VII SAB/Wa 175/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-02-10

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Joanna Gierak-Podsiadły, Mirosława Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie niepodjęcia czynności związanych z nadaniem biegu zawiadomieniu dotyczącemu ochrony praworządności i własności podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie niepodjęcia czynności związanych z nadaniem biegu zawiadomieniu dotyczącemu ochrony praworządności i własności nie podlega kognicji sądu administracyjnego, ponieważ Prokuratura jest organem ochrony prawnej, a nie organem administracji publicznej. Rozstrzygnięcia wydawane przez prokuratora w postępowaniu karnym podlegają weryfikacji w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prokuratora Generalnego, zarzucając mu niepodjęcie skutecznych czynności związanych z nadaniem biegu zawiadomieniu dotyczącemu ochrony praworządności i własności, a także uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego o ustanowieniu drogi koniecznej. W ocenie skarżących, postanowienie to było bezprawne. Prokurator Generalny w odpowiedzi na skargę stwierdził, że skarga na bezczynność nie przysługuje, ponieważ Prokuratura nie jest organem administracji publicznej, a rozstrzygnięcia prokuratora w postępowaniu karnym podlegają weryfikacji w trybie Kodeksu postępowania karnego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono skarżącym kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak-Podsiadły, Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2011 r. sprawy ze skargi J. W. i R. W. w przedmiocie bezczynności Prokuratora Generalnego postanawia: 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżącym J. W. i R. W. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem uiszczonego wpisu sądowego. W dniu 5 października 2010r. skarżący J. W. i R. W. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Prokuratora Generalnego w W. W ocenie skarżących bezczynność Prokuratora Generalnego polega na niepodjęciu skutecznych czynności związanych z nadaniem biegu zawiadomieniu skarżących z dnia 24 sierpnia 2010 roku, "zaniechaniu strzeżenia praworządności, nie zapewnieniu ochrony własności wynikającej z art. 140 k.c. i z art. 20 Konstytucji". W skardze wniesiono o zobowiązanie Prokuratora Generalnego do dokonania stosownych czynności w kierunku realizacji zasady zawartej w art. 10 k.p.k. oraz w art.7 k.p.c. przez uchylenie postanowienia Sądu Rejonowego w Ś. z dnia [...] grudnia 2006r. o ustanowieniu drogi koniecznej z art. 145 § 1 k.c. ( sygn. akt : [...]). W uzasadnieniu skargi wyjaśniono, iż zawiadomieniem z dnia 24 sierpnia 2010r. skarżący złożyli do Prokuratora Generalnego zawiadomienie, w którym opisali sposób postępowania prokuratur oraz prokuratorów, zarzucając im "brak w strzeżeniu praworządności w Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie odebrania skarżącym prawa do ochrony własności". Skarżący do zawiadomienia z 24 sierpnia 2010r. załączyli odpis z ich Księgi Wieczystej KW [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Ś. - Wydział Ksiąg Wieczystych sporządzony z dnia [...] marca 2010r.,z którego wynika, że J. i R. W. są właścicielami działki nr [...] o pow.123 m2, zabudowanej czterokondygnacyjnym budynkiem mieszkalnym. Jednak, mimo takiego stanu faktycznego i prawnego przedmiotowej sprawy zostało wydane postanowienie Sądu Rejonowego w Ś. z dnia [...] grudnia 2006r. o ustanowieniu drogi koniecznej z art.145 § 1 k.c. (sygn. akt : [...]) na działce skarżących stanowiących ich własność. W ocenie strony skarżącej orzeczenie to jest bezprawne i jest wynikiem bezprawnych zachowań wszystkich osób biorących udział w sprawie. W odpowiedzi na skargę Prokurator Generalny wyjaśnił, iż w dniu 26 sierpnia 2010 roku do Biura Prokuratora Generalnego wpłynęło "Zawiadomienie pokrzywdzonych o zaniechanie przez prokuratorów strzeżenia praworządności w Rzeczypospolitej Polskiej (skrót "RP")" z dnia 24 sierpnia 2010 roku. Z jego treści wynikało, że sprawa związana jest ze sprzedażą lokali mieszkalnych własnościowych przez organy gminy Ś., działające - zdaniem zawiadamiających - wspólnie i w porozumieniu ze Sp. z o.o. "I." w S., zajmującą się budową domów i sprzedażą lokali, stworzeniem wspólnoty mieszkaniowej z prawem przechodu na gruncie Sp. z o.o. ". I", a następnie zabudową gruntu i odebraniem pokrzywdzonym prawa przechodu. Pokrzywdzeni zawiadomili Prokuratora Okręgowego w S. o popełnieniu przestępstwa, wnioskując o objęcie sprawy nadzorem osobistym. Prokurator Prokuratury Okręgowej w S. pismem z dnia 17 czerwca 2010 roku, sygn. akt [...] przekazał dokumenty wraz zawiadomieniem o popełnieniu przestępstwa do Prokuratora Rejonowego w Ś. Następnie Prokurator Rejonowy w Ś. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 roku odmówił wszczęcia śledztwa w sprawie [...] i przekazał akta Sądowi Rejonowemu w Ś. Pismem z dnia 1 września 2010 roku skierowanym ze sprawy [...] Prokuratura Generalna Departament Postępowania Przygotowawczego przekazała według właściwości do Prokuratury Apelacyjnej w S. zawiadomienie z 24 sierpnia 2010 roku. Prokurator Generalny stwierdził, iż w niniejszej sprawie skarga na bezczynność nie przysługuje skarżącym i jako niedopuszczalna winna podlegać odrzuceniu. Skarga na bezczynność organu, dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Prokuratura jest organem ochrony prawnej, a nie organem administracji publicznej i nie mieści się w definicji organu administracji publicznej określonej we artykule 5 § 1 pkt 3 kpa. W odpowiedzi na skargę podniesiono również, iż rozstrzygnięcia wydawane przez prokuratora w postępowaniu karnym weryfikowane mogą być w trybie przepisów kodeksu postępowania karnego. Natomiast wpływające do prokuratury skargi i wnioski, o których mowa w art. 227 i 241 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego podlegają załatwieniu zgodnie z przepisami działu VIII tego kodeksu oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz. U. Nr 5, poz. 46), co wynika z § 394 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 marca 2010 roku Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury (Dz.U. z 2010r., Nr 49, poz. 296). Sąd administracyjny nie jest również właściwy do rozpoznawania skarg powszechnych w rozumieniu Działu VIII kodeksu postępowania administracyjnego, związanych z krytyką należytego wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także nie jest właściwy do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów Działu VIII k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.), zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Kontrola działalności administracji publicznej, sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, co oznacza, że objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie. W myśl art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.): § 1. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. § 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) (1) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) (2) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. § 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Należy podkreślić, że stosownie do powołanego przepisu art. 3 § 2 pkt 8 ww. ustawy skarga na bezczynność organu do sądu administracyjnego przysługuje w sprawach, w których organ administracji publicznej wydaje rozstrzygnięcie, które może być zaskarżone do sądu administracyjnego, i gdy nie ma specjalnej podstawy do zaskarżenia bezczynności organu do sądu powszechnego. W niniejszej sprawie Prokurator Generalny nie był zobowiązany wydać żadnego z wyżej wymienionych aktów ani dokonać żadnej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków - indywidualnych wynikających z przepisów prawa. O bezczynności organu możemy mówić, gdy dotyczy ona aktu lub czynności, na które przysługuje skarga do sądu administracyjnego, taki akt lub czynność charakteryzuje się tym, że jest podejmowana w sprawie indywidualnej, jest skierowana do oznaczonego podmiotu dotyczy uprawnień lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określone w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (wyrok WSA z 20.09.2006 r., II SA/Ol 456/06). Przedmiot skargi w niniejszej sprawie, jako nieobjętej zakresem właściwości sądu administracyjnego określonej w cytowanych wyżej przepisach, nie podlega rozpoznaniu przez sąd, a to oznacza, że skargę należało odrzucić. Zgodnie bowiem z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi, Sąd odrzuca skargę gdy sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodzić się należy również ze stanowiskiem Prokuratora Generalnego, iż jest on organem ochrony prawnej, a nie organem administracji publicznej i nie mieści się w definicji organu administracji publicznej określonej we artykule 5 § 1 pkt 3 kpa. Rozstrzygnięcia natomiast wydane przez prokuratora, tak jak w niniejszej sprawie postanowienie Prokuratora Rejonowego w Ś. z dnia [...] marca 2010r. sygn. akt [...] o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie popełnienia czynu z art. 231 § 1 kk może być weryfikowane w trybie przepisów Kodeksu postępowania karnego. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, z mocy art. 58 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło