu określenie wysokości zobowiązania podatkowego w związku z wewnątrzwspólnotowym nabyciem przedmiotowego samochodu osobowego. W dniu 13 października 2010 r. dokonano oględzin przedmiotowego samochodu, co zostało potwierdzone stosownym protokołem oraz dokumentacją fotograficzną. Naczelnik Urzędu Celnego decyzją z dnia 27 października 2010 r. określił wysokość zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego w kwocie 6.222,- zł. Pismem z dnia 8 listopada 2010 r. strona odwołała się od powyższej decyzji zarzucając organowi podatkowego naruszenie art. 104 ust. 6 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym w związku z art. 124 ordynacji podatkowej, wnosząc o jej uchylenie oraz umorzenie postępowania podatkowego. Decyzją z dnia 24 stycznia 2011 r. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że istota sporu w niniejszej sprawie dotyczy ustalenia, czy podstawa opodatkowania z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego została określona przez organ I instancji w prawidłowej wysokości, a w konsekwencji, czy zobowiązanie w podatku akcyzowym z tytułu tego nabycia zostało prawidłowo określone. Organ wskazał, że podatkowanie podatkiem akcyzowym samochodów osobowych uregulowane zostało w Dziale V ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2009r. Nr 3, poz. 11 ze zm.). W myśl art. 160 ust. 1 pkt 2 w przypadku samochodu osobowego przedmiotem opodatkowania akcyzą jest nabycie wewnątrzwspólnotowe samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Art. 101 ust 2 pkt 1 stanowi, że obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym powstaje z dniem przemieszczenia samochodu osobowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju - jeżeli nabycie prawa rozporządzania samochodem osobowym jak właściciel nastąpiło przed przemieszczeniem samochodu na terytorium kraju. Jak wynika z zapisu art. 104 ust. 6 podstawą opodatkowania z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego dopuszczonego wcześniej do obrotu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej zgodnie z przepisami celnymi, ale niezarejestrowanego na terytorium innego państwa członkowskiego jest wartość, o której mowa w ust. 1 pkt 3, tj. wartość celna samochodu osobowego powiększona o należne cło - w przypadku importu tego samochodu, z uwzględnieniem prowizji, kosztów transportu i ubezpieczenia, jeżeli nie zostały uwzględnione w cenie, ale zostały już poniesione do miejsca, w którym nastąpiło objęcie towaru procedura celna. Jednakże w sytuacji, gdy wysokość podstawy opodatkowania bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu, przepis art. 104 ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym upoważnia organ podatkowy do określenia wysokości podstawy opodatkowania, o ile podatnik, wezwany do zmiany wysokości tej podstawy lub podania przyczyn uzasadniających różnice wartości, nie udzieli odpowiedzi, nie poda przyczyn uzasadniających zaniżenie podstawy opodatkowania, ewentualnie nie zmieni wysokości tej podstawy. Wówczas, na podstawie art. 104 ust 7 ustawy o podatku akcyzowym, za podstawę opodatkowania przyjmuje się średnią wartość rynkową-samochodu osobowego na rynku krajowym, pomniejszoną o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Średnią wartością rynkową samochodu osobowego jest zgodnie z przepisem art. 104 ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym, wartość ustalana na podstawie notowanej na rynku krajowym, w dniu powstania obowiązku podatkowego, średniej ceny zarejestrowanego na terytorium kraju samochodu osobowego tej samej marki, tego samego modelu, rocznika oraz - jeżeli jest to możliwe do ustalenia - z tym samym wyposażeniem i o przybliżonym stanie technicznym, co nabyty na terytorium kraju lub nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy. Sytuacja powyższa odnosi się do czynności wymienionych w art. 100 ust 1 pkt 2 i 3 oraz ust 2, tj. m. in. do nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego niezarejestrowanego wcześniej na terytorium kraju zgodnie z przepisami o ruchu drogowym. Zdaniem organu z analizy powyższych przepisów w przypadku dokonania zakupu w kraju spoza Unii Europejskiej, a następnie dokonania odprawy celnej (dopuszczenie do obrotu) przedmiotowego pojazdu w kraju unii wynika, że towar ów uzyskuje status towaru wspólnotowego. Tym samym dokonanie jego przemieszczenia na teren Polski jest nabyciem wspólnotowym, a nie importem. Wobec powyższego zastosowanie miały przepisy dotyczące wewnątrzwspólnotowego nabycia. Organ celny II instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której podatnik dokonał zakupu samochodu osobowego marki [...] w USA a następnie dokonał odprawy celnej w Niemczech, co potwierdza niemiecki dokument odprawy z dnia 21 września 2010 r. W ocenie organu odwoławczego w pierwszej kolejności należało ustalić, czy odstępstwo od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego, (różnica między średnią wartością rynkową samochodu osobowego a wartością wskazaną w deklaracji jako podstawa opodatkowania) jest znaczne (istotne). Następnie organ winien ustalić, czy przyczyny wskazane przez podatnika uzasadniają fakt, że podana postawa opodatkowania znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu. Zdaniem Dyrektora Izby Celnej Naczelnik Urzędu Celnego zasadnie wezwał podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego. Podatnik w odpowiedzi na powyższe złożył pismo, w którym zawarł argumenty uzasadniające podaną wysokość podstawy opodatkowania. Strona wskazała m.in., że przedmiotowy pojazd jest uszkodzony, na dowód czego załączyła zdjęcia pojazdu, a następnie ocenę techniczną wykonaną przez rzeczoznawcę samochodowego stwierdzającą 57% ubytek wartości pojazdu. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że Naczelnik Urzędu Celnego rozpatrując przedmiotową sprawę zasadnie uznał zaprezentowane przez stronę wyjaśnienie podania podstawy opodatkowania pojazdu marki [...] w wysokości znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej tego samochodu za niewystarczające. Argumenty dotyczące uszkodzeń pojazdu zostały przez organ I instancji w pełni zaakceptowane, o czym świadczy uznanie przedłożonej opinii technicznej, niemniej porównanie do średniej wartości rynkowej tego samochodu prowadzi do jednoznacznego wniosku, że podstawa opodatkowania zadeklarowana przez stronę odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu w sposób znaczący, gdyż jest dwukrotnie niższa od wartości wyliczonej przez rzeczoznawcę. Organ odwoławczy po przeanalizowaniu akt sprawy nie dopatrzył się jakiegokolwiek uchybienia mogącego stanowić podstawę zarzutu o przewlekłość postępowania. Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że przedłożone przez stronę dowody pozwoliły na obniżenie podstawy opodatkowania ze średniej wartości rynkowej, tj. 104.523,- zł (pojazd sprawny) do kwoty 33.450,- zł. Jednakże pozostała różnica, tj. 17.716,- zł nie znajduje żadnego uzasadnienia, więc nie można uznać, że strona przedstawia wiarygodne okoliczności pozwalające na uznanie, że istnieją uzasadnione przyczyny takiej rozbieżności. Organ celny zwrócił uwagę na fakt, że strona upatruje podstawy opodatkowania w cenie za jaką nabyła pojazd, podczas gdy art. 104 ust. 9 i ust. 11 ustawy o podatku akcyzowym wyraźnie odwołuje się do średnich cen rynkowych, których porównanie umożliwia określenie innej podstawy opodatkowania niż określona przez stronę w deklaracji. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku S. Ś. – K. zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 104 ust. 6 w zw. z art. 104 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym, wniósł o jej uchylenie, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi II instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W ocenie skrzącego w przedmiotowej sprawie doszło do powstania luki prawnej, która polega na tym, że organ ma nieuprawnioną możliwość weryfikacji wartości celnej w toku postępowania podatkowego, nie zaś celnego. Jako podstawę opodatkowania przyjęto wartość celną powiększoną o należne cło. Jedynie w przypadku weryfikacji zgłoszenia celnego w trybie przewidzianym odpowiednimi przepisami prawa celnego następuje przesłanka do zmiany wartości podstawy opodatkowania akcyzą. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga S. Ś. – K. zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej w dalszej części "p.p.s.a", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika z kolei, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wykładnia powołanego wyżej przepisu wskazuje, że Sąd ma prawo ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Oceniając zaskarżoną decyzję organu odwoławczego z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów stwierdzić należy, że narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Istota sporu w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do rozstrzygnięcia tego, czy w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, wcześniej przez podatnika importowanego z państwa trzeciego na terytorium państwa członkowskiego i tam dopuszczonego do wolnego obrotu na terytorium Wspólnoty Europejskiej, podstawę opodatkowania tego nabycia akcyzą stanowi kwota zapłacona za ten towar w państwie trzecim, czy też wartość tego samochodu ustalona na podstawie przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na rynku krajowym w obrocie tymi wyrobami akcyzowymi, w dniu powstania obowiązku podatkowego. Niespornym w tejże sprawie jest bowiem to, że skarżący podatnik wprowadził z terytorium Niemiec na terytorium kraju samochód osobowy, który wcześniej zakupiony został przez niego za określoną kwotę na terytorium USA, a następnie zgłoszony został przed niemieckim organem celnym do procedury dopuszczenia do wolnego obrotu, skutki którego w ramach unii celnej rozciągają się na wszystkie państwa członkowskie Wspólnoty. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że w sytuacji, gdy import opisanego wyżej samochodu miał miejsce we wrześniu 2010 r., zasadnie organ podatkowy zastosował przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 3, z 2009 r. poz. 11 ze zm.) - zwanej dalej ustawą akcyzową. Przepisy ustawy o podatku akcyzowym jako zasadę przyjmują, że podstawą opodatkowania w przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego jest kwota, jaką podatnik ma zapłacić za samochód osobowy (art. 104 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku akcyzowym). Zgodnie z art. 104 ust. 8 jeżeli wysokość podstawy opodatkowania w przypadku czynności, o których mowa w art. 100 ust. 1 pkt 2 i 3 oraz ust. 2, bez uzasadnionej przyczyny znacznie odbiega od średniej wartości rynkowej tego samochodu osobowego, organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej wzywa podatnika do zmiany wysokości podstawy opodatkowania lub wskazania przyczyn uzasadniających podanie jej wysokości w kwocie znacznie odbiegającej od średniej wartości rynkowej samochodu osobowego. Przepis art. 104 ust. 9 ustawy o podatku akcyzowym upoważnia organ podatkowy do określenia wysokości podstawy opodatkowania, o ile podatnik, wezwany do zmiany wysokości tej podstawy lub podania przyczyn uzasadniających różnicę wartości, nie udzieli odpowiedzi, nie poda przyczyn uzasadniających zawyżenie podstawy opodatkowania, ewentualnie nie zmieni wysokości tej podstawy. Wówczas, na podstawie art. 104 ust. 7 ustawy o podatku akcyzowym, za podstawę opodatkowania przyjmuje się średnią wartość rynkową samochodu osobowego na rynku krajowym, pomniejszoną o kwotę podatku od towarów i usług oraz o kwotę akcyzy. Średnią wartością rynkową samochodu osobowego jest natomiast, jak słusznie podniosły organy powołując się na przepis art. 104 ust. 11 ww. ustawy, wartość ustalana na podstawie notowanej na rynku krajowym, w dniu powstania obowiązku podatkowego, średniej ceny zarejestrowanego na terytorium kraju samochodu osobowego tej samej marki, tego samego modelu, rocznika oraz - jeżeli jest to możliwe do ustalenia - z tym samym wyposażeniem i o przybliżonym stanie technicznym, co nabyty na terytorium kraju lub nabyty wewnątrzwspólnotowo samochód osobowy. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że do jej wydania doszło na skutek zakwestionowania przez organy podatkowe wskazanej przez podatnika podstawy opodatkowania ustalonej w oparciu o kwotę zapłaconą przez niego przy zakupie samochodu na terytorium państwa trzeciego, a więc na podstawie wartości transakcyjnej w rozumieniu przepisów prawa celnego, stanowiącej według tego prawa kryterium ustalenia wartości celnej towaru. Kwestionując tę kwotę jako podstawę ustalenia podstawy opodatkowania, organy podatkowe obu instancji przyjęły bowiem, że nie jest ona kwotą, jaką podatnik obowiązany jest zapłacić za wyrób akcyzowy jako nabywca wewnątrzwspólnotowy, skoro została ona poniesiona w innym zamiarze niż nabycie wewnątrzwspólnotowe, a mianowicie w zamiarze dokonania jego importu na terytorium państwa członkowskiego. W przypadku nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego, a więc w przypadku przemieszczenia takiego wyrobu akcyzowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, podstawę opodatkowania w akcyzie stanowi kwota, jaką nabywca jest obowiązany zapłacić. Omawiana ustawa nie określa tytułu, z jakiego obowiązek dokonania tej zapłaty ma wynikać, ani też tego, kiedy i gdzie (na terytorium jakiego państwa) zapłata ma nastąpić. Skoro zatem zapłata określonej kwoty za nabycie prawa do rozporządzania samochodem, stanowiącym następnie przedmiot nabycia wewnątrzwspólnotowego, a więc czynności, jaka poprzedzona została jego przywozem na terytorium państwa członkowskiego z jednoczesnym zastosowaniem procedury celnej dopuszczenia do wolnego obrotu, nastąpiła nie na terytorium tego państwa, lecz na terytorium państwa trzeciego, to kwota ta niewątpliwie jest elementem składowym kwoty, jaką nabywca obowiązany jest zapłacić za przedmiot wewnątrzwspólnotowego nabycia, skoro przemieszczenie tego przedmiotu z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju zależne było od jego wcześniejszego przywozu na terytorium państwa członkowskiego z terytorium państwa trzeciego i związanej z tym procedury celnej. W ocenie tut. Sądu przywóz zakupionego w USA samochodu wprost na terytorium kraju oznaczałby czynność importu tego wyrobu akcyzowego, a podstawę opodatkowania stanowiłaby w takiej sytuacji wartość celna tego towaru, a więc zasadniczo wartość transakcyjna, tzn. cena faktycznie zapłacona lub należna za towar, gdy został on sprzedany w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, powiększona o należne cło. Nie ma żadnych podstaw do tego, aby w warunkach członkostwa Rzeczypospolitej Polskiej we Wspólnocie Europejskiej - wyrób akcyzowy, jakim jest samochód osobowy zakupiony na terytorium państwa trzeciego, traktować na gruncie ustawy o podatku akcyzowym w sposób zróżnicowany w kwestii podstawy jego opodatkowania, a więc w zależności od tego, czy na terytorium kraju trafia on w następstwie bezpośredniego przywozu (importu), czy też poprzez terytorium państwa członkowskiego w ramach nabycia wewnątrzwspólnotowego. Oceny takiej bynajmniej nie podważa okoliczność, że w przypadku importu na terytorium państwa członkowskiego państwo to pozostaje beneficjentem nie tylko z tytułu należności celnych, ale również podatku VAT. W świetle obowiązującej od dnia 1 marca 2009 r. ustawy o podatku akcyzowym, mającej zastosowanie w niniejszej sprawie, zgodnie z art. 104 ust. 6 podstawę opodatkowania akcyzą z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego dopuszczonego wcześniej do obrotu w innym państwie członkowskim Wspólnoty Europejskiej zgodnie z przepisami celnymi, ale nie zarejestrowanego na terytorium innego państwa członkowskiego, jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, jest wartość celna samochodu powiększona o należne cło. W ocenie tut. Sądu wskazane rozwiązanie ustawowe stanowi lex specialis wyłączające stosowanie innych przepisów zezwalających organowi na weryfikacje wartości samochodu. Dla rozwiania jakichkolwiek wątpliwości wskazać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym uznaje się, iż wartość celna importowanego towaru nie jest kategorią (wielkością) podatkową lecz celną. Podlega bowiem weryfikacji i ewentualnemu określeniu na podstawie przepisów prawa celnego zawartych w Rozporządzeniu Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającym Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE nr L 302, str. 1 ze zm.; polskie wyd. spec. - Dz. U. UE. - sp. z 2002 r., nr 4, str. 307). Wszelkie zastrzeżenia dotyczące wartości celnej towarów kwestionować można we właściwym trybie, wynikającym z przywołanych wyżej przepisów celnych. W przypadku zaś, gdy wielkość ta określona została ostatecznym orzeczeniem uprawnionej do orzekania w tej materii władzy, to rozstrzygnięcie podjęte w tej sprawie staje się wiążące dla innych organów orzekających w sprawach pochodnych dopóty, dopóki orzeczenie zawierające to ustalenie nie zostanie wyeliminowane z obrotu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt. I FSK 1005/07), a to z kolei oznacza, że "sprawa celna" dotycząca wartości celnej towarów nie może być tożsama ze "sprawą podatkową" dotyczącą podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług. Uznając w tych warunkach zasadność skargi, Sąd stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji z zaleceniem uwzględnienia przez organ podatkowy przedstawionych wyżej zapatrywań co do wykładni przepisu art. 104 ust. 6 ustawy o podatku akcyzowym przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. O niewykonywaniu zaskarżonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a o kosztach postępowania sądowego na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło